بایگانی مطالب: شهر و روستا
مدیریت موفق آب در شهرها در گرو چیست؟
|پیام ما|دوشنبه، ۶ مهرماه، شهرسازان و متخصصان حوزه آب بیش از سه ساعت در سالن همایش‌های کتابخانه ملی درباره مسئله آب و زیست‌پذیری شهرها گفت‌وگو کردند. یکی از آن‌ها از نسبت آب در شهرهای کهن ایران گفت و دیگری چند عامل را برای موفقیت مدیریت آب برشمرد. گفت‌وگوها یک نقطه مشترک داشت: آب در مدیریت و برنامه‌ریزی شهری، حتی هنگام تدوین طرح‌های جامع شهری، حلقه‌ای مغفول بوده است. در ادامه، بخش‌هایی از این نشست و روایت سه کارشناس حوزه‌های اجتماعی، شهرسازی و برنامه‌ریزی شهری آمده است.
مشهدی که زیر شهر جا ماند
مشهد در چند دهه گذشته بخش مهمی از سیمای تاریخی خود را در جریان توسعه شهری و ساخت‌وسازهای گسترده از دست داده است. هتل‌ها، پاساژها و پروژه‌های ساختمانی، در کنار خیابان‌کشی‌های جدید، جای بخشی از خانه‌ها، بازارها، باغ‌ها و کاروانسراهایی را گرفته‌اند که زمانی جزئی از هویت تاریخی شهر بودند. برآوردها نشان می‌دهد شاید تنها حدود ۱۰ تا ۱۵ درصد از خانه‌های تاریخی مشهد باقی مانده باشد و بسیاری از بناهای موجود نیز با خطر تخریب، فرسودگی و تغییرات ساختاری مواجه‌اند. در این میان، عکس‌های هوایی و نقشه‌های قدیمی تصویری از مشهدی را حفظ کرده‌اند که بخش بزرگی از نشانه‌های آن امروز دیگر در شهر وجود ندارد.
جنگ در حافظه شهر
|پیام ما|کمتر ملتی در جهان وجود دارد که ردپایی از جنگ و تخریب در حافظه جمعی‌اش نداشته باشد. جنگ‌ها، علاوه بر تغییر معادلات سیاسی و گاه اقتصادی‌ـ‌اجتماعی، شهرها را ویران و خانه‌ها را تخریب می‌کنند. بازسازی این ویرانه‌ها برای کشورها عموماً پرهزینه است و گاهی به معضلی جدی برای توسعه تبدیل می‌شود. بااین‌حال، کم نیستند کشورهایی که ترجیح می‌دهند آثار به‌جامانده از جنگ را حفظ کنند و بخشی از این خرابه‌ها را در معرض دید شهروندان قرار دهند. مرکز مطالعات شهرداری تهران در گزارشی که به‌تازگی منتشر شده، رویکرد شهرها را در مواجهه با تخریب‌های جنگ بررسی کرده است. این گزارش از تجربه جنگ ۱۲روزه و آسیب‌های تهران نوشته و تأکید کرده است که در روزهای پساجنگ دقیقاً چه چیزهایی باید در سطح شهر حفظ شود. این پژوهش دو یادمان در خیابان هفت‌تیر و تئاتر شهر را که در روزهای پس از جنگ ایجاد شدند، واکاوی کرده است. ما در «پیام ما» در ادامه این گزارش، با دو کارشناس معماری درباره نتایج و رویکردهای آن گفت‌وگو کردیم و از آن‌ها نیز پرسیدیم که با ویرانه‌های جنگی چه باید کرد.
تدوین «اطلس ملی فرصت‌ها و موانع روستایی» برای شناسایی ظرفیت‌های اقتصادی
معاون رئیس‌جمهور در امور توسعه روستایی و مناطق محروم از برنامه‌ریزی دولت برای تدوین «اطلس ملی فرصت‌های اقتصادی و موانع روستایی» با هدف شناسایی دقیق ظرفیت‌های بومی و رفع چالش‌های زیرساختی در مناطق کم‌برخوردار خبر داد.
یک دهه انتظار برای رفع آلودگی یک کارخانه
موضوع آلایندگی یک کارخانه در شهرستان کیارِ چهارمحال و بختیاری وارد مرحله تازه‌ای از نارضایتی عمومی شده است؛ واحدی صنعتی که با وجود مهلت‌های پی‌درپی مدیریتی و احکام قضایی از دهه ۹۰ تاکنون، همچنان با انتشار بوی نامطبوع و تهدید منابع آب منطقه، کیفیت زندگی شهروندان را مختل می‌کند. هرچند مسئولان محیط‌زیست استان از پایش‌های دوره‌ای و استاندارد شدن پساب خروجی پس از احداث تصفیه‌خانه سخن می‌گویند، اما تداوم انتشار بوی نامطبوع و سابقه طولانی سرریز پساب خام به حوضه آبریز کارون، خشم اهالی را برمی‌انگیزد. کارشناسان معتقدند ترجیح منافع اقتصادی بر الزامات بوم‌شناختی، سلامت جامعه محلی را به خطر می‌اندازد و لزوم برخورد بازدارنده با صنایع متخلف را دوچندان می‌سازد.
چرا خودروی شخصی همچنان محبوب است؟
به گزارش «پیام ما»، افزایش تعداد خودروهای تک‌سرنشین در خیابان‌های شهر فقط یک مسئله ترافیکی نیست. هر خودرویی که با یک سرنشین وارد معابر می‌شود، علاوه بر اشغال بخشی از ظرفیت محدود خیابان‌ها، به مصرف بیشتر انرژی و افزایش آلودگی هوا نیز دامن می‌زند. با وجود این، خودروی شخصی همچنان برای بسیاری از شهروندان نخستین انتخاب در سفرهای روزانه است. بسیاری از شهروندان عمدتاً استفاده از خودروی شخصی را ترجیح می‌دهند و علت آن هم به فرهنگ استفاده از خودرو بازمی‌گردد و هم به کیفیت حمل‌ونقل عمومی. «ابوالفضل قربانی»، رئیس کمیسیون هوشمندسازی و حمل‌ونقل شورای شهر اصفهان، یکی از افرادی است که اعتقادی این‌چنینی دارد.
زلزله؛ برگ تازه بازار مسکن
در بازار برج‌ها و ساختمان‌های لوکس تهران، حسگرهای پایش خسارات ناشی از زلزله به یکی از گزینه‌های ویژه در معرفی و فروش برخی ساختمان‌ها تبدیل شده‌اند؛ تجهیزاتی که قرار است پس از وقوع زمین‌لرزه، میزان آسیب واردشده به ساختمان را پایش و اطلاعاتی از وضعیت سازه ارائه کنند. با این حال، در برخی موارد این تجهیزات با ادبیاتی معرفی می‌شوند که می‌تواند برای خریدار این تصور را ایجاد کند که نصب حسگر به معنای افزایش ایمنی ساختمان و حفظ جان ساکنان است. درحالی‌که این تجهیزات، در بهترین حالت، می‌توانند پس از وقوع زلزله اطلاعاتی درباره وضعیت ساختمان ارائه کنند تا ارزیابی اولیه سریع‌تر انجام شود. این گفته را «علی بیت‌اللهی»، رئیس بخش زلزله‌شناسی و خطرپذیری «مرکز تحقیقات راه، مسکن و شهرسازی» هم تأیید می‌کند و می‌گوید: حسگرهای پایش خسارت نمی‌توانند حافظ جان و مال شهروندان باشند و تنها می‌توانند به سنجش حدودی خسارات ناشی از زلزله کمک کنند. با این حال، به گفته یکی از مشاوران املاک، این امکانات در خانه‌ها و برج‌ها به یک مزیت تبلیغاتی تبدیل شده است.
ناوگان فرسوده اورژانس در کهگیلویهوبویراحمد
با گذشت چند ماه از وعده وزیر بهداشت مبنی بر نوسازی فوری ناوگان امدادی و تأمین ۲۰ دستگاه آمبولانس جدید در کهگیلویهوبویراحمد، شبکه فوریت‌های پزشکی این استان همچنان در محاصره جاده‌های ناهموار، خودروهای فرسوده و بحران ناپایداری منابع مالی دست‌وپا می‌زند. جغرافیای خشن و کوهستانی منطقه، زمان طلایی نجات مصدومان را به کمینگاهی برای بیماران تبدیل می‌کند و محدودیت‌های پروازی اورژانس هوایی نیز دسترسی به مناطق سخت‌گذر را با اختلال روبه‌رو می‌سازد. در این میان، هرچند مجوز ساخت ۳۱ پایگاه تازه صادر شده و ۱۱۰ نیروی عملیاتی به بدنه امدادی پیوسته‌اند، اما انباشت پست‌های بلاتصدی و ورود قطره‌چکانی تنها ۱۱ آمبولانس جدید، توان مقابله با حجم فرسودگی را ندارد؛ وضعیتی نگران‌کننده که با کمبود تجهیزات حیاتی نظیر دستگاه‌های ام‌آر‌آی و مراکز درمانی پیوند می‌خورد و سلامت ساکنان این استان محروم را با مخاطره جدی روبه‌رو می‌کند.
فرار از انزوای تجاری روی کاغذ ممکن نیست
|پیام ما| نشست کارگروه اشتغال کهگیلویه و بویراحمد در شرایطی با هشدارهای تند استاندار درباره حبس تولیدات بومی در مرزهای داخلی همراه می‌شود که تحقق تنها ۲۰ درصدی تعهدات اشتغال سال جاری و کندی ملموس دستگاه‌ها در اتصال به گمرک، شکاف میان برنامه‌ریزی‌های کلان و واقعیت میدانی استان را آشکار می‌کند. «یدالله رحمانی» با اعلام پایان دوره نظریه‌پردازی، به دستگاه‌های متولی اقتصادی دستور می‌دهد بی‌درنگ بانک جامع داده‌های تولیدی را برای اتصال به بازارهای برون‌مرزی تدوین کنند و هم‌زمان با جذب منابع مالی بیش از ۱۰ هزار میلیارد تومانی، رویه آمارسازی‌های صوری در اشتغال را متوقف سازند؛ هشدارهایی که نشان می‌دهد بدنه اجرایی استان تا خروج از روزمرگی و پیوند واقعی با اقتصاد صادرات‌محور، مسیری طولانی در پیش دارد.
شهری که برای خودرو جا ندارد
| پیام ما | وقتی یک سال پیش متوسط قیمت خودروی نو در آمریکا برای نخستین‌بار از مرز ۵۰ هزار دلار عبور کرد، موجی از گزارش‌ها درباره افزایش هزینه مالکیت خودرو منتشر شد. به نظر می‌رسید دورانی که می‌شد به‌راحتی خودرویی ۲۰ هزار دلاری پیدا کرد، گذشته است. با اضافه‌شدن هزینه بیمه و تأمین مالی، یک آمریکایی به‌طور متوسط سالانه حدود ۱۲ هزار دلار برای استفاده از خودرو و ماندن در جاده هزینه می‌کرد. با این همه، آمریکا در مقایسه با سنگاپور هنوز جای ارزانی برای رانندگان است.
