پیامد‌های اجتماعی اجاره‌نشینی

در ۱۰ سال گذشته جمعیت مستاجران با رشد حدود ۳ میلیون و ۳۰۰ هزار نفری مواجه شده است.

افزایش قابل توجه قیمت مسکن به ویژه در پایتخت در سال‌های اخیر سبب شده است بخش زیادی از خانواده‌ها به ویژه در شهرهای بزرگ، این روزها اجاره‌نشینی را تجربه کنند. جامعه‌شناسان معتقدند افزایش اجاره‌نشینی به جز آنکه مساله معیشت را تحت تاثیر قرار می‌دهد می‌‎تواند پیامدهای اجتماعی نیز به دنبال داشته باشد.

به گزارش ایرناپلاس، روند شهرنشینی در ایران طبق آمارها و داده‌های سرشماری‌های عمومی نفوس و مسکن، در نیم‌قرن اخیر سیر صعودی داشته است. در سال ۱۳۹۰ جمعیت شهری ایران از مرز دو سوم کل جمعیت کشور فراتر رفت و انتظار می‌رود این همچنان به سیر صعودی خود ادامه داده و در سال ۱۴۳۰ به حدود ۸۵ درصد برسد.

مطابق اصل ۳۱ قانون اساسی، داشتن مسکن متناسب با نیاز، حق هر فرد و خانواده ایرانی است و مسئولان موظف‌اند با رعایت اولویت برای آنها که نیازمندترند به‌ویژه روستانشینان و کارگران، زمینه اجرای این اصل را فراهم کنند اما در سال‌های اخیر خرید مسکن و اجاره‌نشینی تبدیل به دغدغه و حتی یک معضل برای خانواده‌ها و کلانشهرها شده است.

براساس آخرین اعلام مرکز آمار، در ۱۰ سال گذشته جمعیت مستاجران با رشد حدود ۳ میلیون و ۳۰۰ هزار نفری مواجه شده و سهم این گروه از ۲۵ درصد در سال ۱۳۸۵ به بیش از ۳۰ درصد در دهه ۹۰ رسیده است. آخرین برآوردهای مرکز آمار نشان می‌دهد تعداد خانوارهای ساکن در واحدهای مسکونی ملکی در سال ۱۳۸۵ حدود ۱۱ میلیون خانوار بوده که با حدود ۳۰ درصد رشد به ۱۴ میلیون و ۲۵۰ هزار خانوار در سال ۹۵ رسیده است. همچنین تعداد خانوارهای ساکن در واحدهای مسکونی اجاره‌ای در سال ۱۳۸۵ حدود ۳ میلیون و ۹۸۱ هزار خانوار بوده که با بیش از ۸۰ درصد رشد به ۷ میلیون و ۲۵۰ هزار خانوار رسیده است.هفتم تیرماه امسال نیز مرکز پژوهش‌های مجلس اعلام کرد، ۳۴ درصد واحدهای مسکونی کشور استیجاری و ۴۲ درصد خانوارهای تهرانی اجاره‌نشین هستند. مرکز پژوهش‌های مجلس در پژوهشی در مورد وضعیت اجاره‌نشینی در کشور در دوره پساکرونا با اشاره به وضعیت بسیار بد معیشتی بسیاری از مستأجران اعلام کرد: «در ایران براساس آمار سرشماری نفوس و مسکن در سال ۱۳۹۵ حدود ۳۴ درصد از واحدهای مسکونی کل کشور، ۴۰ درصد از واحدهای مسکونی شهری و ۱۳ درصد از واحدهای مسکونی روستایی دارای تصرف استیجاری بوده‌اند. همچنین طبق آمار منابع ذی ربط از جمله وزارت راه و شهرسازی و شهرداری تهران برآورد سهم اجاره نشینی در سال ۱۳۹۸ در کلانشهر تهران بالغ بر ۴۲ درصد از کل خانوارها بوده است.»

از دیگر سو، اگر از تاثیر افزایش قیمت مسکن بر توان خانواده‌ها و افزایش اجاره‌نشینی و حاشیه‌نشینی و کاهش رفاه عمومی مردم بگذریم، افزایش دو برابری مستاجران از سال ۱۳۸۵ تاکنون آمار قابل توجهی است که نمی‌توان در مورد آن چشم‌پوشی کرد.

در این میان، انجام شماری از اقدامات همچون طرح «اقدام ملی مسکن» در دولت دوازدهم که در برخی از استان‌ها با هدف تعدیل قیمت‌ها به اجرا رسید، حکایت از اهمیت کاهش هزینه‌های هنگفت مسکن در سراسر کشور دارد. در این راستا چند روز پیش استاندار تهران با یادآوری سکونت بیشترین تعداد مستاجران کشور در تهران از اجرای طرح ملی مسکن در شهر جدید پرند خبر داد.

انوشیروان محسنی بندپی در چهارمین جلسه شورای برنامه ریزی و توسعه استان اظهارکرد: «بیشترین مستاجران کشور در تهران ساکن هستند و سهم اقدام ملی مسکن فقط در حوزه سرزمینی استان قابل اجراست.»

وی ادامه داد: «طرح اقدام ملی مسکن در استان تهران با توجه به وجود گسل‌های شرق استان مانند گسل مشا و همچنین بارگذاری بیش از حد جمعیت در این منطقه عملا در شهر پردیس منتفی است.»

استاندار تهران افزود: «این طرح با الحاق ۴۴۰ هکتار به اراضی شهر پرند در این شهر عملیاتی می‌شود، از این رو کلیات طرح مورد توافق قرار گرفت و تامین زیرساخت‌ها و آب نیز توسط وزارت راه و شهرسازی در شورای عالی مطرح می‌شود تا مجوزات لازم اخذه شده و جنبه اجرایی به خود بگیرد.»این روند موجب تغییرات گسترده‌ای در بافت شهرها شده است که از جمله بارزترین آنها، افزایش حاشیه‌نشینی و اجاره‌نشینی، افزایش بلندمرتبه‌سازی و کاهش متراژ بناها به ویژه در کلان‌شهرهاست. اما سکونت بیشترین مستاجران کشور در تهران چه آثار و پیامدهایی به دنبال دارد؟

احمد بخارایی، جامعه‌شناس و عضو انجمن جامعه‌شناسی ایران به پیامدهای افزایش و تورم اجاره‌نشینی در تهران در ایجاد معضلات اجتماعی اشاره کرده و به ایرناپلاس می‌گوید: اگر شرایط به همین شکل ادامه یابد و میزان افزایش اجاره‌نشینی و قیمت مسکن تحت کنترل قرار نگیرد، در درجه اول حاشیه‌نشینی افزایش می‌یابد و حتی کسانی که در حاشیه‌ها زندگی می‌کنند روز به روز به عقب رانده می‌شوند. اختلاف طبقاتی با هر شاخصی که در جامعه به وجود آید، آسیب‌پذیری قشر فرودست را افزایش می‌دهد.

بخارایی ادامه می‌دهد: این وضعیت درحالی است که اجاره‌نشینی در شهرهای بزرگ حداقل ۴۰ درصد از درآمد خانواده‌ها را به خود اختصاص می‌دهد که این عدد روز به روز در حال افزایش است. 

آغاز فصل هشتم کاوش در شهرهخامنشی خراسان شمالی

معاون میراث فرهنگی اداره کل میراث فرهنگی، صنایع دستی و گردشگری خراسان شمالی از آغاز فصل هشتم کاوش در تپه باستانی ریوی(شهر هخامنشی خراسان شمالی) بدون باستان شناسان آلمانی خبر داد.

مستوفیان در گفت و گو با ایسنا، با اشاره به اینکه تاکنون هفت دوره از عملیات کاوش در این تپه باستانی در شهرستان مانه و سملقان با همکاری موسسه باستان‌شناسی آلمان انجام شد، گفت: قرار بر این بود تا در این فصل از کاوش باستان شناسان آلمانی در منطقه حضور یابند و امر کاوش را ادامه دهند اما به علت وجود ویروس کرونا، عدم صدور ویزا، آن ها نتوانستد در منطقه حضور یابند.وی افزود: هم اکنون فصل هشتم کاوش ها در این تپه باستانی توسط باستان شناسان ایرانی در حال انجام است.مستوفیان ادامه داد: فصل هشتم کاوش ها در این منطقه از روز پنج شنبه هفته گذشته(۱۷ مهر ماه) آغاز شده است.جعفری کارشناس باستان شناسی اداره کل میراث فرهنگی، صنایع دستی و گردشگری خراسان شمالی نیز در ابتدای ماه جاری در گفت و گو با ایسنا، اظهارکرده بود: کاوش ها یک ماه تا ۴۵ روز طول خواهد کشید.وی افزود: قرار بر این است تا طی این فصل از کاوش، بر روی بخش های دیگر ساختمان های هخامنشی کار و آزاد سازی شود و سایت به سوی گردشگرپذیر شدن پیش رود.

گردشگری از نفت ۱۳۰ دلاری سهمی نداشت چه برسد به حالا

رییس کمیسیون گردشگری اتاق ایران با انتقاد از عملکرد بخش دولتی در حمایت از صنعت آسیب‌دیده گردشگری گفت: گردشگری زمانی که نفت ۱۳۰ دلار بود هیچ کمکی دریافت نکرد. حالا که ۹۷ درصد مشاغل آن از کرونا آسیب دیده‌اند و برای اولین‌بار بعد از ۳۰ سال از دولت کمک خواستیم، جز ابراز شرمندگی چیزی نمی‌شنویم.

به گزارش ایسنا، علی‌اکبر عبدالملکی این صحبت‌ها را در جریان تشکیل کمیته گردشگری خلاق در کمیسیون گردشگری اتاق بازرگانی ایران مطرح کرد. باشگاه توسعه گردشگری خلاق یونسکو اواخر شهریورماه تشکیل شده بود و رییس آن در توضیح ماموریت این باشگاه گفته بود: کارشناسان این باشگاه براساس شاخص‌های مورد تایید یونسکو و سازمان جهانی گردشگری، تاسیسات گردشگری را ارزیابی و امتیازدهی کرده و بر پایه آن گواهی اهدا می‌کنند و در کنار آن، دوره‌های آموزشی با هدف ایجاد کسب‌وکارهای کوچک بر پایه گردشگری خلاق برگزار خواهد شد. اینک کمیته‌ای از آن باشگاه در کمیسیون گردشگری اتاق ایران تشکیل شده که درباره ضرورت آن گفته شده است: گردشگری خلاق راهبرد بخش خصوصی گردشگری است تا بدون اتکا به دولت با داشته‌های موجود گردشگری را گسترش دهند. علی‌اکبر عبدالملکی – رییس کمیسیون گردشگری اتاق ایران – پس از آن‌که حکم ریاست کمیته گردشگری خلاق را به سهند عقدایی داد، با بیان این‌که از زمان شیوع ویروس کرونا تاکنون، حدود ۹۷ درصد از مشاغل حوزه گردشگری آسیب‌دیده‌اند، گفت: دولت آن زمانی که روزانه ۳ میلیون بشکه نفت ۱۳۰ دلاری می‌فروخت به فکر توسعه زیرساخت‌های گردشگری نبود، نه هتل ساخت، نه ناوگان هوایی را گسترش داد و نه خودروهای مناسب توریست تهیه کرد. امروز هم که به خاطر کرونا، برای اولینبار در این ۳۰ سال از دولت کمک خواسته‌ایم، جز ابراز شرمندگی چیزی نمی‌شنویم. درحالی که مدام از اهمیت صنعت گردشگری و نقشی که این صنعت در کسب درآمدهای ارزی دارد، صحبت می‌شود.

سهند عقدایی ـ رییس کمیته گردشگری خلاق کمیسیون گردشگری اتاق ایران ـ نیز در این نشست گفت: در دهه ۹۰ ما شاهد دو دوره شدید رکود تورمی بوده‌ایم که در اقتصاد ایران بی‌سابقه است. در این شرایط که فعلا چشم‌اندازی برای پایانش نمی‌بینیم، راهبرد بخش خصوصی باید قطع امید از هرگونه حمایت دولتی و اتکا به داشته‌های موجود باشد.

سازمان محیط‌زیست درخصوص حیات‌وحش تخلفی نکرده است

 معاون رییس جمهوری و رییس سازمان حفاظت محیط‌زیست گفت: همه تصمیمات در حوزه حیات‌وحش بر مبنای کارشناسی دقیق و مطابق قانون انجام می‌شود و سازمان محیط‌زیست هیچ تخلفی نکرده است.

به گزارش پایگاه اطلاع رسانی سازمان حفاظت محیط زیست، عیسی کلانتری با اشاره به قاچاق حیات وحش و شکار غیرمجاز حیوانات اظهار داشت: همه تصمیمات در حوزه حیات وحش بر مبنای کارشناسی دقیق و مطابق قانون انجام می‌شود.

وی افزود: بر مبنای کارشناسی هر سال تعدادی مجوز شکار برای شکارچیان داخلی و خارجی صادر می‌شود و حیوانات نر که بالای ۹ سال عمر دارند می‌توانند شکار شوند، زیرا عمر مفید هر حیواناتی مانند قوچ و میش ۱۰ تا ۱۱ سال است.رئیس سازمان حفاظت محیط زیست با بیان اینکه در سال گذشته مجوز شکار ۲۵۰ رأس حیوان صادر شد، گفت: تعدادی از شکارچیان متقاضی خارجی هستند و در مقابل هر رأس حیوان حدود ۲۰ هزار دلار می‌پردازند و محیط بانان ما به آن‌ها می‌گویند که حق دارند چه حیوانی را شکار کنند.

آرامش و اعتبار خود را از شما مردم می‌گیریم

همایون شجریان  در مراسم تشییع و تدفین مرحوم استاد شجریان، اظهار کرد: حرفی که در اینجا قصد دارم عنوان کنم، این است که هزار دستان موسیقی ایران را به خاک سپردیم و به این مصرع شعر اشاره می‌کنم «به نام خداوند جان و خرد»، همان‌طور که خرد، خرد خدایی است، جان هم، خدایی است.

وی ادامه داد: ما آرامش و اعتبار خود را از شما مردم می‌گیریم، باعث همه صبر و شکیبایی ما شما هستید و از همه تشکر می‌کنم که با همه سختی‌های موجود در مراسم تشییع و تدفین استاد شجریان شرکت کردید.

شجریان عنوان کرد: اگر این امکان وجود داشت، میلیون‌ها نفر از شما عزیزان می‌توانستند در این مراسم شرکت کنند، من به دستان شما بوسه می‌زنم.

سرنوشت نامعلوم سر در ثبت ملی شدۀ دانشکده فنی کرمان

نقش میراث فرهنگی در پروژه های شهری کجاست؟

دامنه‌ی اعتراضات در خصوص  روگذر چهارراه امیرکبیر شهر کرمان به اوج خود رسیده است.نگرانی اصلی فعالان میراث فرهنگی تخریب سردر دانشکده فنی با اجرای این پروژه است. 

دانشکده فنی و سردر آن از بازماندگان معماری دهه‌ی چهل خورشیدی در شهر کرمان است. طاق‌های تاریخی سردر دانشکده فنی و حرفه‌ای دانشگاه شهید باهنر کرمان در حاشیه بلوار جمهوری، جزیی از یک معماری فرهیخته در شهر کرمان است که از اواخر دهه‌ ۴۰ و اوایل دهه‌ ۵۰ توسط مهندس محمود حائری ‌زاده، دانش‌آموخته‌ فرانسه بنا شده است.

 حائری زاده این اثر را در شرایطی خلق کرد که به گفته‌ خودش، حتی یافتن یک تیم آهن‌کار حرفه‌ای و معمار آجر کار ورزیده در کرمان کاری سخت و دشوار بود.

 پیش از این مدیر کل میراث فرهنگی کرمان گفته بود  که سردر ثبت ملی شده و تخریب‌شدنی نیست. این گفته را البته معاون هماهنگی امور عمرانی استانداری کرمان  نیز تایید کرده بود.

چرا میراث در کمیسیون ماده ۵، اجرای این پروژه را قبول کرد‌؟

با این حال شهردار کرمان با طرح این پرسش که اگر دانشکده فنی ثبت ملی بود، چرا میراث در کمیسیون ماده ۵، اجرای این پروژه را قبول کرد‌؟ از عدم ثبت ملی بودن این اثر خبر داده است. سید مهران عالم زاده طی یک مصاحبه  گفته است که  اخیرا معاون میراث فرهنگی اعلام کرده که این بنا ثبت ملی نیست.

این گفته را البته مجتبی شفیعی، معاون میراث فرهنگی کرمان تکذیب می کند.شفیعی به پیام ما می گوید: هم سردر و هم دانشکده فنی ثبت ملی است. او البته پاسخ روشنی به این سوال که چرا در جریان تصویب این پروژه در کمیسیون ماده ۵ و شورای ترافیک، میراث فرهنگی اظهار نظری در این رابطه نکرده است، نمی دهد.شفیعی  تنها به این نکته بسنده می کند که حداقل در یک سال و نیمی که در این سمت قرار دارد، هیچ صحبتی در این خصوص با میراث نشده است. او البته بعید می داند که پیش از این نیز صحبتی با میراث فرهنگی شده باشد.

از سر حب و بغض انتقاد می‌کنند 

اظهار نظر ها در خصوص این پروژه روز به روز داغ تر می شود. هر یک از مسئولین منتقدان را به یک سمت و سو وصل می کنند و یا گاها نیت خوانی می کنند.پیش از این معاون هماهنگی امور عمرانی استانداری در تاریخ ۱۳ مهر گفته بود که شایعه تخریب سر دانشکده توسط یکی از دانشجویان، بدون مطالعه از پروژه در فضای مجازی منتشر شده است. حال شهردار کرمان انتقاد از این پروژه را از روی حب و بغض می داند و می گوید:متاسفانه برخی وقتی اسم پول می‌آید نرم می‌شوند و پروژه هم طراحی می‌کنند.شهردار کرمان مدعی است که در هر دو حالت چه این بنا ثبت ملی باشد و چه نباشد، تداخلی با اجرای پروژه بلوار امیر کبیر ندارد.معاون میراث فرهنگی نیر کم و بیش با این گفته عالم زاده موافق است. شفیعی  به پیام ما می گوید: دانشکده فنی حریم اختصاصی ندارد و ملاک عمل ما حریم خصوصی است.

او مدعی است که این رمپ با توجه به فاصله سی متری که از سر در دانشکده فنی دارد،تناقضی با ضوابط عمومی ندارد.

معاون میراث فرهنگی البته توضیحی در خصوص فاصله این پروژه با حریم کل دانشکده فنی که آن هم ثبت ملی است نمی دهد.

اختلاف نظر میراث

 فرهنگی و معماران

شفیعی یک گام هم جلوتر آمده و مدعی است که منظر سردر با اجرای  این پروژه مخدوش نمی شود.

فعالان میراث فرهنگی و معماران برجسته کرمانی اما نظر دیگری دارند.فارغ از تخریب یکی از طاق های این سردرد که فعالان میراث مدعی اند در اثر اجرای این پروژه ایجاد شده و مدیر کل میراث فرهنگی آن را مربوط به یک سال قبل می داند. تناقضاتی در خصوص رعایت حریم و حفظ منظر بنا نیز وجود دارد.

معماران کرمانی با قیاس  دانشکده فنی  با نقش جهان اصفهان و دروازه دولت که کیلومتر ها با نقش جهان فاصله دارد، مدعی اند که با اجرای پروژه امیرکبیر منظر این بنا مخدوش می شود. این افراد معتقدند که همین طور که دروازه دولت ملزم به کاهش ارتفاع شد تا منظر نقش جهان حفظ شود، برای  پروژه امیرکبیر نیز باید فکری اساسی شود.

حریم دانشکده فنی

 رعایت شده؟

نکته جالب تناقضات حقوقی و قانونی در رعایت حریم دانشکده فنی است. یک معمار با سابقه کرمانی در گفت و گو با خبرنگار پیام ما از عدم رعایت فاصله قانونی از دانشکده فنی و مهندسی خبر می دهد.

رضا ناصری می گوید:نه تنها این رمپ بلکه روگذر امیرکبیر  با کلیاتش ناقض حریم حتی عمومی این اثر ثبت ملی است.

ناصری مدعی  کم کاری میراث در خصوص عدم تصویب حریم برای دانشکده فنی است. موضوعی که عملا منجر شده تا در خصوص این اثر ثبت ملی تنها به ضوابط حریم عمومی رجوع شود. این مطلبی است که پیش از این امید ابراهیمی،فعال میراث کرمان نیر به آن اشاره کرده بود. به گفته ابراهیمی،آنچه دانشکده فنی را در معرض خطر قرار داده نداشتن حریم مصوب است.

براساس قوانین میراث فرهنگی، آثاری که ثبت ملی می شوند باید در مدت کوتاهی از سوی کارشناسان میراث فرهنگی تعیین عرصه و حریم شوند.  پس از تصویب این حریم به ارگان ها ابلاغ می شود تا هرگونه ساخت و ساز براساس این مصوبه انجام شود.

فاصله ۳۰ متری روگذر با دانشکده فنی رعایت نشد

ناصری می گوید حتی با در نظر گرفتن حریم عمومی نیز، فاصله ۳۰ متری روگذر با دانشکده فنی رعایت نشده است.

این معمار کرمانی ضوابط حریم عمومی را در دو بخش فاصله و منظر مورد بررسی قرار می دهد و می گوید: در بسیاری از عکس هایی که از زاویه شرقی  گرفته شده سر در دیده نمی شود.

ناصری البته معتقد است نباید با صرفا پرداختن به مسائل حقوقی و قانونی یا به تعبیر او حقوقی نمایی، واقعیت منظر تاریخی کرمان را از نظر دور کرد.

 این صحبت های او کاملا در تضاد با گفته های معاون میراث فرهنگی مبنی بر رعایت حریم و حفظ منظر سردر است.شفیعی پیش از این به پیام ما گفته بود که  رمپی که در حال ساخت است با توجه به ضوابط موجود تناقضی ندارد.

نمی توانیم سلیقه ای نظر دهیم

معاون میراث فرهنگی در واکنش به اعتراضات فعالان میراث فرهنگی کرمان، می گوید: نمی توانیم سلیقه ای نظر دهیم.

شفیعی تاکید دارد که این پروژه با ضوابط عمومی حریم هیچ تناقضی ندارد.

اگر چه متولیان امور در حوزه شهری و میراث فرهنگی استان کرمان معتقد بر حفظ حریم یک بنای ثبت ملی و عدم تداخل این پروژه روگذر امیرکبیر هستند اما همچنان تناقضات قانونی بر روی این پروژه به قوت خود باقیست.برخی از منتقدین  این پروژه مدعی اند که نه تنها شهرداری و میراث فرهنگی باید پاسخگوی اجرای این پروژه باشند. بلکه شورای شهر هم باید پاسخگوی این امر باشد که چرا بدون بازنگری این پروژه با آن موافقت کرده است.

هر چند که عده ای دیگر این پروژه را نتیجه  تفاهم استانداری می دانند و معتقدند که میراث و شهرداری نقش چندانی در تصمیم گیری ها نداشتند.

تراژدی خشکی زاینده‌رود

بر مبنای قانون، تامین حقابه زیست محیطی زاینده‌رود و تالاب گاوخونی  پس از آب آشامیدنی و مقدم بر حقابۀ کشاورزی و صنعت باید در دستور کار قرار گیرد.

رودخانه زاینده‌رود که پس از ماه‌ها جاری بودن و تامین نیاز بخش‌های مختلف و حیات و سرزندگی منطقه به تازگی دوباره خشک شد تا پرده‌ای غمبار از جان‌دادن میلیاردها موجود زنده را در تراژدی بی‌آبی بزرگترین رودخانه مرکزی ایران نظاره‌گر باشیم، اقدامی نابخشودنی که باید برای آن تدابیری ویژه‌ای اندیشید.

به گزارش ایرنا، شماری از مفسران و اندیشمندان در جهان کرونا را  «انتقام طبیعت» از انسان دانستند، ویروسی که یکه تازانه فارغ از جنسیت، قومیت، رنگ و ملیت به دل و جان انسان‌ها رخنه کرده و هزاران نفر را به کام مرگ کشانده است نکته قابل توجه اینکه بحران های طبیعی و غیرطبیعی گذشته مانند سیل و زلزله بلای جان انسان‌ها و همه موجودات بود اما کرونا نسل بشر را هدف قرار داده و حریم، قلمرو و قدرت خود را سرسختانه حفظ کرده است.

محققان معتقدند که یکی از مسائل مهم در مورد ویروس های نوپدید تغییر سبک زندگی انسان هاست، زیرا آدمیان هر روز بیشتر از روز قبل با دخالت در طبیعت،‌ اکوسیستم‌های طبیعت را به خاطر منافع دستکاری کرده و سطح تماس خود را با آن ها افزایش داده اند در نتیجه ویروس‌ها که موجودات هوشمندی هستند تغییر کرده و توانسته‌اند میزبان‌های جدیدی برای خود پیدا کنند که در آخرین این اتفاق، همه گیری کووید-۱۹ رخ داد و جهان را تابع خود کرد. طبیعت و محیط زیست هزاران سال است گرفتار نسل بشر شده است که به اعتقاد کارشناسان تخریب، کشتار، آلودگی و از بین بردن همه و همه دستاورد انسان در آفرینش بوده است، نامهربانی انسان‌ها وابسته به قومیت و منطقه نیست و در همه جای کره خاکی از دست دادن داشته‌های طبیعی غم را در دل‌های وجدان‌های بیدار می نشاند.

در ایران ما هم وصف رفتارهای ستیزگونه جای خود دارد از تخریب جنگلها گرفته تا از بین رفتن گونه‌های جانوری از بیابان شدن مراتع تا خشک شدن منابع آبی، رودخانه‌ و دریاچه بی مهری چه عمدی ناشی از سوء مدیریت و چه غیرعمدی به رخ همگان می‌کشد. اگرچه هیچ کس منکر استفاده اصولی و عقلانی از منابع آب برای مصارف مختلف آشامیدنی، کشاورزی و صنعت نیست اما حتی درصد کمی از آن می توانست صرف زنده نگه داشتن این رود شود ولی با این وجود در ماه‌های اخیر آب بطور کامل به کشت پاییزه و بهاره کشاورزان در بالادست و پایین دست اختصاص یافت و پس از پایان دوره آبیاری کشت با قطع آب، مرگ را برای رودخانه در پی داشته است.

زاینده رود پس از دفعات مختلف که خشک می شد در چند ماه‌ جاری بود و بر همین اساس تخصیص آب کشاورزی در آخرین نوبت آبیاری کشت بهاره(تابستانه) از محل سد زاینده‌رود که آب رودخانه از آنجا کم و زیاد می شود و بنوعی جریان می یابد بامداد روز جمعه ۲۸ شهریور پایان یافت و به دنبال آن خروجی سد کاهش پیدا کرد تا زاینده رود همیشه زاینده و زندگی‌بخش، دوباره خود طعم خشکی و مرگ را بچشد.

سد زاینده رود به عنوان یکی از اصلی ترین سدهای مرکز کشور و تامین کننده آب آشامیدنی، محیط زیست، کشاورزی و صنعت در منطقه مرکزی ایران، در سال ۱۳۴۹ با ظرفیت ۱.۴ میلیارد مترمکعب بهره برداری شد؛ این سد قوسی شکل در۱۱۰ کیلومتری غرب اصفهان در شهرستان چادگان قرار دارد.

بنا به اعلام همان روز معاون حفاظت و بهره‌برداری شرکت آب منطقه‌ای اصفهان ذخیره سد زاینده رود به حدود ۲۰۰ میلیون متر مکعب رسید و این میزان باید برای تامین آب آشامیدنی و بهداشت منطقه پیش از شروع بارش‌ها که بنا به گفته مسئولان دیرهنگام بود اختصاص پیدا کند. در این ارتباط دبیر شورای هماهنگی سمن‌های محیط زیست استان اصفهان گفت: مدیران و تصمیم‌گیران در این سال‌ها کارکرد حیاتی زاینده‌رود را تا حد یک معبر و کانال آبرسانی فروکاسته‌اند و از آن فقط برای عبور آب کشاورزی استفاده می‌کنند، در واقع به این اکوسیستم زنده و حیاتبخش که باید به صورت جامع و همه‌جانبه به آن نگریست، تنها به عنوان یک کانال آبرسانی برای تأمین دیگر حقابه‌داران نگاه شده است.

تالاب میقان آماده برای پرندگان مهاجر

مدیرکل حفاظت محیط زیست استان مرکزی گفت: کوچ پرندگان مهاجر به تالاب کویری میقان اراک آغاز شده و این تالاب میزبان گونه‌های مختلف آبزی و کنارآبزی است.

«رضا میرزایی» روز چهارشنبه در گفت و گو با ایرنا افزود: در آستانه فصل پاییز و سرد شدن هوا مهاجرت پرندگان از عرض‌های شمالی به سمت نواحی جنوب و گرمسیر کشور آغاز شده و در مسیر مهاجرت، تعدادی از این پرندگان زمستان خود را در تالاب میقان اراک می‌گذرانند و تعدادی به مناطق گرم‌تر سفر می‌کنند.

وی بیان کرد: تالاب میقان اراک در فاصله هشت کیلومتری شمال اراک و در مناطق مرکزی کشور واقع شده و تنها تالاب دارای آب در فصل پاییز است که دارای قابلیت میزبانی پرندگان مهاجر را دارد.

مدیرکل حفاظت محیط زیست استان مرکزی ادامه داد: به‌واسطه ورود پساب تصفیه‌خانه فاضلاب شهری اراک به میزان یک مترمکعب در ثانیه پایداری منابع آب در منطقه حاکم است و رودخانه‌های فصلی دارای آب در فصل بارندگی به این سمت نیز هدایت می‌شود.

میرزایی اظهار داشت: بیشترین فراوانی حضور پرندگان مهاجر در تالاب میقان اراک در نیمه دوم آبان ماه است و سرشماری آنها نیز تا اوایل آذرماه ادامه دارد.

طلبکارها تا آخر سال به سراغ گردشگری نیایند

معاون گردشگری به دنبال تصویب بسته جدید دولت در حمایت از گردشگری و اظهارنظرهایی درباره ناکارآمدی این حمایت‌ها با توجه به همکاری ضعیف سایر سازمان‌ها و وزارتخانه‌ها در اجرای حمایت‌های پیشین، تاکید کرد: هیچ دستگاه دولتی یا عمومی تا پایان سال نباید برای گرفتن طلب یا هزینه‌ای به سمت فعالان گردشگری بیاید.

به گزارش ایسنا، بسته حمایت‌های جدید دولت از بخش گردشگری آسیب‌دیده از کرونا، هفته گذشته پس از ماه‌ها چانه‌زنی، سرانجام مصوبه هیات دولت را گرفت. بر این اساس به فعالان بخش گردشگری مهلت داده شده مالیات اعم از عملکرد و ارزش‌افزوده (مربوط به سال‌های قبل)، سهم حق بیمه کارفرمایی، وام و تسهیلات بانکی که در گذشته دریافت شده است و قبوض مصرفی حامل‌های انرژی (آب، برق و گاز) را تا پایان سال نپردازند. همچنین تسهیلات بانکی بر مبنای حمایت از کسب و کارها با محویت بنگاه‌ها پرداخت شود. مبلغ این تسهیلات هنوز اعلام نشده است.علی ربیعی، سخنگوی دولت تصویب این بسته حمایتی را به دنبال آسیب گسترده بخش خدمات به ویژه گردشگری از ویروس کرونا دانسته است. با این وجود برخی از فعالان گردشگری نسبت به کارآمدی این حمایت‌ها که محتوای آن به نوعی مشابه بسته حمایتی قبلی است، تردیدهایی را بیان کرده‌اند. برخی دست‌اندرکاران گردشگری می‌گویند: بسیاری از سازمان‌ها و وزارتخانه‌ها از جمله تامین اجتماعی، وزارت نیرو و بانک‌ها در اجرای مصوبات بسته حمایتی قبلی نه تنها همکاری نداشتند که بخش گردشگری را در دوره امهال هزینه‌ها، بدهکار شمرده و حتی با تهدید قطع آب، برق و گاز روبه‌رو کرده و مشمول جریمه‌های مالیات و بیمه کرده‌اند.

تسهیلات بانکی با ارزش ۱۲ تا ۱۶ میلیون تومان و نرخ سود ۱۲ درصد که در جریان بسته حمایتی قبلی شامل حال بخش گردشگری می‌شد نیز با انتقادهای بسیاری همراه بود. برخی از فعالان گردشگری از جمله راهنمایان تور واجد دریافت این وام شناخته نشدند. بعضی از بنگاه‌های گردشگری نیز معتقدند این وام بیشتر از آن‌که از صنعت گردشگری و مشاغل این بخش محافظت کند، آن را بدهکارتر خواهد کرد. از طرفی با توقف سفرهای گروهی و تورها، بازپرداخت این وام با توجه به دوره تنفس کوتاه‌مدتی که دارد، امکان‌پذیر نخواهد بود.‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌

محیط‌زیست تصمیمی برای صدور مجوز شکار در سال ۹۹ نگرفته است

 مدیرکل دفتر حفاظت و مدیریت حیات‌وحش سازمان حفاظت محیط‌زیست گفت: تاکنون سازمان محیط‌زیست برای صدور پروانه شکار در سال ۹۹ تصمیمی نگرفته حتی موضوع آن در سازمان مطرح نشده است.

شهاب‌الدین منتظمی روز چهارشنبه در گفت وگو با خبرنگار محیط زیست ایرنا درباره اخباری مبنی بر صدور مجوز شکار از سوی سازمان محیط زیست اظهار داشت: امسال تاکنون سازمان مجوزی برای شکار صادر نکرده و هنوز تصمیمی نیز برای آن نگرفته است.

وی علت آن را شیوع ویروس کرونا دانست و افزود: با توجه به وضعیت و شرایط گسترش ویروس کرونا ایجاب می کند که همه سازمان ها از جمله سازمان محیط زیست پروتکل ها را رعایت کند از این رو شرایط به گونه ای ایجاب کرد که سازمان برای رعایت پروتکل های بهداشتی تا کنون حتی موضوع صدور پروانه شکار را نیز مطرح نکند چون لازمه پروانه شکار چه گرفتن آن، چه کارهای اجرایی و اقدام به شکار نیازمند این است که فرد سفر کند و از آنجا که یکی از علل گسترش و تشدید این بیماری سفر است از این رو سازمان به جهت رعایت پروتکل ها و احترام به زحمات کادر درمان تا کنون تصمیمی برای صدور پروانه شکار در سال ۹۹ نگرفته است.

منتظمی در پاسخ به اینکه علت صادر نکردن مجوز شکار ویروس کرونا است یا شرایط حیات وحش گفت: در واقع شرایط حیات وحش خوب است اما به علت شیوع ویروس کرونا در برخی از مناطق سرشماری حیات وحش انجام نشده است چون سرشماری نیاز دارد که تعداد زیادی از همکاران در یک منطقه حاضر شوند این بود که در برخی مناطق سرشماری انجام نشد اما علت اصلی که تاکنون برای صدور مجوز اقدام نکردیم ویروس کرونا است.‌

نگرانی‌ها از تاثیر آلودگی هوا بر شیوع کرونا

مدیرعامل شرکت کنترل کیفیت هوای تهران ضمن اشاره به اینکه بر اساس تحقیقات انجام شده آلودگی هوا امکان ابتلا به بیماری کووید ۱۹ را افزایش می‌دهد، گفت: با استفاده از راهکارهای قانونی و ساده می‌توان آلودگی هوا را در شش ماهه دوم امسال کنترل کرد.حسین شهیدزاده در گفت و گو با ایسنا با بیان اینکه بعد از شیوع ویروس کرونا تحقیقات زیادی درباره ارتباط آلوده هوا و امکان شیوع این ویروس انجام شد، اظهار کرد: سازمان جهانی بهداشت ابتدا به این نتیجه رسیده بود که ارتباط مشخص و مستقیمی بین این دو موضوع وجود ندارد اما با گذر زمان تحقیقات بیشتر نشان دادند که ویروس کرونا می‌تواند از طریق ذرات معلق کمتر از ۲.۵ میکرون منتقل شود بنابراین آلودگی هوا امکان ابتلا به بیماری کووید ۱۹ را افزایش می‌دهد.وی با اشاره به اینکه این مسئله نشان می‌دهد که از اکنون باید سعی در کاهش آلودگی ناشی از ذرات معلق داشته باشیم، تصریح کرد: نه تنها ارتباط مستقیمی بین آلودگی هوا و شیوع بیماری کووید ۱۹ و احتمال افزایش تلفات وجود دارد بلکه آلاینده‌های هوا سبب تضعیف سیستم ایمنی بدن می‌شوند و از این جهت می‌توانند راه را برای ابتلا به بیماری هموار کند.مدیرعامل شرکت کنترل کیفیت هوای تهران ادامه داد: هرچند که به دلیل حذف سفرهای آموزشی و برگزاری کلاس‌های مدارس، دانشگاه‌ها و… به صورت مجازی تا حدود ۳۰ درصد از تردد و حمل ونقل معمول ما در شهر تهران کاسته شده است اما در مقابل اجرای تغییراتی در اجرای طرح ترافیک – به دلیل جلوگیری از شلوغ شدن وسایل حمل و نقل عمومی و افزایش امکان سرایت بیماری کووید ۱۹ – سبب شده است که استفاده از خودروهای شخصی افزایش پیدا کند. شهیدزاده در ادامه ضمن بیان اینکه برای کنترل آلودگی هوا در شش ماهه دوم سال می‌توان کارهای زیادی انجام داد اما اکنون ازنظر اقتصادی کشور در شرایطی نیست که بتوان همه آن‌ها را اجرایی کرد، گفت: برای مثال تقویت سیستم حمل و نقل عمومی یکی از واجب‌ترین کارهایی است که باید در این زمینه انجام شود.

برای تامین دارو از روش‌های دیگر استفاده می‌کنیم

رئیس کل بانک مرکزی با اشاره به تحریم ثانویه بانک‌های ایرانی گفت: از این پس در کنار بخش‌خصوصی، تمام تلاش خود را برای تامین دارو و کالاهای اساسی مورد نیاز مردم از روش‌های مختلف به کار می‌بندیم.

به گزارش ایلنا، عبدالناصر همتی در واکنش به تسری تحریم‌های ثانویه به باقیمانده بانک‌های ایرانی گفت: تعدادی از این بانک‌ها وظیفه انتقال منابع برای خرید دارو و موادغذایی را به عهده دارند و بانک‌های خارجی که با این بانک‌ها مبادلاتی داشتند، عملا معافیت‌ها و مجوزهای لازم را برای تأمین مالی مبادلات دارو و محصولات غذایی دریافت کرده‌اند.

رئیس کل بانک مرکزی افزود: هر چند در ماه‌های گذشته برای تامین دارو و غذای مردم به خاطر فشار حداکثری، به شدت در مضیقه بودیم، ولی تاکنون از مسیرها و روش‌هایی اجازه ندادیم هیچ‌گونه کمبودی در کشور ایجاد شود و از این پس نیز بانک مرکزی در کنار بخش خصوصی، تمام تلاش خود برای تأمین دارو و کالاهای اساسی مورد نیاز مردم از روش‌های مختلف به کار خواهد بست و اجازه نخواهد داد از این ناحیه فشار بیشتری بر مردم وارد شود.

وی تأکید کرد: این اقدام آمریکا بیش از آنکه اثر اقتصادی داشته باشد، برای اهداف تبلیغاتی و سیاسی داخلی آن کشور انجام شده است و نشانگر دروغ و فریب بودن ادعای حقوق بشر و انسان‌دوستی سران این کشور است و قطعا چنین اقداماتی در حافظه ملت ایران ثبت خواهد شد.