بایگانی مطالب برچسب: میراث جهانی یونسکو
شانس الحاق مرکز تاریخی همدان به «هگمتانه»
|پیام ما| شهر تاریخی «هگمتانه» در میان تپهای وسیع قرار گرفته که به آن «تپۀ هگمتانه» هم میگویند. باتوجهبه وسعت ۳۰ هکتاری، این تپه بهعنوان پهناورترین تپۀ باستانی در تمام ایران شناخته میشود؛ البته وسعت این منطقه با محاسبۀ بخشهای قدیمی، به بیشتر از ۳۵ هکتار هم میرسد. حدود ۱۰ هکتار از این شهر مالک شخصی داشت، اما در سالهای ۱۳۴۷ و ۱۳۴۸ خریدند و به شهر تاریخی اضافه کردند. معماری و نقشۀ منظم، معابری که سنگفرش شدهاند، آجرهایی مربعیشکل، شبکۀ آبرسانی بزرگ و باورنکردنی، حصاری طولانی و بزرگ و خیلی موارد دیگر، باعث شده تا شهر باستانی هگمتانه بهعنوان یک جاذبۀ گردشگری بزرگ و مهم در همدان شناخته شود. این شهر، زمانی اولین پایتخت ایران بود و از معدود شهرهای باستانی جهان است که همراه آتن در یونان، شوش در خوزستان و رم در ایتالیا هنوز پابرجا مانده است.
هگمتانه جهانی شد
به ثبت جهانی «هگمتانه» امیدواریم
دو روز تا برگزاری چهلوششمین کمیتۀ میراث جهانی یونسکو در هندوستان باقی مانده؛ نشستی که قرار است از ۲۱ تا ۳۱ جولای ۲۰۲۴ (۳۱ تیر تا ۱۰ مرداد ۱۴۰۳) در دهلی نو (هند) برگزار شود و طی آن، ۲۷ مکان پیشنهادشده برای ثبت در فهرست میراث جهانی یونسکو و وضعیت حفاظت از ۱۲۴ مکان که قبلاً در فهرست میراث جهانی و همچنین در فهرست میراث جهانی در خطر ثبت شدهاند، بررسی شود. ایران نیز در این نشست پروندۀ «هگمتانه و مرکز تاریخی همدان» را پیشنهاد کرده که شورای جهانی بناها و محوطههای تاریخی (ایکوموس) به آن ایرادهایی وارد کرده و خواستار تعلیقاش شده است. با وجود این، مسئولان استانی به برگزاری این اجلاس و ثبت جهانی هگمتانه امیدوارند.
۴ نقطه ممنوع در جهان برای گردشگران زن
۴ نقطه از جهان که برخی از آنها در فهرست میراث جهانی یونسکو قرار دارند اما به دلیل مناظر بسیار دیدنی و جذاب یا وجود آثار تاریخی بسیار منحصر به فرد، صدها سال است که ورود گردشگران زن به این مقاصد ممنوع شده است. اما این نقاط در کدام کشورهای جهان قرار دارند؟
استحکامبخشی «فلکالافلاک»
|پیام ما| پروندهٔ «قلعهٔ فلکالافلاک و درهٔ خرمآباد» یکی از چهار پروندهٔ ایران برای ثبت جهانی در یونسکو در سال جدید میلادی (۲۰۲۴) است؛ قلعهای که از حدود ۳۰ سال پیش تا کنون در مسیر جهانی شدن قرار گرفته است و جهانی شدن آن بالاخره پس از قطعی شدن آزادسازی حریم شکل جدیتری یافت. گرچه قلعهٔ «فلکالافلاک» ثبت ملی شده است، اما حدود سه دهه یکی از مهمترین چالشهای این اثر تاریخی برای ثبت جهانی آزادسازی حریم بود و حالا خبرها حاکی است که این آزادسازی بهجز چند پلاک در ضلع شمالی، انجام شده و قلعه برای ورود ارزیابهای یونسکو در تابستان امسال آماده است.
داستان یک احیای موفق در باکو
یک اقدام موفق در حفظ میراث تاریخی، شهری قدیمی در کشور آذربایجان را بهعنوان نقطهٔ گردشگری مورد توجه جهان بدل کرده است. «ایچری شهر» طی یکدههٔ اخیر و از زمانی که به فهرست جهانی یونسکو بهعنوان یک نمونهٔ تاریخی بهخوبی حفظشده از یک مجموعهٔ شهری اضافه شد، آذربایجان و بهویژه شهر باکو را به مقصدی ضروری برای مسافران سراسر جهان تبدیل کرد. شهری که تقریباً از اوایل سال ۲۰۰۰ میلادی اقدامات حفاظتی برای میراث تاریخیاش را با معماران و صنعتگران بومی آغاز کرد و با نگاهی به گردشگری بینالمللی در کمتر از یکدهه به ایستگاه فهرست جهانی هم رسید. مطالعات و بررسیها نشان میدهد که تجربهٔ موفق این شهر در حفظ بافت و میراث تاریخی برای دو شهر بزرگ ایران هم قابلتکرار است و میتوان با رویکردی چندوجهی یک ظرفیت ویژه در این حوزه فراهم کرد.
باغهای ایرانی محبوب دیگران مطرود در ایران
باغهای ایرانی بهعنوان سرمایههایی مهم، در کنار ابنیهٔ تاریخی در زمرهٔ مهمترین میراثهای ملی قرار دارند. یکی از ویژگیهای برجستهٔ این میراث باستانی سبک سنتی آنهاست که توسط سایر کشورهای اروپایی و آسیایی الگوبرداری شده است. هرچند بسیاری از باغهای تاریخی سایر کشورها قدمت و زیبایی باغهای ایرانی را ندارند، اما به روشهای مختلف مورد محافظت قرار گرفتهاند. این درحالیاست که برخی باغهای ایران با وجود ثبت ملی و جهانی در معرض تخریب و آسیب قرار دارند یا دستخوش تغییر شدهاند. این وضعیت دربارهٔ آنها که برچسب جهانی نخوردهاند، بهمراتب بدتر است.
پایان بلاتکلیفی «آسبادها»
بالاخره نوبت آسبادهای ایرانی هم رسید؛ قدیمیترین آسیابهای بادی جهان که قدمت برخی از آنها به قرن چهارم هجری برمیگردد و بخش مهمی از تاریخ کشاورزی و مدیریت آب ایران را به خود اختصاص دادهاند. قرار است این بار پروندۀ یک میراث ارزشمند که نه هنری است و نه تاریخی، بلکه محصول یک تفکر انسانساخت برای سهولت در امر زندگی جامعه بوده است، راهی یونسکو شود. پروندهای که اگر به ثبت جهانی برسد، در حفظ آنها تأثیر قابلتوجهی خواهد داشت.
