احیای تالاب هامون، تأمین حقابه زیست‌محیطی و مهار کانون‌های گرد و غبار، محور اصلی مطالبات مطرح‌شده در نشست شورای برنامه‌ریزی و توسعه سیستان و بلوچستان با حضور معاون رئیس‌جمهور و رئیس سازمان حفاظت محیط زیست بود.

تأکید استاندار بر مدیریت یکپارچه تالاب هامون

منصور بیجار، استاندار سیستان و بلوچستان، با اشاره به شرایط خاص زیست‌محیطی و اقلیمی استان گفت: احیای تالاب هامون و مدیریت یکپارچه مسائل مرتبط با آن، از مهم‌ترین مطالبات سیستان و بلوچستان است و حل این مشکلات به همکاری همه دستگاه‌های مسئول و اتخاذ نگاه ملی نیاز دارد.

وی افزود: سیستان و بلوچستان با وجود ظرفیت‌های گسترده در کشاورزی، معدن، خدمات، مرز، سواحل و دسترسی به آب‌های آزاد، همچنان با چالش‌هایی در مسیر توسعه روبه‌رو است. تنوع جغرافیایی و اقلیمی استان نیز برنامه‌ریزی متناسب با ویژگی‌های هر منطقه را ضروری می‌کند.

بیجار بخشی از مشکلات زیست‌محیطی استان را ناشی از خشکسالی‌های پی‌درپی و تغییر اقلیم دانست و گفت بخشی دیگر به استفاده‌نشدن کامل از ظرفیت‌های موجود بازمی‌گردد.

هامون؛ مسئله‌ای فراتر از مرزهای ایران

استاندار سیستان و بلوچستان با بیان اینکه تالاب هامون موضوعی مشترک میان ایران، افغانستان و پاکستان است، اظهار کرد: پیامدهای بحران این تالاب محدود به ایران نیست و مدیریت آن نیازمند نگاه منطقه‌ای و هماهنگی میان نهادهای مختلف است.

وی خواستار همکاری مؤثرتر وزارت نیرو، وزارت امور خارجه، وزارت جهاد کشاورزی، منابع طبیعی، سازمان حفاظت محیط زیست و دیگر دستگاه‌های مرتبط شد.

بیجار همچنین پیشنهاد تشکیل شورای مشورتی با حضور معتمدان، علما و نخبگان محلی را مطرح کرد و گفت: بهره‌گیری از ظرفیت‌های اجتماعی مردم می‌تواند به پیشبرد برنامه‌های محیط زیستی و حل مسائل منطقه کمک کند.

توسعه استان در کنار حفاظت از محیط زیست

استاندار سیستان و بلوچستان، تمرکزگرایی در تصمیم‌گیری‌ها را یکی از موانع توسعه استان برشمرد و افزود: شرایط ویژه این منطقه، واگذاری اختیارات متناسب به مدیریت استانی را ضروری کرده است تا اجرای برنامه‌ها با سرعت بیشتری انجام شود.

وی تأکید کرد توسعه اقتصادی نباید جدا از حفاظت از محیط زیست دنبال شود. به گفته بیجار، استفاده از فناوری‌های جدید، بازنگری برخی ضوابط متناسب با شرایط روز و برنامه‌ریزی شفاف برای بهره‌برداری از منابع طبیعی، می‌تواند میان توسعه و ملاحظات محیط زیستی تعادل ایجاد کند.

درخواست برای برنامه ملی احیای هامون و مهار ریزگردها

فرهاد شهرکی، نماینده مردم منطقه سیستان در مجلس شورای اسلامی، نیز بحران‌های زیست‌محیطی منطقه را مسئله‌ای ملی دانست و خواستار تدوین و اجرای برنامه ملی برای احیای تالاب هامون، تأمین حقابه زیست‌محیطی و مهار کانون‌های گرد و غبار شد.

وی گفت: تداوم خشکسالی، کاهش آورد رودخانه هیرمند، خشک شدن بخش‌هایی از تالاب بین‌المللی هامون، گسترش گرد و غبار، فرسایش بادی، کاهش فعالیت‌های کشاورزی، مهاجرت و افزایش آسیب‌های اقتصادی و اجتماعی، شرایط دشواری را در سیستان ایجاد کرده است.

شهرکی تأکید کرد که بدون تأمین حقابه هامون، مهار ریزگردها، احیای پوشش گیاهی و حفظ جمعیت در منطقه با دشواری روبه‌رو خواهد بود. او خواستار استفاده از ظرفیت‌های حقوقی، دیپلماتیک و بین‌المللی برای پیگیری حقابه زیست‌محیطی تالاب شد.

ضرورت تأمین اعتبار برای مقابله با گرد و غبار

نماینده مردم سیستان اجرای قانون هوای پاک و تکالیف ماده ۲۲ قانون برنامه هفتم پیشرفت را از اولویت‌های منطقه عنوان کرد. وی همچنین بر تدوین برنامه جامع مقابله با گرد و غبار، تسریع در مهار کانون‌های بحرانی ریزگرد و تعیین سهم سیستان و بلوچستان از اعتبارات ملی تأکید داشت.

به گفته شهرکی، اقداماتی مانند تثبیت شن‌های روان، توسعه بادشکن‌ها، احیای پوشش گیاهی، اجرای طرح‌های آبخیزداری و گسترش سامانه‌های پایش کیفیت هوا، بدون اعتبارات ویژه ملی به نتیجه مطلوب نمی‌رسد.

برنامه‌های محیط زیستی باید منطقه‌محور باشد

علی کرد، نماینده مردم خاش، تفتان و میرجاوه در مجلس شورای اسلامی، نیز با اشاره به تفاوت اقلیم‌های سیستان، سرحد و مکران گفت: برای حل مسائل زیست‌محیطی سیستان و بلوچستان نمی‌توان یک نسخه واحد ارائه کرد و برنامه‌ها باید با ویژگی‌های هر منطقه سازگار باشد.

وی خواستار انجام مطالعات جامع زیست‌محیطی در مناطق مرکزی و جنوبی استان، تقویت حفاظت از زیستگاه‌ها و تالاب‌های محلی و پایش مستمر فعالیت‌های صنعتی شد.

کرد همچنین بر اطلاع‌رسانی شفاف درباره رعایت ضوابط محیط زیستی در واحدهای صنعتی تأکید کرد و گفت: نظارت دقیق و شفاف‌سازی می‌تواند هم نگرانی‌های عمومی را کاهش دهد و هم از انتشار اطلاعات نادرست جلوگیری کند.

رئیس سازمان حفاظت محیط زیست روز شنبه، ۱۰ مرداد، برای سفری دو روزه وارد سیستان و بلوچستان شد. بررسی حقابه تالاب هامون، وضعیت منابع آب، آثار خشکسالی و گرد و غبار در شمال استان، ارزیابی حفاظت از زیست‌بوم‌های حساس و دیدار با فعالان محیط زیست، سازمان‌های مردم‌نهاد و مدیران اجرایی از برنامه‌های این سفر اعلام شده است.

https://payamema.ir/payam/158876

منبع :ایرنا