طاهره جورکش

۳ مرداد ۱۴۰۵

«مادری» در سایه قرارداد

با اینکه بیش از دو دهه از انجام رحم جایگزین در ایران می‌گذرد، این شیوه همچنان قانون جامعی ندارد. این خلأ، ابهام‌های حقوقی متعددی، از جمله ثبت هویت مادر در شناسنامه، را به همراه داشته و ضرورت حمایت از زنان حامل و سامان‌دهی این حوزه را پررنگ کرده است. از طرف دیگر، وقتی بدن زن به بخشی از یک قرارداد تبدیل می‌شود، این پرسش به میان می‌آید که مرز میان حق انتخاب، اجبار اقتصادی و کالایی‌شدن بدن کجاست؟ نشست «رحم جایگزین؛ از بارداری زیستی تا بارداری اجتماعی» با تمرکز بر این ابعاد و پرسش‌ها، این شیوه باروری را بررسی کرد.

طاهره جورکش

۲۷ تیر ۱۴۰۵

برجی که فرو ریخت، زنی که ایستاد

جنگ، گاهی در تردید یک مادر برای فرستادن فرزندش به جلسه امتحان آغاز می‌شود؛ در شب‌هایی که کودکی هفت‌ساله از ترس انفجار خوابش نمی‌برد؛ و در زندگی زنی که میان مراقبت از خانواده و حفظ شغلی که سال‌ها برای به دست آوردنش جنگیده، گرفتار مانده است.

طاهره جورکش

۲۹ خرداد ۱۴۰۵

وقتــــــــی بدن زن میدان جنگ جمعیتی می شود

از دیرباز، تولیدمثل در ایران مسئولیتی سنگین بر دوش زنان بوده و گاه امتناع از آن به‌مثابه رفتاری در تضاد با منافع ملت و دولت تعبیر شده است. با این حال، در سال‌های اخیر، رابطه زنان با حاکمیت دستخوش تحولات قابل توجهی شده است: از مطالبه برای پوشش اختیاری و حق موتورسواری گرفته تا کنترل باروری و تصمیم‌گیری درباره فرزندآوری. این مجموعه انتخاب‌ها حول محور «کنترل بر بدن» و حق انتخاب فردی شکل گرفته‌اند؛ انتخاب‌هایی که زنان برای به دست آوردن آن‌ها سال‌ها تلاش کرده و هزینه‌های فراوانی پرداخته‌اند.

طاهره جورکش

۶ اردیبهشت ۱۴۰۵

زنان در حاشیه روایت‌های مردانه جنگ

جنگ برای زنان در ایران نه از لحظه آغاز درگیری، بلکه از دل سازوکارهای حذف آغاز می‌شود. سازوکارهایی که پیش از جنگ در ساختارهای اجتماعی، سیاسی و اقتصادی تثبیت شده‌اند، در شرایط بحرانی موقتاً به تعلیق درمی‌آیند و با پایان جنگ، در اشکالی پیچیده‌تر و نهادینه‌تر بازتولید می‌شوند. در این چرخه، زنان نه غایب‌اند و نه صرفاً ناظر، بلکه در موقعیتی متناقض میان حضور ضروری و حذف ساختاری قرار می‌گیرند.

طاهره جورکش

۲۶ اسفند ۱۴۰۴

زنان، جنگ و‌ کار خانگی

طاهره جورکش

۲۰ اسفند ۱۴۰۴

روزنوشته‌های زنی در جنگ

طاهره جورکش

۲ اسفند ۱۴۰۴

سکوت پس از معیشت سوخته

مدتی پس از وقوع آتش‌سوزی گسترده در بازارچه جنت تهران، حادثه‌ای که به‌گفته کسبه حدود ۳۰۰ غرفه را به‌طور کامل از بین برد، غرفه‌داران اعلام می‌کنند هنوز پاسخ روشنی از سوی نهادهای مسئول درباره علت دقیق حادثه، میزان خسارت، نحوه جبران زیان‌ها و زمان‌بندی بازسازی دریافت نکرده‌اند. این آتش‌سوزی معیشت دست‌کم ۳۰۰ خانواده را به‌طور مستقیم تحت‌تأثیر قرار داده است. افزون‌برآن، صدها نفر دیگر که به‌شکل مستقیم و غیرمستقیم در زنجیره تأمین، تولید، فروش و خدمات وابسته به این بازارچه فعالیت داشتند، دچار آسیب شده‌اند. در میان مال‌باختگان، شمار قابل‌توجهی از زنان سرپرست خانوار حضور دارند؛ زنانی که بخش عمده‌ای از غرفه‌ها را اداره می‌کردند و فعالیتشان در حوزه‌هایی چون پوشاک، صنایع‌دستی، خرازی و تولیدات خانگی متمرکز بود. همچنین، برخی غرفه‌داران از کارآفرینان خرد و هنرمندان دارای معلولیت جسمی بودند که بازارچه جنت تنها محل عرضه محصولات و منبع اصلی درآمدشان محسوب می‌شد. روز چهارشنبه، ۲۹ بهمن‌ماه، جمعی از ما‌ل‌باختگان در محل بازارچه گرد هم آمدند تا گزارشی از پیگیری‌های انجام‌شده از سوی نمایندگان خود دریافت کنند.

طاهره جورکش

۲۵ بهمن ۱۴۰۴

قهرمانان پنهان تاریخ ایران

ایران در طول تاریخ خود شاهد جنگ‌ها و بحران‌های متعددی بوده است؛ از حمله‌های خارجی و فروپاشی‌های سیاسی گرفته تا قحطی‌ها، تغییرات ایدئولوژیک، شورش‌ها و سرکوب‌های داخلی. روایت مسلط این بحران‌ها اغلب با نام پادشاهان، فرماندهان و فاتحان مرد گره خورده است؛ درحالی‌که بخش بزرگی از تاریخ بقا، بازسازی و استمرار جامعه با نام و نشان زنان رقم خورده است. زنانی که از خانه تا میدان‌های جنگ، در مناسبات اجتماعی و در دل فروپاشی‌ها و فراز و نشیب‌های گوناگون، نقش‌های حیاتی ایفا کرده‌اند.