از ۷ هزار و ۵۰۰ آبادی این استان، دولت ۲ هزار روستا را به دلیل نداشتن کد در برنامه‌های آبرسانی قرار نداده است

روستاهای سیستان و بلوچستان در انتظار آب پایدار





روستاهای سیستان و بلوچستان در انتظار آب پایدار

۱۵ تیر ۱۴۰۵، ۲۰:۳۱

| پیام‌ما | تأمین آب شرب پایدار در سیستان و بلوچستان به دلیل وسعت جغرافیایی، پراکندگی سکونتگاه‌ها و تداوم خشکسالی، همواره یکی از مهم‌ترین چالش‌های زیرساختی کشور به شمار می‌رود. استانی که گستره خدمات‌رسانی آن از شهرهای شمالی منطقه سیستان تا سواحل مکران را دربر می‌گیرد و مدیریت منابع آب در آن نیازمند برنامه‌ریزی مستمر و اجرای طرح‌های متعدد عمرانی است.

در سال‌های اخیر، توسعه شبکه‌های آبرسانی، اصلاح خطوط فرسوده، اجرای طرح‌های انتقال آب و بهره‌گیری از منابع جدید تأمین آب در دستور کار شرکت آب و فاضلاب سیستان و بلوچستان قرار گرفته است؛ اقداماتی که با هدف افزایش پایداری خدمات و کاهش تنش‌های آبی در شهرهای مختلف استان دنبال می‌شود.

با وجود این، کاهش منابع آب، افت سطح سفره‌های زیرزمینی و فرسودگی بخشی از شبکه‌های توزیع، همچنان آب را به یکی از مهم‌ترین چالش‌های پیش‌روی بخش‌های خانگی، صنعتی و کشاورزی استان تبدیل کرده است.

اتکا به چاه

در هفته اخیر، مدیر دفتر توسعه آبرسانی روستاهای سیستان و بلوچستان از اجرای طرح‌های جدید آبرسانی خبر داد و گفت: «این پروژه‌ها گام مهمی در تأمین آب پایدار روستاهای استان خواهد بود.»

خبرگزاری مهر به نقل از «مصطفی سیاسر» نوشت: «استان سیستان و بلوچستان با دارا بودن بیشترین شمار آبادی‌های کشور، همواره با چالش‌های جدی در حوزه تأمین آب شرب روستایی روبه‌رو بوده است. در این استان حدود ۵ هزار و ۵۷۷ روستای دارای کد آبادی وجود دارد که با احتساب آبادی‌های فاقد کد، شمار سکونتگاه‌های روستایی به حدود ۷ هزار و ۵۰۰ آبادی می‌رسد. هدف‌گذاری کنونی ما ارائه خدمات به همین ۵ هزار و ۵۷۷ روستا است. به گفته او، جمعیت روستایی استان یک میلیون و ۴۶۰ هزار نفر برآورد می‌شود که از مجموع ۳ میلیون و ۲۰۰ هزار نفر جمعیت کل استان، سهمی نزدیک به ۵۰ درصد را تشکیل می‌دهد. این نسبت بالای جمعیت روستایی، اهمیت برنامه‌ریزی دقیق و سرمایه‌گذاری پایدار برای آبرسانی را دوچندان می‌کند.»

سیاسر ادامه داد: «برای خدمت‌رسانی شایسته به این جمعیت گسترده، مجتمع‌های آبرسانی روستایی در سطح استان پیش‌بینی و اجرایی شده‌اند. استان سیستان و بلوچستان از نظر منابع تأمین آب شرایط ویژه‌ای دارد. در شمال استان، روستاها عمدتاً از طریق چاه‌ها تأمین آب می‌شوند و در منطقه سیستان که مرکز استان محسوب می‌شود، چاه‌های عمیق و نیمه‌عمیق منبع اصلی آب روستاها هستند. در جنوب استان نیز برنامه‌های جدید و طرح‌های مقدماتی در حال اجراست. یکی از طرح‌های مهم، بازنگری یک پروژه قدیمی در شمال استان است. این پروژه که در اوایل دهه ۷۰ در سیستان اجرا شده بود، به‌ویژه در فصل تابستان با نارسایی‌هایی مانند افت فشار و قطعی‌های موقت آب همراه است که موجب نارضایتی ساکنان می‌شود. با بازنگری این طرح، پیش‌بینی می‌شود مشکلات مذکور در منطقه سیستان برطرف شود.»

مدیر دفتر توسعه آبرسانی روستاهای سیستان و بلوچستان ادامه داد: «بر اساس مصوبات سفر استاندار، طرح‌های آبرسانی برای روستاهای حوزه خاش، سراوان، سیب و سوران و ایرانشهر در دست اجراست. در این مناطق، تأمین آب از منابع زیرزمینی انجام می‌شود و در طرح‌های اجرایی نیز بر استفاده از آب‌های زیرزمینی تأکید شده است. در حوزه جنوب، شاخص‌ترین طرح‌های آبرسانی حتی در سطح کشور تعریف و پس از مطالعات دقیق، هم‌اکنون در حال اجراست. این طرح‌ها می‌توانند تحولی بنیادین در پایداری تأمین آب روستاهای جنوب استان ایجاد کنند و انتظار می‌رود با بهره‌برداری از آن‌ها، چالش کم‌آبی در این مناطق تا حد زیادی برطرف شود.»

۷۴ میلیارد تومان اعتبار

همزمان مدیرعامل شرکت آب و فاضلاب سیستان و بلوچستان از تزریق ۷۴ میلیارد تومان اعتبار از محل ردیف‌های مختلف برای اجرای طرح‌های آبرسانی در شهرستان مهرستان خبر داد.

«فرهاد سرگلزایی» اعلام کرد از این میزان، ۴۵ میلیارد تومان از محل منابع داخلی شرکت تأمین و هزینه شده است تا روند اجرای پروژه‌های ارتقای شاخص‌های آب شرب این شهرستان شتاب گیرد: «در سال ۱۴۰۴، افزون بر اعتبارات پیش‌بینی‌شده در سند اجرایی، حدود ۴۵ میلیارد تومان از محل منابع مختلف برای اجرای پروژه‌های اولویت‌دار آبرسانی شهرستان مهرستان هزینه شده است. این اعتبارات برای اجرای خط انتقال آب از مخزن شهر مهرستان به شبکه توزیع با هدف تأمین پایدار آب شرب شهر، اجرای شبکه توزیع روستای سوروک و همچنین تأمین لوله مورد نیاز اتصال مجموعه حاجی‌آباد کوران به مخزن شهر مهرستان به منظور انتقال آب پایدار سد ماشکید به چهار روستای این مجتمع اختصاص یافته است.»

مدیرعامل شرکت آب و فاضلاب سیستان و بلوچستان ادامه داد: «در چارچوب سند اجرایی سال جاری، اصلاح و توسعه شبکه آبرسانی آشار، مجتمع گورابک، مجتمع کهن‌جان‌محمد و آبرسانی به روستای زیارت در اولویت اجرای پروژه‌های شرکت قرار دارد.»

یکی از مهم‌ترین موضوعاتی که در کنار طرح‌های آبرسانی نیاز به اقدام جدی دارد، فرسودگی شبکه توزیع آب است. تسنیم در گزارشی در این‌باره نوشت: «فرسودگی بخشی از شبکه‌های توزیع آب و هدررفت بخشی از آب تولیدی همچنان یکی از چالش‌های مهم استان به شمار می‌رود. نیاز به بازسازی بیش از یک‌هزار و ۳۰۰ کیلومتر شبکه فرسوده نشان می‌دهد که عبور پایدار از تنش‌های آبی بدون تأمین اعتبارات ملی و سرمایه‌گذاری مستمر در حوزه زیرساخت‌ها امکان‌پذیر نخواهد بود. این موضوع ضرورت توجه ویژه دستگاه‌های ملی به وضعیت آبی استان را دوچندان می‌کند.»

به اشتراک بگذارید:





نظر کاربران

حمید راشدی فر

طرح کم هزینه تصفیه آب دریا از روش تقطیر با استفاده از انرژی باد یا خورشید برای کشاورزی ، دامداری ، آبزیان ، صنایع و مصرف مستقیم ملت  

چنانچه اطلاع دارید ایران در معرض خطر ابتلا به خشکسالی قرار گرفته و در بیشتر مراکز از جمله سازمان صدا و سیمای جمهوری اسلامی و یا سایر مراکز و مطبوعات مقالاتی در خصوص آن عنوان و درج میکنند .
چهار استان ایران در جوار دریای عمان و خلیج فارس قرار گرفته‌اند و دو استان دیگر یعنی استان فارس و کرمان قسمتی از آنها فاصله کمی با دریا دارند اگر دولت ایران اقدام به تصفیه آب دریا از روش تقطیر با کمترین هزینه و آوردن آب سالم به داخل کشور بکند با بارندگی‌های فصلی در تمام نقاط ایران خشکسالی و فرونشست زمین برطرف شده و شهرهای ایران که اکنون چاه‌های با ارتفاع بیش از سیصد متر حفر کرده‌اند آب لازم را بدست خواهند آورد و نیز کار کشاورزی برای افراد ایرانی بوجود خواهد آورد و امنیت غذایی را بر طرف خواهد نمود . البته برای کشاورزی که بیشترین مصرف آب را دارد بهتر است از روش‌های گلخانه‌ای یا هیدروپونیک با روش‌های جدید کشاورزی نوین برای کشت گیاهان و آبیاری قطره‌ای برای درختان جهت مصرف کمتر آب و تولید بیشتر استفاده کرد.
برای اینکه محیط زیست سالم بماند و آب دریای عمان بیش از حد شور نشود میتوان اب شور باقی مانده را در نقاط دور تر از ساحل دریا و در نقاط مختلف با نظر کارشناسان محیط زیست رها کرد و در خلیج فارس اب شور باقی مانده را به اقیانوس هند وارد کرد .
با توجه به اینکه در این روش تقطیر از انرژی خورشیدی استفاده میشود و همچنین هزینه پائین تری نسبت به سایر روشها دارد تصفیه آب دریا برای کشاورزی ، دامداری، پرورش آبزیان و صنعت خواهد بود برای مصارف مستقیم ملت میتوان از اب بارندگی استفاده نمود و هم میتوان از این آب بعد از انتقال و انجام ازمایش لازم نیز استفاده کرد  . در واقع بهترین کار این است که اکثر مکان‌های  کشاورزی ، دامداری ، پرورش ابزیان و صنعت پر آب بر در ایران را  به نزدیک دریای عمان و خلیج‌فارس انتقال داده یا صنایع جدید را تأسیس نمود و مقدار کمی در سایر استانهای ایران کشاورزی یا دامداری کرد .

تصفیه آب دریا از روش تقطیر با توضیحات ذیل که  نسبت به سایر روشها با هزینه بسیار کمتری آب دریا را  تصفیه می‌کند و از نظر حفظ محیط زیست بهترین حالت با توضیحات داده شده   عنوان می‌شود.
در کشور چین نیز از این روش استفاده میشود اما در آن دو‌لت از گرمای تولید شده بوسیله صنایع استفاده میشود در این روش از باد یا گرما و نور خورشید استفاده کامل ميگردد و بهمین علت طرح در مکان‌های گرمسیر اجرا ميگردد . 
در ادامه خلاصه‌ای از طرح بنظرتان خواهد رسید تحقیقات اولیه طرح انجام شده و تحقیقات بیشتر در چند ماه اول در محل مورد اجرای طرح انجام خواهد شد چنانچه مایل باشید توضیحات بیشتر را بعد از انجام طرح اعلام خواهم کرد .
طرح ارائه شده در ذیل برای تصفیه بیست میلیون متر مکعب آب در سال میباشد . 
۱- برای شروع و ساخت اولين واحد هفتادوپنج هکتار زمین در نزدیکی ساحل دریا برای ساخت مرکز تاسیسات تصفیه خانه آب دریا و ساخت پایگاه انرژی خورشیدی لازم  است . 
۲- برای استفاده در کشاورزی از این آب چهارصد و پنجاه هکتار زمین با فاصله نزدیک به مرکز تصفیه خانه آب دریا و یا فاصله بیشتر حتی تا چند صد کیلومتر فاصله تا زمین اولیه تصفیه خانه بنحوی که امکان آوردن آب تصفیه شده به آن محل امکان پذیر باشد احتیاج است  .
۳- حد اقل مدت فعالیت این تصفیه خانه  سی سال خواهد بود که بدون هیچگونه هزینه‌ای در ساخت میباشد و میتواند باعث تقویت کشاورزی در محل‌های مختلف از کنار دریا و یا بیشتر از ان در دامداری یا   صنایع و مصارف ملت باشد .
خلاصه طرح تصفیه خانه :
این طرح مخصوص مناطق گرمسیر است و از گرما و نور خورشید یا انرژی باد استفاده کامل میشود. 
اول _ سه سالن به شکل منشور با سطح مقطع مثلثی هستند که روی هم قرار گرفته‌اند که سه سطح مختلف و سطح دیوارهای مستطیلی با بدنه استیل یا فلز بدون زنگ خوردگی ( گالوانیزه) از داخل و خارج و ورق پلی کربنات مسطح در وسط است در واقع سه منشور که یکی یکی با مقدار بزرگتری است روی هم قرار می‌گیرند .
 روی سطح منشور از داخل دو طرف که شیب دارد آب مقطر جمع شده  به دو طرف انتقال می‌یابد . 
دوم _ عرض سالن تبخیر و طول آن بستگی به مقدار آبدهی در ساعت و شرایط محیط دارد  
سوم _ سطح مقطع کلیه سالنها اعم از تبخیر ( داخلی) مثلثی است که اضلاع آن در هر طرف دو دیواره فاصله کمی دارد و سقف آن صفر است و همچنین دو لایه دارد ، سطح داخلی کاملا صاف و فلزی گالوانیزه است بعد نرده‌ها از جنس گالوانیزه جهت پایداری و روی آن‌ها دیواره سطحی پوششی فلزی گالوانیزه است .
چهارم _ دیواره اول فلزی  بوسیله آب با حرارت‌ آب دریا از بيرون خنک می‌شود و از داخل سالن بخار در روی دیوارها به آب تبدیل شده و بسمت پایین حرکت می‌کند  
در بین فضای دوم که بین لایه غیر فلزی و دیواره فلزی گالوانیزه خارجی قرار گرفته هوا بوسیله نور مستقیم خورشید گرم شده و در سایر موارد و همچنین گرم نمودن آب سرد تصفیه نشده استفاده میشود .  
دیواره فلزی گالوانیزه خارجی برای جذب نور بیشتر و بیشتر گرم نمودن هوای داخل آن باید با رنگ سیاه مات رنگ شود . البته در صورت عدم وجود باد لازم میتوان از پانل‌های خورشیدی که دارای رنگ سیاه هستند برای گرم نمودن هوا و تولید برق تجدید پذیر استفاده نمود . این مورد باید از نظر زاویه تابش نور بررسی گردد .  
پنجم _ در پایین دو نوع آب وجود دارد آب شور در وسط و در واقع داخل استخر و آب تقطیر شده شیرین در دو طرف و کنار دیوارهای استخر 
ششم_ شیب کنار دیوارهای استخر بنحوی است که آب تقطیر شده از یک طرف استخر خارج می‌شود 
هفتم _ آب شور بوسیله گرمای نهفته در بخار آب و همچنین نور خورشید گرم می‌شود
از سطح فلزی رویی برای گرم نمودن آب استفاده میشود 
هشتم _ آب شور در استخر وسط باید بنحوی سریعا بخار گردد که از گرمای تولید شده بوسیله انرژی باد یا خورشیدی استفاده میشود .
نهم _ سطح اب در تماس با هوا هرچه زیادتر باشد آب زودتر بخار می‌شود پس باید روشی را بکار برد که آب زودتر بخار شود . برای اینکار می‌توان آب را بصورت بارانی در وسط سالن بوجود آورد . 
دهم - هر چه هوا سردتر باشد مقدار بخار آب در هوا کمتر می‌شود بنابراین در دو طرف سالن سرد کننده قرار داده میشود تا هوا را در دو طرف سردتر نمایند .
یازدهم _ هزینه ساخت تصفیه‌خانه و انتقال هر متر مکعب آب،۹۰،۰۰۰ تومان در سال اول می‌شود و در بقیه سالها هزینه ای جز نگهبانی و تعمیرات جزئی ندارد . با توجه به اینکه این تاسیسات بمدت حداقل سی سال کار خواهند کرد و بعد از آن مقداری تعمیر احتیاج خواهند داشت و برای این مدت سی سال هزینه تعمیرات جزئی تصفیه‌خانه و انتقال هر متر مکعب آب۲،۰۰۰ تومان در سال می‌شود .
یازدهم _ هزینه نگهبانی (تصفیه خانه و انتقال آب ) ۳،۰۰۰ تومان برای هر متر مکعب می‌شود که می‌توان آب را در مسیرهای مختلف انتقال داد که با هزینه تعمیرات جزئی مقدار ۵،۰۰۰ تومان برای هر متر مکعب آب در سال می‌شود و می‌توان اضافه بر کشاورزی برای دامداری ، کارخانجات ، صنایع  و بعد از آزمایشات مختلف برای مصرف ملت نیز از آن استفاده کرد . 
طراحی این طرح با استفاده از قوانین فیزیک ( ۱- آب تبخیر شده مقدار ۵۴۰ کالری در میلی لیتر در خودش ذخیره می‌کند و هنگامی که به آب تبدیل می‌شود این کالری را پس می‌دهد.  
۲- اب هرچه گرم‌تر شود مقدار بیشتری بخار می‌شود البته مقدار انرژی خود را از آب جذب نموده و سپس بخار می‌شود و هنگام تبدیل شدن به اب این انرژی را پس می‌دهد . ۳- هوای سردتر مقدار اشباع کمتری بخار آب در خود دارد بعبارت دیگر هرچه هوا سردتر شود مقدار بخار اب کمتر میشود
۴ - سطح آب هر چه بیشتر با هوا در تماس باشد مقدار بیشتری آب بخار ميگردد. ) طراحی گردیده است.
محاسبات انجام شده برای تولید یک متر مکعب آب تصفیه شده در ثانیه معادل بیست میلیون متر مکعب در سال بوده و می‌توان محاسبات را تا بیش از صد برابر مقدار آب افزایش داد و همچنین تعداد تصفیه خانه بیشتری ساخت .
اطلاعات مربوط به تصفیه آب دریا را از طریق تقطیر با روش جدید ارسال نمودم . 
اطلاعات کامل مربوط به شرایط محیط که تصفیه آب دریا در آن‌صورت میگیرد است لازم به ذکر است که اطلاعات جزئی با توجه به حرارت‌ محیط ، مقدار گرمای نور مستقیم خورشید ، مقدار باد در محل ، شیب زمین و سایر موارد محل اجرا بستگی دارد .
چنانچه سوالی مطرح است خواهشمند است اعلام بفرمایید  .

با تشکر و آرزوی توفیق الهی
حمید راشدی فر
کرمان



 

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *

مطالب مرتبط

گردشگری جنـــــوب از نفس افتاد

جنگ در جنوب کشور آثار باستانی را تاکنون هدف نگرفته، اما لنج‌ها، اسکله‌ها و «اقتصاد گردشگری ساحلی» را با بحرانی جدی روبه‌رو کرده است

گردشگری جنـــــوب از نفس افتاد

ساحــلِ بی‌خـــــواب

تجاوز به آسمان جنوب کشور در روزهای سه‌شنبه و چهارشنبه همچنان ادامه داشت

ساحــلِ بی‌خـــــواب

کاهش مصرف آب با تجهیزات کاهنده و طرح‌های تشویقی؛ ۳۰ درصد صرفه‌جویی در قبض‌های تابستانی

کاهش مصرف آب با تجهیزات کاهنده و طرح‌های تشویقی؛ ۳۰ درصد صرفه‌جویی در قبض‌های تابستانی

واکسن HPV فعلاً به سبد واکسیناسیون رایگان اضافه نمی‌شود

وزارت بهداشت: 

واکسن HPV فعلاً به سبد واکسیناسیون رایگان اضافه نمی‌شود

آیا تهران با قطعی آب روبروست؟

توضیحات مدیرعامل آبفا

آیا تهران با قطعی آب روبروست؟

تهدید تنوع زیستی در سایه مناقشات نظامی

تهدید تنوع زیستی در سایه مناقشات نظامی

پشت فرمانِ بی‌ثباتــــــــی

روایت رانندگان تاکسی‌های اینترنتی از فشار هزینه و رقابت

پشت فرمانِ بی‌ثباتــــــــی

زنان؛ غایبان مدیریت منابع آب

گزارش سازمان ملل در سال ۲۰۲۶ درباره  توسعه منابع آب جهان می‌گوید بدون برابری جنسیتی، بحران آب حل نمی‌شود

زنان؛ غایبان مدیریت منابع آب

اختلالات بانکی چرخه ارائه خدمات درمانی را با بحران مواجه کرد

 مدیرکل برنامه‌ریزی و اقتصاد سلامت سازمان نظام پزشکی در گفت‌وگو با «پیام ما»:

اختلالات بانکی چرخه ارائه خدمات درمانی را با بحران مواجه کرد

بهبود شاخص‌های اکولوژیکی دریاچه ارومیه؛ تداوم اقدامات حفاظتی ضامن احیای زیست‌بوم

بهبود شاخص‌های اکولوژیکی دریاچه ارومیه؛ تداوم اقدامات حفاظتی ضامن احیای زیست‌بوم