بایگانی مطالب : آب
فرصتی برای پیگیری حقابهٔ هریرود
سیلابِ محرومیت در بلوچستان
«بیکاری» پذیرش دانشگاهها را کم کرد
|پیام ما| وزارت علوم اعلام کرد که در سال جاری، بیش از یکهزار کدرشته محل مقطع کارشناسی و بین ۲۰۰ تا ۳۰۰ کدرشته محل مقطع کارشناسی ارشد در سراسر کشور پذیرش دانشجو نخواهند داشت. در مقطع دکترا نیز ظرفیت پذیرش ۱۰۳ کدرشته محل به کمتر از نصف تقلیل یافته است. این وزارتخانه علت این تصمیم را ارزیابی رشتهها و ضریب اشتغال فارغالتحصلان اعلام کرده است. جالب آنکه در مقطع کاردانی، هیچ کد رشته محلی حذف نشده است.
سهنهاد شصتساله
ششدهه از تأسیس «وزارت آب و برق»، «سازمان تعاون روستایی ایران» و «سازمان جلب سیاحان» گذشت. سهنهاد در سهحوزۀ مجزا اما هرسه مهم و مؤثر در توسعۀ پایدار، هرچند که تقریباً جایگاه و پایگاه هیچیک درست فهم و درک نشده است.
سریال سیلاب در بلوچستان
گزارش منتشرشده از سوی پژوهشکدهٔ اقلیمشناسی و تغییراقلیم پژوهشگاه هواشناسی و علوم جو کشور حاکی از تمرکز بارش هفتهٔ دوم اسفند ۱۴۰۲ بر شرق و جنوبشرق کشور، دامنهٔ شرقی کوههای زاگرس میانی، و دو سوی دامنههای البرز مرکزی و غربی بود. همچنین، بارش انباشته در جنوبشرق کشور با احتمال حدود ۷۵ درصد، بین ۳۰ تا ۸۰ میلیمتر بیش از نرمال پیشبینی شده بود. گزارش مرکز ملی اقلیم و مدیریت بحران خشکسالی سازمان هواشناسی کشور نیز، میزان بارشهای سیستانوبلوچستان از ابتدای سال زراعی جاری تا آغاز ورود سامانههای بارشی اسفند ۱۴۰۲ را ۱۶.۴ میلیمتر نشان میدهد که این رقم نسبت به دورهٔ مشابه بلندمدت ۶۸ درصد کاهش داشته و پس از فعالیت سامانههای اخیر، میزان بارش استان به ۵۴.۹ میلیمتر رسیده است که نسبت به دورهٔ مشابه بلندمدت ۱.۵ درصد افزایش را نشان میدهد. بیشترین میزان بارش سامانههای هفتهٔ اول اسفند گذشته از ایستگاههای شارک قصرقند با ۳۱۹ میلیمتر، عورکی ۲۱۷، باهوکلات ۲۰۷.۵ و نگور ۲۰۳ میلیمتر و کمترین میزان بارشها در ژالهای ۵.۵، محمدآباد ۵، قلعهرستم ۶، زهک ۶.۱ و زابل ۶.۷ گزارش شده است. اعدادی که بهنظر میرسد میتوانند تا حدی سیلاب را توجیه کنند. اما گزارشهای رسمی کارشناسی روایتی دیگر دارند. نه خاک تشنه و بی گیاه و نبات بلوچستان توان جذب آب را داشت و نه سدها توانستند کارا عمل کند. پس از جاری شدن سیلاب نیز خانههای فرسوده و ساختهشده در مسیل، تخلیه نشدن بهموقع سدها، اراضی تغییر کاربری داده شده و طرحهای آبخیزداری به اجرا درنیامده، همه دستبهدست هم دادند تا خسارت سیلاب بالا برود. پژوهشکدهٔ سوانح طبیعی در گزارشی که پس از سیلاب سال گذشته در جنوب سیستانوبلوچستان بیش از ۲۰۰ میلیارد تومان خسارت زد، علل تکرار وقوع سیلابها و خسارت بالای آن را فهرست کرده است که بهنظر میرسد همهٔ دلایل قابلمدیریت بود، اگر برایش برنامهای وجود داشت و ارادهای برای انجام.
سیلزدگانِ مقروض
دولت پس از سیلاب اسفند سال ۱۴۰۲ در جنوب استان سیستانوبلوچستان خسارتهای سیلاب را برآورد کرد و به عادت معمول وعدهٔ جبران داد. بااینحال، اهالی مناطق سیلزده میگویند خسارت سیلهای پیشین نیز برایشان جبران نشده است. کشاورزان و دامدارانی که زمینها و دامهایشان را آب برده و محصولات کشاورزیشان از دست رفته است، میگویند هنوز بهدلیل وامهایی که سال گذشته برای بازسازی چاه و ادوات کار گرفتهاند، مقروض بانکها هستند و نمیدانند چطور باید از پس بازپرداخت آن برآیند؛ آنهم در شرایطی که تکلیف معاششان معلوم نیست. علاوهبراین، شهروندان و روستانشینان این مناطق میگویند بهداشت اندک، تخریب چاههای فاضلاب در این شرایط آنان را مبتلا به بیماری پوستی کرده است که با گرمتر شدن هوا بدتر نیز خواهد شد. بااینحال، دانشگاه علومپزشکی این استان و مرکز بهداشت و درمان این استان تاکنون طغیان یا همهگیری هیچ بیماری ناشی از سیلابی را تأیید نکرده است.
آبگرفتگی؛ عیدی اهوازیها
خوزستانیها سال نو را با آبگرفتگی آغاز کردند. سناریویی تکراری که تقریباً هر سال در بارندگی گریبان شهروندان را میگیرد. در پایان یک سال گرم و خشک، سال جدید با آبگرفتگی در 11 شهرستان شروع شد. بیشترین آن در اهواز که خانههای زیادی زیر آب رفت و باعث شد وعدههای دولت سیزدهم برای حل مشکل آبهای سطحی رنگ ببازد. اولین سامانه بارندگی 29 اسفند ماه بود که رواناب را در خیابانها جاری کرد. دومین سامانه در پنجم و ششم فروردین ماه با 41 میلیمتر بارش سطح وسیعی از شهر اهواز را فراگرفت و سیلاب به برخی از خانهها هم راه یافت. برخی مناطق اهواز تا دو روز زیر آب ماندند و آب از آنها تخلیه نشد، بهطوری که منجر به تعطیلی ادارات اهواز و کارون در روز ششم فروردین شد.
خطر مرگ ۳۵ میلیون کودک زیر پنجسال
براساس آخرین برآوردهای سازمان ملل متحد از مرگومیر کودکان، در سال ۲۰۲۲ تعداد کودکانی که قبل از پنجسالگی، جانشان را از دست دادهاند تا حدود پنج میلیون نفر کاهش یافته و به پایینترین حد خود در طول تاریخ رسیده است. باوجوداین، اما این سازمان بینالمللی میگوید اگر به پیامدهای افزایش بیعدالتی و بیثباتی اقتصادی، درگیریهای جدید و طولانیمدت، تأثیر تشدید تغییراقلیم و پیامدهای کووید-۱۹ توجه نشود، این دستاورد میتواند بهراحتی از بین برود و روند کاهشی مرگومیر کودکان معکوس شود. «کاترین راسل»، مدیر اجرایی یونیسف، در این باره میگوید هرچند افزایش دانش و امکانات در نظامهای بهداشت و سلامت و همچنین واکسینه شدن کودکان دربرابر بیماریهای کشنده تأثیر زیادی بر زنده ماندن نوزادان داشته اما هنوز راه طولانی برای پایان دادن به همهٔ مرگومیرهای قابل پیشگیری کودکان و نوجوانان در پیش است. آنطورکه برآوردهای گزارش تازهٔ سازمان جهانی بهداشت نشان میدهد باوجود کاهش چشمگیر مرگومیر کودکان، هنوز هم اکثر این مرگومیرها در جنوب صحرای آفریقا و آسیای جنوبی رخ میدهد و عمر بیش از دو میلیون کودک، نوجوان و جوان بین سنین ۵ تا ۲۴ سالگی ساکن این مناطق، بهدلیل در دسترس نبودن مراقبتهای بهداشتی باکیفیت کوتاه شده است.
شهرها را برای شهروندان «زیستپذیر» کنید
کمتر از ۳۰ سال دیگر یعنی تا سال ۲۰۵۰، ۷۰ درصد جمعیت جهان شهرنشین میشوند. در آینده هرچند احتمالاً فرصت اشتغال بیشتر و دسترسی بهتری به خدمات فراهم میشود، اما این تغییر میتواند خطری بزرگ برای آیندهٔ بهداشت و سلامت عمومی باشد. براساس گزارشهای سازمان جهانی بهداشت، اگر سیاستگذاران و مدیران شهری چارهای برای بهبود زندگی شهری نیندیشند، شهرنشینی به یکی از تهدیدهای جدی برای سلامت عمومی مردم قرن ۲۱ تبدیل میشود. طبق این گزارش تاکنون فقط ۱۲ درصد شهرها توانستهاند به اهداف کنترل آلودگی برسند و همین حالا هم بسیاری از شهرها با مشکلاتی چون سکونتگاههای غیررسمی، نبود دسترسی به آب سالم و فقر دستوپنجه نرم میکنند. بنابراین، پیشبینی میشود در آینده ازدحام بیش از حد در شهرها منجر به افزایش ابتلا به بیماریهای عفونی و همچنین افزایش نرخ خشونت، بیماریهای غیرواگیر و بیماریهای روانی بهدلیل نحوهٔ معماری محیطهای شهری شود. به همین دلیل سازمان جهانی بهداشت میگوید شهرها باید اولویت برنامهریزی قرار بگیرند تا با یک رویکرد حکمرانی بینبخشی مؤثر برای تقویت توسعهٔ محلی، حکومتها را در برابر اهداف ارتقای سلامت عمومی پاسخگو کنند.
تجویز سبد معیشت « کمکالری» برای کارگران
|پیام ما| جلسات شورایعالی کار بر سر تعیین حداقل دستمزد کارگران امسال هم مانند سالهای گذشته به دقیقهٔ ۹۰ رسید و هنوز اختلافنظر بین نمایندگان کارگری و کارفرمایی بر سر حداقل دستمزد برقرار است. گروه کارفرمایان سبد معیشت کمکالری و مقرونبهصرفه به ارزش ۱۵ میلیون تومان را پیشنهاد کردهاند، درحالیکه گروه کارگران میگویند باید سبد معیشت دستکم ۲۱ میلیون تومان در نظر گرفته شود. بهعلاوه باید پیشبینی تورم در این سبد معیشتی نیز انجام شود. بااینحال، پیشازظهر روز گذشته (سهشنبه) نیز یک جلسهٔ کارشناسی در مورد سبد معیشت کارگران برگزار شد که تا زمان تنظیم این گزارش، جزئیاتی از آن منتشر نشد. از طرفی، اعتراض نمایندگان کارگری بهدلیل دعوت نشدن یکی از اعضای اصلی به جلسهٔ شورایعالی کار، از اخبار روز سهشنبه دربارهٔ جلسات تعیین دستمزد بود.
