در اقدامی کارشناسی‌نشده و بدون مجوز ارگان‌های مربوطه، بیل‌های مکانیکی بدون هر گونه مانعی، قلب جنگل‌های ایرانی-تورانی داراب را می‌خراشند. این اقدام به‌بهانه توسعه و برای انتقال مسیر تردد ماشین‌ها از گردنه بالش به راهی جایگزین است که از باغات روستای «مروارید» به روستای «سنگ چارک» می‌رود تا بار دیگر در سایه طرح‌های کارشناسی‌نشده، سناریوی دیگری برای ویرانی عرصه‌های منابع ملی در این خطه از جنوب‌شرق استان فارس نوشته شود.

|پیام ما| نام اعضای خانواده بهزادی؛ یعنی «ناصر»، «رضا» و «حامد» که در آتش‌سوزی تنگه «هایقر» جان سپردند و «حمید مرادی»، «چیاکو یوسفی» و «خبات امینی» جان‌باختگان آتش‌سوزی کوه آبیدر، و همین‌طور «اسماعیل کریمی» جنگلبان سوخته در شعله‌های آتش کامیاران، «محمدجواد مختاری» فعال محیط‌زیستی که برای مهار آتش منطقه «فهیلان» جانش را فدا کرد و «مصطفی عبداللهی» که در اطفای حریق بام خرم‌آباد به کمک نیروهای منابع‌طبیعی شتافت و جان سپرد، یک بار دیگر به میان آمده است. آنها که ۹ نفر از نیروهای حفاظتی و اعضای تشکل‌های مردم‌نهاد استان‌های کردستان، فارس و لرستان هستند، از سوی سازمان منابع‌طبیعی و آبخیزداری «فداکار خدمت» شناخته شدند.

«ریبین گورانی» ۱۰ روز در کما برای زنده ماندن تلاش کرد. دود آتش‌سوزی گسترده در جنگل‌های مریوان، اواخر مردادماه به ریه‌هایش تاخت، همان زمان و پس از بازگشت از محل حادثه به مراکز درمانی رفت اما آن‌طورکه انجمن محیط‌زیستی چیا نوشت، با تأخیر بستری شد و پس از چند روز وخامت حال، تهوع و سرگیجه شدید، نهایتاً در روز سه‌شنبه، ۴ شهریور، به کُما رفت. ۱۰ روز در کما ماند و ۱۴ شهریور خبر ازدست‌رفتنش آمد تا نامش در کنار «حمید مرادی»، «چیاکو یوسفی‌نژاد» و «خبات امینی»، به‌عنوان کشته‌شدگان در آتش‌سوزی‌های امسال کردستان قرار گیرد. حمید، چیاکو و خبات برای خاموش کردن آتش آبیدر اوایل مرداد جانشان را از دست دادند و حالا در شهریورماه، ریبین ۲۷ساله برای خاموش کردن آتش جنگل‌های مریوان از دست رفته است.

مشارکت «برای مردم» آغاز می‌شود و «توسط مردم» به پایان می‌رسد

مدیرکل منابع طبیعی و آبخیزداری استان اصفهان با اشاره به افزایش تعداد آتش‌سوزی‌های مراتع و جنگل‌ها در چهار ماه ابتدایی امسال نسبت به سال گذشته، از کمبود امکانات برای مهار حریق‌های بزرگ و چند جبهه‌ای ابراز نگرانی کرد و بر ضرورت همکاری بیشتر دستگاه‌های مختلف تاکید کرد.

سه منطقه حفاظت‌شده مرزی، محیط‌زیست خوزستان را در ردیف آسیب‌پذیرترین استان‌ها در شرایط جنگ و بحران قرار داده است. غرب خوزستان از منطقه حفاظت‌شده و پارک ملی کرخه در شوش که زیستگاه گوزن زرد است، تا منطقه حفاظت‌شده میشداغ، زیستگاه آهوی منحصربه‌فرد خوزستان و تالاب هورالعظیم در جنوب‌غربی که توقفگاه ارزشمند پرندگان است، به‌دلیل قرار گرفتن در نوار مرزی، با محل‌های استقرار نیروهای نظامی تداخل دارد. هفت-هشت روز از آتش‌بس می‌گذرد و سازمان حفاظت محیط‌زیست از آغاز ارزیابی و مستندسازی خسارت‌های جنگ خبر داده است. جنگ ۱۲روزه در حالی بار دیگر مسئله حفاظت از محیط‌زیست در شرایط بحران را به میان آورده که به‌گفته دبیر شبکه تشکل‌های مردم‌نهاد محیط‌زیست و منابع‌طبیعی کشور، سازمان حفاظت محیط‌زیست به وظایفش، طبق اسناد «نظام عملیاتی پدافند زیستی کشور» و «نظام عملیاتی پدافند مردم‌محور»، عمل نکرده است.

دو هفته قبل که آتش جنگنده‌های اسرائیل به ایران رسید، آتش‌سوزی جنگل‌ها در ایلام هم شدت گرفت. همان روزها که بمب‌ها بر سر مردم در تهران، کرج و بسیاری دیگر از شهرها می‌ریخت، مردان و زنان برای مهار آتش «توه حل صالح‌آباد» و «بان‌سر» می‌جنگیدند؛ همچنان‌که آتش به جنگل‌های استان فارس هم آمد. استانی که بارها توسط جنگنده‌های اسرائیل بمباران شد و البته جنگل‌های زاگرس در بویراحمد و لرستان هم از آتش‌سوزی در امان نبودند. «حسین منصوری»، مدیر انجمن مردم‌نهاد زاگرس‌بان در ایلام که در آتش دو هفته قبل شاخه‌ای آتش‌گرفته به چشمانش خورد و دستانش سوخت، حالا از شکستگی دست یکی از نیروهای منابع‌طبیعی استان و سوختگی دست‌وپای دیگر دوستانش می‌گوید. وضعیت در جنگل‌های فارس هم همین‌طور بود و «بهمن ایزدی» می‌گوید آتش، دشمن مقابل همیاران و نیروهای دولتی بود و آنها همچنان‌که صدای جنگنده‌ها را می‌شنیدند، رو در رو با آتشی بودند که در زاگرس تمامی نداشت. آنها مردانی بودند که در کنار بمباران مداوم ۱۲روزه کشور، هر روزشان در جنگل‌هایی گذشته که می‌خواهند حفظ شود. آنها نگران زاگرس‌اند، همچنان‌که نگران کل ایران‌اند.

همه نگاه‌ها به جنگی است که از ۱۳ روز پیش کشورمان را درگیر کرده است، اما نباید در این میانه زاگرس و آتش‌سوزی‌های آن یادمان برود. در همین چند روز اخیر، چندین آتش‌سوزی بزرگ و هم‌زمان در زاگرس و دیگر نقاط کشور رخ داده است. آیا جنگ جلوی ویرانی جنگل‌ها را می‌گیرد؟ نه. جنگ خودش می‌تواند عاملی برای آتش‌سوزی‌های جنگل‌ها باشد. انفجار موشک می‌تواند به حریق منطقه منجر شود و البته در سایه جنگ، ویرانی طبیعت شدت می‌گیرد.