فروغ فکری

فروغ فکری

روزنامه‌نگار

پسماند صنعتی راهی خلیج‌فارس می‌شود

فروغ فکری

۴ بهمن ۱۴۰۴

پسماند صنعتی راهی خلیج‌فارس می‌شود

گزارشی از تخلفات محیط‌زیستی یک شرکت در منطقه ویژه اقتصادی انرژی پارس به دست «پیام‌ما» رسیده که نشان می‌دهد این شرکت که در سال ۱۴۰۰ مجوز بهره‌برداری از لندفیل صنعتی را در این منطقه دریافت کرده، تخلفات بسیاری از جمله نداشت لندفیل درست، رهاسازی شیرابه‌های خطرناک، دفن غیرقانونی پسماندهای مایع، فروش غیرقانونی بشکه‌های آلوده پسماند، نبود گزارش‌دهی منظم به نهادهای نظارتی، تأمین نکردن تجهیزات حفاظت فردی برای کارکنان و موارد دیگر را در شناسنامه خود دارد. این درحالی‌است که اطلاعی از حجم پسماندهای صنعتی که برای مدیریت به این واحد می‌آید، در دست نیست و «احمد بحرینی»، رئیس اداره حفاظت محیط‌زیست شهرستان کنگان، هم این تخلفات را چندان جدی نمی‌داند و به «پیام‌ما» می‌گوید: «وضعیت آلودگی پالایشگاه‌ها و پتروشیمی‌ها بسیار بدتر است و با بارها اخطار هم تغییری نکرده‌اند.» ماجرا اما تخلف همه این واحدها در کنار یکدیگر است و سؤال اینجاست که چون برخی واحدها تخلف بیشتری دارند، آیا باید تخلفات دیگر را نادیده گرفت؟
اجبار بازگشایی؟

فروغ فکری

۳۰ دی ۱۴۰۴

اجبار بازگشایی؟

چند روز قبل بود که «محمدصادق معتمدیان»، استاندار تهران، در گفت‌وگویی اعلام کرد «سیاست دستگاه‌ها و نهادهای نظارتی، پلیس و اصناف بر این است که اگر تخلفاتی صورت گرفته باشد، پلمب انجام‌ شود. با صرف باز نکردن مغازه‌ای قطعاً پلمب انجام نمی‌شود.» این درحالی‌است که روایت‌ها از استان‌های جنوبی و برخی بازارهای این منطقه، خلاف این را نشان می‌دهد. صحبت با بازاریان درگهان و گناوه نشان از این دارد که تعدادی از آنها به‌دلیل بسته نگه‌داشتن مغازه‌هایشان با خطر پلمب روبه‌رو شده‌اند و این سؤال مطرح می‌شود که آیا این قانون در تهران با سایر استان‌ها متفاوت است؟ این درحالی‌است که اتاق اصناف ایران پاسخی به «پیام ‌ما» نداد. اما «فرشاد اسماعیلی»، حقوقدان، معتقد است در قانون، اجبار به بازگشایی واحدهای صنفی وجود ندارد و چنانچه ملاحظات امنیتی هم وجود دارد، باید چنین امری با توافق و گفت‌وگو پیش برود، نه موارد دیگر.
قانون، مشکل زباله را حل می‌کند؟

فروغ فکری

۱۵ دی ۱۴۰۴

قانون، مشکل زباله را حل می‌کند؟

این چندمین بار است که پای اصلاحیه قانون مدیریت پسماند به خبرها باز می‌شود، آن‌هم در شرایطی که مسئله زباله به یکی از پاشنه‌آشیل‌های کشور بدل شده. نه می‌توان چشم بر کوه چندصدمتری زباله بست و نه می‌توان بوی آن را نشنید. حالا در این شرایط آیا اصلاح قانون قبلی راهگشاست؟ سؤالی که فعالان این عرصه پاسخ‌های متفاوتی به آن می‌دهند. عده‌ای قانون موجود را کافی می‌دانند؛ چون از نظر آنها مسئله اجرایی نشدن قانون و نبود دادگاه‌های تخصصی است. طرف مقابل اما اصلاحیه فعلی را مهم ارزیابی می‌کند و می‌گوید در کشوری که اعمال سلیقه گسترده است، باید بازدارندگی قانونی صریح و دقیق باشد. درنهایت نمایندگان هفته گذشته و در روزهایی که کل کشور درگیر اعتراضات گسترده بود، در جلسه‌ای علنی با کلیات اصلاح این قانون موافقت کردند، اما آن را برای بررسی جزئیات و بازبینی تخصصی به کمیسیون کشاورزی، آب، منابع‌طبیعی و محیط‌زیست مجلس ارجاع دادند. حالا باید منتظر نتیجه نهایی بود؛ نتیجه‌ای که هنوز نمی‌دانیم چه اثری در کاهش زباله و جرم‌های مرتبط با آن خواهد داشت.
فساد شهرداران در مدیریت پسماند

فروغ فکری

۷ دی ۱۴۰۴

فساد شهرداران در مدیریت پسماند

شهردار بابل و چند تن از عوامل شهرداری این شهر هفته گذشته با «پرونده اختلاس و دریافت رشوه از قراردادهای حمل و دفن پسماند» راهی زندان شدند. خبر را سخنگوی قوه قضائیه اعلام کرد و همین عاملی بود تا یادمان بیاید این نخستین شهردار و نخستین پرونده مربوط به پسماند نیست که راهش به دادگاه باز شده است. در سال‌های گذشته ابعاد تلخ سوءمدیریت پسماند گسترده‌تر و عمیق‌تر شده و تعداد پرونده‌های قضائی آن هم بالاتر رفته است. آمار دقیقی از این پرونده‌ها موجود نیست و برخی از متخلفان تاکنون در این لیست قرار نگرفته‌اند و حتی خبر دقیقی از حکم نهایی بازداشت‌شدگان منتشر نشده است. بااین‌حال، معاون پسماند سازمان محیط‌زیست به اصلاحیه قانون پسماند که هفته آینده در صحن مجلس بررسی می‌شود، امیدوار است؛ اصلاحیه‌ای که برخورد با ترک فعل در این زمینه را جدی‌تر می‌کند؛ اصلاحیه‌ای که نمی‌دانیم چطور از راهروهای مجلس عبور می‌کند و آیا تضمین‌کننده رسیدگی به فسادهای این حوزه خواهد بود یا خیر؟
غبار سیمان؛ دشمن سلامت مردم و تاریخ

فروغ فکری

۱ دی ۱۴۰۴

غبار سیمان؛ دشمن سلامت مردم و تاریخ

کارخانه سیمان بهبهان که سال‌ها به‌دلیل آلایندگی در صدر اخبار قرار داشت، حالا یک‌بار دیگر با خبر آزادسازی ۵۹ هکتار از شهر تاریخی ارگان به‌نفع این کارخانه خبرساز شده است. کارخانه در ۱۰ کیلومتری شهر بهبهان و در میان شهر تاریخی ارگان قرار دارد، شهری بازمانده از دوران «عیلامی» که حالا تصاحب زمین بیشتر برای فعالیت گسترده‌ترش هم از منظر محیط‌زیستی و هم میراثی محل سؤال است. کارخانه‌ای که با وجود آلایندگی‌های گسترده تنها در یک فصل و در زمستان ۱۴۰۳ به لیست صنایع آلاینده اضافه شده است. این درحالی‌است که فرماندار بهبهان نسبت به این خبر اظهار بی‌اطلاعی کرده و به «پیام ما» می‌گوید «دادن زمین‌های بیشتر برای فعالیت این صنعت نه در دستورکار است، نه اجرایی و نه عملیاتی.»
«خونگاه»، قلب دنا را می‌شکافد

فروغ فکری

۲۸ آذر ۱۴۰۴

«خونگاه»، قلب دنا را می‌شکافد

فروردین‌ماه بود که نماینده مردم بویراحمد، دنا و مارگون به معدن مس «خونگاه» رفت و گفت «با بررسی‌های صورت‌گرفته برای اخذ مجوز اکتشاف این معدن باید با مرکز هماهنگی شود و در سطح شورای‌عالی محیط‌زیست کشور مطرح شود.» معدن اما در قلب «پارک ملی دنا» است. معدنی باستانی که برداشت از آن در زمان ساسانیان رایج بوده و در دوران معاصر هم در اوایل دهه ۵۰ شمسی برداشت‌هایی به‌صورت محدود و دستی از آنجا انجام می‌گرفته، اما از سال ۱۳۶۹ که منطقه حفاظت‌شده اعلام شد و براساس قانون، معدن‌کاری هم در آن غیرقانونی اعلام شد. در ماه‌های گذشته اما تلاش‌هایی در استان و خارج از آن در جریان است تا نظر شورای‌عالی محیط‌زیست برای دادن مجوز را جلب کنند و حالا باید دید این شورا مانند گذشته که چنین کرد، آیا اکنون مجوز معدن‌کاری در پارک ملی را صادر می‌کند یا خیر؟
هیولای سیاه ایلام

فروغ فکری

۲۴ آذر ۱۴۰۴

هیولای سیاه ایلام

دودهای سیاه، مانند هیولایی بزرگ از پتروشیمی و پالایشگاه ایلام، شهر «چوار» را در خود گرفته‌اند. آسمان سیاه است و کوه «شیره‌زول» هم نتوانسته سدی مقابل حرکت دودهای سیاه باشد که به شهر «ایوان» نرسند و این شهر هم حالا مدفون زیر سیاهی است. این وضعیت سال‌هاست که ادامه دارد و چند روز در هر ماه شدید می‌شوند. محیط‌زیست می‌گوید این صنایع در فهرست صنایع آلاینده قرار دارند و آنها مشکلات این صنایع را به دادستانی ارجاع داده‌اند. اما پرسش اصلی اینجاست که چرا با وجود قرار داشتن این صنایع در فهرست آلاینده‌ها و مستمر بودن آلایندگی‌شان، دادستانی استان و مراجع قضائی تاکنون برخوردی با این واحدها نداشته‌اند یا اگر برخوردی صورت گرفته، اثری در وضعیت نداشته است؟
نزاع بر سر حریم «الیت»

فروغ فکری

۱۷ آذر ۱۴۰۴

نزاع بر سر حریم «الیت»

یک هفته بعد از خاموش‌شدن آتش جنگل‌های منطقه حفاظت‌شده «چهارباغ»، یک‌بار دیگر نام این منطقه بر سر زبان‌ها افتاده. این‌بار با ویدئویی از خانه‌های قدیمی و ساخت‌وساز جدید اطراف رودخانه «الیت». خانه‌هایی در حریم رود که بعد از سیل پرتلفات سه سال قبل این منطقه، آنها هم مورد تهدیدند. محلی‌ها اما می‌گویند بعد از سیل، قولِ دادن زمین به آنها بی‌نتیجه مانده و آنها سرگردان‌اند و مجبور به ماندن. مسئولان هم می‌گویند این خانه‌ها اغلب مجوز ساخت ندارند و پیگیر گرفتن حکم قضائی برای خانه‌هایی هستند که نباید در حریم رود و آن‌هم در منطقه حفاظت‌شده ساخته می‌شد.