حتی منطقه ۲۲ هم ظرفیت بارگذاری جمعیت ندارد

علیرضا زاکانی، شهردار تهران در دومین نشست خبری خود روایتی از مبارزه با فساد در شهرداری مطرح کرد. از آلودگی هوا و اقدامات شهرداری در این راستا گفت و در پاسخ به پرسشی دربارۀ گزارش مرکز پژوهش‌های مجلس دربارۀ اتمام ظرفیت تهران خواست تا پژوهشگران دقت کنند. او به موضوع حجاب و برخوردهای صورت‌گرفته با زنان بدون حجاب در متروی تهران اشاره کرد و از آخرین تفاهم‌نامه‌های انجام‌شده با وزارت نیرو برای کنترل فرونشست تهران گفت. در این گزارش به برخی از مباحث محیط زیستی مطرح‌شده در این نشست اشاره می‌کنیم.

علیرضا زاکانی، همانند نشست خبری سال گذشته در ابتدا روایتی از اقدامات شهرداری تهران در یک سال گذشته ارائه کرد. او گفت وقتی 20 ماه پیش شهر را تحویل گرفت، عملاً تمام پروژه‌های عمرانی شهر تهران خوابیده بود و حتی روی پروژه‌های عمرانی سال گذشته نیز خاک ریخته شده بود: «می‌گفتند شهرداری بیش از ۵۰ هزار میلیارد تومان بدهی دارد و نمی‌توان انتظار کار عمرانی از شهرداری داشت و در کنار این شرایط شهر از فرسودگی رنج می‌برد. ۱۲ هزار هکتار بافت ناپایدار در شهر وجود داشت که در حال افزایش بود.» او معتقد است زمانی که شهر را تحویل گرفت، زنگ خطر آن به صدا درآمده بود. شهردار تهران در ادامه عنوان کرد: «در دورۀ قبل دوستان علاقمند بودند که تهران را گران اداره کنند و همین مسئله باعث شده بود که مهاجرت معکوس صورت بگیرد.»

برداشت از آب‌های زیرزمینی موجب‌شده موضوع فرونشست زمین از جنوب تهران به سمت مرکز اتفاق بیفتد. بنابراین، ما تلاش خواهیم کرد بخش زیادی از امکانات آبی را به سمت موضوع بازچرخانی آب منتقل کنیم

پژوهشگران دقت کنند
یکی از موضوعات پرمناقشه در روزهای اخیر گزارش تازه مرکز پژوهش‌های مجلس است. گزارشی که پژوهشگران در آن اعتراف کردند ظرفیت شهر تهران برای ساخت ‌وساز و توسعۀ شهری به اتمام رسیده است. سال گذشته نیز مرکز مطالعات شهرداری تهران در گزارشی به چنین داده‌هایی رسیده بود. در آن گزارش هم آمده بود که فشار محیط زیستی در تمام مناطق به جز 4 منطقه 5، 9، 21 و 22 خیلی زیاد و بحرانی است و باید اقداماتی در راستای کاهش فشار مؤلفه‌های جمعیت صورت گیرد.
عدد فشار مؤلفۀ ترافیکی در گزارش مرکز مطالعات شهرداری تهران نیز سنجیده شده بود، براساس آن گزارش مناطق 1، 2، 7 و 21 دارای فشار زیاد، مناطق 3 و 12 دارای فشار خیلی زیاد و منطقۀ 6 دارای فشار بحرانی هستند. عدد فشار مؤلفۀ آب که در این گزارش سنجیده شده است اما قصه متفاوتی دارد و تقریباً می‌توان گفت که تمام مناطق شهر تهران فشار زیادی در این حوزه بر محیط زیست وارد می‌کنند.
براین‌اساس مناطق 5 و 22 دارای فشار زیاد، مناطق 9، 10، 18 و 21 دارای فشار خیلی زیاد و مناطق 1، 2، 3، 4، 6، 7، 8، 11، 12، 13، 14، 15، 16، 17، 19 و 20 دارای فشار بحرانی بر محیط زیست کلان‌شهر تهران هستند. گزارش مرکز شهرداری تهران در سال گذشته با عنوان: «برآورد فشار محیط زیستی وارد بر شهر تهران با به‏‌کارگیری مدل عدد فشار ظرفیت برد شهری» درنهایت نتیجه گرفته است که «عدد فشار کلی تمامی مناطق شمالی، شرقی و جنوبی کلان‌شهر تهران (به جز مناطق 2، 5، 21 و 22) در سال 1399، معادل با فشار خیلی زیاد و ظرفیت برد آستانه است.»

شهردار تهران: موضوعات شهر تهران یک بعدی نیست و نمی‌توان با یک راه‌حل از آنها عبور کرد. ساخت‌وساز و توسعۀ تهران مبتنی بر الگوهایی صورت می‌گیرد که همۀ سرانه‌ها را درون خود داشته باشد تا دغدغه‌های مردم را از میان ببرد

شهردار تهران در پاسخ به پرسشی که چرا برنامه‌های توسعۀ شهری و ساخت‎‌وساز‌هایی که شهرداری تهران آن را دنبال می‌کند به این موضوع توجه نشده است، معتقد است که حتی در منطقه ۲۲ هم نمی‌توان بارگذاری جمعیتی انجام داد. او گفت: «براساس طرح تفصیلی، حدود ۱۴ منطقه ما از قدرالسهم تعیین‌شده در حوزۀ بارگذاری به ظرفیت نهایی نرسیدند و برخی از مناطق غربی که در مطالعه [مرکز پژوهش‌های مجلس] از آنها یاد شده است، در آسیب‌های محیط زیستی قرار دارند و از این موضوع رنج می‌برند. چطور می‌توان برای منطقه ۲۲ بارگذاری انجام داد درحالی‌که از سرانه‌های هفتگانه در شش مورد با کمبود مواجه است و لنگ می‌زند.» شهردار تهران تأکید کرد «باید این پژوهش‌ها و دوستانی که این پژوهش‌ها را انجام می‌دهند توجه بیشتری داشته باشند.»
زاکانی معتقد است که موضوعات شهر تهران یک بعدی نیست و نمی‌توان با یک راه‌حل از آنها عبور کرد: «ساخت‌وساز و توسعۀ تهران مبتنی بر الگوهایی صورت می‌گیرد که همۀ سرانه‌ها را درون خود داشته باشد تا دغدغه‌های مردم را از میان ببرد. بی‌تردید یکی از اشکالات گذشتۀ تهران توسعۀ آن بدون نقش راه قبلی است. همانند آنچه که در منطقه ۲۲ اتفاق افتاده که از سرانه‌های هفتگانه فقط فضای سبز شرایط مناسبی دارد.»
تغییر چهرۀ شهر در موضوع پسماند
شهردار تهران در ادامۀ نشست به موضوع پسماند اشاره کرد و گفت: «هشت ام آر اف پسماند در تهران وجود دارد و شرایط به گونه‌ای است که زباله‌ها به ۵۳ هزار مجموعه زباله منتقل می‌شود و روزانه ۵ هزار و ۶۰۰ تن انتقال مواد صورت می‌گیرد و در ام آر اف‌ها تفکیک صورت می‌پذیرد و امیدوارم در حوزۀ پسماند چهرۀ شهر را تغییر دهیم.»
برگزاری مانور زلزلۀ 5.5 ریشتری
زلزلۀ احتمالی تهران هم یکی از موضوعاتی بود که به نشست خبری شهردار تهران راه پیدا کرد. او دربارۀ پایش ساختمان‌ها و بررسی وضعیت ایمنی آنها گفت: «لازم است لیست دقیقی از ساختمان‌ها داشته باشیم. این ۱۲۹ ساختمان -که اخیراً تعداد آنها از نظر ایمنی مورد نظر آتش نشانی کاهش یافته- لیست دقیقی نیست و تنها از لحاظ آتش‌نشانی است. ۱۶ هزار ساختمان بالای هفت طبقه را با چندین اکیپ مورد پایش قرار داده‌ایم. به‌طوری‌که ساختمان‌های پایدار و ناپایدار بررسی می‌شود. در حال حاضر بستۀ هزارتایی اول در دست بررسی است و ارائه خواهد شد که امیدواریم این مسیر در طول یک‌سال و نیم تکمیل شود تا بتوانیم زمینۀ تشدید خطر را از بین ببریم.» او با اشاره به برگزاری مانور ۵.۵ ریشتری زلزله در تهران در مدت اخیر، گفت: «با مانورهایی که برگزار می‌کنیم درصدد هستیم که خدمات مناسبی در این زمینه ارائه شود.»
تفاهم با وزارت نیرو برای کنترل فرونشست
او در ادامۀ این نشست در پاسخ به پرسش «پیام ما» دربارۀ گزارش مرکز پژوهش‌های مجلس و وزارت نیرو دربارۀ فرونشست در جنوب تهران و تأثیر آن در نقشه‌های ساخت‌وساز گفت: «برداشت از آب‌های زیرزمینی موجب‌شده موضوع فرونشست زمین از جنوب تهران به سمت مرکز اتفاق بیفتد. بنابراین، ما تلاش خواهیم کرد بخش زیادی از امکانات آبی را به سمت موضوع بازچرخانی آب منتقل کنیم. در این راستا نیز با وزارت نیرو به تفاهم جدی رسیدیم و بهترین و بیشترین هماهنگی را شهرداری با وزارت نیرو دارد.»