ماجرای برداشت 12 میلیارد دلاری از صندوق توسعه ملی چه بود؟

مریم فکری-خبرآنلاین
انتقاد نسبت به عملکرد دولت گذشته، برای رییس صندوق توسعه ملی دردسرساز شد. خبری که سه‌شنبه هفته گذشته از زبان صفدر حسینی در نشست اتاق بازرگانی و صنایع و معادن تهران منتشر شد، این‌گونه بود که «دولت هر کجا که کم می‌آورد، می‌گوید منابع از صندوق توسعه ملی تامین شود. از سوی دیگر، بانک مرکزی احساس می‌کند ارزهای صندوق توسعه ملی، یک منابع مشاع است و بانک مرکزی هم با این پول حق سرمایه‌گذاری دارد که این یک چالش بزرگ است.» از سوی دیگر، در خبر دیگری در همان روز، صفدر حسینی در گفت‌وگو با یکی از خبرگزاری‌ها، از نامه‌نگاری با رییس‌جمهور درباره تخلفات بانک مرکزی در استفاده غیرقانونی از منابع صندوق توسعه ملی خبر داده و در عین حال، موجودی فعلی صندوق را 40 میلیارد دلار اعلام کرده بود. وی گفته بود؛ «بانک مرکزی متاسفانه محرم خوبی برای پول‌های صندوق توسعه ملی «در گذشته» نبوده» ماجرا و درسرهای رییس صندوق توسعه ملی از لحظه انتشار این خبر آغاز شد؛ بدون این‌که تحلیلگران این خبر، به این نکته توجه کنند که وی در سخنان خود، عنوان کرده که «در گذشته» بانک مرکزی محرم خوبی برای پول‌های صندوق توسعه ملی نبوده است. به عبارتی، سوال‌کننده مصاحبه بدون این‌که به این نکته اشاره کند، تیتر می‌زند «انتقاد شدید حسینی از بانک مرکزی». در این میان، در خبرها تیتری زده شد تحت این عنوان: «برداشت جدید 12 میلیارد دلاری از صندوق توسعه ملی.» همین موضوع دستمایه بازی سیاسی رسانه‌های منتقد می‌شود و بدون این‌که توجه به اصل گفته رییس صندوق توسعه ملی کنند، از این تیتر برداشت سوء کرده و با ارائه گزارش و تحلیل‌هایی، نسبت به عملکرد دولت انتقاد می‌کنند. این در حالی است که آنچه را که رییس صندوق توسعه ملی درباره برداشت 12 میلیارد دلاری دولت از صندوق توسعه ملی گفته، به درستی منتشر نشده بوده است. آن‌گونه که صفدر حسینی در مصاحبه اخیر خود عنوان کرده، چنین بوده است: «در سال‌جاری پیش‌بینی ورودی صندوق توسعه ملی با توجه به کاهش شدید قیمت نفت 5 میلیارد دلار است، این در حالی است که 12 میلیارد دلار حکم در قانون بودجه سال 94 برای برداشت از صندوق، مصوب شده است.» از سوی دیگر، منتقدان دولت با استفاده از این تیتر، به تهیه گزارش‌هایی پرداختند و این‌که تاکنون دولت موضع رسمی خود را درباره برداشت 12 میلیارد دلاری از حساب صندوق توسعه ملی اعلام نکرده است. در گزارش دیگری نیز، از رشد پایه پولی با برداشت دولت از صندوق توسعه ملی سخن گفته شد. اما صفدر حسینی، رییس هیات عامل صندوق توسعه ملی در مقابل این انتقادات اعلام کرد: « آنچه مورد انتقاد بنده بود و به طور روشن در مقابل دوربین صداوسیما بیان و در بخش‌های مختلف خبری نیز پخش شد، انتقاد از رفتارهای بانک مرکزی در گذشته بود..» به گفته وی، «آنچه در این روزها و در لابه‌لای سطور رسانه‌ها مغفول واقع شد، توجه به نقش موثر نظام بانکی و در راس آن بانک مرکزی در مدیریت مسایل پولی کشور است. بانک مرکزی در دولت یازدهم به مدیریت دکتر سیف نقش موثری در کاهش معنادار تورم، کنترل رشد نقدینگی و به ویژه کاهش نوسانات نرخ ارز داشته که این مهم در آماده کردن زمینه برای سرمایه‌گذاری و حمایت از تولید، بسیار اساسی است.» حسینی همچنین تاکید کرد؛ «اصلا اعتقاد ندارم که مواضع احیانا انتقادی من متوجه شخصیت و یا سوء عملکرد سیف یا همکاران وی شود و لازم می‌دانم بر این نکته تاکید کنم. البته در این میان از صحبت‌های بنده چنین استنباط شد که ۱۲ میلیارد دلار از سوی دولت و یا بانک مرکزی برداشت شده که به هیچ‌وجه صحت ندارد و ما جداگانه آن را تکذیب کردیم.» علی طیب‌نیا، وزیر اقتصاد نیز در دفاع از رییس صندوق توسعه ملی، اعلام کرد «منظور مدیرعامل مربوط به دوره‌های قبل بوده و خود آقای صفدر حسینی گفته است که در دوره جدید برداشتی از منابع صندوق توسعه ملی صورت نگرفته است.» به گفته وی، «هر آنچه از منابع صندوق توسعه ملی برداشت شده، با حکم مقام معظم رهبری صورت گرفته است که این موضوع مربوط به اعتبار آب‌های مرزی می‌شود.»