فیش‌های نجومی مدیران سازمان منابع‌طبیعی در حالی خبرساز و پرسش‌برانگیز شده است که برخی نیروهای محلی همکار این سازمان در زاگرس، بعد از پنج‌ماه دستمزد دریافت می‌کنند؛ آن‌هم با اما و اگر. «از برج سه تا برج هشت‌، ۲۴ساعته باید در اختیار می‌بودیم تا هر وقت آتش‌‌سوزی شود،‌ برای رفع حریق عازم شویم. گفتند ماهی هشت میلیون تومان می‌دهند. تا آخر سال خبری نشد، اول امسال ۳۹ میلیون تومان برایم واریز کردند و گفتند ۹ میلیون تومان بابت بیمه و... کم کرده‌اند.» اینها گفته یکی از محلی‌های ساکن زاگرس است. نمی‌خواهد نامش را در گزارش بیاوریم، مبادا دوباره او را به کار نگیرند. روی این ۴۸ میلیون تومان حساب کرده بود، نگفت خانم می‌دانید آن روز دلار چقدر بود و وقت واریز چقدر؟ «به من گفتند بیمه بی‌نام می‌شوم، اما بعد پول بیمه تأمین اجتماعی را از من کسر کردند.» این روزها فیش حقوقی مدیران سازمان منابع‌طبیعی دست‌به‌دست می‌چرخد‌، عده‌ای می‌گویند در سازمان همیشه این مسئله بوده و به این رئیس و رئیس قبلی محدود نمی‌شود،‌ آنچه باید به آن پرداخت، شایسته‌سالاری، تبعیض در امکانات و پرداخت‌ها و بی‌توجهی به نیروهای میدانی است. نمونه‌اش این مرد زاگرس‌نشین که بابت همین ۳۹ میلیون تومان که برای پنج ماه برایش واریز کرده‌اند، باید تنش بلرزد که مبادا اسمش بیاید و وقت حریق از او نخواهند همکاری کند.

در روزهای اخیر گردهمایی تورگردانان جهان در ایران هم‌زمان با ایران اکسپو ۲۰۲۵ برگزار شد؛ رویدادی که گفته شد حدود ۱۰۰ تورگردان از ۳۳ کشور مختلف در آن حضور داشتند. در حاشیه برگزاری این برنامه اظهارنظرهای مختلفی مطرح شد، اما مهمترین سؤال این است که چنین رویداد‌هایی تا چه اندازه می‌تواند شرایط فعلی گردشگری را تحت‌تأثیر قرار دهد.

چرا قربانی‌ کردنِ لذت‌های روزمره، 5/4 میلیون بازدید گرفت؟

سامانه ۱۲۱ پاسخگوی مردم کلافه از قطعی‌های برق نیست. مدت‌زمان بی‌برقی در برخی از شهرستان‌ها به بیشتر از دو ساعت رسیده است. شمیرانات تهران، شهریار، دهدشت، شهرکرد، مازندران و کرمان شماری از شهرهایی است که شهروندانش گزارش‌هایی از قطعی‌های چهارساعته داده‌اند. توانیر تا هفته گذشته زیر باز خاموشی‌های برنامه‌ریزی‌شده نمی‌رفت و جداول قطعی برق را کتمان می‌کرد. موج ویدئوهای منتشرشده در فضای مجازی و کارزارها، عکس‌العمل دولت را تغییر داده و وزیر نیرو وعده داده است از شنبه، یعنی امروز، خاموشی‌ها بیشتر از دو ساعت نباشد. در این شرایط، این سؤال هنوز باقی است که چرا با وجود تعمیرات اساسی ۹۵ درصدی نیروگاه‌ها، دولت در تأمین برق ۶۰ هزار مگاواتی، که زیر توان عملی نیروگاه‌هاست، مانده؟ «فاطمه مهاجرانی»، سخنگوی دولت، پاسخ روشنی به «پیام ما» نمی‌دهد. او معتقد است دولت پزشکیان کاری کرده که ناترازی عیان شود و به دید مردم بیاید. شرایط اما به‌قدری بحرانی است که هشدار داده می‌شود ادامه روند قطعی برق ممکن است به موجی از بیکاری بینجامد.

| پیام ما| «جزیره‌ای کوچک با سواحل شنی و صخره‌ای در دریا، واقع در بخش شمال مرکزی خلیج‌فارس، که با صخره‌های مرجانی بسیار ارزشمندی احاطه شده است.» این تعریفی است که در کنوانسیون رامسر درباره «شیدور» آمده است. تنها در این سند نیست که «فارس» کنار «خلیج» جا خوش کرده. در بسیاری از اسناد بین‌المللی محیط‌زیست، درباره این منطقه از اسم «خلیج‌فارس» استفاده شده است، البته از آن‌سو تلاش برای کمرنگ کردن این اسم هم کم نبوده و تلاش بسیاری شده تا عبارت‌های دیگری جایگزین شود. تلاش‌هایی که تاکنون موفقیت‌آمیز نبوده‌اند.

تحمل آفتاب داغ اهواز، آبادان، خرمشهر و بسیاری شهرهای دیگر، به‌خودی‌خود دشوار است، اما مصیبت وقتی آغاز می‌شود که در این شرایط، برق و در پی آن، آب قطع شود. تحمل این وضع در هوایی که آلوده به گردوغباری سنگین است، بسیار دشوارتر است. طاقت مردم طاق شده است و ساکنان شهرهای گرم فریاد اعتراضشان را در سایت‌های جمع‌آوری امضا و شبکه‌های اجتماعی بلند کرده‌اند. تنها در یکی از موارد، ۲۱ هزار امضا زیر کارزار «درخواست لغو خاموشی برق در خوزستان و خرمشهر» ثبت شده است. کاربران در شبکه‌های اجتماعی این سؤال را پرسیده‌اند که چرا خوزستانی که ۴۰ درصد از برق کشور را تأمین می‌کند، باید روزانه سه ساعت قطعی برق را از سر بگذارند؟ این مطالبه در شهرهای گرمسیری دیگر هم درحال تکرار است. این روزها در اینستاگرام، استوری درخواست پایان‌دادن به قطعی برق در جنوب، در حال بازنشر است و باوجود فیلتر بودن این پلتفرم در ایران، حدود ۹۵ هزار کاربر آن را منتشر کرده‌اند. در این شرایط نایب‌رئیس کمیسیون انرژی مجلس خاموشی‌ها را انکار می‌کند و در گفت‌وگو با «پیام ما» از اعلام رضایت کمیسیون انرژی از عملکرد وزیر نیرو خبر می‌دهد.

|پیام‌ما| شب سیزده اردیبهشت برای استان البرز همراه با بلایای طبیعی و غیر طبیعی از راه رسید. وقوع طوفان با سرعت ۱۰۰ کیلومتر بر ساعت در این استان ۱۳ حادثه در نقاط مختلف ایجاد و برق مناطق قابل‌توجهی را قطع کرد. هم‌زمان وقوع زلزله و دو آتش‌سوزی در «نظرآباد» و «فردیس» بر اضطراب شهروندان اضافه کرد. آتش‌سوزی‌هایی که در همان شب مهار شد و بنابر گزارش‌ها خسارت‌هایی محدود به‌ بار آورد. وقوع آتش در مجاورت نیروگاه منتظر قائم در کرج شایعه خروج این نیروگاه از مدار تولید را ایجاد کرد که بلافاصله از سوی مدیرعامل این مجموعه رد شد.

| پیام‌ما | زنان اصفهانی روایت‌های بسیاری از دریافت پیامک‌های حجاب داشتند و حالا از هفته‌ گذشته دامنه‌ ارسال این پیامک گسترده‌تر شده و تهران و شیراز را هم در برگرفته است. هم‌زمان در خبرگزاری فارس عده‌ای با راه‌اندازی کارزاری خواستار راه‌اندازی پیام حجاب در شهرها و استان‌های دیگر شده‌اند. همه‌ این حواشی در حالی رخ داده است که دولت و مدیران دولتی تاکنون درباره‌ این پیامک و ماجرای اجرای قانون عفاف و حجاب اظهار بی‌اطلاعی کرده‌اند.

رویه‌ای که اصلاح نمی‌شود

گردشگری خوراک پدیده جدیدی در جهان گردشگری نیست. آدم‌هایی که برای چشیدن طعم یک غذا در خاستگاه اصلی‌اش کیلومترها سفر می‌کنند، یا برای شرکت در کلاس آموزش آشپزی یک سرآشپز سرشناس یا شرکت در یک نمایشگاه قاره‌ها را پشت سر می‌گذارند، در دنیا کم نیستند. اما گزارشی که گاردین اخیراً منتشر کرده است از پدیده نوظهوری می‌گوید؛ از شاخه‌ای از گردشگری خوراک با عنوان: «گردشگری نانوایی».

نوروز ۱۴۰۴، سالی پرترافیک برای میراث فرهنگی ایران بود. نوروزی که مردم ترجیح دادند به‌جای دیدوبازدیدهای بعد از افطار در ماه رمضان، عیدانه خود را در سفر باشند. اما در کنار اشتیاق به سفرهای نوروزی، آسیب‌های بسیاری هم به اماکن تاریخی، طبیعی و محیط‌زیستی وارد شد که یکی از آنها موضوع خاک‌های رنگین جزیره هرمز بود. خطر برداشت غیرمجاز این خاک‌های رنگی تا جایی ادامه پیدا کرد که دلسوزان محیط‌زیست اقدام به راه‌اندازی کارزاری برای برگرداندن خاک هرمز، کردند تا شاید این خاک به خانه‌اش بازگردد و آرایش خاک سرخ در بهترین شرایط اصلاح شود. «احمد نادعلیان»، هنرمند سرشناس حوزه تجسمی که سال‌ها در زمینه فرهنگ‌سازی و خدمت به بومیان این منطقه فعالیت داشته، جزیره هرمز را «بهشت زمین‌شناسان» می‌داند و به «پیام ما» می‌گوید: «انگار عادت کردیم در دوره‌ای نگران حیات‌وحش و حیوان‌هایی مثل آهو و یوزپلنگ ایرانی باشیم و در روزگاری هم مثل امروز به یغما رفتن خاک هرمز را فریاد کنیم.»

نوروز، واژه‌ای که نشان از نو شدن دارد و پیام‌آور صلح و نیکی است. هرساله در نوروز و در طول تعطیلات نوروزی، شاهد سفرهای بی‌شماری به اقصی‌ نقاط ایران هستیم. باتوجه‌به گسترش چشم‌گیر رسانه‌های اجتماعی در زندگی مردم، آشنایی بیشتر مردم با شهرهای زیبای ایران افزایش یافته است؛ از جمله جزیره هرمز که به‌دلیل موقعیت زمین‌شناسی خاص خود، زیبایی خارق‌العاده‌ای دارد و امسال مورد بازدید بی‌شمار گردشگران قرار گرفت. اما در اتفاقی بسیار تلخ و دردآور، جزیره با حادثه‌ای روبه‌رو شد؛ خاک سرخ جزیره هرمز، توسط گردشگرانی که فاقد فرهنگ صحیح گردشگری بودند، در بطری‌های پلاستیکی ریخته و به سرقت برده شد. این حادثه تلخ آسیب بسیار چشم‌گیری به جزیره وارد کرده است. خاک سرخ هرمز در اثر فرایندهای زمین‌شناسی و آتشفشانی طی حدود ۶۰۰ میلیون سال شکل گرفته است. برداشت این خاک، باعث برهم خوردن تعادل زیستی، رطوبتی و میکروبی جزیره می‌شود. خاک سرخ هرمز، تنها قربانی ایام نوروز نبود؛ حضور گردشگران و صید خرچنگ‌ها نیز از دیگر آسیب‌هایی بود که توسط دوربین‌ها ثبت شد. خرچنگ‌ها که عامل مهمی در تعادل محیط‌زیست دریایی به‌شمار می‌روند، تبدیل به غذای مسافرانی ناآگاه شدند. این فجایع تنها به جزیره هرمز محدود نماند. بالا رفتن گردشگران از سی‌وسه‌پل، نوشتن یادگاری روی دیواره‌های پل و موارد بی‌شمار دیگری که به طبیعت و تاریخ این سرزمین آسیب می‌زنند، نمونه‌های بارز عدم آموزش گردشگر نسبت به رفتار صحیح با منطقه مورد بازدید و نیز ضعف مدیریتی در کنترل حجم ورودی گردشگران، فراتر از ظرفیت مناطق گردشگری است. گردشگری در ایران، ظرفیت قابل‌توجهی برای رشد اقتصادی دارد؛ از صنایع‌دستی جوامع محلی گرفته تا اکوسیستم و فرهنگ غنی. اما به‌دلیل نبود مدیریت صحیح، برنامه‌ریزی‌های نادرست، بهره‌برداری‌های غلط و... به‌سمت ناپایداری سوق پیدا کرده است؛ که این مسئله، چالش‌های فراوانی برای آینده این بخش در کشور به‌وجود آورده است.