بایگانی مطالب: فرهنگ

چالش بازنویسی تاریخ معاصر در ستیز قدرت

به بهانه تجدید چاپ کتاب «ستیز قدرت»

گیشـــــــه زنده شــد؟

5 هزار تماشاگر برای 7 نمایش در سالن‌های دولتی

این میراث، نسخه پشتیبان ندارد

شبی که لهیب آتش کلیسای قرون‌وسطایی پاریس را تسخیر کرده بود، بسیاری از مردم دنیا آن بنای پرخاطره را ازدست‌رفته می‌دانستند و با آن خداحافظی کردند. اما «نوتردام» چند سال بعد، از خاکستر خود برخاست و باز هم یکی از مهم‌ترین جاذبه‌های گردشگری پاریس شد. هرچند نقش متخصصان و مرمتگران در این اتفاق غیرقابل‌انکار است؛ اما پیش از مرمتگران، «داده‌ها» بودند که نوتردام را نجات دادند. اسکن‌های دقیقی که «اندرو تالون» تاریخ‌نگار بلژیکی از نوتردام تهیه کرده بود، به داد کلیسای پیر رسید. تالون چند سال پیش از آتش‌سوزی، در قالب یک پروژه پژوهشی با استفاده از اسکنرهای لیزری، نسخه‌ای سه‌بعدی از نوتردام تهیه کرده بود؛ مدل او با دقت پنج میلی‌متر، پس از آتش‌سوزی تبدیل به دقیق‌ترین نقشه راه مرمتگران شد. تجربه‌ای که نشان داد مستندنگاری دقیق آثار تاریخی چقدر در بحران‌ها نجات‌بخش است. ایران که حالا از دو جنگ تمام‌عیار بیرون‌آمده؛ بیش از همیشه نیازمند توجه و تأکید بر مستندنگاری استاندارد میراث‌فرهنگی است. آثار ملی و جهانی ایران در حالی در جنگ آسیب‌دیده که هیچ تصویر روشنی از وضعیت مستندنگاری آنها وجود ندارد و نمی‌دانیم چه تعداد از این آثار دارای مستندات دقیق، نسخه‌های پشتیبان یا آرشیوهای دیجیتال استاندارد و قابل‌اتکایند. در گفت‌وگو با «منیژه هادیان دهکردی» معاون پژوهشی پژوهشگاه میراث‌فرهنگی و گردشگری، ابعاد این خلأ و الزامات و چالش‌های مستندنگاری آثار تاریخی در ایران را بررسی کردیم.

جشن آب در سرزمین تشنـــــــه

ناشران، بازنده نمایشگاه کتاب

| پیام ما | جنگ، صنعت نشر را هم بی‌نصیب نگذاشت. بازاری که پیش‌ازاین نیز زیر فشار تورم، گرانی کاغذ و فرسایش قدرت خرید، رمقش را از دست داده بود، حالا با جهش هزینه‌های تولید و افت محسوس فروش، روزهای دشوارتری را پشت سر می‌گذارد؛ بحرانی که بخش مهمی از آن به آشفتگی بازار کاغذ و دشواری تأمین بازمی‌گردد. در چنین وضعیتی، نمایشگاه مجازی کتاب می‌توانست فرصتی باشد برای جان گرفتن دوباره بازار کم‌رمق نشر؛ فرصتی برای ناشرانی که بخش قابل‌توجهی از درآمد سالانه‌شان را از فروش نمایشگاه به دست می‌آورند و برای مخاطبانی که شاید هنوز بخواهند در میان موج گرانی‌ها، سهم کوچکی هم برای کتاب کنار بگذارند. اما نمایشگاه کتاب تهران که امسال فقط به شکل مجازی برگزار شد، از همان روزهای نخست، بیش از آنکه نشانی از رونق و تحرک داشته باشد، تصویری از آشفتگی و سردرگمی آن را پیش چشم گذاشت؛ بازاری که کتاب در آن، هر روز بیشتر از قبل از سبد خرید خانواده‌ها کنار می‌رود.

کمبود ۳۰ هزار واحدی «مسکن» در کهگیلویه و بویراحمـــــــد

| پیام ما | استاندار کهگیلویه و بویراحمد می‌گوید در این استان ۴۶ هزار نفر متقاضی مسکن وجود دارد، اما فقط ۱۷ هزار واحد در دست احداث است. معضلی که حتی در یاسوج، مرکز این استان هم به یکی از مشکلات مهم شهروندان تبدیل شده است. حالا «بازآفرینی و بهسازی شهری» به‌عنوان راه‌حل تأمین مسکن از سوی استاندار بیان شده و موردتأیید معاون وزیر راه و شهرسازی نیز قرار گرفته است. کارشناسان اما می‌گویند در استانی با ۶۷۶ هکتار بافت فرسوده، ضرورت ایمن‌سازی و بازآفرینی غیرقابل‌انکار است؛ اما خرج اعتبارات محدود این بخش تنها به‌منظور افزایش واحدهای مسکونی، به معنای افزایش قابل‌توجه تراکم است و افزایش تراکم، بدون توسعه سایر زیرساخت‌ها فقط منجر به کاهش کیفیت زندگی شهروندان می‌شود. توسعه زیرساخت هم پول و بودجه می‌خواهد که تأمین آن در شرایط اقتصادی کشور دشوار است. کارشناسان هشدار می‌دهند که انجام یک راه‌حل یک‌طرفه هم شهروندان ساکن در این مناطق را دچار چالش می‌کند، هم می‌تواند منجر به گسترش مناطق مسکونی غیررسمی و حاشیه‌ای شود.

«غریبه» با متن و «بی‌خانمان» در معنا

چگونگی رابطه مخاطب با متون داستانی

«خیام»، آن که زودتر از ما فهمید

وقتی پرده کنار می‌رود، جامعه نفس می‌کشد

 | پیام ما | در روزگاری که بحران، شکل ثابت زندگی شده و آدم‌ها هر روز میان اضطراب، ناامنی و فرسودگی روانی دست‌وپا می‌زنند، تاب‌آوری دیگر فقط یک مفهوم دانشگاهی نیست. ضرورتی است برای دوام آوردن. در چنین وضعیتی، هنر گاهی کاری می‌کند که سیاست و اقتصاد از انجامش ناتوان‌اند. تئاتر، با روایت رنج‌های مشترک و ساختن امکان گفت‌وگو، می‌تواند آدم‌ها را دوباره به هم و به زندگی پیوند بزند. مهدی حشمتی، کارشناس تئاتر، در گفت‌وگو با «پیام ما» از نقشی می‌گوید که صحنه نمایش می‌تواند در بازسازی روح جمعی جامعه ایفا کند.

«زاوقان» تاریخی گرفتار شهرسازی خودرو‌محور

«زاوقان» محله‌ای تاریخی در شهر سمنان است. نام این محله مانند سایر محله‌های سمنان بر اساس نظام تقسیم آب سنتی و از استخر تاریخی تقسیم آب انتخاب شده است. «زاوقان» در کنار «کدیور»، «کوشمغان»، «ملحی» جزو محلات ثلاث سمنان به شمار می‌آید که در سفرنامه‌ها با نام «سمنک» (Samanak) از آنها یاد شده است. با نگاهی به شهرسازی کهن ایران و باغ‌های پرشمار این محلات، می‌توان دریافت که این محله‌ها دارای مناظری روستایی بوده و وظیفه تأمین غذای شهر تاریخی سمنان را بر عهده داشته‌اند. اما زاوقان در میان محلات ثلاث، از جایگاه ویژه‌ای برخوردار است. وجود بناهایی چون بنای ایلخانی «امامزادگان علوی»، «آب‌انبار اسماعیل‌خان سنگسری»، قلعه تاریخی تخریب‌شده و کاوش‌نشده، و مصلای تاریخی آن - که به «مسجد جامع زاوقان» نیز معروف است و احتمالاً مصلای شهر سمنان در دوره تیموری یا دوره‌ای نزدیک به آن بوده - نشان از اهمیت تاریخی این منطقه دارد. در گذشته محله زاوقان را ورودی سمنان می‌دانستند.
«زاوقاِن» تاریخی گرفتار شهرسازی خودرو محور