جایی برای معلولان نیست

بهزیستی: دستگاه‌های اجرایی زیر بار سهمیه سه درصدی استخدام معلولان نمی‌روند، منتظر تشکیل هیات نظارت به ریاست «جهانگیری» هستیم

سهمیه سه درصدی معلولان برای استخدام در دستگاه‌های اجرایی در حالی نادیده گرفته شده که سازمان بهزیستی خواستار ورود اسحاق جهانگیری به این ماجرا شده است.

حسین نحوی نژاد، معاون امور توانبخشی سازمان بهزیستی کشور در این خصوص به ایسنا گفته «منتظریم کمیته ناظری با ریاست معاون اول رییس جمهور تشکیل شود تا شکواییه‌ها را در مورد استخدام نکردن معلولان مطرح کنیم.» به اعتقاد او این کمیته می‌تواند مرجعی برای این کار با نظارت مجلس شورای اسلامی باشد چرا که در حال حاضر قانون سفت و سختی درباره استخدام معلولان وجود ندارد و گریزگاه‌های قانونی زیادی به چشم می‌خورد. او تاکید کرده که با توجه به این که سازمان بهزیستی امکان تعیین تکلیف یا امر و نهی به وزارت‌خانه‌ها را ندارد تنها راه حل این است که کمیته ناظر تشکیل و از این طریق پیگیری‌ها انجام شود.

زیرپا گذاشتن قانون

اگرچه در سال 83 در جریان تصویب قانون حمایت از معلولان، دستگاه‌های دولتی و عمومی مکلف شدند سه درصد از مجوزهای استخدامی خود را به معلولان اختصاص دهند اما از آنجایی‌که در این قانون سازوکاری برای برخورد با دستگاه‌های متخلف دیده نشده بود، کمتر نهادی زیر بار اجرای آن رفت. به طوری که به گفته محمود کاری، رییس انجمن ندای معلولان ایران در سال ۹۲ که یکی از بهترین سال‌ها برای معلولان از نظر استخدام بوده، از سهمیه یک هزار و 200 نفری معلولان برای استخدام به عنوان معلم، تنها 670 معلول استخدام شدند. این اتفاقات موجب شد مجلس دست به اصلاح قانون حمایت از معلولان بزند و در نهایت یک تبصره به ماده قانونی استخدام معلولان اضافه شد. بر اساس این تبصره بالاترین مقام دستگاه اجرایی که زیر بار سهمیه استخدام سه درصدی معلولان نرود، به تشخیص حکم مراجع ذیصلاح به حبس تعزیری و مجازات نقدی،  انفصال موقت یا دائم از خدمت، تنزل مقام و یا محرومیت از انتصاب به پست‌های مدیریتی محکوم می‌شوند. این قانون اگرچه اردیبهشت امسال از سوی رییس جمهور به تمامی دستگاه‌ها ابلاغ شد اما معاون سازمان بهزیستی می‌گوید که هنوز  آیین نامه‌ها و مسائل اجرایی این قانون کامل نشده است تا بتوان بعدی اجرایی به آن داد و در نتیجه دستگاه ها این سهمیه را رعایت نمی‌کنند.

شکایت از آموزش و پرورش

به گفته نحوی نژاد، آموزش و پرورش یکی از دستگاه‌هایی است که زیر بار استخدام معلولان نمی‌رود. او گفته در سنوات گذشته آموزش و پرورش این قانون را رعایت نکرده است و کار به اینجا رسیده که سازمان بهزیستی علیه وزارت آموزش و پرورش شکایتی را طرح کرده است. سال گذشته هم با سازمان اداری استخدامی مکاتباتی داشتیم و این اتفاق را پیش بینی می‌کردیم.

در حالی معاون سازمان بهزیستی از تخلف وزارت آموزش و پرورش صحبت کرده که چهار روز دیگر هم قرار است پنجمین آزمون استخدامی متمرکز دستگاه‌های اجرایی برای استخدام 18هزار و 207نفر (15 هزار نفر در آموزش و پرورش و سه هزار و 207 نفر در سایر دستگاه‌ها) برگزار شود و باز هم سهمیه معلولان نادیده گرفته شده. اگرچه در دفترچه این آزمون بر استخدام معلولان تاکید شده اما آموزش و پرورش که بیشترین سهمیه استخدام را دارد، اعلام کرده تنها افرادی را پذیرش می‌کند که  هرگونه نقص بینایی و نابینایی در یک یا هر دو چشم نداشته باشد و از نظر شنوایی هم نباید کم شنوایی بیش از 40 دسی بل داشته باشد. شرایطی که به‌گونه‌ای دیده شده تا افراد معلول نتوانند از آن به سلامت عبور کنند.

***

نحوی نژاد، معاون امور توانبخشی سازمان بهزیستی می‌گوید که دستگاه‌های اجرایی شرایطی را می‌گذارند که امکان استخدام معلولان سلب می‌شود. برای مثال آموزش و پرورش حتی برای چاقی و لاغری افراد شرایطی را در نظر می‌گیرد که این موارد همگی نقض حقوق شهروندی، حقوق بشر، کنوانسیون حقوق معلولان،  نقض قانون فعلی حمایت از حقوق معلولان و حتی نقض قوانین انسانی، اخلاقی و اسلامی است. در همین حال اواخر خرداد امسال ۱۰۰  سازمان‌ مردم نهاد فعال در حوزه معلولان در نامه‌ای به رییس جمهور خواستار توقف برگزاری آزمون استخدامی 15 تیر شدند تا شرایط برای استخدام معلولان هم فراهم شود. درخواستی که به آن رسیدگی نشد.