فریاد خاموش رودخانه‌های زخمی گیلان 

شانزدهم خرداد ماه روز جهانی محیط زیست است و گلوی رودخانه های گیلان شبانگاهان به خشونت بیل های مکانیکی در برداشت غیر مجاز شن و ماسه می خراشد و صدای فریاد این جاری های زلال هر بار خاموش تر از پیش، نت های آوازشان هر بار کم رمق تر از همیشه دل اهالی دهکده ها را می نوازد.

این روزها همه ما از جنگ و ناامنی سخن می گوییم و اخبار ناگوار سیاسی و زیست محیطی داخل و خارج را پی گرفته و انتشار می دهیم؛ همه در حال ابراز ترس ها و اضطراب های خود و ارائه تحلیل های مختلف در شبکه های اجتماعی یا روابط رو در روی انسانی هستیم و البته فضای مجازی این امکان را مهیا کرده که شاید چهره ای از خود ارائه کنیم که با چهره واقعی مان فرسنگ ها فاصله دارد.

 چنان که افراد زیادی هستند که صبح تا شب از حفاظت محیط زیست، ترافیک، آلودگی هوا و کمبود آب شکوه می کنند اما در عمل حاضر نیستند یک مسیر کوتاه را با حمل ونقل عمومی طی کنند یا حتی از پرسه زنی های بی هدف با خودروهایشان در سطح شهر دست بردارند و شاید خود یکی از آنان هستیم.

این منِ آرمانی که در فضای مجازی به نمایش گذاشته می شود با منِ واقعی تفاوت بسیاری دارد و مفری است برای اینکه از مسئولیت اجتماعی خود شانه خالی کرده و دیگران را در مقام متهم بنشانیم. دانشیار گروه جنگلداری دانشگاه گیلان در ارتباط با موضوع این گزارش هم می گوید : برداشت شن و ماسه از رودخانه ها دخالت در اکوسیستم منطقه است و تغییر ماهیت در یک اکوسیستم حوزه آبخیز است؛ این حوزه آبخیز مجموعه ای از جنگل، مرتع، رودخانه، خاک و اقلیم منطقه می باشد که وقتی در یکی از این فاکتورها تغییر ایجاد می شود دیگر فاکتورها را نیز تحت تاثیر قرار می دهد.

دکتر کامبیز طاهری آبکنار در گفت و گو اختصاصی با خبرنگار ایرنا اظهار داشت: وقتی یک پارامتر را تغییر می دهیم دیگر پارامترها را نیز تحت تاثیر قرار می دهیم یکی از مشکلاتی که رودخانه ها در چند سال اخیر پیدا کرده اند برداشت شن و ماسه بصورت غیر مجاز است که باعث می شود بستر رودخانه حالت عادی خود را از دست داده و باعث اختلال در بالادست و پائین دست خویش شود.

وی گفت : در این شرایط بسیاری از ماهیان در تجدید نسل و تخم ریزی در بستر رودخانه نیاز به شرایط اکولوژی خاص دارند؛ وقتی اکولوژی منطقه را عوض می کنید نسل ماهی ها تغییر می کند همچنین برداشت غیر مجاز باعث تغییر در رژیم آبی می شود و در سیل ها می تواند باعث آبگرفتگی در اطراف رودخانه شود.

این استاد دانشگاه اضافه کرد: مشکل بزرگی که در مدیریت اکوسیستم داریم آن است که مدیریت یکپارچه نیست و جزیره ای تصمیم گیری می شود و این باعث سوءاستفاده سودجویان از بستر رودخانه ها می گردد. دکتر طاهری بیان کرد:شهرهای شمالی کشور در گذر زمان در اطراف رودخانه ها واقع شده و برداشت غیر مجاز رودخانه ها باعث شسته شدن پایه پل ها در اثر سیل می شود همانطور که این اتفاق را در سال های اخیر در استان های گلستان و گیلان شاهد بودیم و از بین رفتن حاشیه رودخانه باعث ورود آب به شهر ها می شود. وی افزود : اتفاقاتی که در چند سال اخیر در گیلان و استان های شمالی رخ داده نشان می دهد که باید به بحث مدیریت هماهنگ بپردازیم؛ من اعتقاد دارم در این قضایا باید بین واحدهای مختلف تصمیم گیرنده هماهنگی بوجود آید.وی ادامه داد:این کار منوط به تصمیم گیری یک ارگان نیست چرا که کار به چند پارگی می انجامد؛ معتقدم استانداری در این مقوله نقش اساسی دارد، باید بتواند اتاق فکرهایی برای تصمیم سازی بوجود بیاورد و هماهنگ کند؛ قانون کم نداریم اجرای قانون را نداریم ضمن آنکه اگر اجرای قانون را داریم تخلف از قانون را هم می بینیم. مدیر پژوهشکده حوزه آبی دریای خزر دانشگاه گیلان نیز با بیان اینکه سیل یعنی بارانی که روی زمین می بارد و بخشی از آن جذب می شود و بخشی که مازاد بر ظرفیت نفوذ زمین هست هم روی سطح اراضی راه می افتد، معتقد است :اگر اقداماتی انجام دهیم که میزان نفوذ را کم کنیم یا سرعت تبدیل حرکت روان آب ها را زیاد نماییم ، نتیجه این اتفاق بالا آمدن سطح آب رودخانه است.

سوختن زاگرس در شعله‌های نداری

عدم آمادگی و نداشتن تجهیزات کافی برای مبارزه با آتش در ستاد‌‌های بحران استانی باعث شد آتش شعله‌ور  بماند.

 شعله‌های آتش در استان بوشهر شاید از روز ۲۴ اردیبهشت و از محوطه عمارت تاریخی شیرینه در دل کوه بیرمی شروع شد.باغ‌ اطراف عمارت طعمه حریقی شد که چند صد نهال این منطقه را سوزاند و خاکستر کرد.جامعه محلی گمان می کردند این حادثه عمدی بوده و هنوز هم ابهامات آن برطرف نشده است. معمای این حادثه زمانی پیچیده‌تر می شود که می دانیم یک معدن سنگ در دره تنگ شیرینه و جوار کوه بیرمی وجود دارد که توانسته مجوز قانونی برای فعالیت خود اخذ کند. اما اهالی منطقه و دوستداران محیط زیست با فعالیت آن مخالف هستند. حالا و پس از اعتراض اهالی به فعالیت این معدن چنین حادثه ای رخ داده که اهالی منطقه بر این باورند معدن‌کاران عامل آتش سوزی کوه بیرمی بوده اند و برعکس، معدن کاران اهالی را مقصر می دانند.

تنگه شیرینه بخشی از کوه بیرمی و یکی از مهمترین آبخوان های استان بوشهر به شمار می رود که تامین کننده بخش بزرگی از آب شرب شهرستان دشتی و همچنین آبشخور حیات وحش بیرمی است. بنا بر اظهارات مردم محلی و فعالان محیط زیست منطقه، فعالیت معدن مرمریت، تخریب آبخوان را رقم خواهد زد. فرهاد قلی‌نژاد، مدیرکل حفاظت محیط زیست استان بوشهر ۲۸ اردیبهشت ماه درباره این حادثه به ایسنا گفت: «علت آتش سوزی رخ داده در مراتع شیرینه در حال بررسی است و ارتباطی با معدن ندارد. امکان دارد عامل آن خطای انسانی و یا بی احتیاطی گردشگران باشد.»

همچنین غلامرضا منتظری، مدیرکل منابع طبیعی و آبخیزداری استان بوشهر با اشاره به آتش سوزی روزهای گذشته در مراتع مجاور عمارت شیرینه دشتی اظهار کرد: محدوده ای که دچار آتش‌سوزی شده جزو مستثنیات میراث فرهنگی بوده و در گزارشی که از شهرستان دریافت کرده‌ایم در عرصه حدود یک هکتار اتفاق افتاده است.

با آغاز فصل گرما و تابستان وقوع آتش سوزی در طبیعت افزایش می یابد. امسال نیز در پایان فصل بهار و نزدیکی تابستان آتش رویشگاه های جنگلی و مرتعی استان های خوزستان، بوشهر، ایلام و کهگیلویه و بویراحمد را درنوردید تا مناطق زاگرس نشین از لهیب آتش خاکستر شوند.

۱۰۰ هکتار از مراتع دهرود قربانی عامل انسانی

عصر جمعه ۲ خرداد ۱۳۹۹ نیز آتشی به جان عرصه های مرتعی مناطق کوهستانی منطقه دهرود واقع در شهرستان دشتستان افتاد که صد هکتار از این مراتع را در بر گرفت. به گفته مدیرکل منابع طبیعی و آبخیزداری استان بوشهر قطعاً این اتفاق ناشی از عامل انسانی بوده ولی هنوز به طور دقیق جزئیات آن مشخص نشده است.

مدیرکل منابع طبیعی و آبخیزداری استان بوشهر با اشاره به اینکه این حادثه بزرگ ترین آتش سوزی امسال بوده است، گفت: چنین آتش سوزی بزرگی را سال گذشته نیز در کوه سیاه دشتی داشتیم. عرصه آتش سوزی حدود ۱۰۰ هکتار برآورد شده و در ارتفاعات منطقه دهرود دشتستان رخ داده که شامل پوشش بوته ای و علوفه ای می شود. متاسفانه در سال جاری آتش‌سوزی های زیادی رخ داده و به دلیل اینکه سال پربارشی داشته و پوشش گیاهی بسیار خوبی ایجاد شده، در صورت رخداد آتش سوزی، خصوصا در ارتفاعات به دلیل دشواری انتقال امکانات مهار آتش بسیار سخت است.غلامرضا منتظری یادآور شد: متاسفانه عوامل انسانی در حوادث اخیر نقش عمده ای دارد، حضور شکارچیان و یا افرادی که در طی گشت و گذار در طبیعت دست به روشن کردن آتش زده و سپس آن را رها می‌کنند. برخی از آتش‌سوزی ها نیز در کنار معابر و مسیر راه‌های ارتباطی اتفاق داده که با یک ته سیگار آغاز شده و خاموش کردن آن بسیار مشکل است.مدیرکل منابع طبیعی و آبخیزداری استان بوشهر خاطرنشان کرد: در فروردین و اردیبهشت ماه سال جاری، ۲۷ مورد آتش سوزی داشته ایم که از این تعداد ۲۲ مورد از آن زیر ۱۰ هکتار بوده و خیلی موارد نیز زیر ۲ یا ۳ هکتار بوده، تعداد آتش‌سوزی ها متاسفانه بسیار زیاد است که چرایی آن نیاز به بررسی های بیشتر دارد.

آتش دهرود ۵ روز به درازا کشید

اما ماجرا به همین جا ختم نشد و آتش دهرود به شدت گسترش یافت و ۵ روز به درازا کشید. در طول این مدت آتش چندین بار مهار شده اما مجددا به دلیل وزش باد و گرمای هوا شعله کشید.مدیرکل بحران استانداری بوشهر عنوان کرد: «دسترسی به ارتفاعات دشتستان به دلیل صعب العبور بودن خیلی سخت است، ما نیروی انسانی زیادی برای خاموش کردن آتش اختیار داشتیم اما تنها در صورتی که بالگرد ابپاش داشته باشیم شاید کمکی میکرد که این موضوع را هم از روز اول پیگیر بودیم.» در بحبوحه این آتش سوزی ها و تلاش نیروهای مردمی، امید رسیدن بالگرد آبپاش که هر بار ناامید می‌شد کام منطقه را تلخ می کرد. فعالان زیست محیط و مردم نگران پوشش گیاهی و جانوری و نابودی زیستگاه ها بودند و بالگردهایی که هر بار نمی رسیدند.

کمبود تجهیزات آتش

 را ماندگار کرد

جنگل‌ها و مراتع کوه «بوشکان» در بوشهر با وقوع صاعقه درگیر آتش شده بودند و به دلیل اینکه این اتفاق در مناطق صعب‌العبور رخ داده بود عملیات اطفاء دشوارتر از همیشه شده بود. هر چند بنا بر اعلام سازمان جنگل‌ها اطفای حریق در این منطقه نیازمند بالگرد بوده است اما نبود بالگردها و تجهیزات هوایی اطفای حریق سبب شد مردم محلی پا پیش گذارند و در کنار نیروهای اطفای حریق با کمترین امکانات سعی در کنترل آتش کنند.البته روز جمعه 9 خردادماه یک بالگرد برای اطفای حریق به بوشهر اعزام شد که به دلیل نقص فنی از ادامه کار بازماند. محمد دهقان از نیروهای محلی اطفاء در آتش‌سوزی‌های اخیر گفت: اگر تجهیزات و یا تعداد افراد و نیروها بیشتر بود آتش‌ در روز اول یا دوم خاموش می‌شد. در برخی مناطق به دلیل صعب‌العبور بودن نیاز به بالگرد است و در برخی دیگر از مناطق هم نیاز به خودرو یا موتورسیکلت‌های مخصوص؛ اما این امکانات فراهم نبود و مردم با هر چه در دسترس داشتند به میدان مقابله با آتش می‌آمدند.

نیاز به بالگرد مخصوص برای اطفاء حریق

مدیرکل منابع طبیعی استان بوشهر با تاکید بر اینکه پیشروی آتش به این شکل پیش‌بینی نشده بود از وقوع آتش در ارتفاعات غرب دهرود و منطقه پشت پر و فعالیت هلیکوپتر هلال احمر در خصوص انتقال امکانات و البته دشواری هماهنگی برای اعزام هلی کوپتر گفته است.منتظری تصریح کرد: پیگیری‌های زیادی از طریق وزارت دفاع، سازمان جنگلها و وزارت کشور انجام شده که الان به مرحله اعزام رسیده اند ضمن اینکه هماهنگی برای اعزام هلی کوپتر بسیار سخت است.

آتش بر اثر اختلافات عشایری

همزمان که بوشهر در آتش می‌سوخت، خائیز – منطقه حفاظت شده محیط زیست در استان کهگیلویه و بویر احمد – نیز دردی مشترک را تجربه می‌کرد. بر اساس گفته مسوولان محیط زیست استان کهگیلویه و بویر احمد داستان از این قرار بود که در جایی خارج از منطقه حفاظت شده و در مرز بین دو استان خوزستان و کهگیلویه اختلافات عشایری سبب وقوع آتش و وزش بادهای گرم و خشک بودن پوشش گیاهی منطقه سبب انتقال آن به منطقه حفاظت شده محیط زیستی شد. مسئولان محلی استان کهگیلویه و بویر احمد از همان ابتدا هشدار داده بودند که باتوجه به حجم آتش، برای اطفای آن نیاز به بالگرد آب‌پاش دارند.منطقه حفاظت شده خائیز که از مطلوب‌ترین زیستگاه‌های کل و بز در کشور است و گونه‌های دیگری همچون کاراکال و پلنگ را نیز در خود جای داده، روزها همچنان در آتش می سوزد و با وجود هشدارها هنوز خبری از بالگردها برای اطفای حریق نبود. جنگل‌بانان، محیط‌بانان و مردم محلی با دست‌های خالی به جنگ آتش در زاگرس می‌رفتند اما زور آتش از توان دست‌های خالی بیشتر بود و آنقدر خبری از بالگردهای آبپاش نشد که آتش هم در مقابل همّت و دلسوزی بی شائبه مردم سر تعظیم فرود آورد.

ذخائر سبز جنوب تبدیل به خاکستر شد

آتش از شمال و جنوب پیشروی میکرد و اطفاء حریق افسارگسیخته کوه سیاه بوشکان تنها با امکانات و تجهیزات بیشتر ممکن بود و پوشش گیاهی و جانوری کوهستان های منطقه در سایه این کمبود و بی توجهی رو به نابودی می رفتند چرا که امکان دسترسی به ارتفاعات صعب العبور منطقه با پای پیاده و یا وسایل نقلیه معمول وجود ندارد و آتش نیز دقیقا در بالای رشته کوه و نقاط صعب العبور زبانه کشیده بود و بالگردهایی که با وجود درخواست های فراوان و نیاز شدید منطقه پس از گذشت یک هفته هنوز نرسیده اند.کوهستان های بوشهر از دشتستان تا تنگستان از دم آتش گذشته و سوخته و ذخائر سبز جنوب خاکستر می شود. در این میان زاگرس نشینان با امکانات محدود خود از آتش کوب و سنگ و بیل و هر چه که در دست داشته اند دریغ نکرده اند اما شعله های آتش بی رحم تر از این حرف هاست.

خسارت ۵۴۰ هکتاری آتش به کوهستان دهرود

مدیرکل منابع طبیعی و آبخیزداری استان بوشهر از خاموشی کامل آتش سوزی منطقه دهرود دشتستان که از عصر جمعه آغاز شده بود در غروب روز دوشنبه 5 خردادماه خبر داد که البته این خاموشی پس از ۵ روز اتفاق افتاده، آن هم در حالی که طی این مدت چندین بار آتش خاموش و مجددا شعله ور میشد.غلامرضا منتظری در گفت‌وگو با ایسنا عنوان کرد: بررسی نقشه های ماهواره ای و پایش محیطی نشان می دهد که خسارت‌های آتش سوزی در سطح ۵۴۰ هکتار از مراتع رخ داده که حدود ۶۰ هکتار از آن مراتع مشجر و گونه‌هایی مانند بادام، بَنه، کُلخُنگ، انجیر کوهی و ۴۸۰ هکتار مابقی گونه‌های مرتعی بوده است. عمده خسارت به گونه های مرتعی و بوته ای یک تا چند ساله مثل بهمن، گون، و تنگرس وارد شده و درختان بنه، بادام، کُلخُنگ، انجیر کوهی و شیر بادام خسارت قابل توجهی ندیده اند.

موزه‌ها پانزده خرداد آماده حضور مردم هستند

مدیرکل موزه‌های وزارت میراث فرهنگی اعلام کرد: موزه‌های این وزارتخانه در روز چهاردهم خرداد تعطیل و برای روز پانزدهم خرداد باز و آماده پذیرش بازدیدکنندگان هستند.محمدرضا کارگر روز شنبه در گفت وگو با خبرنگار فرهنگی ایرنا با اعلام این خبر گفت: موزه‌های زیر نظر وزارت میراث فرهنگی این هفته تنها در روز چهاردهم خردادماه به مناسبت رحلت امام خمینی (ره) تعطیل است و در بقیه روزها با رعایت شیوه نامه کرونا آماده پذیرش علاقمندان میراث فرهنگی کشور هستند.براساس بخشنامه ابلاغی وزارت میراث فرهنگی به موزه‌های زیر نظر این وزارتخانه تعطیلی هفتگی موزه‌ها و اماکن تاریخی لغو و اعلام شده بود فقط ۶ روز از سال موزه‌ها تعطیل می‌شوند. در آن بخشنامه موزه‌ها، کاخ موزه‌ها و اماکن فرهنگی تاریخی تحت پوشش وزارت میراث فرهنگی در روزهای ۱۴ خرداد به مناسبت رحلت امام خمینی (ره)، بیست و یکم ماه رمضان به مناسبت شهادت حضرت امام علی (ع)، بیست و پنجم شوال به مناسبت شهادت حضرت امام جعفر صادق (ع)، نهم و دهم محرم به مناسبت تاسوعا و عاشورای حسینی (ع) و بیست‌وهشتم ماه صفر به مناسبت رحلت حضرت رسول اکرم (ص) و شهادت حضرت امام حسن مجتبی (ع) تعطیل اعلام شدند.

طرح جامع گردشگری ایلام تدوین می‌شود

مدیرکل میراث‌فرهنگی، گردشگری و صنایع‌دستی ایلام از تدوین طرح جامع گردشگری استان خبر داد.

به‌گزارش میراث‌آریا به‌نقل از روابط‌عمومی اداره‌کل میراث‌فرهنگی، گردشگری و صنایع‌دستی ایلام، عبدالمالک شنبه زاده امروز 10 خرداد 99 با اعلام این خبر گفت: «طرح جامع گردشگری استان با عنوان بازنگری و روزآمد کردن با رویکرد آینده‌پژوهانه در افق 1420 تدوین می‌شود.»

او افزود: «این طرح پژوهش که جزو طرح‌های ملی است باهدف ارتقا و گسترش صنعت گردشگری استان انجام می‌شود.» مدیرکل میراث‌فرهنگی، گردشگری و صنایع‌دستی ایلام تصریح کرد: «این طرح پژوهشی توسط استادان و پژوهشگران برتر دانشگاه‌های استان با مطالعه و پژوهش‌های میدانی و با استفاده از ابزار و شیوه‌های امروزی پژوهشی انجام می‌شود.در این طرح اطلاعات جامعی در خصوص گردشگری استان و راهکارهای عملی برای پیشرفت این صنعت عرضه می‌شود.»

محدودیتی برای اجرای تورهای گردشگری وجود ندارد

معاون گردشگری کشورگفت: «محدودیتی برای برنامه‌ریزی، ساماندهی و اجرای تورهای گردشگری توسط فعالان بخش خصوصی این حوزه وجود ندارد.»

 ولی تیموری روز شنبه 10 خرداد 99 اعلام کرد: «در حال حاضر تمامی حلقه‌های زنجیره خدمات گردشگری کشور شامل مراکز اقامتی، پذیرایی، دفاتر خدمات مسافرتی، سایت‌ها و مراکز فرهنگی‌تاریخی و طبیعت‌گردی فعال هستند و محدودیتی برای برنامه‌ریزی، سامان‌دهی و اجرای تورهای گردشگری در داخل کشور وجود ندارد.»

او افزود: «به‌زودی طبق رایزنی‌های انجام شده با ستاد ملی کرونا و دستگاه‌های فرابخشی مربوطه، زمان و سازوکار لازم برای ورود گردشگران خارجی نیز اعلام خواهد شد.»

دبیر کمیته گردشگری و فضاهای ورزشی ستاد ملی مدیریت بیماری کرونا تأکید کرد: «برقراری تمامی فرآیندهای حوزه گردشگری بر اساس پروتکل‌های تعریف شده در قالب سفر هوشمند و رعایت ضوابط بهداشتی انجام می‌شود.»

دستورات روحانی برای مهار آتش سوزی جنگل‌های کهگیلویه و بویراحمد

رییس جمهور در گفت و گوی تلفنی جداگانه با وزیر دفاع و پشتیبانی نیروهای مسلح و رییس سازمان حفاظت محیط زیست بر ضرورت بکار گیری تمام امکانات و تجهیزات برای مهار آتش سوزی در جنگل های استان کهگیلویه و بویراحمد و نیز برنامه ریزی برای جلوگیری از تکرار حوادث مشابه تاکید کرد. حجت الاسلام والمسلمین حسن روحانی روز شنبه در این تماس های تلفنی ضمن آگاهی از آخرین وضعیت آتش سوزی و اقدامات انجام شده برای اطفاء حریق تصریح کرد: لازم است سریعا تمام اقدامات لازم و ضروری با بکار گیری تمامی امکانات و ظرفیت های استان کهگیلویه و بویراحمد و استان های همجوار برای جلوگیری از دامنه آتش سوزی و نیز اطفاء حریق بکار گرفته شود و از ضرر و زیان های بیشتر و تخریب محیط زیست جلوگیری گردد.

رییس جمهور همچنین خاطرنشان کرد: با توجه به گرم شدن هوا و احتمال بروز آتش سوزی های مشابه بایستی پیش بینی ها و برنامه ریزی های لازم اتخاذ گردد تا از تکرار چنین حوادثی در آینده جلوگیری شود.آقایان امیر حاتمی وزیر دفاع و پشتیبانی نیروهای مسلح و عیسی کلانتری ریییس سازمان حفاظت محیط زیست در این گفت و گوهای تلفنی با ارایه گزارشی از آخرین وضعیت آتش سوزی در مناطق  جنگلی استان  کهگیلویه و بویراحمد ، اقدامات انجام شده برای مهار آتش سوزی را تشریح کردند.

ته سیگار، آلاینده‌ای نابودگر

«اماکن عمومی عاری از دخانیات حقی برای همه» عنوان پنجمین روز از هفته ملی بدون دخانیات است که بر وجود ته سیگارهای رها شده در معابر عمومی و کوی و برزنی اشاره دارد که علاوه بر زشت کردن چهره طبیعت، فاجعه‌ای زیست محیطی به بار می‌آورند.

ته سیگارها، به این دلیل که از الیاف پلیمری غیرقابل تجزیه و سمی ساخته شده اند، در رده زباله‌های سمی به شمار می روند که انسان مسبب آن است، زباله های کوچکی که از وضع قوانین و جرم انگاری پرتاب آن در سطح معبر جا مانده اند.

ته سیگارهایی که با پیاده‌روی در هر ساعت از شبانه روز، فرقی نمی کند در کدام نقطه یا منطقه باشیم، در جوی آب، باغچه ها، پای درختان و روی آسفالت خودنمایی می کنند به سادگی از کنار آن ها عبور می کنیم غافل از این که این زباله های زرد رنگ، موریانه هایی هستند که به جان طبیعت افتاده و به مرور زمان، محیط زیستی سمی و خالی از سبزینه برجای خواهند گذاشت.به گزارش بخش اسپانیایی تارنمای «آرتی» این زباله ها، بیش از پاکت ها، ظروف پلاستیکی و وسایل آشپزخانه، محیط اطراف و آب ها را آلوده می کنند تا آن جا که به دلیل حجم زیاد آن در طبیعت، بزرگترین منبع آلودگی به شمار می روند.

این تارنما در بخشی دیگر به این مطلب اشاره دارد که ۴.۹ میلیارد از ۵.۵ میلیارد نخ سیگاری که سالانه در جهان تولید می شود، حاوی یک فیلتر پلاستیکی ساخته شده از استات سلولز هستند که تجزیه آن ده ها سال زمان می برد و به طول می انجامد.

بنابر داده های تارنمای محیط زیستی planet scope هم ته سیگار در هر سال، ۲ میلیون و ۳۰۰ هزار تن از حجم زباله های دور ریخته شده را در جهان تشکیل می دهند. از حجم زباله های شیمیایی ریخته شده در طبیعت نیز ۲۰۹ هزار تن مربوط به ته سیگار است، به طوری که در هر متر مربع حداقل یک ته سیگار یافت می شود. ته سیگار هایی که می توانند ۲۵۰۰ نوع ماده شیمیایی مختلف در محیط زیست پخش کنند. یک ته سیگار، به تنهایی می تواند ۵۰۰ لیتر آب آشامیدنی را آلوده و غیر قابل آشامیدن کند.

موضوعی که بهروز بهزاد اکولوژیست در گفت و گو با ایرنا آن را تایید کرد و گفت: مواد پلاستیکی رها شده در طبیعت به دلیل دیر تجزیه شدن، برای محیط زیست خطرناک هستند اما ته سیگارها علاوه بر تجزیه دیرهنگام، سمی هم هستند.

چنانچه پس از دانستن تمام اثرات مخربی که ته سیگارها بر طبیعت می گذارند افراد همچنان بر سیگار کشیدن خود اصرار دارند بهتر است راهکارهای پیشگیری از رها سازی ته سیگارها را پیش از آن که قانون و جریمه گریبان آنان را بگیرد، بیاموزند.

موضوعی که بهزاد بر آن تاکید کرد و یادآور شد: استفاده از تجربه سایر کشورهای جهان در فرهنگ سازی و آموزش رها نکردن ته سیگار در خیابان، راهکاری برای حل این بحران در کشور است. کار فرهنگی متخصصانه و مفید نه این که با ترس و ارعاب بخواهند این عادت را ترک بدهند. برای این امر می توان از رسانه ملی کمک گرفت تا در سریال ها، افرادی که سیگار می کشیدند را فردی بدعادت و زشت کار نشان دهند و افراد غیر سیگاری را فردی خوب و انساندوست.

وی ادامه داد: برنامه های تخصصی رسانه ها می تواند به صورت نامحسوس مردم و جوانان را به سمت رعایت سلامتی و بهداشت فردی و محیط بکشاند پیش از آن که جریمه های سنگین و گلایه آور بر آن تصویب شود.

در تکمیل سخنان این اکولوژیست، می توان گفت اگر افراد سیگاری در تمام رفت و آمدهای درون و برون شهری، یک جعبه بسیار کوچک و سبک همراه داشته باشند می توانند از رهاسازی ته سیگار خود در کوی و برزن و افزودن بر آلاینده های شهری بکاهند.ضمن اینکه فراموش نکنند داشتن یک بطری کوچک خالی در سفر های طبیعت گردی به منزله نگهدارنده زباله سمی ته سیگار عمل می کند که تا رسیدن به نخستین سطل زباله از سمی شدن محیط جلوگیری می کند. در تقویم سال جاری، هفته ملی بدون دخانیات از ششم تا دوازدهم خردادماه تعیین شده است که هر روز آن با عناوین مختلف نامگذاری شده است. بنابر اعلام مرکز روابط عمومی و اطلاع رسانی وزارت بهداشت، روزهای این هفته عبارتند از: سه شنبه مورخ ۶ خردادماه، مصرف دخانیات عامل تشدید کننده بیماری کرونا ویروس، چهارشنبه ۷ خردادماه، ترک دخانیات یک ضرورت برای پیشگیری از بیماری کرونا ویروس، پنجشنبه ۸ خردادماه، محصولات نو پدید دخانی، گمراه کننده و اعتیاد آور، جمعه ۹ خردادماه، صنعت دخانیات، تهدیدی برای سلامتی همگانی، شنبه ۱۰ خردادماه، اماکن عمومی عاری از دخانیات حقی برای همه، یکشنبه ۱۱ خردادماه، نوجوانان و جوانان، در تیرس صنایع دخانی و دوشنبه ۱۲ خردادماه، افزایش مالیات بر محصولات دخانی، راهکار جهانی کاهش مصرف.

ایراد شورای نگهبان به حذف ۴ صفر از پول ملی

سخنگوی شورای نگهبان گفت: طرح کاهش مجازات حبس تعزیری ایراداتی داشت که مجلس محترم ایرادات را برطرف کرد و عدم مغایرت آن نیز اعلام شد.

به گزارش ایسنا، عباسعلی کدخدایی در نشست خبری روز گذشته  خود با خبرنگاران، اظهار کرد: برخی از مصوبات به دلیل  فوریت، در زمان خود اطلاع رسانی شده است.  تعداد ۹ مصوبه با توجه به رفت و آمد بین شورای نگهبان و مجلس دهم اشکالاتش برطرف شد و عدم مغایرتش با شرع مقدس و قانون اساسی اعلام  و به مجلس ارسال شده است.

کدخدایی  درباره نظر شورای نگهبان درباره برخی مصوبات گفت: طرح کاهش مجازات حبس تعزیری که ایراداتی داشت که مجلس محترم ایرادات را برطرف کرد و عدم مغایرت آن نیز اعلام شد.  این طرح در شرایط کرونایی این روزها می‌تواند کمک‌کننده باشد. وی ادامه داد: طرح دو فوریتی اصلاح برخی قوانین راجع به انتخابات‌ ریاست جمهوری، مجلس و شوراهای اسلامی به مجلس اعاده شده است.

چشم بسته محیط زیست بر روی پروژه «بهشت‌آباد» 

پروژه انتقال آب بهشت‌آباد با چراغ سبز محیط زیست در حال اجرا است.

«بهشت آباد» عنوانی است که برای طرح انتقال آب از استان چهارمحال و بختیاری به فلات مرکزی ایران به کار برده می‌شود. طبق برآوردهای انجام شده، قرار بود با اجرای این طرح، سالانه حدود ۶۰۰ میلیون مترمکعب آب از استان چهارمحال و بختیاری به فلات مرکزی ایران منتقل شود.

سازمان حفاظت محیط زیست در سال ۱۳۸۶، مرکز پژوهش‌های مجلس در سال ۱۳۸۷ و سازمان منابع آب ایران در سال ۱۳۹۴ با هدف جلوگیری از سیل در خوزستان و تأمین آب شرب فلات مرکزی (یزد، کرمان) با اجرای این طرح موافقت کرده‌اند.

انتقال آب پر سر و صدا

اما مخالفان در ابتدای مطرح شدن این پروژه می‌گفتند، موافقان و مجریان این طرح، تنها به مدیریت عرضه منابع در استان‌های یزد و کرمان توجه کرده‌اند و از مدیریت مصارف در آن حوزه‌ها و حقابه حوزه پایین دست یعنی خوزستان غافل شده‌اند؛ همین مخالفت‌ها باعث شد تا همزمان با اعلام دستور اجرای این طرح، نمایندگان چهارمحال و بختیاری در مجلس شورای اسلامی تحصن کنند و نمایندگان خوزستان ۲۴ آذرماه ۱۳۹۵ سخنان حسن روحانی رئیس جمهوری در صحن علنی مجلس شورای اسلامی را قطع کنند تا اعتراض شأن به منحرف کردن مسیر آب از سرچشمه کارون به سمت استان‌های مرکزی را اعلام کنند؛ اعتراضاتی که البته نتیجه‌ای در بر نداشت و منجر به توقف شروع به کار پروژه نشد.

پروژه‌ای که کارفرمای نخست آن یعنی شرکت آب منطقه‌ای اصفهان پس از اختلافات پیش آمده با استان چهارمحال و بختیاری کنار گذاشته شد و کار را به شرکت توسعه مدیریت منابع آب ایران وابسته به وزارت نیرو منتقل کرد؛ اما این تنها تغییر پروژه «بهشت آباد» نبود و تغییرات بعدی به وضوح بیانگر نبود مطالعات کارشناسی و دقیق در اجرای پروژه بود.

ابتدا قرار بود اجرای طرح «بهشت آباد» منجر به ساخت یک سد با حجم یک میلیارد متر مکعب شود و به همین دلیل هم کار به شرکت توسعه منابع آب و نیروی ایران واگذار شده بود، اما شروع مطالعات نشان داد که حجم بارش‌ها در این منطقه به شدت کاهش یافته و عملاً احداث ساخت سد با این حجم که در ابتدا تصور می‌شد، ممکن نیست؛ این اما تنها نقصان نبود، قرار بود پس از احداث و بهره برداری از سد، ۲۵۰ میلیون متر مکعب آب برای یزد، اصفهان و کرمان تخصیص داده شود ولی سهمی برای خوزستان به عنوان حوزه پایین دست در نظر گرفته نشده بود.

بی توجهی به کار کارشناسی

انتقادها که بالا گرفت، سازمان حفاظت محیط زیست با استناد به اظهار نظر کارشناسان در زمان ریاست معصومه ابتکار بر این سازمان، مدعی شد هیچ گاه با اجرای این طرح موافقت نکرده‌؛ نزدیکی محل اجرای پروژه به پروژه طرح انتقال آب سبزکوه به چغاخور با حجمی حدود ۳۰ میلیون مترمکعب، همچنین ضرورت کاهش حجم انتقال آب قابل انتقال به واسطه کاهش ۵۰ درصدی حجم آب این سد توسط وزارت نیرو باعث شد تا سازمان حفاظت محیط زیست صدور مجوز ارزیابی برای اجرای پروژه «بهشت آباد» را منوط به بازنگری و اصلاح در آن کند اما مجریان طرح بی تفاوت به این خواسته و بدون دریافت مجوز قانونی از این سازمان، اجرای طرح را آغاز کردند.

در نهایت طرحی که تبعات آن تنها دامنگیر محیط زیست نخواهد شد و لااقل به واسطه پیش بینی زیر آب رفتن شهر کاج و روستاهای تابعه پس از آبگیری سد و سابقه تنش‌های فرهنگی و اجتماعی در موارد مشابه، نیازمند عقلانیت بیشتر در اجرا بود، با نمایش قدرت وزارت نیرو وارد فاز اجرا شد و شرکت توسعه مدیریت منابع آب ایران (وابسته به وزارت نیرو) با تجهیز کارگاه‌های احداث سد خود و ارسال نامه‌ای به وزیر و معاون آب و آبفا کار را شروع کرد.

شروعی که البته برای مجریان بهشت آباد خوش یمن نبود چرا که کاهش حجم بارندگی‌ها، همچنین افزایش دامنه اعتراضات در فاصله سال‌های ۱۳۹۵_۱۳۹۶ منجر به توقف زود هنگام پروژه شد.

با این وجود، با آغاز سال ۱۳۹۹ اجرای پروژه، روندی جدید پیدا کرده است. استانداری اصفهان با استناد به مصوبه شورای عالی آب مبنی بر اینکه اجرای این طرح تنها با هدف تأمین آب شرب است، مصرانه پیگیر اجرای طرح «بهشت آباد» است آن هم در شرایطی که طبق تفاهم نامه منعقده میان وزارت نیرو و سازمان حفاظت محیط زیست، طرح «گلاب ۲» نیز با هدف انتقال ۱۵۰ میلیون متر مکعب آب به اصفهان نیز به طور قطع اجرایی می‌شود. سهمی که مضاف بر سهم ۱۵۲ میلیون متر مکعبی آب برای مصارف کشاورزی اصفهان از اجرای پروژه انتقال آب ونک_سولکان با حجم ۲۰۰ میلیون متر مکعبی است.

سهم خواهی از منابع آبی بدون ارائه گزارش دقیق از مصارف

تعریف منابع جدید آب برای استان اصفهان در حالی است که این استان نیز همچون سایر استان‌ها دارای منابع آب تعریف شده است اما مسئولان، بدون آنکه گزارشی دقیقی از طرح‌های اجرایی استان در زمینه بهینه سازی و اصلاح الگوهای مصرف منابع آبی یا چرایی عدم هزینه کرد بودجه‌های تخصیص داده شده از سوی وزارت نیرو برای تعادل بخشی منابع و مصارف آب بدهند، همواره از کمبود آب شکایت دارند به نحوی که گویا سهم خواهی مداوم در حوزه آبی به رویه ثابت مسئولان این استان تبدیل شده است.

این در حالی است که در سال ۹۰ هزینه اجرای این پروژه ۱۰ هزار میلیارد برآورد شده که با توجه به تورم اجرای این طرح پس از ۹ سال به حدود ۹۰ هزار میلیارد افزایش یافته است و بنابر گزارش سازمان بازرسی کل کشور، اصفهان می‌تواند از محل صرفه جویی در مصارف کشاورزی با یک دهم هزینه موجود و ذخیره ۴.۸ میلیون مترمکعب و افزایش بازدهی از ۲۰ درصد به ۶۰ درصد یک میلیارد مترمکعب صرفه جویی داشته باشد، اما مشخص نیست چرا سیاست‌های حاکم بر عدم رعایت الگوی مصرف تاکید دارد، در حالی که نیاز آب شرب این استان بر اساس پژوهش کارشناسان ۳۵۰ میلیون مترمکعب برآورد شده اما این استان در حال حاضر ۸۰۰ میلیون مترمکعب آب از طریق تونل یک و دو کوهرنگ، سد لنگستون دریافت می‌کند.

رویه‌ای که حالا با همراهی دیگر مسئولان کشور وارد فاز تازه ای شده؛ برخلاف اینکه مسعود تجریشی معاون محیط انسانی سازمان محیط زیست اعلام کرده بود که در حال حاضر هیچ گزارشی از «بهشت آباد» به محیط زیست نرسیده است، همین حالا پروژه انتقال آب «بهشت آباد» بدون طی روال قانونی و با دستور عیسی کلانتری معاون رئیس جمهور و رئیس سازمان حفاظت محیط زیست بر مبنای درخواست استاندار اصفهان بدون آنکه چرایی اجرای آن مشخص باشد، به مرحله اجرا رسیده و همین موضوع بر ابهامات چرایی اجرای این پروژه می‌افزاید.

وزارت نیرو می‌داند اجرای پروژه «بهشت آباد» با هزینه ده هزار میلیاردی با توجه به کاهش حجم بارندگی‌ها در این منطقه، منطقی نیست؛ سازمان حفاظت محیط زیست هم می‌داند اجرای پروژه انتقال آب منوط به بررسی تمامی گزینه‌ها از جمله اصلاح الگوی کشت، ایجاد مشاغل جایگزین و کم آب بر، بستن چاه‌های غیر مجاز بازچرخانی آب و صرفه جویی برای تأمین آب مورد نیاز است و تنها در شرایطی که هیچ امکانی برای تأمین آب مورد نیاز نباشد، چنین پروژه‌هایی می‌توانند اجرایی شوند اما بر خلاف ژستی که در مقابل رسانه‌ها دارد و خود را مخالف اجرای این پروژه بدون اخذ مجوز ارزیابی نشان می‌دهد، به وزارت نیرو چراغ سبز اجرایی کردن پروژه را می‌دهد تا همچنان این پرسش مهم باقی بماند که هدف از اجرای پروژه «بهشت آباد» چیست و ذینفعان واقعی آنچه کسانی هستند؟ | مهر

میدان امام اصفهان در دنیا ثبت شد

 میدان امام (نقش جهان) اصفهان در قالب یک طرح تحقیقاتی به عنوان ثروت (دارایی) میراث فرهنگی در دنیا ثبت و معرفی شد تا زمینه جذب سرمایه‌گذاری بیشتر برای استفاده بهینه از آن فراهم شود.

مدیر دفتر همکاری‌های علمی بین‌المللی دانشگاه اصفهان روز جمعه با اعلام این خبر به ایرنا گفت: میدان امام اصفهان با توجه به ویژگی‌های منحصر بفرد میراثی، تاریخی، اقتصادی و شهری که دارد در طرح تحقیقاتی که توسط اتحادیه اروپا انجام شد، به‌عنوان ثروت میراث فرهنگی برای معرفی به سازمان‌های بین‌المللی انتخاب و معرفی شد.

سید کمیل طیبی با بیان اینکه این طرح تحقیقاتی با عنوان « زنجیره جذب سرمایه‌گذاری برای تعریف کاربری‌های جدید از میراث فرهنگی شهرهای مهم دنیا « در قالب اَبَر پروژه « افق ۲۰۲۰ « اتحادیه اروپا اجرا شد، افزود: به تازگی، میدان امام اصفهان بعنوان دارایی (asset) میراث فرهنگی  از سوی اتحادیه اروپا در این طرح تحقیقاتی، معرفی و ثبت شد.

هلیکوپترها به داد جنگل‌های شعله‌ور در آتش نمی‌رسند

فرمانده یگان حفاظت سازمان جنگل‌ها، مراتع و آبخیزداری با اشاره به اینکه در برخی از جنگل‌ها و مراتع کشور چند روز است که با آتش‌سوزی مواجهیم، گفت: متاسفانه هلیکوپترها برای اطفای حریق به داد ما نمی‌رسند.

سرهنگ علی عباس ‌نژاد در گفت و گو با ایسنا با اشاره به اینکه حدود چند روز است که جنگل‌ها و مراتع استان بوشهر در آتش می‌سوزند، اظهار کرد: از روز پنج شنبه  به‌جد پیگیر اعزام هلیکوپتر به منطقه برای اطفای هوایی حریق هستیم اما متاسفانه روز گذشته یک هلیکوپتر به منطقه اعزام شد ولی به دلیل نقص فنی نتوانست به ما کمکی کند.

وی با بیان اینکه آتش‌سوزی‌ها به مناطق صعب‌العبور کشیده شده است و ما برای اطفا به هلیکوپترنیاز داریم، تصریح کرد: حدود دو روز است که در منطقه بهبهان استان خوزستان با آتش‌سوزی مواجهیم و امروز این آتش‌سوزی به منطقه حفاظت شده محیط زیستی کشیده شده است اما هنوز هلیکوپتری برای اطفای حریق در اختیار ما قرار نگرفته است.

فرمانده یگان حفاظت سازمان جنگل‌ها، مراتع و آبخیزداری با اشاره به اینکه در مورد خسارت این آتش‌سوزی‌ها در حال حاضر نمی‌توان به طور قطع نظر داد، گفت: روز گذشته یکی از نیروهای مردمی فعال در اطفای آتش در منطقه حفاظت شده محیط زیستی پاوه جان خود را از دست داد.

تالاب‌ها نیازمند مدیریت یکپارچه هستند

مجری طرح بین‌المللی اثر نوسانات دریای خزر بر محیط زیست مناطق ساحلی تاکید کرد: با توجه به وضعیت تالاب‌ها در کشور، داشتن مدیریت یکپارچه برای مرمت، ساماندهی و پایش وضعیت هیدرولوژیک این حوضه‌های آبی بسیار حایز اهمیت است.

همایون خوشروان روز جمعه در گفت وگو با خبرنگار محیط زیست ایرنا افزود: تالاب ها نقش بسیار مهمی در اکوسیستم زیستی کشور ایفا می کنند اما در چند سال اخیر به دلایل مختلف مانند سدسازی ها بر روی رودخانه های بالادستی، بهره برداری بی رویه از منابع آبی آنها و خشک کردن تالاب ها با هدف توسعه زمین های کشاورزی، بخش زیادی از تالاب های کشور نابود شده اند.وی اظهار داشت: نکته مهم اینکه تالاب‌های کشور تحت شرایط فعلی یعنی در این دهه از هزاره سوم میلادی شرایط خوبی ندارند و اینجا نقش یک مدیریت یکپارچه برای مرمت و ساماندهی تالاب‌ها بسیار حائز اهمیت است که متاسفانه در دستگاه‌های اجرایی ما چه وزارت نیرو و چه سازمان حفاظت محیط زیست عملکرد صحیحی برای این مدیریت دیده نمی شود،  باید سامانه مانیتورینگ و پایش وضعیت هیدرولوژیک تالاب‌ها داشته باشیم که به طور مستمر شرایط تالاب‌ها را بررسی و مدیریت کند و در مواقع بحران و خطر بتواند وارد عمل شود.خوشروان ادامه داد: با این وجود هیچگونه تمهیداتی برای مدیریت بحران نداریم،  حتی مدیریت پیشگیری برای بروز مخاطرات در تالاب‌ها نیز بسیار ضعیف است.مجری طرح بین‌المللی اثر نوسانات دریای خزر بر محیط زیست مناطق ساحلی گفت: در کشور سه نهاد اداره کل زیستگاه تالاب‌ها در سازمان محیط زیست، اداره مهندسی رودخانه و سواحل شرکت مدیریت منابع آب وزارت نیرو و اداره کل محیط زیست استان‌هایی که تالاب در آنها واقع شده بر روی تالاب‌ها کار می‌کنند،  توقع ما از این نهادها این است که با در اختیار داشتن بودجه کافی بتوانند برنامه عملیاتی خوبی را انجام دهند و ما شاهد نتایج علمی باشیم نه نتایجی که حاوی فقط اخبار بد یا خوب از تالاب‌ها باشد.