بایگانی مطالب : جامعه

تجدیدپـذیرها در مسیـر گـذار از حمایت دولتی به رقابت

سال‌ها توسعه انرژی‌های تجدیدپذیر در ایران بر یک فرمول ساده استوار بود: نیروگاه بساز، برق را با قرارداد «خرید تضمینی» به دولت بفروش و منتظر دریافت مطالبات بمان. این مدل در سال‌های نخست برای توسعه نیروگاه‌های خورشیدی و بادی جذاب بود، چون ریسک فروش برق را کاهش می‌داد و سرمایه‌گذار از ابتدا مشتری خود را می‌شناخت. اما به‌تدریج شرایط اقتصادی این مدل را فرسوده کرد. جهش نرخ ارز، افزایش هزینه تجهیزات، تحریم‌ها و محدودیت منابع مالی دولت باعث شد مطالبات نیروگاه‌ها با تأخیر پرداخت شود. از سوی دیگر، نرخ‌های خرید تضمینی نیز متناسب با تورم و هزینه‌های جدید اصلاح نشد. نتیجه، کندشدن توسعه تجدیدپذیرها و افزایش بی‌اعتمادی در میان سرمایه‌گذاران و حتی بانک‌ها بود. هم‌زمان، ناترازی برق به یکی از چالش‌های مهم اقتصاد ایران تبدیل شد و سیاست‌گذاران را به سمت مسیرهای تازه برای توسعه برق پاک سوق داد. یکی از مهم‌ترین این مسیرها «تابلوی سبز» در بورس انرژی است؛ بازاری که برق تجدیدپذیر را میان تولیدکنندگان و مصرف‌کنندگان بزرگ قابل‌معامله می‌کند. بااین‌حال این پرسش همچنان مطرح است: آیا تابلوی سبز می‌تواند به رونق سرمایه‌گذاری در برق تجدیدپذیر و کاهش فشار بر شبکه کمک کند، یا صرفاً تجربه‌ای تازه در اقتصاد همچنان دستوری برق ایران خواهد بود؟
تجدیدپـذیرها در مسیـر گـذار از حمایت دولتی به رقابت

بوم‌گردی در بحران هویت

می‌پرسم: «من با بوم‌گردی تماس گرفته‌ام؟» با اکراه می‌گوید: «نه! اقامتگاه سنتی، البته بوتیک هتل.» می‌پرسم: «عنوان در مجوزتان چیست؟» آرام می‌گوید: «بوم‌گردی ولی بوم‌گردی نیستیم. خیلی بهتریم. خودتان بیایید و ببینید. عکس‌هایمان هم در اینستاگرام هست. اصلاً خودتان قضاوت کنید ما بوم‌گردی هستیم یا بوتیک هتل؟» می‌گویم: «مگر بوم‌گردی چه اشکالی دارد؟» می‌گوید: «ما همه اتاق‌هایمان مستر است و تخت دارد. کف‌خواب نداریم. اتاق‌ها هم بسیار تمیز است. کاملاً هتلی.» چه شد که روزگار بوم‌گردی‌ها این‌گونه تلخ شد؟ چه شد که بوم‌گردی از یک روش عارفانه و بومی زیبا تبدیل به مقصد گردشگری مبتذل و ارزان شد؟ چه شد که بوم‌گردی از سبک زندگی بومی تبدیل به روش اقتصادی ناکارآمد و ناپایدار برای مردم روستایی شد؟ و شاید کلیدی‌ترین سؤال اینکه بعد از سه دهه، مفاهیم توسعه پایدار چه جایگاهی در بوم‌گردی‌ها پیدا کرد؟ توسعه به‌عنوان مفهومی غربی چه نسبتی با آبادگری ایرانی پیدا کرد؟ چه شد که نام بوم‌گردی این‌گونه زشت شد؟ برای بسیاری بوم‌گردی با برنامه ماه‌عسل و «عباس برزگر» و کته گوجه و روستاییِ میلیاردر شروع شد؛ اما برای بسیاری که رسانه نداشتند، پیش از آن با گروه «خوشه‌سار بومی» و مرام درویشی و عارف‌مسلکی شروع شده بود و حرف‌های برزگر راه به بیراهه بود. گذشتن از سد کرونا و هواپیمای اوکراینی و اعتراضات خیابانی و جنگ، درنهایت بعد از چند دهه از بوم‌گردی و اقتصادش تن نحیف و لاغری به جا گذاشت که به بیماری بدخیمی دچار است و به تلنگری از پا درمی‌آید. گشتن در معانی و حرف‌زدن درباره این مفهوم به همراه آسیب‌شناسی، حالا نیاز حیاتی این حوزه است.
بوم‌گردی در بحران هویت

کنکوری‌ها در انتظار یک تاریخ قطعی

یک ایران در انتظار است؛ در انتظار آرام‌شدن اوضاع، در انتظار بازگشت روزهای عادی و در انتظار خبری قطعی که بتوان بر اساس آن برای فردا تصمیم گرفت. در این میان، داوطلبان کنکور هم به فهرست بلند منتظران اضافه شده‌اند؛ دانش‌آموزانی که باید این آزمون مهم را پشت سر بگذارند، اما هنوز نمی‌دانند دقیقاً برای چه روزی باید آماده شوند. کشور در شرایط آتش‌بس شکننده قرار دارد و هیچ‌کس نمی‌داند این تعلیق تا چه زمانی ادامه خواهد داشت. کنکوری‌های امسال علاوه بر سختی درس‌خواندن با دو فشار سنگین دیگر نیز روبه‌رویند: اضطراب ناشی از جنگ و استرس فرساینده بلاتکلیفی. «بچه‌ها دیگر امیدی به آینده ندارند.» این را یک مشاور کنکور می‌گوید. به گفته او، این روزها دانش‌آموزان با هر خبر تازه درباره امتحانات نهایی و کنکور، از اضطراب به امید و دوباره از امید به نگرانی پرتاب می‌شوند.
کنکوری‌ها در انتظار یک تاریخ قطعی

بازسازی بازار رشت باید با حفظ بافت تاریخی انجام شود

بازرس کل گیلان با تأکید بر ضرورت حمایت از کسبه آسیب‌دیده بازار رشت اعلام کرد که در روند بازسازی این بازار، اولویت نخست حفظ بافت تاریخی و شبیه‌سازی بناهای قدیمی است و در کنار آن باید تسریع در ساخت‌وساز و رعایت اصول فنی و استحکام بناها مورد توجه قرار گیرد.
بازسازی بازار رشت باید با حفظ بافت تاریخی انجام شود

تغییر ماهیت سفرها؛ از «تفریح‌محور» به «امنیت‌محور» و «مهاجرت معکوس»

وزارت میراث فرهنگی، گردشگری و صنایع دستی معتقد است رفتارهای مردم در سفرهای نوروزی ۱۴۰۵، که با جنگ تحمیلی آمریکا و اسرائیل هم‌زمان بود و بیش از ۲۹.۷ میلیون نفر سفر به مناطق امن‌تر ثبت شد، نشان‌دهنده تغییر الگوی سفر از «گردشگری تفریح‌محور» به «سفرهای امنیت‌محور» است. اما کارشناسان حوزه گردشگری این تغییر را بیشتر ناشی از تحولات عمیق در سبک زندگی مردم، متاثر از عواملی چون تورم و بیکاری، می‌دانند.
تغییر ماهیت سفرها؛ از «تفریح‌محور» به «امنیت‌محور» و «مهاجرت معکوس»

سخنگوی صنعت آب: کشور مطلقاً وارد ترسالی نشده است

 سخنگوی صنعت آب کشور با اشاره به شرایط بارش‌های کشور گفت: اینکه گفته می‌شود کشور وارد دوره ترسالی شده، «مطلقاً درست نیست» و نباید چنین برداشتی از وضعیت فعلی داشت.
سخنگوی صنعت آب: کشور مطلقاً وارد ترسالی نشده است

پیش‌بینی قطعی روزانه ۲ ساعت برق در تابستان؛

رئیس کمیسیون انرژی اتاق بازرگانی با اشاره به وضعیت تأمین برق در کشور اعلام کرد به نظر می‌رسد در تابستان امسال خاموشی‌های برنامه‌ریزی‌شده ادامه داشته باشد و روزانه حدود دو ساعت قطعی برق در بخش‌های خانگی، تجاری و اداری اعمال شود؛ به گفته او، بخش صنعت نیز همچنان در اولویت قطعی‌ها قرار خواهد داشت.
پیش‌بینی قطعی روزانه ۲ ساعت برق در تابستان؛

۷۸ درصد مسافران نوروزی در اقامتگاه‌های غیررسمی اسکان داشتند

معاون گردشگری کشور اعلام کرد بیش از ۲۹ میلیون نفر از ۲۵ اسفند تا ۱۵ فروردین امسال به سفر رفتند که بخش عمده آن‌ها در اقامتگاه‌های غیررسمی اقامت داشته‌اند؛ به گفته او، از مجموع اقامت‌های ثبت‌شده در این بازه زمانی، ۷۸ درصد مربوط به اسکان در منازل شخصی، خانه‌های استیجاری و اقامت نزد اقوام بوده است.
۷۸ درصد مسافران نوروزی در اقامتگاه‌های غیررسمی اسکان داشتند

روایت زندگی در جوار دود مشعل‌ها

وقتی از مناطق نفت‌خیز جنوب کشور گذر می‌کنی، حضور مشعل‌های متعدد فلرسوزی، یک امر کاملاً متداول و طبیعی است که جزء جدانشدنی زندگی مردمان بومی محسوب می‌شود. این در حالی است که برای کسانی که زیر سایه این شعله‌ها زندگی می‌کنند، این آتش دائمی نه فقط یک چشم‌انداز جالب، بلکه یک چالش عمیق در زیست روزمره محسوب می‌شود. این مشعل‌های همیشه روشن که برای سوزاندن گازهای اضافی استخراج شده همراه نفت تعبیه شده‌اند با نفوذ در لایه‌های زندگی مردم بومی، به‌مثابه نشانگان نابرابری عمل می‌کنند که نباید آنها را صرفاً یک چالش صنعتی یا معضل محیط‌زیستی تقلیل داد؛ بلکه باید آن را به منزله شکلی از خشونت فضایی و تغییر اجباری زیست‌بوم به بهانه توسعه خوانش کرد.
روایت زندگی در جوار دود مشعل‌ها

«گچساران» و ثروتی که هر شب می‌سوزد

«گچساران» و ثروتی که هر شب می‌سوزد