فاطمه باباخانی
روزنامهنگار
فاطمه باباخانی
۲۳ مهر ۱۴۰۳
واحد دو نفره طبیعتگردی
رونق اکوتوریسم در مناطق چهارگانه سازمان حفاظت محیطزیست و باز کردن درها بهروی گردشگران چندسالی است که از سوی این سازمان مطرح میشود. آنها میگویند میتوان براساس طرحهای مدیریت مناطق که در آنها زونهای تفرجی مشخص شده، هم سازههای سازگار با طبیعت را بارگذاری کرد و هم مسیرهایی را برای زونهای تفرجی گسترده در نظر گرفت. سال گذشته در اولین همایش پارکهای ملی کارشناسان گردشگری بر پتانسیلهای این بخش تأکید کردند، آنها امسال نیز در دومین همایش پارکهای ملی در شهرکرد نیز این گزینه را راهحلی برای بهبود شرایط حفاظت دانستند. «ایمان هادی»، مسئول واحد طبیعتگردی سازمان حفاظت محیطزیست، نیز در این دو همایش و در کارگاه گردشگری مشارکتی تالاب میقان در اراک، سازوکارهای قانونی انجام این کار را تبیین کرد. آیا گردشگری حیاتوحش یا اکوتوریسم در ایران با شرایط حاضر این قابلیت را دارد که بازوی حفاظت باشد؟ در گفتوگو با ایمان هادی دراینباره از او پرسیدیم.
فاطمه باباخانی
۲۲ مهر ۱۴۰۳
«میراث پریشان» جهانی شد
برندگان پانزدهمین دوره «Equator Prize» یا «جایزه استوا» برنامه عمران ملل متحد (UNDP) مشخص شدند. در این فهرست ۱۱ تشکل برگزیده حضور دارند که یکی از آنها انجمنی محیطزیستی در استان فارس و شهرستان کازرون است؛ «میراث پریشان».
فاطمه باباخانی
۱۸ مهر ۱۴۰۳
مدیـــــــــــران تحمیــــــــلی
این روزها همچنان که جامعه محیطزیست در تبوتاب اتفاقات عمومی در جامعه است، دغدغه دیگری هم دارد؛ انتصاب مدیران کل استانها در سازمان حفاظت محیطزیست. این مدیران در استانهای مختلف باید بتوانند در مقابل سایر مدیران ارشد استان که قصد دارند با انگیزه اشتغال و تولید به زیستگاهها دستاندازی کنند بایستند، آلودگیهای خاک و آب را مدیریت کنند، حفاظت را بهشکل مشارکتی پیش ببرند و ... همه این اتفاقها نیز باید با بودجه اندک سازمان حفاظت محیطزیست انجام شود. آیا دست رئیس سازمان حفاظت محیطزیست برای انتخاب مدیران کل باز است یا ناچار است در مواجهه با انواع و اقسام فشارهای حقیقی و حقوقی این کار را انجام دهد؟ در سالهای اخیر گروهی از مدیران استانی برای خود نقشی در انتصاب مدیران کل محیطزیست قائل شدهاند، نمونهاش در برخی استانها که استانداران، نمایندگان مجلس و... که در نظر دارند مدیر نزدیک به آنها در این جایگاه قرار گیرد و رئیس سازمان حفاظت محیطزیست باید در مقابل این فشارها، برای انتصاب گزینه شایسته اقدام کند؟ این رویه چه صدماتی به محیطزیست میزند و چقدر در تخریب زیستگاه نقش داشته است؟ در این پرونده «بهمن ایزدی»، پیشکسوت محیطزیست، و «فریدون مجلسی»، نویسنده کتاب «فروپاشی»، دیدگاههای خود را در این زمینه بیان کردهاند.
فاطمه باباخانی
۱۳ مهر ۱۴۰۳
حفاظت مشارکتی، سخت اما پایدار
«پس از سالهای طولانی، این جلسه اولین تجربهٔ صحبت رودرروی من است.» این جملهای است که «طاهر قدیریان»، کارشناس حیاتوحش، سخنانش را با آن آغاز کرد. از بهمن ۱۳۹۶ تا کارگاه «مشارکت جوامع محلی (پروژهٔ خرس سیاه)» در مهر ۱۴۰۳ طاهر قدیریان نتوانسته بود در حوزهٔ آموزش محیطزیست و حیاتوحش حضور پررنگی داشته باشد. حالا اولین گام آن با پرداختن به «خرس سیاه» بهعنوان گونهای که سالها برای حفاظت از آن تلاش کرده، برداشته شده است. او در این نشست بارها و بارها تأکید کرد «حفاظت مشارکتی» بسیار پیچیده است و نمیتوان نسخهای واحد برای آن نوشت.
فاطمه باباخانی
۱۱ مهر ۱۴۰۳
ارومیه در مسیر بیبازگشت
«دولت آقای رئیسی در این سه سال هیچکاری برای دریاچه نکرد. آقای جهرمی سخنگوی دولت سیزدهم که در سال ۱۴۰۱ اعلام کرد ما دریاچه را احیا میکنیم، باید پاسخ بدهد. آنها فرصتسوزی و عوامفریبی کردند و به متقاضیان مصرف آببها دادند، بهجای آنکه دنبال احیا باشند.» اینها بخشی از گفتههای «عیسی کلانتری»، رئیس اسبق سازمان حفاظت از محیطزیست و دبیر ستاد احیای دریاچه ارومیه، در روزهای اخیر است. گفتههایی که با اظهارنظرهای «سعید شهند»، مدیرکل اسبق حفاظت محیطزیست آذربایجانغربی، تناقض دارد. او در آخرین اظهارنظر در این زمینه به «مهر» گفت: «هماکنون یک میلیارد و ۴۷۰ میلیون مترمکعب آب در دریاچه ارومیه وجود دارد که نسبت به سال گذشته دو برابر بیشتر است.»
فاطمه باباخانی
۹ مهر ۱۴۰۳
پاسخ پشت درهای بسته
در روزهای انتخاب رئیس سازمان حفاظت محیطزیست، جامعه حساسیت بسیار بالایی نسبت به این انتخاب نشان میداد. فعالان محیطزیست در شهرها و روستاهای مختلف بهدقت اظهارنظرهای کاندیداها را دنبال میکردند و شاهد راه افتادن کارزارهایی هم در این زمینه بودیم. این روزها هم باز جامعه بهشدت درگیر انتخاب مدیرانی است که «شینا انصاری» در قامت رئیس این سازمان و معاون رئیسجمهور خواهد داشت. این روزها انتصاب دیگری هم انجام میشود، فهرستی غیررسمی از کاندیداهای سازمان منابعطبیعی منتشر شده و وزیر جهادکشاورزی قرار است رئیس این سازمان را که متولی بیش از ۸۰ درصد خاک ایران است، مشخص کند. چرا جامعهٔ مدنی و رسانهها نسبت به این موضوع حساس نیستند؟ در گفتوگو با «کیومرث سفیدی»، استاد دانشگاه محقق اردبیلی، از او دراینباره پرسیدیم.
فاطمه باباخانی
۷ مهر ۱۴۰۳
برنامه نجات یوز
«ابتدا باید تهدیدها و مشکلات زیستگاهها را رفع کنیم و به موازات آن پروژهٔ تکثیر در اسارت را در دستورکار داریم، اما اولویت، رفع موانع حضور یوز در زیستگاههاست.» اینها، اولین اظهارنظرهای «شینا انصاری»، رئیس سازمان حفاظت محیطزیست، دربارهٔ گونههای حیاتوحش است. گفتههایی که نشان میدهد در این دولت نیز «یوز» و حفاظت از آن از حساسیت ویژهای برخوردار خواهد بود. در کنار رایزنی با وزارت راهوشهرسازی و سایر وزارتخانهها در زیستگاه چه فعالیتهایی باید انجام شود؟ در گفتوگو با «عطیه تک تهرانی»، کارشناس حیاتوحش که سالها تجربهٔ کار میدانی در زیستگاههای یوز و حفاظت از این گونه را دارد، دراینباره پرسیدیم.
فاطمه باباخانی
۵ مهر ۱۴۰۳
اعداد ناچیز بودجه دولتی برای حفاظت
در دورهٔ سهسالهٔ ریاست «علی سلاجقه» بر سازمان حفاظت محیطزیست بسیاری از مدیران این سازمان ترجیح دادند در حاشیهٔ امن خود باشند و حداکثر تلاششان دوری از رسانه یا انجام هر اقدام حاشیهساز بود. «حسن اکبری»، معاون محیطزیست طبیعی سازمان حفاظت محیطزیست، از معدود مدیرانی بود که با رسانهها ارتباط داشت. سه سال پیش انتخاب او با توجه به سابقه و تجربهای که داشت امیدواریهای زیادی ایجاد کرد، هرچند در پایان این دوره با انتقاداتی از سوی کارشناسان حیاتوحش مواجه شد. با پایان کار دولت قبل و جابهجایی مدیران، بار دیگر سراغ «حسن اکبری» رفتیم و از او دربارهٔ نقاط قوت و ضعف کارش پرسیدیم.