روایتی از طبیعت در دروازه ارسنجان

ورودی شهر ارسنجان در استان فارس، به‌تازگی میزبان المانی هنری شده است که با هدف بازتعریف رابطه انسان و طبیعت طراحی شده است. این سازه که با همکاری اداره منابع طبیعی، شهرداری و شورای شهر ارسنجان اجرا شده، نه تنها به فضای شهری هویت بخشیده، بلکه پیامی از زیست‌بوم‌های «ایران‌تورانی» را به مسافران و شهروندان منتقل می‌کند.

چرا جنگل‌های ایران‌تورانی اهمیت دارند؟

جنگل‌های ایران‌تورانی با وسعتی نزدیک به سه میلیون هکتار، یکی از استراتژیک‌ترین اکوسیستم‌های ایران در اقلیم نیمه‌خشک محسوب می‌شوند. این جنگل‌ها پناهگاه گونه‌های ارزشمند گیاهی مانند بنه (پسته وحشی) و بادام کوهی و گونه‌های جانوری نظیر پلنگ و یوزپلنگ ایرانی هستند. نقش این زیست‌بوم در تغذیه سفره‌های آب زیرزمینی و جلوگیری از فرسایش خاک، آن‌ها را به یک رکن حیاتی در توسعه پایدار تبدیل کرده است.

حسن خسروانیان، رئیس اداره منابع طبیعی و آبخیزداری شهرستان ارسنجان، با تأکید بر اینکه این المان نمادی از هویت طبیعی منطقه است، اظهار داشت: «تکامل این گونه‌ها در طول میلیون‌ها سال و سازگاری آن‌ها با شرایط سخت اقلیمی، آن‌ها را منحصر‌به‌فرد کرده است. هدف ما از این اقدام، معرفی این ظرفیت‌های بی‌نظیر به گردشگران و ترویج فرهنگ حفاظت از منابع طبیعی است.»

ضرورت اقدامات مکمل؛ فراتر از نمادگرایی

در حالی که نصب این المان گامی مثبت در راستای آگاهی‌بخشی است، کارشناسان محیط زیست بر اهمیت اقدامات زیربنایی تأکید دارند. علی یوسفیان، از فعالان سازمان‌های مردم‌نهاد، با اشاره به تخریب حدود ۳۰ درصد از این جنگل‌ها در دو دهه اخیر بر اثر چرای مفرط و تغییر کاربری، خواستار پیوند این نمادهای هنری با برنامه‌های عملیاتی شد.

همچنین مجید شفیعی‌فرد، کارشناس ارشد منابع طبیعی، پیشنهاد کرد که این اقدام باید با برگزاری دوره‌های آموزشی برای جوامع محلی، کشاورزان و دامداران همراه شود تا مسئولیت‌پذیری اجتماعی جایگزین برخوردهای نمایشی شود.

نگاهی به آینده گردشگری فارس

شهرستان ارسنجان با ۱۲۸ هزار هکتار اراضی ملی، پتانسیل بالایی در حوزه گردشگری طبیعی دارد. این المان می‌تواند به عنوان نقطه‌ آغازی برای کمپین‌های آگاهی‌بخش باشد؛ به گونه‌ای که با ترکیب عناصر فرهنگی و طبیعی، ورودی شهر را به فضایی آموزشی برای مسافران تبدیل کند و بستری برای معرفی دقیق‌تر اکوسیستم‌های ایران‌تورانی فراهم آورد.