بایگانی مطالب برچسب: محیط زیست

محیط زیست به همهٔ محیط‌هایی که در آن‌ها زندگی جریان دارد، گفته می‌شود. مجموعه‌ای از عوامل فیزیکی خارجی و موجودات زنده که با هم در کنش هستند، محیط زیست را تشکیل می‌دهند و بر رشد و نمو و رفتار موجودات تأثیر می‌گذارند.
حفاظت محیط زیست در قرن بیست و یکم به عنوان یکی از هشت هدف توسعهٔ هزاره و یکی از سه پایهٔ توسعهٔ پایدار شناخته می‌شود.

گره پسماند در جغرافیای خیس

شمال همیشه با آب تعریف شده است. با باران‌های ریز و بی‌وقفه، با رودخانه‌هایی که از دل جنگل می‌گذرند و با ساحلی که انگار مرز ندارد. همین ویژگی زیبا، یک روی دیگر هم دارد. در شمال، هر چیزی که رها شود، همان‌جا نمی‌ماند. زباله در این اقلیم، ثابت نیست و حرکت می‌کند. گاهی در آب حل می‌شود و گاهی به شکل شناور وارد رودخانه می‌شود و آرام‌آرام خودش را به دریا می‌رساند. مسئله اینجاست که ما هنوز با زباله مثل یک جسم ساکن رفتار می‌کنیم. چیزی که جمع می‌شود، دفن می‌شود یا سوزانده می‌شود؛ اما در شمال، این منطق خیلی زود از کار می‌افتد. باران، شیب زمین و شبکه رودخانه‌ای، همه چیز را به یک سیستم انتقال تبدیل می‌کنند. نتیجه هم روشن است. ضعف در مدیریت در هر شهر یا دهستان، فقط در همان نقطه نمی‌ماند و به مناطق هم‌جوار نیز تسری می‌یابد. در همین حال، شهرهای ساحلی دنیا مسیر دیگری رفته‌اند. از کناره‌های دریای مدیترانه تا اطراف دریاچه ژنو، نگاه به زباله از «جمع‌آوری بعد از تولید» به «کنترل قبل از پخش» تغییر کرده است. هر چند این تغییر ساده به نظر می‌رسد، اما پشت آن یک بازطراحی کامل در فناوری و مدیریت قرار دارد.

ردپای جنگ در سرزمیــــــــن غزال

آهوبره‌ها یک ماهی می‌شود که متولد شده‌اند؛ در میانه غرش موشک‌ها و زوزه پهپادها در «منطقه حفاظت شده میشداغ» در مرز غربی خوزستان. محیط‌بان‌ها در گشت‌های روزانه، غزال‌های نورس را می‌بینند که روی تپه‌ماهورها همراه با گله‌های آهو جست‌وخیز می‌کنند. رد پای جنگ در «منطقه حفاظت شده میشداغ»، زیستگاه غزال کمیاب خوزستان، حالا بعد از حدود دو ماه از آغاز جنگ آمریکا و اسرائیل علیه کشورمان و در میانه آتش‌بس شکننده، آشکار شده است. باوجود سکوت اداره کل حفاظت محیط‌زیست خوزستان در این مدت، مشخص شده، چند پهپاد جنگی ساقط شده و دست‌کم دو بمباران، سهم این منطقه حفاظت شده بوده است.

جنگ مشکلات زیستگاه‌ها را تشدیـــــد کرد

جنگ، ارائه آمار سرشماری زمستانه پرندگان مازندران را به تعویق انداخت، همان‌طور که باعث شد حضور حفاظت‌گران در مناطق مختلف ممکن نباشد. این سختی‌ها اما از زمان سرشماری برای اعضای «انجمن آوای بوم» به وجود آمد، آنها کارهای مربوط به سرشماری پرندگان را در دی‌ماه شروع می‌کنند و بهمن زمان آغاز کار است. دی‌ماه، هم‌زمان با اعتراضات و قطعی گسترده اینترنت بود. کار سرشماری هم سخت شد و آنها نتوانستند آن‌طور که می‌خواهند از حضور داوطلبان استفاده کنند و بعد هم جنگ شروع شد. جنگی چهل‌روزه که در آتش‌بس شکننده‌اش، به‌سرعت اثراتش بر محیط‌زیست آسیب‌دیده کشور نمایان شده و نگرانی‌ها از آینده این تأثیرات همچنان بالاست. «فاطمه کاظمی» مدیر مؤسسه آوای بوم، حالا از روند سرشماری، تأخیر در ارائه آمار و تبعات جنگ بر زندگی پرندگان و حفاظت‌گران به ما می‌گوید.

زاگرس در انتظار فصل آتش

بارش‌های گسترده در غرب ایران، «دریاچه ارومیه»، «سراب نیلوفر» و سایر تالاب‌های شمال غرب ایران را پر آب کرده، در جنوب زاگرس هم بارش‌ها، باعث سبزشدن پهنه‌های زاگرس شده، بااین‌حال همین بارش‌ها یک نگرانی هم به وجود آورده، احتمال حریق‌های گسترده در فصل گرم سال! این نگرانی زمانی بیشتر می‌شود که فعالان و کنشگران محیط‌زیست درباره هر گونه برنامه سازمان منابع طبیعی برای اطفای حریق در این محدوده ابراز بی‌اطلاعی می‌کنند.

بحران بقای یوزپلنگ آسیایی در توران؛ از هجوم شترها تا خشکسالی و کمبود طعمه

مدیر پروژه حفاظت از یوزپلنگ آسیایی با هشدار نسبت به وضعیت بحرانی تنها زیستگاه زادآور این گونه در توران، مهم‌ترین چالش‌های بقای «یوزپلنگ آسیایی» را حضور ۱۵ هزار نفر شتر، خشکسالی شدید و کاهش چشمگیر طعمه‌ها دانست. وی تأکید کرد که توران تنها امید باقی‌مانده برای جلوگیری از انقراض کامل این گونه ارزشمند است.

محیط زیست؛ سانتی‌مانتالیسم یا ضرورت؟

«هفته زمین پاک» با مشارکت گسترده تشکل‌های مردمی؛ ۱۰ نشست ملی و استانی برای حفاظت از محیط‌زیست

مدیرکل مشارکت‌های مردمی سازمان حفاظت محیط‌زیست از برگزاری ۱۰ نشست ملی و استانی با محوریت «هفته زمین پاک» خبر داد و تأکید کرد: تشکل‌های مردم‌نهاد نقش کلیدی در شناسایی چالش‌های زیست‌محیطی و ارائه راهکارهای عملیاتی ایفا می‌کنند. این نشست‌ها با هدف تقویت هم‌افزایی و توانمندسازی جامعه مدنی در حفاظت از منابع طبیعی برگزار شد.

یک یادآوری به مناسبت روز جهانی زمین