«سیف» هوا شد

همتی رییس کل بانک مرکزی شد، مقایسه وضعیت بازار ارز و سکه در آغاز و پایان ریاست سیف 

تغییر در کابینه از بانک مرکزی آغاز شد.

روز گذشته در جلسه هیات دولت عبدالناصر همتی، سفیر کنونی ایران در چین توانست رای اعتماد بگیرد. بدین ترتیب ولی‌الله سیف، رییس پیشین بانک مرکزی پس از چهار سال و 11 ماه با این سمت خداحافظی کرد. این تغییر در حالی صورت گرفت که در ماه‌های اخیر، التهاب بازار در ایران و نوسانات نرخ ارز، سکه و طلا چنان شدت گرفته که ندای تغییر در کابینه هر روز بلندتر می‌شد. از نامه 287 نماینده مجلس به رییس جمهور در این خصوص گرفته تا درخواست‌های پیاپی کارشناسان اقتصادی. تغییر رییس کل بانک مرکزی در شرایطی صورت گرفت که سیف شهریور 92 به این سمت منصوب شد و هنوز یک ماه تا پایان ماموریت پنج ساله‌اش باقی مانده بود.

همتی کیست؟

عبدالناصر همتی ۶۱ سال دارد و تا تیر گذشته رییس کل بیمه مرکزی ایران بود اما پس از آن یعنی کمتر از چهار هفته اخیر به سمت سفیر ایران در چین منصوب شده بود. او در زمانی که حسن روحانی دبیر شورای عالی امنیت ملی بود، به مدت پنج سال عضو کمیته اقتصادی این شورا بوده است. همتی در زمان امام خمینی (ره)معاون سیاسی سازمان صداوسیما و در دولت دوم آیت‌الله هاشمی رفسنجانی، در رییس کل بیمه مرکزی شد. او در سال 85 مدیرعامل بانک سینا شد و تا سال 92 در این سمت باقی ماند. او در این سال به عنوان رییس بانک ملی ایران معرفی شد که تا سال 95 در این سمت حضور داشت.

استقبال از انتصاب همتی

در حالی که حسن روحانی، همتی را فردی تحصیل‌کرده، آگاه و دارای تجربیات ارزنده در بانک و بیمه، با نشاط، فعال و دارای روحیه، قوی و خوب و دارای توان معرفی می‌کند که رییس کمیسیون اقتصادی مجلس هم این تغییر را مثبت ارزیابی می‌کند. محمدرضا پورابراهیمی در این رابطه به ایسنا گفته که تغییر رییس کل بانک مرکزی واکنش مثبتی به درخواست تغییر تیم اقتصادی دولت بود. او همتی را از نظر فردی، توانا در بهبود وضعیت بازار پولی و ارزی و سایر مولفه‌های اقتصادی دانسته اما می‌گوید که باید منتظر برنامه‌های او باشیم. در همین حال  حمیدرضا فولادگر، رییس کمیسیون ویژه حمایت از تولید هم در گفت‌وگو با خانه ملت از این تغییر استقبال کرده است. او البته گفته رفتن «سیف» از بانک مرکزی می‌تواند به بهبود وضعیت بازار کمک کند.

سیف در منگنه

اگرچه رییس جمهور در جلسه هیات دولت «ایستادگی در برابر مؤسسات مالی اعتباری غیرمجاز و اجرای سیاست‌های دولت» در دوران ریاست سیف را از نکات برجسته مدیریت او دانست اما  شرایط نامساعد بازار، مسیر رفتن سیف را هموار کرده بود. جدای از بحرانی که موسسات مالی غیرمجاز برای دولت روحانی پیش آوردند  که منشا آن‌ها به دولت قبل برمی‌گشت، ناتوانی در کنترل بازار ارز و سکه، پاشنه آشیل تیم اقتصادی دولت تحت نظر حسن روحانی بود. سیف وقتی رییس کل بانک مرکزی شد، کشور از شوک ارزی که در سال 91 رخ داده بود (نرخ دلار از 1000 تومان به 3500 تومان رسید) گذر کرده بود. متوسط نرخ دلار در سال 92، سه هزار و 400 تومان بود. در پایان ماموریت سیف اما نرخ دلار در بازار آزاد مرز 9 هزار تومان را هم رد کرده. قیمت سکه هم در شهریور 92، حدود یک میلیون تومان بود اما امروز هر قطعه سکه نزدیک به سه میلیون و 500 هزار تومان قیمت می‌خورد. به اعتقاد رییس کمیسیون اقتصادی مجلس، پافشاری بر سیاست غیراصولی نرخ واحد ارز (۴۲۰۰) غیرمنطقی‌ترین سیاستی بود که بانک مرکزی در دوره ریاست سیف به آن مبتلا بود.

***

اولویت‌های بانک مرکزی

رییس جمهور روز گذشته در جلسه هیات دولت اصلاح نظام بانکی، سیاست‌های مالی، پولی و بهبود روابط بانکی با دنیا و توسعه پیمان‌های پولی دو جانبه و حفظ و مراقبت از ذخائر ارزی را از اولویت‌های رییس کل جدید بانک مرکزی دانست. ایسنا در این رابطه گزارش داده که روحانی در حالی حفظ منابع و ذخائر ارزی را خواستار شده که باید گفت بازار ارز در شرایط خاصی بوده و افزایش بیش از حد دلار  در بازاری که به رسمیت شناخته نشده و معاملات آن قاچاق اعلام می‌شود تا بیش از ۹۰۰۰ تومان، عاملی برای ریزش ارزش پول ملی بوده است. به اعتقاد بسیاری از کارشناسان اگر بازار به درستی کنترل و مدیریت نشود بحران ارزی را بیش از پیش گسترش خواهد داد.