بایگانی مطالب: مسئولیت اجتماعی
محرم و چالش مسئولیت اجتماعی
رقابت بر مدیریت مخاطرات اقلیمی
در واپسین روزهای تابستان ۲۰۲۴، امارات متحده عربی گامی تاریخی در حوزه سیاستگذاری اقلیمی برداشت؛ اقدامی که نهتنها حکمرانی داخلی این کشور را دگرگون میکند بلکه پیامدهای منطقهای و بینالمللی گستردهای بههمراه دارد. تصویب قانون فدرال شماره ۱۱ درباره «کاهش اثرات تغییراقلیم» از سوی کابینه امارات، نشانهای از تحولی ساختاری در نگاه سیاستگذاران این کشور به آینده اقتصاد، تجارت و امنیت ملی است. این قانون که از سیام ماه مه ۲۰۲۵ به مرحله اجرا درآمد، حامل پیام روشنی برای کشورهای منطقه از جمله ایران است: رقابت در قرن ۲۱ دیگر صرفاً بر سر منابع انرژی نیست، بلکه بر سر نحوه مدیریت مخاطرات اقلیمی و نیز مدیریت کربن و هیدروژن خواهد بود. در شرایطی که ایران همچنان فاقد چارچوب مشخص قانونی و نهادی برای مواجهه با تغییراقلیم است، این حرکت امارات عربی متحده باید بهمنزله هشداری زودهنگام تلقی شود و نقطه عزیمتی برای بازنگری عمیق در سیاستهای اقلیمی، اقتصادی و دیپلماتیک کشور باشد.
جوری خداحافظی میکنی، انگار برنمیگردی
جامعه به مسئولیت اجتماعی خود در قبال کارکنان صنعت نفت عمل کند!
برخورد محرمانه با اصلاحیه قانون مدیریت پسماند
زباله از در خانه که خارج میشود، گویی دیگر از زندگیمان خارج شده و اغلب افراد دیگر مسئولیتی در قبال آن ندارد. این مسئولیت اما در سالهای اخیر برای مردمی در شهرهای شمالی و جنوبی که محلهای دفن زباله در نزدیک خانههایشان بوده، حالا دغدغهای جدی شده است. آنها میدانند چیزی بهنام «دور» وجود ندارد و وقتی زباله را دور میریزیم، خیلی زود آثارش به زندگیمان برمیگردد. شیرابهاش در زمین فرو میرود و بو و حشراتش جانمان را کم میکند. «نرگس آذری»، جامعهشناس و پژوهشگر حوزه پسماند، نیز بر این امر صحه میگذارد. او که سالها در این حوزه پژوهش کرده، معتقد است سیاستگذاران فقط میخواهند مسئله را از خود دور کنند و این را میتوان در اصلاحیه قانون پسماند هم دید؛ اصلاحیهای که در مجلس در دست بررسی است، اما هیچیک از فعالان این عرصه تاکنون امکان دسترسی به آن را نداشتهاند.
شورای امنیت در تهران
وقتی آدم بزرگها بازی میکنند؛
هما؛ طرح دیوار برای کمک با حافظان محیطزیست
برنامه «هما» با هدف حمایت مالی از پروژههای محیطزیستی، با حضور جمعی از فعالان حوزه محیطزیست و اعطای ۵۰۰ میلیون تومان به سه طرح برگزیده، رسماً آغاز به کار کرد.
آشفتگی مسئولیت اجتماعی
مسئولیت اجتماعی شرکتی در ایران ملغمهای است بی سر و ته. این شرایط بیش از همهجا در همایش ملی «تجارب مسئولیت اجتماعی در ایران» مشهود بود؛ بهخصوص در پنل «صنعت نفت و مسئولیت اجتماعی». بهنظر میرسد در این صنعت که پیشینهدارترین صنعت کشور در حوزه مسئولیت اجتماعی است، نقصها و کمکاریها بیش از هر جای دیگر در معرض دید قرار دارد. مشاور اجتماعی وزیر نفت از بازنگری در نظامنامه مسئولیتهای اجتماعی شرکتی (CSR) خبر داد، درحالیکه گفتوگوهای مطرحشده در همان نشست نشان میداد شرکتهای زیرمجموعه توجهی به نظامنامه موجود ندارند و حتی کارشناسان CSR شرکتهای تابعه وزارت نفت خبری از محتویات آن ندارند. سؤال این است که آیا آنها اصلاً میدانستند که نظامنامهای وجود دارد؟ مدیر مسئولیت اجتماعی شرکت صنایع پتروشیمی خلیجفارس که از انحرافات این مفهوم گلایهمند بود و به صرف هزینهها، بدون اثربخشی و کارآمدی اشاره میکرد، از هزار میلیارد تومان بودجه مسئولیت اجتماعی در سال گذشته گفت که در منطقه پیرامونی عسلویه و ماهشهر هزینه شده است، اما هیچ اشارهای به تأثیر این هزینهکردها در رفع آسیبهای شرکتهای متبوعشان نکرد. مدیر مسئولیت اجتماعی شرکت انرژی دانا از طرحهای CSR این هلدینگ پرده برداشت؛ طرحهایی که تنها در پروژه توسعه میدان نفتی سهراب که در محدوده تالاب حفاظتشده هورالعظیم قرار دارد، پیگیری میشود و بیشتر جنبه اجتماعی دارد. گفتههای او این سؤال را برای بسیاری از حاضران این پنل ایجاد کرده بود که آیا مسئولیت اجتماعی این شرکت نوعی باجدهی و حقالسکوت دادن به مردم محلی و مسئولین است؟ یا ناآگاهی از چیستی مسئولیت اجتماعی شرکتی؟ استاد دانشگاه شهید بهشتی، مخالف ایده منحرف شدن مسئولیت اجتماعی شرکتی در ایران بود، اما از دخالت نمایندگان و ناکارآمدی و ارزیابی نداشتن پروژههای آن میگفت!
مسئولیت اجتماعی شفافسازی میشود؟
بیش از یکدهه از ورود مفهوم مسئولیت اجتماعی بنگاهی(Corporate Social Responsibility) به عرصه مدیریت و بنگاهداری کشور میگذرد، اما هنوز این مفهوم برای ما ایرانیان روشن و شفاف نیست و عموماً با خیریه و تبلیغات اشتباه گرفته میشود. فعالیتها و طرحهایی که در ذیل این مفهوم به اجرا درمیآیند، هیچ شفافیتی ندارند؛ بنگاههای بزرگ اقتصادی، اعم از نفتی و معدنی و دیگر صنایع، از هزینهکردهای کلان خود در این حوزه میگویند و همچنان محیطزیست محل فعالیت خود، اعم از آب و خاک را آلوده میکنند و جوامع بومی در جوار این صنایع هیچ انتفاعی اقتصادی از فعالیت این بنگاهها نمیبرند. بعد از دههها نبود شفافیت و فساد و رانت، دیروز «ابوتراب طالبی» در همایش ملی «تجارب مسئولیت اجتماعی در ایران» از تلاش برای ایجاد شفافیت در حوزه مسئولیت اجتماعی بنگاهها گفت. دبیر کمیسیون فرهنگی و اجتماعی هیئت دولت قصد دارد با آییننامه، مسئولیت اجتماعی بنگاهها را نظاممند کند و بر اصل شفافیت و ارائه گزارش به مردم تأکید دارد. با اینهمه چنانچه در این همایش مطرح شد، در این مسیر با کارشکنیهای بسیاری روبهرو هستیم. آیا اینبار امید به تغییر میتواند بر رانت و فساد پیروز شود؟
تفاوت CSR و DEI در کسبوکارها
امروزه مشتریان و کارکنان بیش از پیش به ارزشها و اخلاقیات یک کسبوکار توجه دارند. شرکتها نمیتوانند بدون تلاش برای ایجاد تأثیر مثبت درون و بیرون سازمان، موفق باشند. برنامههای CSR و DEI ابزارهایی برای این کار هستند، اما هدف و دامنه آنها متفاوت است.
پیش رفتن بهسوی جهانی نو
