بایگانی مطالب برچسب: موزه

همه متفاوت؛ همه خویشاونـــد

|پیام ما| در یکی از روزهای «مطبوع و آفتابی» سال ۱۳۳۳ دو برادر پا در راهی گذاشتند که چشم‌انداز روشنی برایش نداشتند. «برادران امیدوار» می‌دانستند که در این مسیر «خطر برادر سوم» آنهاست، اما باز هم موتورسیکلت‌هایشان را راهی مسیری منتهی به مرزهای شرقی ایران کردند و سفری را آغاز کردند که ده سال طول کشید. راهی که از بکرترین مناطق جهان آن سال‌ها عبور کرد. راهی که آنها را تبدیل به نخستین جهانگردان معاصر ایرانی کرد. جهانگردانی که دستاورد سفرشان پژوهشی دقیق و پرخطر از زندگی، آیین‌ها و باورهای مردمان سرزمین‌هایی بود که کمتر اطلاعاتی درباره جزئیات زندگی آنها در سال‌های دهه ۳۰ و ۴۰ شمسی در ایران و جهان وجود داشت. این دو برادر را شاید بتوان جزو آخرین نسل از جهانگردانی دانست که پا در راهی پرخطر گذاشتند، چرا که پس از آنها دنیا به سفرهای آرام و کم‌خطر و امن روآورد و تعریف «جهانگردی» جای خود را به «گردشگری» داد. یکی از آن دو برادر ماجراجو (عبدالله امیدوار) در تیرماه ۱۴۰۱ در شیلی درگذشت و حالا خبر رسیده که برادر دیگر (عیسی امیدوار) در بستر بیماری است.

گذر از شرایط بحرانی به کمک فرهنگ و هنر

جوامع مختلف در طول تاریخ خود همواره شاهد جنگ‌های متعددی بوده‌اند که بر فرهنگ و هنر هم تأثیر خود را گذاشته است. در چنین شرایطی هنر به‌مثابه پدیده‌ای که پیوندی عمیق با بستر اجتماعی دارد، در برابر جنگ‌ها و بحران‌ها واکنش‌های متنوعی از خود نشان داده است. این روزها که سایه جنگ همچنان بر سر کشور است و چراغ فعالیت‌های فرهنگی کم‌وبیش خاموش شده، در آستانه روز جهانی موزه‌ها، موزه هنرهای معاصر تهران مجموعه «هنر و جنگ» را برنامه‌ریزی کرده تا با گرد هم آوردن روایت‌های هنرمندان ایران و جهان، جهانی متحد از هنر را در گسست‌های حال از جنگ به تصویر کشد. این نخستین رویداد موزه بعد از جنگ است که از روز یکشنبه (۱۳ اردیبهشت ۱۴۰۵) آغاز شد و «رضا دبیری‌نژاد»، رئیس موزه‌های هنرهای معاصر در گفت‌وگو با «پیام ما» معتقد است هنر، نقش مهمی در تاب‌آوری دارد و باید از سرمایه‌های فرهنگی و هنری در این روزها استفاده کنیم.

احداث موزه ملی کودکان میناب و تولید اپلیکیشن «دوست شهید من»

 وزیر میراث‌فرهنگی، گردشگری و صنایع‌دستی از تولید اپلیکیشن «دوست شهید من» ویژه دانش‌آموزان و همچنین تأسیس موزه ملی کودکان میناب خبر داد.

میراثِ معلق

|پیام ما| بهمن ۱۴۰۳ بود که اعلام شد ۱۵۱ اثر نفیس از موزه‌های «رضا عباسی»، «مقدم»، «آبگینه»، «فرش» و «هنرهای ملی» به چین رفته‌اند تا در نمایشگاه «سرزمین مهر» به نمایش درآیند. نمایشگاهی که قرار بود شش ماه طول بکشد و حالا بیش از یک سال است که ادامه پیدا کرده و اشیا آن هنوز به کشور بازنگشته‌اند. اواخر بهمن‌ماه ۱۴۰۴ و چند روز پیش از آغاز جنگ چهل‌روزه؛ هیئت دولت با تمدید نمایشگاه و حضور آثار نفیس ایران در چین موافقت کرد و طبق آخرین مصوبه، این آثار تا ۲۵ اردیبهشت در چین هستند و بعد باید به ایران بازگردند در شرایطی که ایران روزهای ملتهبی را می‌گذراند کسی توضیح نداد که چرا باید این آثار همچنان در خارج از کشور باقی بمانند. حالا هم که جنگ و وضعیت ناپایدار بهانه تازه‌ای ایجاد کرده تا سرنوشت آثار این نمایشگاه همچنان در ابهام بماند. در این میان مرکز پژوهش‌های مجلس در گزارشی به خلأهای قانونی در زمینه انتقال آثار تاریخی به خارج از کشور پرداخته و تأکید کرده که خروج آثار به شکلی که در سال‌های اخیر مرسوم شده، دارای ایرادهای قانونی است و توصیه کرده تا زمانی که تکلیف تعریف نفایس در ادبیات میراثی کشور و قوانین مربوط به آن روشن نشده، خروج آثار تاریخی از کشور متوقف شود.

تمام آثار موزه‌ها به مخازن امن منتقل شد

|پیام ما| وزیر میراث‌فرهنگی با بیان اینکه تخریب‌ آثار تاریخی ایران در جنگ اخیر تاکنون در هشت نامه به مجامع بین‌المللی گزارش شده است، گفت: تمام آثار موزه‌های کشور به مخازن امن منتقل شده و تاکنون هیچ آسیبی به این مخازن وارد نشده و پیش‌بینی‌های لازم برای صیانت از آثار تاریخی انجام شده است.

موزه‌های بنیاد و کاخ مرمر در شرایط پایدارند

موزه‌ها تعطیل‌اند؛ جامعه تنهاست

|پیام ما| موزه‌ها و مراکز تاریخی ایران امسال تعطیلی کم‌سابقه‌ای را تجربه کردند. در مقطعی هم‌زمان با جنگ تعطیل شدند و حالا هم بیش از یک ماه است که با شروع ناآرامی‌ها، درهایشان را به روی بازدیدکنندگان بسته‌اند. هرچند این تعطیلی‌ها به‌درستی و برای حفاظت از اشیای موزه‌ها صورت گرفته -البته هنوز کسی نمی‌داند موزه‌ها تا چه اندازه به مخازن امن مجهز هستند و اشیا تا چه اندازه در این مخازن در امان‌اند- اما با نگاهی به توصیه‌های نهادهایی از قبیل ایکوم برای ایفای نقش اجتماعی موزه‌ها در بحران‌ها، می‌توان گفت موزه‌های ایران تبدیل به یک انبار برای حفاظت از آثار شده‌اند. بی آنکه تلاشی برای ایفای نقش اجتماعی خود در جامعه‌ای که دچار یک ترومای جمعی شده؛ داشته باشند. موزه‌ها برای حفاظت از آثار تعطیل‌اند و در عرصه اجتماع، غایب.

انزوای خاموش موزه‌ها

|پیام ما | سال‌هاست که موزه‌ها و میراث‌فرهنگی ایران زیر فشار سیاست‌گذاری‌های اشتباه و نگاه مقطعی، کم‌جان و کم‌اثر شده‌اند؛ آن‌قدر که تعطیلی‌های پیاپی و طولانی و حتی حذف تدریجی‌شان از عرصه عمومی، دیگر به چشم کسی نمی‌آید. قطعی اینترنت در این میان نه یک بحران تازه برای موزه‌ها که حلقه‌ای دیگر از زنجیره تصمیم‌هایی است که موزه‌ها را به حاشیه رانده، انفعال و انزوا را در آنها تبدیل به امری عادی می‌کند؛ وضعیتی که اگرچه امروز چندان ملموس نیست، اما در بلندمدت می‌تواند به محو نقش موزه‌ها در حیات فرهنگی کشور بینجامد.