سالیان دراز است که تنگه هرمز در ادبیات سیاسی ما به‌عنوان «برگ برنده» و ابزاری برای توازن قوا در عرصه بین‌المللی شناخته می‌شود. باریکه‌ای که انسداد آن توانست نبض انرژی جهان را به شماره بیندازد. اما در دهه اخیر، پدیده دیگری پا به عرصه معادلات قدرت گذاشته که در سیاست داخلی، نقشی به‌مراتب حیاتی‌تر و ملموس‌تر از نفت ایفا می‌کند: «تنگه اینترنت». اگر هرمز ضامن امنیت ملی در برابر تهدیدات خارجی تلقی می‌شد، اینترنت امروزه ضامن ثبات اجتماعی و پویایی اقتصادی در لایه‌های زیرین جامعه است. سیاست‌گذار ایرانی باید بداند که اهمیت استراتژیک این شبکه جهانی، از اورانیوم غنی‌شده نیز فراتر رفته است، چرا که غنی‌سازی در خدمت قدرت سخت است، اما اینترنت، رگ حیاتی قدرت نرم و معیشت توده‌هاست.

تجربه تلخ قطع طولانی‌مدت اینترنت و محدودیت‌های گسترده، نشان داد که برخلاف تصور سنتی، این ابزار تنها یک فضای فانتزی برای سرگرمی نیست، بلکه زیرساختی است که هزاران کسب‌وکار خرد و کلان بر بستر آن بنا شده‌اند. خسارت‌های اقتصادی ناشی از اختلال در این شبکه، تنها به زیان‌های مالی شرکت‌های فناوری محدود نمی‌شود، بلکه اعتماد عمومی را به‌عنوان اصلی‌ترین سرمایه اجتماعی فرسایش می‌دهد. وقتی دسترسی به شبکه جهانی به یک اهرم کنترل امنیتی تبدیل می‌شود، در واقع اکسیژن از شش‌های اقتصادی نیمه‌جان کشور دریغ شده است. تبعات این انسداد مجازی، شباهت عجیبی به اثرات جنگ‌های فرسایشی دارد؛ با این تفاوت که ویرانی‌های آن نه در ساختمان‌ها، بلکه در ناامیدی نخبگان، مهاجرت گسترده نیروهای متخصص و فروپاشی مشاغل خانگی تجلی می‌یابد.

سیاست‌گذار باید به این درک واقع‌بینانه برسد که دوران پس از بحران، دوران بازگشت به نقطه صفر نیست. تکانه‌های اجتماعی ناشی از قطع ارتباط با جهان، زخمی عمیق بر پیکره لایه‌های متوسط و فرودست جامعه باقی می‌گذارد که هزینه‌های جبران آن، بسا سنگین‌تر از هر تهدید خارجی خواهد بود. اگر بستن تنگه هرمز به‌عنوان تهدیدی برای دشمن کارکرد داشت، بستن تنگه اینترنت عملاً شلیک به‌پای‌خود در میانه نبرد اقتصادی است. آینده سیاسی و ثبات داخلی ایران، بیش از آنکه به سانتریفیوژها گره خورده باشد، به ثبات این کابل‌های نوری و جریان آزاد اطلاعات وابسته است. نادیده‌گرفتن این ضرورت، یعنی نادیده‌گرفتن واقعیت‌های قرن حاضر که در آن، هر کلیک بر روی صفحه‌نمایش، پیوند مستقیمی با سفره مردم و بقای ساختار اجتماعی دارد.