رحمانی فضلی، فرمانده قرارگاه عملیاتی ستاد ملی مبارزه با کرونا:

طرح غربالگری کرونا به صورت وسیع اجرا می‌شود

درحالی که همه‌گیری کرونا در ایران روز به روز بیشتر می‌شود خبر رسیده که قرار است طرح غربالگری کرونا به صورت وسیع در کشور اجرا شود. این خبر را وزیر کشور که به تازگی حکم «فرمانده قرارگاه عملیاتی ستاد ملی مبارزه با کرونا» را گرفته  بیان کرده است. اجرای این طرح درحالی مطرح و اجرا خواهد شد که روز گذشته رییس جمهور از  افزایش محدودیت‌ها در کشور خبر داد.

عبدالرضا رحمانی فضلی در نخستین جلسه قرارگاه عملیاتی ستاد ملی مبارزه با کرونا، گفت: بحث نحوه اجرای مصوبات مطرح است. ما باید هم منطقه ای و هم محله‌ای مصوبات را اجرا کنیم. استانداران و روسای دانشگاه‌های علوم پزشکی می‌توانند در هر استان و شهرستان در این حوزه کمک کنند. در محلات از نیروی انتظامی استفاده کردیم و موفق بوده است و باید از هلال احمر نیز کمک بگیریم. 

او افزود: چندین بار تاکید شده است که وزارت صمت متولی موضوع کمبود ماسک است و بر خلاف اعلام مسئولان هنوز در برخی از مناطق دسترسی به ماسک سخت است لذا باید وزارت صمت و بهداشت به این موضوع ورود پیدا کنند. 

او در ادامه خاطر نشان کرد: ظرف یک هفته گزارش تمام اقدامات باید به قرارگاه ارسال شود تا نقاط ضعف را احصاء کنیم. اجرای طرح غربالگری و تشخیص باید به صورت وسیع در اولویت قرار گیرد و تمام دستگاه‌ها به وزارت بهداشت کمک کنند و دادستان نیز باید ضمانت اجرایی آن را بدهد. 

وزیر کشور تاکید کرد: باید بتوانیم هر کسی که به ویروس کرونا مبتلا می‌شود را ردیابی کنیم و افراد مرتبط با او را شناسایی و از لحاظ بیماری تحت نظر قرار دهیم. دامنه غربالگری وسیع می شود و از این که آمار ابتلا افزایش پیدا می کند نباید نگران باشیم. چرا که وقتی زود بتوانیم مبتلایان را شناسایی کنیم آمار فوتی ما کاهش پیدا می‌کند.  رحمانی فضلی در بخش پایانی به موضوع شاخص آلودگی هوا و ارتباط آن با شیوع ویروس کرونا و افزایش فوتی‌ها اشاره کرد و افزود: وزیر بهداشت باید با همکاری سازمان محیط زیست این ارتباط را شناسایی کنند تا شاخص‌های تعطیلی ما بر اساس آن تغییر کند. استانداران و فرمانداران متناسب با سیاست ها باید عمل کنند و اختیاراتی در چارچوب قانون داده خواهد شد.

مقررات سختگیرانه ضد کرونا در ۸۹ شهرستان و مراکز ۲۵ استان

سخنگوی ستاد ملی مقابله با کرونا از اعمال محدودیت های ضد کرونا در ۸۹ شهرستان در وضعیت بحرانی این بیماری خبر داد.

به گزارش ایسنا، علیرضا رییسی درباره چهل و دومین جلسه ستاد ملی مقابله با کرونا که با حضور ییس جمهور و دیگر اعضا تشکیل شد، گفت: در این جلسه رییس جمهور بر مباحث مطرح شده در جلسه‌ای که با حضور مقام معظم رهبری برگزار شد و همچنین رهنمودهای ایشان، مروری داشتند. در این جلسه گزارشهای مختلفی ارایه شد. آخرین وضعیت کرونا و اقدامات انجام شده نیز مطرح شد و روسای کمیته ها گزارش‌هایی ارایه دادند و در ارتباط با تشکیل قرارگاه عملیاتی ستاد ملی نیز بحث شد.

او درباره مصوبات گفت: هفته گذشته ۴۳ شهرستان در وضعیت بحرانی بودند که در گروه های شغلی دو، سه و چهار محدودیت ایجاد شده بود.

این محدودیت‌ها به مدت یک هفته دیگر در این شهرستان‌ها تمدید شد.

رییسی گفت: با توجه به اینکه الگوی بیماری در استان تهران و البرز شبیه هم است و مراوادات زیادی بین این دو استان صورت می گیرد، مقرر شد مصوبات در ارتباط با استان تهران، در ارتباط با استان البرز هم وضع شود و این موضوع تصویب شد.

او در ادامه تاکید کرد: مراقبت الکترونیک افراد در قرنطینه با کمک وزارت ارتباطات، از نکات مورد بحث در جلسه بود. همچنین مقرر شد جهت تکمیل زنجیره اطلاعات، تمام مراکز درمانی دولتی، خصوصی، عمومی، خیریه و… مکلف باشند تا اطلاعات بیماران مبتلا یا مشکوک به کرونا را به وزارت بهداشت ارایه دهند.

اعمال محدودیت‌های جدید در مراکز ۲۵ استان از چهارشنبه

سخنگوی ستاد ملی مقابله با کرونا ادامه داد: محدودیت‌های شغلی جدید در مشاغل گروه ۳و ۴ در مرکز ۲۵ استان اعمال می‌شود.او افزود: در استان‌های البرز، خراسان رضوی، آذربایجان غربی، آذربایجان شرقی، فارس، قم، مرکزی، خوزستان، اصفهان، اردبیل، کرمانشاه، خراسان شمالی، ایلام، چهارمحال و بختیاری، خراسان جنوبی، بوشهر، هرمزگان، یزد، ایلام، همدان، زنجان، تهران، کردستان، سمنان و کرمان به مدت ۱۰ روز از روز چهارشنبه باید محدودیت‌های اعلام شده، اعمال شود. رییسی همچنین گفت: مقرارت سخت‌گیرانه‌ای در ۴۶ شهرستان جدید به علاوه‌ ۴۳ شهرستان هفته قبل قرار است اعمال شود که در گروه‌های شغلی ۲و ۳ و ۴ خواهد بود. 

رییسی‌تاکید کرد: با‌حساب ۴۳ شهرستان قبلی، ۴۶ شهرستان‌هم تازه اضافه شده و در مجموع ۸۹ شهرستان کشور در محدودیت‌هایی اعلام شده خواهند بود. و ۲۵ مرکز استان نیز شامل محدودیت گروه ۳ و ۴ خواهند شد و به بسته به وضعیت شهرستان و استان ممکن است محدودیت‌ها تمدید شود.

شناسایی ۷۸۲۰ بیمار جدید کووید۱۹ در کشور

سخنگوی وزارت بهداشت آخرین وضعیت موارد بروز و فوتی ناشی از کووید-۱۹ در کشور طی شبانه‌روز گذشته را اعلام کرد.

به گزارش ایسنا، سیما سادات لاری در این باره گفت: تا روز  ۱۰ آبان و بر اساس معیارهای قطعی تشخیصی، ۷۸۲۰ بیمار جدید مبتلا به کووید۱۹ در کشور شناسایی شد که ۲۴۱۷ نفر از آنها بستری شدند. او افزود: مجموع بیماران کووید۱۹ در کشور به ۶۱۲ هزار و ۷۷۲ نفر رسید.

به گفته او متاسفانه در طول ۲۴ ساعت گذشته، ۳۸۶ بیمار کووید۱۹ جان خود را از دست دادند و مجموع جان باختگان این بیماری به ۳۴ هزار و ۸۶۴ نفر رسید. لاری ادامه داد: خوشبختانه تا کنون ۴۸۱ هزار و ۹۳۰ نفر از بیماران، بهبود یافته و یا از بیمارستانها ترخیص شده اند. همچنین ۵۱۸۵ نفر از بیماران مبتلا به کووید۱۹ در وضعیت شدید این بیماری تحت مراقبت قرار دارند. ‌‌‌

منابع آب، قربانی تامین آب شرب جمعیت تهران

کارشناس عمران آب: علیرضا شریعت | این روزها بحث انتقال آب از رودخانه کرج و پیامدهای احتمالی آن بر حیات رودخانه در رسانه‌ها مطرح شده است. این موضوع را می‌توان از چند جهت مورد توجه قرار داد. انتقال آب برای صنعت، شرب و سایر مصارف در جهان همواره آخرین گزینه پیش روی مدیران است. در ساختار برنامه‌ریزی معقولانه برای مدیریت و تامین منابع آب باید گزینه‌های دیگری مانند مدیریت تقاضا، بازچرخانی و شیوه‌های فناورانه در اولویت قرار بگیرند. در ایران اما می‌توان گفت این رویه برعکس است. از آنجا که صرفه‌جویی، بهبود شیوه‌های مصرف و بازچرخانی کارهایی دشوار به شمار می‌روند، مسئولان سعی می‌کنند برای حل مشکل از همان ابتدا به سراغ انتقال آب بروند. مسلما وقتی سراغ انتقال آب می‌رویم مجبوریم از سهم بقیه بخش ها مانند محیط زیست کم کنیم تا آب شرب تامین شود بنابراین کم شدن از سایر حقابه‌ها در رودخانه کرج اتفاقی نیست که بتوان آن را کتمان کرد. اما این مساله را باید از سویی دیگر هم مورد توجه قرار داد. 

تقریبا 5 دهه قبل مشاوران خارجی در مطالعه‌ای اعلام کردند که بر اساس معیارهای محیط زیستی تهران حداکثر برای زندگی پنج میلیون نفر ظرفیت بارگذاری دارد. اما اکنون جمعیت تهران روزانه بالای 15 میلیون و شبانه بیش از 10 میلیون نفر است. تهران سالیانه یک میلیارد متر مکعب آب نیاز دارد. روشن است در چنین وضعیتی مدیران ناچار خواهند بود از هر طریقی که شده آب مورد نیاز این جمعیت را تامین کنند و بدیهی است که بخشی از منابع مورد نیاز قربانی تامین آب شرب خواهند شد. ما معمولا آنقدر دست روی دست می‌گذاریم که تنها راه چاره‌مان انتقال آب باشد. سوال اصلی پس این نیست که بر سر رودخانه کرج چه خواهد آمد؛ سوال اصلی این است که برای مدیریت پایدار تهران چه برنامه جامعی وجود دارد؟ برای نمونه چهار دهه است که شعار دو شبکه‌ای کردن آب تهران مطرح شده اما به نتیجه نرسیده است. در کشورهایی که بسیار هم آب دارند تا دوازده بار آب بازچرخانی می‌شود اما حتی در کارگاه‌های تولیدی تهران از آبی استفاده می‌شود که مناسب شرب است. این رویه نشان می‌دهد هنوز به این باور نرسیده‌ایم که آب چالش اصلی کشور است. نباید از خاطر ببریم که بحران‌هایی مانند کاهش بارش‌ها، تغییر اقلیم و… وضعیت ما را بغرنج‌تر هم می‌کند و باید برنامه‌ای چند بعدی برای تامین پایدار آب طراحی و اجرا شود.

پیدا شدن برچسب بیمارستان های تهرانی در میان پسماند رها شده در  «میرخوند علیا» خبرساز شد

زباله های ناشناس در قزوین

مدیر عامل سازمان مدیریت پسماند شهرداری تهران: شهرداری مقصر نیست.

مدیرکل حفاظت از محیط زیست قزوین: چهار ماه پیش هم زباله‌های صنعتی در این منطقه تخلیه شده بود.

خبرنگار: سوگل دانائی | وقتی که چشم اهالی به روی خورشید باز شد، زمین شبیه همان بویی را می‌داد که چهار ماه پیش می‌داد. بوی زخم در میرخوند علیا می‌پلکید. بوی زخم زنی که تازه جراحی شده بود با بوی داروی مردی که از بیمارستان مرخص شده بود، ممزوج شده بود. بو، اهالی را به دنبال خود می‌کشاند. چشم اهالی حالا به زمین روشن شده بود. زمینی که زیر تلی از زباله دفن بود.

دست و پا میان زباله‌ها نبود. ماسک، لباس پزشکی، سرم و سرنگ اما روی زمین، سبز شده بود. باقی مانده غذا و ماده ضدعفونی کننده هم روی زمین طارم سفلی کشت شده بود. بو و شمایل تنها یک حدس را در ذهن اهالی متبادر کردند: «زباله‌ها عفونی‌اند». زباله‌هایی که در ادبیات شهری به پسماند بیمارستانی شهره شده‌اند. درباره حضور این زباله‌ها در این منطقه حدس و گمان زیادی وجود داشت. یک گوش می‌شنید که رد زباله‌ها در بیمارستان تهرانی زده شده و یک گوش دیگر شنیده بود که پیمانکاری خطا کرده است.

 همه بیمارستان‌ها اتوکلاو دارند

اتوکلاو گند زباله‎‌های بیمارستانی را می‌گیرد، این گزاره‌ای است که همه کسانی که دست کم یک بار سروکله‌شان به زباله افتاده باشد، از آن آگاهی دارند. ماسک و دستکش و گان و ابزار آزمایشگاهی در بیمارستان‌ها باید به جسمی خنثی تبدیل شوند و بعد در سلول بهداشتی مدفون شوند. روندی که قانون پسماند آن را برای همه بیمارستان‌ها اجباری کرده است. حسن پسندیده، مدیرکل پسماند سازمان حفاظت از محیط زیست به «پیام ما» می‌گوید که تمام بیمارستان‌های تهران اتوکلاو دارند و گند زباله‌ها را می‌گیرند. گفته ای  که اتفاق چندی پیش در قزوین آن را نقض می‌کند.

«از روی اتیکت زباله‌ها متوجه شدیم که زباله‌ها متعلق به دو بیمارستان خصوصی در تهرانند. اما اینکه این زباله‌ها با کمک یک باند یا مسئولان بیمارستان به این منطقه آورده شده هنوز در دست بررسی است.» این‌ها را حسن عباس نژاد، مدیر کل حفاظت از محیط زیست قزوین به «پیام ما» می‌گوید. او می‌گوید که اسامی دو بیمارستان که هر دو در مرکز شهر تهران هم قرار دارند به دستگاه قضایی داده شده است. بیمارستان‌هایی که بعد از اتمام تحقیقات احتمالا مجرم شناخته می‌شوند. عباس نژاد می‌گوید مدتی پیش هم زباله‌های صنعتی به این منطقه منتقل شده بودند. زباله‌ها مربوط به دو مرکز صنعتی بودند: «تحقیقات ما نشان ما داد که ظاهرا با شخص دهیار هماهنگ کرده بودند که منطقه را برای تخلیه زباله در اختیارشان قرار دهد.»

 شهرداری مقصر نیست

مسئولیت زباله‌ها در داخل و خارج بیمارستان با نهادهای مختلف است. انگشت اتهام حضور زباله‌های بیمارستانی در قزوین به روی سه نهاد است، شهرداری، وزارت بهداشت و سازمان حفاظت از محیط زیست. صدرالدین علیپور، مدیرعامل سازمان مدیریت پسماند شهرداری تهران به «پیام ما» می‌گوید که در اتفاقی که رخ داده، شهرداری تهران مسئولیتی ندارد: «شهرداری تنها از در بیمارستان زباله‌ها را جمع آوری می‌کند و آن‌ها را دفن می‌کند.» او می‌گوید نظارت بر اتوکلاو کردن درست زباله‌ها بر عهده سازمان حفاظت از محیط زیست است: «ما داخل بیمارستان نظارتی روی زباله‌های بیمارستانی نداریم اما بعضی بیمارستان‌ها برای اینکه هزینه‌ای پرداخت نکنند، چنین تخلفاتی می‌کنند که سازمان آن‌ها را مجازات می‎‌کند.» او می‌گوید وقتی زباله‌ها وارد سلول دفن بهداشتی می‌شوند، درست دسته بندی شده‌اند: «ما اینکه واقعا بی‌خطر شده باشند یا نه با چشم قابل رویت نیست.» علیپور معتقد است که کالیبره بودن اتوکلاوها به صحت عملکرد بی‌خطر شدن زباله‌های بیمارستانی بر می‌گردد.

 پایان مبهم قصه پسماند عفونی در قزوین

قصه زباله‌های بیمارستانی اما همواره پایان یکسانی ندارد. سهیل اولاد زاد، فعال محیط زیست به پیام ما می‌گوید که چند شرکت و پیمانکار جایگزین شهرداری در شهرها وجود دارند که با بیمارستان‌ها قرار داد می‌بندند و زباله‌های بیمارستانی را جمع آوری می‌کنند و در چند سایت مانند سایت قزوین و خرم آباد دفن می‌کنند: «این شرکت‌ها در اصل جایگزین شهرداری‌اند، مسئولیت صفر تا صد گند زدایی را هم بر عهده می‌گیرند اما اینکه چه قدر عملکردشان صحیح است و چه قدر می‌توانند زباله‌های بیمارستانی را گندزدایی کنند، مساله‌ای است که هنوز درباره آن پرسش وجود دارد.» حسن پسندیده اما این قاعده را صحیح نمی‌داند، او به «پیام ما» می‌گوید که حتی نمی‌تواند با قطعیت بگوید که پسماندها برای بیمارستانی در تهران باشند: «منطقی نیست که پیمانکار یک بیمارستانی در تهران زباله‌هایش را به قزوین بفرستد. ما درباره مسافت 200 کیلومتر صحبت می‌کنیم که در مسیرش روستاها و شهرهای متعددی وجود دارد که امکان تخلیه زباله در ان‌ها امکانپذیرتر و راحت‌تر است.» پسندیده می‌گوید امکان دارد که بیمارستان‌های تهرانی دارو یا اقلامی را به مراکز مشابه در قزوین فرستاده باشند و مراکز قزوینی این زباله‌ها را در منطقه رها کرده باشند. اینکه کدام احتمال در نهایت به تحقق می‌پیوندد، مساله‌ای است که نیازمند زمان است. پسندیده می‌گوید: «در تماسی که با محیط زیست قزوین داشتم مشخص شد که تحقیقات همچنان ادامه دارد و هنوز مشخص نشده که دقیقا چگونه این زباله‌ها به منطقه منتقل شدند، اما آنچه که عیان است که این است که قانون برای همه لازم الاجراست و چه بیمارستان تهرانی و چه بیمارستانی در قزوین اگر این خطا را کرده باشد به دستگاه قضا معرفی و مشمول جریمه می‌شود.» یک هفته پیش وقتی چشم اهالی میرخوند علیا باز شد، زمین بوی زباله عفونی می‌داد. هرچند که زباله‌ها جمع شدند و ردشان زده شده است اما هنوز تصویرشان از جلوی چشم مردم منطقه کنار نرفته است، انگار که هنوز زمین زیر زباله دفن باشد.

متخلفانی که با تعقیب کل وحشی، آن را به کشتن داده ‌بودند، به دادگاه احضار شدند

آفرود سواران مرنجاب پای میز محاکمه

متخلفان آفرود‌سواری که با تعقیب مرگبار یک کل وحشی، این حیوان را به کشتن دادند، پای میز محاکمه قرار گرفتند. در روزهای گذشته پس از انتشار تصاویر این تعقیب و گریز در کویر مرنجاب، بسیاری از حامیان حقوق حیوانات محیط زیست در سراسر کشور و فعالان حوزه گردشگری به اتفاق رخ‌داده در کویر اعتراض کردند و حالا خبر رسیده که خودروی متخلفان شناسایی شده است. کلوپ سافاری و کمیته آفرود هم به میدان آمده و نامه‌ای به اداره کل میراث فرهنگی و گردشگری ارسال کرده‌اند تا با خاطیان که خودسرانه و بدون مجوز وارد کویر شده‌اند، برخورد شود.

ایرج جمشیدی، مدیرکل حفاظت محیط زیست استان اصفهان با تایید اینکه این بز کوهی از استرس ناشی از احساس خطر، جانش را از دست داده، خبر داد که خودروی متخلف در این حادثه شناسایی شده و برای پاسخگویی احضار خواهد شد. عباس نگهبان، رییس اداره محیط زیست آران و بیدگل هم از شناسایی و برخورد با خاطیان خبر داده و گفته است: «حدس می زنیم فرد یا افراد خاطی شکارچی نبوده بلکه گردشگر هستند. طبق شواهد این کل وحشی از پارک ملی کویر به طرف منطقه یخاب در حال حرکت بوده که با ورود به کویر مرنجاب و مشاهده توسط افراد خاطی بعد از مدتی که در حال فرار بوده به علت خستگی و تشنگی نفس کم آورده و جان خود را از دست می‌دهد.»

متخلفان چه کسانی بودند؟

سیامک صارمی، مسئول کمیته تورینگ و سافاری هیئت اتومبیلرانی و موتورسواری استان اصفهان نیز به ایسنا خبر داده است که با توجه به شناسایی و ابلاغ احضاریه برای آفرود سواران خاطی کویر مرنجاب، آنها باید در دادگاهی که دیروز (شنبه_۱۰ آبان) در آران و بیدگل تشکیل شد، حاضر شدند. او توضیح داد: «کلوپ سافاری (زیر نظر میراث فرهنگی و گردشگری) و کمیته آفرود که زیر نظر هیئت اتومبیلرانی و موتورسواری استان اصفهان است، در مورد این افراد خاطی نامه ای به اداره کل میراث فرهنگی و گردشگری ارسال کرده با این مضمون که خاطیان به صورت خودسرانه و بدون اطلاع و مجوز وارد کویر شده و شکارچی و آفرود سوار حرفه‌ای هم نبوده‌اند، اما به محض دیدن این نوع بز در آن منطقه، برای تفریح دست به تعقیب آن می‌زنند و نمی‌دانستند که چه ضربه‌ای به این حیوان و محیط‌زیست وارد می‌کنند، تاجایی که بز خسته می‌شود. این افراد به حیوان آب می‌دهند و حالا هم شاکی هستند که کاری نکرده‌اند. »

او با اشاره به عکس منتشر شده که حاکی از تلف شدن این بز است، گفت: «هنوز مشخص نیست که این تصویر متعلق به همین بز باشد و در حال بررسی هستیم. اما آنچه باید تأکید کنم این است که این افراد و برنامه آنها زیر نظر کلوپ سافاری نبوده و شخصی انجام شده است. این افراد اهل کرمان و ساکن تهران هستند که شناسایی شده‌اند و از طرف اداره محیط‌زیست آران و بیدگل به دادگاه احضار شده اند و قرار بود دیروز بر اساس ابلاغیه در دادگاه شرکت کنند. در دو روز آینده دادگاه این افراد و بررسی تصویری که از بز منتشر شده انجام می‌شود و پرونده آن جمع خواهد شد، حتی نفراتی که این فیلم را پخش کرده‌اند نیز شناسایی شده‌اند.»

در روزهای گذشته جمشید محبت خانی، فرمانده یگان محیط زیست هم به جریمه ۲۵ میلیونی شکار کَل تلف شده اشاره کرده و گفت: «این افراد برای تکمیل پرونده، به مراجع قضائی معرفی شده‌اند و ممکن است با توجه به تحریک و تشویش اذهان عمومی مجازات دیگری هم در انتظارشان باشد.»

ضربه بی‌قانونی به آفرود سواری

مسئول کمیته تورینگ و سافاری هیئت اتومبیلرانی و موتورسواری استان اصفهان ادامه می‌دهد: «تلاش ما فرهنگ‌سازی در این زمینه است که چگونه بتوانیم با اجرای این قبیل برنامه‌های طبیعت‌گردی، آسیبی به طبیعت، محیط زیست و بافت منطقه وارد نشود.»صارمی در خصوص نظارت بر این گونه برنامه‌های طبیعت‌گردی نیز گفت: «برای ورود به کویرها به خصوص کویر مرنجاب یا کویرهایی که نزدیک به مناطق حفاظت شده قرار دارند باید از مراجع ذی‌صلاح مثل اداره کل میراث فرهنگی و یا حفاظت محیط‌زیست مجوز گرفته شود. البته هستند افرادی که با داشتن ماشین آفرود و یا امکانات دیگر بدون مجوز به این مناطق وارد شده و به طبیعت آسیب وارد می‌کنند و با حاشیه‌هایی که ایجاد می‌کنند به افرادی که قانونی عمل می‌کنند هم ضربه می‌زنند.

مسئول کمیته تورینگ و سافاری هیئت اتومبیلرانی و موتورسواری استان تأکید کرد: «این گونه مسائل موجب می‌شود دیدگاه همگان نسبت به این ورزش ها و فعالیت‌ها بدبینانه شود.» به گفته او در حال حاضر قدرت اجرایی سازمان ها کم است و امکانات خوبی ندارند، ماشین دو دیفرانسیل و راننده حرفه‌ای ندارند و یا تعداد گشت‌های کم است. با وجود انجام وظیفه این افراد، باز هم شاهد چنین رفتارهای ناپسند هستیم، در حالی که بالاترین و تاثیرگذارترین اقدامی که می‌توان انجام داد فرهنگ سازی از طریق مردم و سازمان‌ها است، هرچند قدم‌های خوبی با توجه به رشد و گسترش آفرود در سال های اخیر برداشته شده است.

او حرف‌هایش را اینطور ادامه داد: «اگر شما صد کیلومتر رانندگی درست و قانونی انجام دهید شاید هیچ زمانی دیده نشوید و تشویق نشوید؛ اما کافی است یک متر تخلف کنید که جریمه خواهید شد، البته ما از این رفتار دفاع نمی‌کنیم، ولی بهترین راه فرهنگ‌سازی و اختصاص بودجه لازم برای تهیه زیرساخت های مورد نیاز است تا مباحث آموزشی بیشتری در راستای انجام این فعالیت‌ها و لذت بیشتر از طبیعت انجام شود و مردم بدانند از طبیعت به چه نحوی لذت ببرند و آن را به نسل آینده تحویل دهند.»

دلیل این رفتار ناآگاهی است

در روزهای گذشته وحید کاویانی که متخصص طبیعت گردی است و به طور خاص در حوزه کویر نوردی فعالیت می‌کند در واکنش به انتشار این فیلم این‌طور عنوان کرد که این تصاویر که منجر به جریحه‌دار شدن افکار عمومی شده است، بیشتر به دلیل ناآگاهی و نبود شناخت کافی نسبت به رفتار حیات وحش در فصل جفت‌گیری این گونه بوده است، نه به قصد شیطنت و ایجاد آزار اذیت عمدی. به گزارش مهر او با تاکید بر اینکه قصد دفاع از این جوانان را ندارد توضیح داد:‌ «عموم جامعه ما اطلاعات لازم را در مورد حیات وحش در اختیار ندارند و این جوانان هم مستثنی نیستند.»

کاویانی با اشاره به تماسی که با این جوانان داشته است، گفت: «فضای انتشار این فیلم ناعادلانه و همراه با تحریف بوده و این جوانان قصد آب‌رسانی به حیوان را داشته‌اند، اما رفتارشان اشتباه بوده و با توجه به نیتی که داشتند، برای ارائه گزارش این اتفاق خودشان به اداره محیط زیست کاشان مراجعه کرده‌اند.»

او با بیان اینکه نا آگاهی این افراد از «فصل جفت‌گیری» که در اصطلاح به آن «فصل مستی» کَل و بز یاد می‌شود باعث این اتفاق تلخ بوده، توضیح داد: «این حیوانات در فصل مستی از زیستگاه اصلیشان جدا می‌شوند و ورود آنها به مناطق کویری خیلی نادر است و اگر کسی در این زمینه اطلاعات نداشته باشد می‌تواند به این حیوانات آسیب وارد کند.»

این فعال حوزه اکوتوریسم اظهار امیدواری کرد که دستگاه قضائی با تکیه بر فیلم‌ها و مستندات برخورد قهری با این جوانان نداشته باشد و به جای جریمه نقدی آنها را به سمت آموزش و کمک به بهبود شرایط محیط زیست کشور هدایت کند.

ایرج حشمتی، مدیرکل حفاظت محیط زیست استان اصفهان اما یکی از راهکارهای پیشگیری از چنین جرایم زیست محیطی، را پایبندی دستگاه‌ها و نهادهای کشور به الزامات محیط زیستی کشور دانسته که در حال حاضر در خصوص گردشگری کمتر به این موضوع پرداخته می‌شود و لازم همه افراد جامعه به این موضوع توجه لازم را داشته باشند.

سکه‌های کشف‌شده در ابن بابویه متعلق به دوره آل بویه است

معاون میراث فرهنگی تهران اعلام کرد: «سکه‌های مکشوفه در گورستان ابن بابویه، توسط یگان حفاظت تهران تحویل این اداره‌کل شده است. از مجموع سکه‌ها تعداد ۱۴۱ سکه سالم هستند. تعدادی اندک از سکه‌ها با رسوب‌زدایی اولیه خوانده شدند و مشخص شد که متعلق به دوران آل بویه هستند.» به نقل از روابط عمومی اداره کل میراث فرهنگی، گردشگری و صنایع دستی تهران، مرتضی ادیب‌زاده گفت: «با دستور دادستان ری تحقیق و پی‌گیری موضوع کشف سکه‌ها در دستور کار مراجع انتظامی قرار گرفته است.»او بیان کرد: «سکه‌ها متعلق به دوره آل بویه بوده و از نظر تاریخی به ویژه تاریخ ری در قرون اولیه اسلامی بسیار حائز اهمیت هستند.»معاون میراث‌فرهنگی تهران مدعی شده است که در حال حاضر سکه‌ها تحویل امین اموال توقیفی این اداره‌کل شده است. او همچنین گفت: «عرصه گورستان ابن بابویه شهرری در فهرست آثار ملی کشور به ثبت رسیده و دارای ضوابط حفاظتی است. از این رو‌ پیرو مذاکرات و مکاتبات پیشین با اداره اوقاف ری و نیز متولیان محترم گورستان ابن بابویه اعلام می‌کنیم مطابق قانون و برای حفاظت از سایت تاریخی ابن بابویه، هرگونه تدفین و خاک‌برداری در این عرصه تاریخی بدون اخذ مجوز و نظارت اداره‌کل میراث‌فرهنگی، گردشگری و ‌صنایع‌دستی استان تهران ممنوع است.»

رودخانه کرج در مسیر خشکیدن

 محیط زیست البرز در واکنش به نگرانی از انتقال آب رودخانه کرج به تهران:  حقابه مورد نظر محیط زیست تامین نشود، رودخانه کرج می خشکد.

خبرنگار: مرضیه قاضی زاده | حیات 25 کیلومتر از رودخانه کرج در معرض خطر است. اختلاف بر سر حقابه محیط زیستی است که وزارت نیرو مدعی است در نظر گرفته شده و محیط زیست می‌گوید، نه. آغاز بهره‌برداری تونل انتقال آب از رودخانه کرج به تهران موجی از نگرانی را در بین فعالان محیط زیستی ایجاد کرده است. این عده می‌گویند با بهره‌برداری از این تونل، بیش از 25 کیلومتر از رودخانه کرج، برای همیشه خشک و با ورود پساب فاضلاب مراکز گردشگری و خدماتی کنار رودخانه، آلایندگی رودخانه دوچندان می‌شود. شرکت مدیریت منابع آب ایران اما می‌گوید نه مرگ رودخانه کرج صحت دارد و نه خشکیدن باغ‌های پایین‌دست.

بعد از واکنش‌های بسیار به اخبار انتقال آب رودخانه کرج، دیروز شرکت مدیریت منابع آب در توضیحی اعلام کرد که در مطالعات این طرح به ملاحظات زیست ‌محیطی و تعیین حقابه زیست ‌محیطی پایین ‌دست رودخانه کرج بر اساس الگوهای مورد تایید سازمان حفاظت محیط‌زیست توجه شده است. مدیر کل حفاظت محیط زیست استان البرز اما این موضوع را رد می‌کند.

فریدون حکیمی، مدیر کل حفاظت محیط زیست استان البرز به «پیام ما» می‌گوید: «میزان تخصیص در نظر گرفته شده به عنوان حقابه زیست محیطی رودخانه کرج، بر اساس نتایج مطالعات وزارت نیرو بوده که این میزان تخصیص مورد تایید محیط زیست نیست. تاکید محیط زیست، تخصیص حقابه زیست محیطی بر اساس نتایج مطالعات انجام شده توسط پردیس کشاورزی دانشگاه تهران است.»

 حکیمی توضیح می‌دهد: «میزان حقابه برای رودخانه کرج ۶۴.۵ میلیون متر مکعب در سال تعیین شده ولی این رودخانه برای ادامه حیات به حقابه‌ای سه برابری نیاز دارد.»

او خشکیدن 25 کیلومتر از رودخانه کرج به دنبال بهره‌برداری از این تونل را قطعی می‌داند: «اگر تخصیصی که مد نظر محیط زیست است، اجرا نشود قطعا این مسئله اتفاق می‌افتد، رودخانه به طور کامل خشک نمی شود اما این تونل اثرات منفی زیادی به همراه خواهد داشت.» به گفته حکیمی اگر این حقابه تخصیص پیدا نکند، حیات ماهی‌های قزل‌آلای‌خال قرمز که به عنوان گونه حمایت‌شده سازمان محیط زیست شناخته می‌شود، در معرض خطر قرار می گیرد.

سهم محیط زیست کجاست؟

دغدغه محیط زیست در بین سایر دغدغه‌ها، همچون سهم مردم کرج از آب این رودخانه گم شده است. حسن مددی، دادستان عمومی و انقلاب کرج هم درباره این طرح گفته است: «با توجه به نگرانی‌های مطرح شده در رسانه‌ها از زبان مسئولین محترم استان و مردم در مورد به خطر افتادن شرایط محیط زیست رودخانه کرج، این موضوع از طریق وزیر نیرو مورد پیگیری قرار گرفت. در این خصوص وزیر نیرو اعلام کرد که طرح انتقال آب در دولت‌های قبلی مصوب شده و نحوه تخصیص حقابه  رودخانه و استان البرز نیز در همان مقطع تعیین شده است». بنا به گزارش ایسنا، دادستان کرج از قول وزیر نیرو برای افزایش 20 میلیون متر مکعبی حقابه استان از سد طالقان هم خبر داده است. مددی از مکاتبه با وزارت نیرو هم خبر داده و گفته از وزارت نیرو خواسته شده ضمن در نظر گرفتن شرایط زیست محیطی استان، تدابیر و تعهدات را به صورت کتبی به دادستانی کرج اعلام کنند. با این حال شرکت مدیریت منابع آب ایران تاکید دارد که در هر شرایطی جریان آب در سطح رودخانه کرج برای تامین آب تصفیه‌‌خانه‌های ۱ و ۲ تهران، محیط زیست و تامین آب شهر کرج ادامه دارد و برای رودخانه و شهر کرج مشکلی پیش نخواهد آمد.

فعالان محیط زیست و مسوولان کرج همچنان درباره خشکیدن بخشی از رودخانه کرج هشدار می‌دهند. عباس زارع، عضو شورای شهر کرج  به تازگی به برنا گفته است: «از نظر زیست محیطی، انتقال تونلی آب رودخانه کرج از زیر دست سد امیرکبیر منجر به خشکیدن ۲۵ کیلومتر از مسیر رودخانه خواهد شد، خشک شدن این مسیر به معنای از بین رفتن حجم وسیعی از باغات و مزارع است.»

تضعیف ‌سفره‌‌های ‌آب‌ زیرزمینی، تخریب پوشش گیاهی منطقه، تهدید حیات برخی گونه‌های جانوری و تاثیرات سوء بر اکوسیستم منطقه به عنوان گوشه‌هایی از تهدیدهای زیست محیطی است که فعالان زیست محیطی نسبت به آن هشدار داده‌اند.

حفر این تونل از سال ۸۴ آغاز شد و سال ۹1 به پایان رسید، بعد از آن ساخت تصفیه‌خانه‌های مربوط به آن پیگیری و چند روز پیش تمام شد. حال با اعلام وزارت نیرو، همه‌چیز برای انتقال سالانه ۲۵۰ میلیون مترمکعب آب از این تونل ۳۰ کیلومتری که 9 متر هم قطر دارد فراهم شده است.

حجم آب انتقالی در این طرح به همان میزانی است که در طول سالیان گذشته از تاسیساتی که در ۲۵ کیلومتر پایین‌تر سد مستقر بوده، برداشت می‌شده، اما کارشناسان حوزه محیط زیست معتقدند که این شکل از انتقال آب می‌تواند آسیب جدی به حیات رودخانه کرج وارد کند. آنها می‌گویند این آب از ۲۵ کیلومتر پایین‌تر از سد کرج به وسیله تاسیسات بیلقان به تهران منتقل می‌شد و حالا اگر قرار باشد با یک تونل و بدون طی کردن این مسیر منتقل شود، معلوم نیست چه بلایی سر این بخش از رودخانه کرج خواهد آمد. 

فاضلاب آبزیان را می‌کشد

کاهش قابل ملاحظه حجم آب رودخانه و افزایش غلظت آلاینده‌ها با آلودگی ناشی از ورود فاضلاب واحدهای خدماتی پذیرایی، خود معضل دیگری است که منجر به پیش بینی‌هایی مبنی بر مرگ آبزیان منطقه شده است.

سعید توکلی،مشاور کمیسیون محیط زیست شورای شهر کرج با اشاره به الزام قانونی مجتمع‌ها و رستوران‌های بزرگ به نصب سیستم فاضلاب شهری به «پیام ما» می‌گوید: «شرکت مهندسی وابسته به دانشگاه امیر کبیر از چند سال پیش  طرح جمع‌آوری فاضلاب تمام مجتمع‌های خدماتی جاده چالوس را به صورت سیستماتیک کلید زد. طبق قانون واحدهای بزرگ و رستوران‌های مستقر در منطقه ملزم به نصب سیستم تصفیه فاضلاب شدند. رستوران‌های کوچک هم وقتی تانکرشان پر می‌شود، باید فاضلابشان با تانکرهای بهداشتی به سیستم فاضلاب کرج منتقل شود.»

توکلی معتقد است که اگر تمامی این موارد به درستی اجرا شود و حقابه محیط زیستی منطقه داده شود، مشکلی برای رودخانه کرج ایجاد نخواهد شد. اما سوال اینجاست که این دستورالعمل ها تا چه حد اجرایی شده است؟

به گفته او تنها چند رستوران منطقه این الزامات را رعایت کردند و بخش زیادی از روستاها نیز به سیستم تصفیه فاضلاب مجهز نشده‌اند :«15 سال پیش قرار بود روستاها به سیستم تصفیه مجهز شوند. فقط فاضلاب چهار پنج روستای بزرگ به سیستم تصفیه مجهز شد اما طرح به مشکل مالی خورد و متوقف شد.»

این تونل مقدمه انتقال آب بیشتر است

تنها چند روز دیگر به افتتاح این تونل باقی است، با این حال نه تکلیف حقابه محیط زیستی مشخص شده و نه سیستم فاضلاب این روستاها. توکلی که مسئول کمیته محیط زیست موسسه البرزشناسی است، معتقد است که این تونل مقدمه انتقال آب بیشتری در آینده است: «درست است که الان 6 متر مکعب در ثانیه آب از رودخانه کرج منتقل می‌شود، اما قطر تونل 9 متر است و قابلیت انتقال آب تا 15 متر مکعب در ثانیه را دارد، پس این تونل می‌تواند در آینده تا سه برابر میزان فعلی آب برداشت کند.»

او با اشاره به خالی‌شدن ظرفیت خط لوله قدیمی انتقال آب کرج به تهران می‌گوید: «احتمالا با این خط لوله‌ای که خالی می‌شود، آب بیشتری از سد طالقان به تهران می‌آورند و این زمینه‌ساز فاجعه‌ای دیگر خواهد بود.»

 قاسم تقی‌زاده خامسی، معاون آب و آبفای وزیر نیرو در اینستاگرام خود متنی منتشر کرده و از برداشت بیشتر آب از سد کرج خبر داده است. در این متن آمده است: «تاکنون با توجه به ظرفیت تصفیه‌خانه‌های 1 و 2 تهران، بیشتر از ۲۶۰ میلیون مترمکعب آب در سال از رودخانه کرج برداشت نشده است؛ بنابراین در سال‌های پرآبی آب بدون برنامه‌ریزی شده در رودخانه رها می‌شد. احداث تونل ۳۰ کیلومتری کرج انتقال مانده ۶۰ میلیون مترمکعبی تخصیص آب شرب تهران و مدیریت آورد رودخانه کرج در ترسالی‌ها است.» به گفته خامسی تخصیص آب سد کرج برای شهر تهران حدود 320 میلیون متر مکعب است که از سال‌های ساخت سد تاکنون نتوانسته بیش از 260 میلیون مترمکعب آب را منتقل کند. در خبرهای رسمی اما شرکت مدیریت منابع آب ایران از برداشت بیش از 320 میلیون مترمکعب آب در آینده‌ای نزدیک خبر داده است. در توضیحات این شرکت آمده است که در فاز اول، ۶۰ تا ۷۰ میلیون مترمکعب باقیمانده تخصیص منتقل می‌شود و ظرفیت کامل تصفیه‌خانه ششم یعنی 7.5 متر مکعب بر ثانیه زمانی منتقل می‌شود که آورد رودخانه بالاتر از نرمال و ترسالی باشد.

کوچ 70 هزار  پرنده به تالاب‌های چهارمحال و بختیاری 

مدیر کل حفاظت محیط‌زیست استان چهارمحال و بختیاری از کوچ زمستانه حدود ۷۰ هزار پرنده به تالاب‌های چغاخور، گندمان و سولقان در این استان خبر داد.

شهرام احمدی با بیان اینکه در حال حاضر حدود ۷۰ هزار پرنده در تالاب‌های استان، زمستان‌گذرانی می‌کنند، گفت: «۴۰ هزار قطعه از این پرندگان در تالاب بین‌المللی چغاخور، ۱۳ هزار قطعه در تالاب گندمان و ۱۷ هزار قطعه در تالاب سولقان مشاهده و سرشماری شده‌اند.»او ادامه داد: «این پرندگان از ۳۲ گونه آبزی و کنار آبزی و از خانواده کشیم‌های کوچک و بزرگ، حواصیل، اگرت، لک لک، مرغابی‌سانان و اردک‌ها هستند.»از سوی دیگر مرتضی منصوری، مدیر اداره حفاظت محیط زیست بروجن نیز از فرود و استقرار بیش از ۴۸ هزار پرنده مهاجر آبزی در تالاب‌های بین‌المللی گندمان و چغاخور و تالاب محلی علی‌آباد این شهرستان خبر داده است. او با بیان اینکه بیش از ۱۸ هزار پرنده مهاجر در تالاب  گندمان ، ۲۵ هزار قطعه  چغاخور و پنج هزار قطعه نیز در تالاب علی‌آباد فرود آمده است، پیش‌بینی کرد که شمار این پرندگان تا دی‌ماه امسال به 100 هزار فرد برسد. همچنین همزمان با کوچ پرندگان گروه‌های مردمی در حرکتی خودجوش تالاب بین المللی چغاخور را برای ورود پرندگان مهاجر پاکسازی کردند.

رحمانی فضلی، فرمانده قرارگاه عملیاتی ستاد ملی مبارزه با کرونا:

طرح غربالگری کرونا به صورت وسیع اجرا می‌شود

درحالی که همه‌گیری کرونا در ایران روز به روز بیشتر می‌شود خبر رسیده که قرار است طرح غربالگری کرونا به صورت وسیع در کشور اجرا شود. این خبر را وزیر کشور که به تازگی حکم «فرمانده قرارگاه عملیاتی ستاد ملی مبارزه با کرونا» را گرفته  بیان کرده است. اجرای این طرح درحالی مطرح و اجرا خواهد شد که روز گذشته رییس جمهور از  افزایش محدودیت‌ها در کشور خبر داد.

عبدالرضا رحمانی فضلی در نخستین جلسه قرارگاه عملیاتی ستاد ملی مبارزه با کرونا، گفت: بحث نحوه اجرای مصوبات مطرح است. ما باید هم منطقه ای و هم محله‌ای مصوبات را اجرا کنیم. استانداران و روسای دانشگاه‌های علوم پزشکی می‌توانند در هر استان و شهرستان در این حوزه کمک کنند. در محلات از نیروی انتظامی استفاده کردیم و موفق بوده است و باید از هلال احمر نیز کمک بگیریم. 

او افزود: چندین بار تاکید شده است که وزارت صمت متولی موضوع کمبود ماسک است و بر خلاف اعلام مسئولان هنوز در برخی از مناطق دسترسی به ماسک سخت است لذا باید وزارت صمت و بهداشت به این موضوع ورود پیدا کنند. 

او در ادامه خاطر نشان کرد: ظرف یک هفته گزارش تمام اقدامات باید به قرارگاه ارسال شود تا نقاط ضعف را احصاء کنیم. اجرای طرح غربالگری و تشخیص باید به صورت وسیع در اولویت قرار گیرد و تمام دستگاه‌ها به وزارت بهداشت کمک کنند و دادستان نیز باید ضمانت اجرایی آن را بدهد. 

وزیر کشور تاکید کرد: باید بتوانیم هر کسی که به ویروس کرونا مبتلا می‌شود را ردیابی کنیم و افراد مرتبط با او را شناسایی و از لحاظ بیماری تحت نظر قرار دهیم. دامنه غربالگری وسیع می شود و از این که آمار ابتلا افزایش پیدا می کند نباید نگران باشیم. چرا که وقتی زود بتوانیم مبتلایان را شناسایی کنیم آمار فوتی ما کاهش پیدا می‌کند.  رحمانی فضلی در بخش پایانی به موضوع شاخص آلودگی هوا و ارتباط آن با شیوع ویروس کرونا و افزایش فوتی‌ها اشاره کرد و افزود: وزیر بهداشت باید با همکاری سازمان محیط زیست این ارتباط را شناسایی کنند تا شاخص‌های تعطیلی ما بر اساس آن تغییر کند. استانداران و فرمانداران متناسب با سیاست ها باید عمل کنند و اختیاراتی در چارچوب قانون داده خواهد شد.

مقررات سختگیرانه ضد کرونا در ۸۹ شهرستان و مراکز ۲۵ استان

سخنگوی ستاد ملی مقابله با کرونا از اعمال محدودیت های ضد کرونا در ۸۹ شهرستان در وضعیت بحرانی این بیماری خبر داد.

به گزارش ایسنا، علیرضا رییسی درباره چهل و دومین جلسه ستاد ملی مقابله با کرونا که با حضور ییس جمهور و دیگر اعضا تشکیل شد، گفت: در این جلسه رییس جمهور بر مباحث مطرح شده در جلسه‌ای که با حضور مقام معظم رهبری برگزار شد و همچنین رهنمودهای ایشان، مروری داشتند. در این جلسه گزارشهای مختلفی ارایه شد. آخرین وضعیت کرونا و اقدامات انجام شده نیز مطرح شد و روسای کمیته ها گزارش‌هایی ارایه دادند و در ارتباط با تشکیل قرارگاه عملیاتی ستاد ملی نیز بحث شد.

او درباره مصوبات گفت: هفته گذشته ۴۳ شهرستان در وضعیت بحرانی بودند که در گروه های شغلی دو، سه و چهار محدودیت ایجاد شده بود.

این محدودیت‌ها به مدت یک هفته دیگر در این شهرستان‌ها تمدید شد.

رییسی گفت: با توجه به اینکه الگوی بیماری در استان تهران و البرز شبیه هم است و مراوادات زیادی بین این دو استان صورت می گیرد، مقرر شد مصوبات در ارتباط با استان تهران، در ارتباط با استان البرز هم وضع شود و این موضوع تصویب شد.

او در ادامه تاکید کرد: مراقبت الکترونیک افراد در قرنطینه با کمک وزارت ارتباطات، از نکات مورد بحث در جلسه بود. همچنین مقرر شد جهت تکمیل زنجیره اطلاعات، تمام مراکز درمانی دولتی، خصوصی، عمومی، خیریه و… مکلف باشند تا اطلاعات بیماران مبتلا یا مشکوک به کرونا را به وزارت بهداشت ارایه دهند.

اعمال محدودیت‌های جدید در مراکز ۲۵ استان از چهارشنبه

سخنگوی ستاد ملی مقابله با کرونا ادامه داد: محدودیت‌های شغلی جدید در مشاغل گروه ۳و ۴ در مرکز ۲۵ استان اعمال می‌شود.او افزود: در استان‌های البرز، خراسان رضوی، آذربایجان غربی، آذربایجان شرقی، فارس، قم، مرکزی، خوزستان، اصفهان، اردبیل، کرمانشاه، خراسان شمالی، ایلام، چهارمحال و بختیاری، خراسان جنوبی، بوشهر، هرمزگان، یزد، ایلام، همدان، زنجان، تهران، کردستان، سمنان و کرمان به مدت ۱۰ روز از روز چهارشنبه باید محدودیت‌های اعلام شده، اعمال شود. رییسی همچنین گفت: مقرارت سخت‌گیرانه‌ای در ۴۶ شهرستان جدید به علاوه‌ ۴۳ شهرستان هفته قبل قرار است اعمال شود که در گروه‌های شغلی ۲و ۳ و ۴ خواهد بود. 

رییسی‌تاکید کرد: با‌حساب ۴۳ شهرستان قبلی، ۴۶ شهرستان‌هم تازه اضافه شده و در مجموع ۸۹ شهرستان کشور در محدودیت‌هایی اعلام شده خواهند بود. و ۲۵ مرکز استان نیز شامل محدودیت گروه ۳ و ۴ خواهند شد و به بسته به وضعیت شهرستان و استان ممکن است محدودیت‌ها تمدید شود.

شناسایی ۷۸۲۰ بیمار جدید کووید۱۹ در کشور

سخنگوی وزارت بهداشت آخرین وضعیت موارد بروز و فوتی ناشی از کووید-۱۹ در کشور طی شبانه‌روز گذشته را اعلام کرد.

به گزارش ایسنا، سیما سادات لاری در این باره گفت: تا روز  ۱۰ آبان و بر اساس معیارهای قطعی تشخیصی، ۷۸۲۰ بیمار جدید مبتلا به کووید۱۹ در کشور شناسایی شد که ۲۴۱۷ نفر از آنها بستری شدند. او افزود: مجموع بیماران کووید۱۹ در کشور به ۶۱۲ هزار و ۷۷۲ نفر رسید.

به گفته او متاسفانه در طول ۲۴ ساعت گذشته، ۳۸۶ بیمار کووید۱۹ جان خود را از دست دادند و مجموع جان باختگان این بیماری به ۳۴ هزار و ۸۶۴ نفر رسید. لاری ادامه داد: خوشبختانه تا کنون ۴۸۱ هزار و ۹۳۰ نفر از بیماران، بهبود یافته و یا از بیمارستانها ترخیص شده اند. همچنین ۵۱۸۵ نفر از بیماران مبتلا به کووید۱۹ در وضعیت شدید این بیماری تحت مراقبت قرار دارند. ‌‌‌

بافت تاریخی زباله‌دان نیست 

تخریب بناهای تاریخی در خدمت توسعه شهری شاهرود 

تصویر ماشین‌آلات شهرداری یک لحظه هم از جلوی چشم شهروندان شاهرودی کنار نمی‌رفت. صدای بلند مته که نشان از سوراخ کردن و قطعه قطعه کردن باغ زندان داشت، مانند موسیقی فالش گوش اهالی را خراش می‌داد. صداها و تصاویر داشتند، تپه قدیمی که پیشتر به بافت شهری شاهرود متصل نشده بود، را تخریب می‌کردند. باغزندان که در سال‌های اخیر به یکی از محله‌های شاهرود تبدیل شده است، کوچه باغ‌ها و دیوارهای کاهگلیش تخریب شده و به جای آن‌ها ساختمان با نمای سنگی و آجری نشسته است. اهالی شهریور امسال نگران تپه‌ای بودند که در جوار آرامستان باغ زندان قرار داشت و آثار اندک برج و باروهای قلعه در آن مشاهده می‌شد. شهرداری تصمیم گرفته بود تا با ایجاد تغییرات در بافت شهری، این تپه را به تفرجگاه شهری تبدیل کند. شهرداری قصد کرده با تا ماشین آلاتش منطقه را به تفرجگاه شهری تبدیل کند.

 پیام ما / این اولین بار نیست که بناهای تاریخی شاهرود مقابل طرح‌های شهری زانو می‌زنند، تخریب می‌شوند و با خودشان تاریخ شفاهی بنا را هم خاک می‌کنند. تخریب تکیه تاریخی شریعت از جمله این بناها بود که هنوز هم مردم شهر شاهرود از آن به عنوان یکی از تلخ‌ترین اتفاقات در حافظه جمعی‌شان یاد می‌کنند. حالا احداث دو رمپ دسترسی ماشین آلات ایمنی برای دیوارکشی‌ها و دسترسی‌های حداقلی، حمل مصالح ساختمانی و دسترسی اضطراری به بالای کوه باغ زندان شاهرود، اهالی منطقه را نگران کرده . نگرانند که به جای کلید واژه احیا، تنها تخریب در بافت قدیمی شهر بنشیند.

 تاریخ در دل توسعه از بین می‌رود

مهر در گزارشی با عنوان، «بافت قدیمی شهر شاهرود در معرض تخریب» با شهردار شاهرود درباره تخریب تپه باغ زندان گفت‌وگو کرده است. شهردار که این‌بار توپ را در زمین اهالی منطقه انداخته است بدون توجه به نگرانی شهروندان درباره سرنوشت این بنا که به نوشتن نامه به مدیرکل میراث فرهنگی شاهرود منجر شد بود، می‌گوید: «این مکان با عنایت به شکایت اهالی محلی مبنی بر عدم ایمنی ساختمان مذکور و خطر ریزش به سمت شارع و تبدیل شدن به پاتوق افراد بزهکار مورد تخریب قرار گرفته است.» علیرضا حاجی محمد‌علی با بیان اینکه تخریب این بنا با طی تمام مراحل قانونی و با رضایت مالک بوده است، تاکید کرده است: «تأمین استحکام بناهای فرسوده بر عهده مالکان است و نه شهرداری؛ شهرداری در مقام نظارت بر ایمنی بنا و رعایت حقوق شهروندان اقدام به صدور اخطار به مالکان و انجام اقدامات قانونی بعدی می‌کند.»

به گواه گزارش مهر، شهردار شاهرود مدتی پیش از آنکه درباره باغ زندان صحبت کند، در صحن علنی شورای این شهر به احیای بافت خیابان شهید صدوقی شاهرود اشاره کرده بود و اعلام کرده بود که تکمیل پروژه‌های احیای بافت تاریخی در راستای منفعت عمومی شهر است و تاثیر به‌سزایی در توسعه شهری دارد: «بازار قلب شهر است و استفاده از مصالح مرغوب و با کیفیت در سنگ‌فرش و انجام جداره سازی و کف سازی‌های لازم با توجه به آسیب پذیری بافت ضروری است.» اقدامات و صحبت‌های شهردار شاهرود با هم متناقض به نظر می‌رسند. هرچند که شهردار از طرح توسعه شهری می‌گوید، اما شواهد خبر از تخریب بناهای تاریخی دارند که آن‌ها را محل تجمع بزه می‌داند. مهر در ادامه نوشته است: «بماند که بافت تاریخی ارزشمند شهری همیشه در شهر شاهرود به دلیل عدم توسعه انسان محور، به مثابه زباله دان و یا محل تجمع معتادان نامیده می‌شود مانند آنچه در روبروی پارک شهدای محراب و در ابتدای محله موسوم به بید آباد اتفاق افتاد که سه سال پیش تخریب شد.»

 تخریبی در کار نبوده

مسعود عشقوی، سرپرست سیما ‌و منظر شهرداری شاهرود اما درباره تبدیل باغ زندان به تفرجگاه شهری مانند شهردار شاهرود فکر نمی‌کند و اساسا تخریب بافت تاریخی را درست نمی‌داند. او چندی پیش به ایرنا گفته بود: «تنها، مسیرهای مارپیچ معنای ارگانیک نداشته، بلکه استفاده از طراحی مارپیچ دچار تخریب‌های بیشتری می‌شود، در همین راستا تصمیمات لازم برای اجرای کوتاه‌ترین مسیر برای عبور و مرور سنین مختلف اتخاذ شده است. این تصمیم کمترین دخالت مصنوعی در محیط طبیعی را به همراه دارد، لذا ایجاد راهروهای مناسب در قسمت یال کوه جهت عبور و مرور افراد به منظور دسترسی به چند محل استراحت و نشیمنگاه را در این پروژه در دستور کار خود قرار داده‌ایم.»

 توسعه تنها به احداث سازه نیست 

تخریب بناهای تاریخی و تبدیل خرابه‌های آن‌ها به محلی که بتواند به عنوان یک تفرجگاه شهری و توسعه شهری مبتنی بر ماشین‌ها عموما در شهرها اتفاقی طبیعی است، اینقدر طبیعی که گاهی متولیان امر شهری برای آن توجیهی ندارند. بسیاری از کارشناسان معماری و شهرسازی علت اصلی این مساله را توسعه شهرها بر مبنای ماشین می‌دانند و تصور می‌کنند داشتن سازه مختلف در شهرها نشان از توسعه یافتگی است.

 محمدرضا مجاهدی، استاد دانشگاه در همین رابطه به مهر می‌گوید: «تاریخ و طبیعت یک شهر میراثی ارزشمند هستند که نباید آن‌ها را در مقابل توسعه قرار داد، تجربیات ارزشمندی در سطح جهان وجود دارد که نشان می‌دهد می‌توان با اصلاح نگرش، طرح‌های توسعه شهری و اقتصادی را با نگاهی پایدار دنبال کرد.» مجاهدی معتقد است که غرب در نیمه اول قرن بیستم توسعه مهندسی محور و مبتنی بر ساخت‌وساز صرف را تجربه کرد: «هیجان‌زدگی تکنولوژی محوری را پشت سر گذاشته است اما در بسیاری از شهرهای ایران شهرداران که عمدتاً تحصیلات رشته عمران دارند و نه معماری و شهرسازی با تکیه بر پیش زمینه‌های تحصیلی شأن به دنبال ساختن هر چه بیشتر سازه‌ها در شهرها هستند و هنوز مانند مهندسان ترافیک دهه ۶۰ میلادی اصرار دارند تا حمل و نقل شهری را با تکیه بر زیرساخت‌های خودروی شخصی، توسعه دهند. در حالی که بیش از نیم قرن است که آسیب‌های جدی این نوع نگرش به کیفیت زندگی شهری اثبات شده است و شهرهای دنیا یکی پس از دیگری به دنبال کاهش نقش و سهم خودروهای شخصی در جابه‌جایی شهری هستند.»

این صحبت‌ها اما در حالی مطرح می‌شوند که منوچهر فخری معاون عمرانی استاندار سمنان می‌گوید که ستاد بازآفرینی شهری برای احیای بناهای تاریخی در استان فعال است و توجیهی برای تخریب بناهای تاریخی و تبدیل‌شان به سازه وجود ندارد: کوتاهی در جذب اعتبار به ویژه در بحث ستاد بازآفرینی شهری قابل قبول نبوده و با افراد خاطی به طور جدی و قاطع برخورد خواهد شد.

باوجود تمام این صحبت‌های ضد و نقیض اما بیشتر شهروندان شاهرودی هنوز هم نمی‌توانند صدای لودرها و تیغ کشی آن را بر بناهای تاریخی از یاد ببرند، صدایی که هربار خبر از تخریب می‌دهد نه احیا. صدا و تصویری که هربار شهروندان را نگران‌ و نگران‌تر می‌کند.

سایه محکومیت مدیرعامل آپارات بر فعالیت کسب و کارهای اینترنتی

محکومیت ۱۰ سال زندان برای یکی از صاحبان پلتفرم‌های داخلی به دلیل انتشار ویدیویی غیرمجاز، واکنش‌هایی را به دنبال داشته است؛ برخی از فعالان عرصه کسب و کارهای دیجیتال معتقد هستند که تحت فشار قرار دادن کسب‌وکارهای داخلی در زمان تحریم، منطقی نیست و پیشنهاد می‌دهند که دادسراهای تخصصی به این اتهامات رسیدگی کنند.

ایرنا: «جواد شکوری مقدم» مدیرعامل پلتفرم آپارات توسط یکی از شعب دادگستری کل استان تهران به تحمل ۱۰ سال حبس در دادگاه بدوی محکوم شده است.  این شاید یکی از پربحث‌ترین اخباری بود که در چند روز گذشته در فضای مجازی مطرح شد و واکنش‌های زیادی را به دنبال داشت.

محکومیت ۱۰ ساله به علت انتشار یک ویدئو

این حکم در پی انتشار یک ویدیو در شبکه آپارات برای شکوری و چند نفر دیگر که در ساخت این ویدیو شریک بودند صادر شد. آپارات  پس از اعلام این خبر در شبکه‌های مجازی در بیانیه‌ کوتاهی اعلام کرد: «تجدیدنظرخواهی از این دادنامه صورت‌ پذیرفته و در لایحه اعتراضی با اشاره به ماده ۲۳ قانون جرایم رایانه‌ای و مصوبات حمایتی شورای عالی فضای مجازی از پلتفرم‌ها که به‌صورت رویه ثابت درآمده، استناد شده و امیدواریم بر این مبادی، محکمه تخصصی رای مناسب را صادر کند.»

پس از این خبر و واکنش‌ شبکه‌های خارجی نسبت به این حکم، جواد شکوری‌مقدم در توئیتر خود نوشت: «بی بی سی» و رسانه‌های دیگر دل‌شان برای آپارات و اکوسیستم استارتاپی ایران نمی‌سوزد و حتما رندانه می‌دانند این روش موج‌سواری مغرضانه، سریع‌تر به آپارات و اکوسیستم استارتاپی کشور ضربه می‌زند.

او همچنین اعلام کرد این ویدیو ابدا با سفارش یا اعمال نظر ما ساخته نشده است. این‌ها مانند دیگر تولید کننده‌های آپارات، گذشته مثبتی داشتند و الگوریتم توزیع محتوی ما این ویدیو را مانند بقیه ویدیوها منتشر کرده بود.

لزوم حمایت بدون تبعیض از رسانه‌های داخلی در برابر رسانه‌های خارجی

واکنش‌ها به این خبر، به ساترا (سازمان تنظیم مقررات و رسانه‌های صوت و تصویر فراگیر در فضای مجازی) نیز رسید. ساترا در بیانیه‌ای اعلام کرد: از اصول پذیرفته شده تنظیم‌گری در اغلب کشورهای دنیا، اصل مهم «مسئولیت ویرایشی» – Editorial Responsibility -پلتفرم و رسانه در قبال محتوای منتشر شده است که به عنوان مبنای نظام توزیع مسئولیت در بارگذاری و انتشار محتوای صوت و تصویر در رسانه‌های کاربر محور و ناشر محور مطرح می‌شود.

هر چند این مسئولیت در رسانه‌های کاربر محور با رسانه‌های ناشر محور، تفاوت دارد و در نتیجه، تکالیف متفاوتی را بر آن‌ها بار می‌کند. در کشور ما نیز این اصل همواره مورد تاکید ساترا بوده و تحت قالب مقررات عمومی رسانه‌های صوت و تصویر، تشریح و ابلاغ شده است.

در وضعیتی که رسانه‌های کاربرمحور خارجی بدون قبول مسئولیت و عدم پاسخگویی در قبال قوانین و الزامات ملی و فرهنگی به راحتی فعالیت می‌کنند، ساترا وظیفه خود را حمایت بدون تبعیض از رسانه‌های داخلی در برابر رسانه‌های خارجی می‌داند و این مسئله در سال جهش تولید به طور جدی دنبال می‌شود.

بر اساس اطلاعیه ساترا، رسانه‌های بومی که با تلاش کارآفرینان داخلی شکل گرفته‌اند جزو سرمایه‌های ملی هستند و موفقیت آن‌ها در مقابل سلطه و انحصار رسانه‌ای موجود در جهان، قطعا در راستای تامین منافع ملی و رفع دغدغه‌های فرهنگی خواهد‌بود.

سازمان تنظیم مقررات و رسانه‌های صوت و تصویر فراگیر یادآور شده است: در خرداد ماه ۱۳۹۹ هم‌زمان با طرح موضوع در دادگاه، با درخواست مکتوب مدیر عامل رسانه آپارات، بررسی و کارشناسی نسبت به موضوع انجام و بر اساس اصل توزیع مسئولیت بین بارگذار و مدیر پلتفرم، جلساتی با مدیر رسانه و سطوحی از مقامات قضایی برگزار شد.

با توجه به بدوی بودن رأی صادره و ارجاع پرونده به شعب تجدید نظر، ساترا، گزارش و نظر کارشناسی خود را به دادگاه ارائه می‌کند که با حسن نظر دستگاه قضایی به رسانه های بومی و در عین حال توجه به دغدغه‌های به‌حق فرهنگی، امید است مؤلفه‌های حکمرانی و تنظیم‌گری رسانه مورد نظر قرار گیرد.

مسوول انتشار ویدئوی مجرمانه کیست؟

 نظام صنفی رایانه‌ای نیز در واکنش به این رخداد با انتشار اطلاعیه‌ای اعلام کرد: نمی‌توان یک پلتفرم را به دلیل اینکه کاربری از آن استفاده نادرست کرده، محاکمه کرد؛ متاسفانه همین رویه طی سال‌ها باعث عدم اعتماد به پایداری سرویس‌های داخلی شده است.

کمیسیون تجارت الکترونیکی سازمان نظام صنفی رایانه‌ای به عنوان نماینده بخش خصوصی، در راستای حمایت و تسهیل فضای کسب وکارها با اشاره به یک ماده قانونی درباره جرمی که متوجه صاحب پلتفرم است، اعلام کرد: طبق مواد ۷۴۷ و ۷۵۱ قانون مجازات اسلامی و با توجه به اصل شخصی بودن جرم و مجازات، مدیر یک پلتفرم فقط در شرایطی مسئول جرم رخ داده در پلتفرم تحت مدیریتش است که محتوای مجرمانه به دستور وی و در راستای منافع پلتفرم تحت مدیریتش منتشر شده باشد، افراد را به انتشار محتوای مجرمانه تهدید، تطمیع یا تشویق کرده باشد و در صورت دستور مقامات قضایی جهت حذف محتوای مجرمانه اقدامی نکرده باشد.به همین دلیل، مسوولیت محتوا با کاربر بوده و مسوولیت پلتفرم، حذف محتوای مجرمانه ابلاغی از سوی مراجع ذی‌صلاح است. موضوعی که در مقررات دیگری از جمله مصوبه شورای عالی فضای مجازی در خصوص پیام‌رسان‌های اجتماعی، آیین‌نامه توسعه و ساماندهی رسانه‌های دیجیتال، آیین‌نامه استنادپذیری ادله الکترونیکی، بخشنامه‌ها و آئین‌نامه‌هایی ابلاغی ریاست قوه قضاییه و ریاست دادگستری کل استان تهران و دکترین حقوقی نیز تایید شده و رویه قضایی هم به درستی بر آن صحه گذاشته است.در شرایطی که هیچ یک از موارد فوق، رخ نداده نباشد به دلیل اینکه مدیر یا صاحب پلتفرم‌ فاقد قصد مشترک با فرد تولید کننده محتوای مجرمانه است، به هیچ وجه و با هیچ بهانه‌ای امکان تهدید، فشار یا انتساب جرم به وی وجود ندارد.

تحت فشار قرار دادن 

کسب‌وکار داخلی در زمان تحریم، منطقی نیست

سازمان نظام صنفی با تاکید بر اینکه اکنون کسب‌وکارهای داخلی در شرایط تحریم، با وجود محدودیت‌های دسترسی به سرویس‌های خارجی، امکاناتی نسبتا مناسب را برای کاربران فراهم کرده‌اند، اضافه کرد: تحت فشار قرار دادن کسب‌وکار داخلی،  ‌دور از منطق است و نتیجه آن عدم توسعه و در نهایت تعطیل شدن کسب‌و‌کارها است که به ضرر کاربران تمام می‌شود.

این نهاد صنفی خاطر نشان کرده است: نمی‌توان یک ابزار را به دلیل اینکه کاربری از آن استفاده نادرست کرده است محاکمه کرد. متاسفانه همین رویه طی سال‌ها باعث عدم اعتماد به پایداری سرویس‌های داخلی شده است.

پیشنهادی برای رسیدگی تخصصی به دعواهای دیجیتال

تغییرات ماهیتی کسب‌و‌کارهای دیجیتال نسبت به نمونه ‌های سنتی، نیاز به تغییر در رویکرد بررسی و رسیدگی به پرونده‌های تخصصی را بیشتر کرده است. در صورتی که چنین مواردی در دادسراهای تخصصی و با حضور کارشناسان مرتبط با هر موضوعی رسیدگی شود، حتما از تعداد و شدت آسیب‌های احتمالی به کسب‌وکارها کاسته خواهد شد.

سازمان نظام صنفی رایانه‌ای مدعی شده است که پیش‌تر در نامه‌ای به قوه قضاییه پیشنهاد داده بود که شورای انتظامی و مرکز داوری این سازمان به عنوان بازوی مشورتی قضات در پرونده‌های تخصصی عمل کند که این پیشنهاد تا این لحظه بی‌پاسخ مانده است. 

آلبوم خبرساز عکس‌های ناصرالدین‌شاه در کاخ گلستان رونمایی شد

نمایش مجازی آلبوم گمشده ناصری

| پیام ما | عکس‌های گمشده ناصرالدین‌شاه را پنج ماه بعد در قفسه کناری پیدا کرده بودند. اسفند سال پیش بر همه عیان شده بود که آلبومی از نخستین عکس‌های ثبت‌شده ایران در کاخ گلستان گم شده است و خبر عجیب، 13 مرداد امسال مثل توپ صدا کرد: «کسی نمی‌داند آلبوم عکس‌های ناصرالدین شاه قاجار کجاست.» و 28 مرداد خبر آمد که آلبوم پیدا شده است و در روزهای گذشته، از تصاویر این آلبوم خبرساز در نمایشی مجازی، رونمایی شد.

دو روز طول کشید تا مدیر مجموعه جهانی کاخ گلستان خبر گم‌شدن آلبوم را تایید کند و بگوید:   «اواخر اسفند‌ سال ۹۸ امین‌‌اموال آلبوم‌خانه کاخ گلستان در آخرین انبارگردانی خود متوجه شد یک آلبوم ناصری حاوی ۱۰۰ قطعه عکس کوچک در قفسه نیست.» آفرین امامی به وزارت میراث فرهنگی گفته بود که بعد از اعلام امین اموال آلبوم‌خانه کاخ گلستان در اسفندماه سال ۹۹ مبنی بر مفقود شدن آلبوم ناصری و احتمال جابه‌جا شدن در قفسه‌های آلبوم‌خانه، انبارگردانی اموال توسط شخص امین اموال انجام شد که این آلبوم پیدا نشد. به گفته او تعداد آلبوم‌های عکس موجود در آلبوم‌خانه کاخ گلستان بسیار و آلبوم ناصری مفقود شده کوچک بود. این آلبوم اولین تصاویر ثبت‌شده در ایران را در خود دارد و در حالی گم شده بود که آلبوم‌خانه سلطنتی از بخش‌های غیرقابل بازدید عموم کاخ گلستان بوده و ورود به آن حتما باید با مجوز از سوی سازمان میراث فرهنگی و مدیریت مجموعه صورت می‌گرفت. همان روزها گفته شد که پای پلیس اینترپل و قوه‌قضائیه هم به قضیه باز شده اما مسئولان هم گویا اطمینان داشتند که آلبوم فقط گوشه‌ای در شلوغی کاخ گم‌شده است. در نهایت اما آلبوم مفقود شده‌ای که یکصد قطعه عکس از زنان ناصرالدین‌شاه را در خود جای داده بود و بیشتر آن‌ها را شخص ناصرالدین شاه ثبت کرده بود، به ادعای مدیر مجموعه جهانی کاخ گلستان، در انبارگردانی‌ای که توسط کمیته‌ای متشکل از نمایندگان اداره کل موزه‌ها و اموال منقول فرهنگی تاریخی، اداره ‌کل حراست، یگان حفاظت میراث‌فرهنگی و ذی‌حسابی و اداره ‌کل امور مالی وزارتخانه و مدیریت کاخ گلستان انجام شد، ساعت ۱۱ صبح ۲۸ مردادماه در یکی از قفسه‌های آلبوم خانه کاخ گلستان پیدا شد.

حالا «آلبوم شماره ۳۶۲» درحالی در فضای‌مجازی رونمایی شده است که بعد از جنجال‌ها پشت سر، بسیاری از خبرنگاران درخواست داشتند آلبوم یافت‌شده در حضور رسانه‌ها و کارشناسان رونمایی شود و امکان راستی‌آزمایی درباره ماجرا وجود داشته باشد.

ایسنا از رونمایی این آلبوم گزارش داده و نوشته است: «آفرین امامی، مدیر مجموعه جهانی کاخ گلستان  در بخش نخست برنامه رونمایی از این آلبوم که به صورت مجازی برگزار شد، به تاریخچه اختراع دوربین عکاسی و وارد شدن آن به کشور و علاقه ناصرالدین شاه به عکاسی اشاره می‌کند. او درباره آلبوم‌خانه کاخ گلستان می‌گوید: این مرکز دومین و بزرگترین آلبوم‌خانه دنیا به حساب می‌آید که جمع‌آوری تصاویر آن از ۱۲۸۶ قمری آغاز شده است، یعنی قدمت جمع‌آوری تصاویر به ۱۷۶ سال می‌رسد. همچنین بیشترین عکس‌های دوره ناصری در سال ۱۲۷۵ قمری گرفته می‌شود.»

امامی با اشاره به این‌که اکنون ۶۱ هزار اثر در آلبوم‌خانه این کاخ نگهداری می‌شود، ادامه می‌دهد: « این مجموعه تصاویر شامل عکس‌ها، آلبوم‌ها، زونکن‌ها، محصولات پایشی، نگاتیو و پوزیتیو است که تصاویر موجود آن با موضوعاتی مانند مسابقات زنان قاجار، سفرهای پادشاهان قاجار، کودکان، همسران، افراد درباری، طبیعت بناهای قدیمی آن دوره و بناهای تاریخی، مراسم‌ها و جشن‌ها با استفاده از دو تکنیک مختلف عکاسی شده‌اند.»

او همچنین از نمایش دیگر آثار تاریخی مجموعه جهانی کاخ گلستان به صورت پخش زنده در صفحه اینستاگرامی کاخ گلستان خبر می‌دهد.

در ادامه این پخش آنلاین، منصوره آزادواری، مسئول امور‌بین‌الملل و کارشناس هنری مجموعه جهانی کاخ گلستان با نشان‌دادن تصویر صفحه نخست آلبوم می‌گوید: «این آلبوم ۵۰ صفحه و ۱۰۰ تصویر را شامل می‌شود که توسط شخص ناصرالدین شاه حاشیه‌نویسی شده است. طبق چیزی که این شاه قاجاری در سال ۱۳۰۳ در بالکن عمارت دوشان تپه نوشته است در زمان نوشتن این حاشیه در آلبوم ۲۲ سال از گرفتن تصاویرِ آن گذشته، بنابراین تاریخ ثبت این عکس‌ها حدودا مربوط به ۱۲۴۴ شمسی است و در سال ۱۲۶۵ شمسی حاشیه‌نویسی انجام شده است.»

او در ادامه با ورق‌زدن برخی از صفحه‌های این آلبوم می‌گوید: «شروع آلبوم با تصویری از ناصرالدین شاه است که تحقیقا در نیمه اول صفحه قرار دارد و تصویری از جوانی اوست و تصویر دوم متعلق به مهدعلیا مادر ناصرالدین شاه است. در کنار آن کلمه «مرحومه» مرقوم شده، یعنی در زمان نوشتن حاشیه، وی مرحوم شده بود.»

مسئول امور بین‌الملل و کارشناس هنری مجموعه جهانی کاخ گلستان گرفتن فیگور مشخص و نشستن همه افرادی را که تصویر آن‌ها در این آلبوم هست روی یک صندلی مشخص (که اکنون در تالار آینه کاخ در معرض نمایش است)، نکته‌ خاص این آلبوم ناصری می‌داند و ادامه می‌دهد: «تصویر سوم آلبوم متعلق به «سلطان حسین میرزا» و تصویر چهارم متعلق به «کامران میرزا» است.»

«آزادواری» با اشاره به این‌که تصاویر بعدی متعلق به بانوان حرم ناصری است، تاکید می‌کند: «آلبومی که تصاویر در آن قرار گرفته ایرانی نیست و آن‌چه محرز است، بین سفر دوم و سوم ناصرالدین شاه، عکس‌های آلبوم ناصری انتخاب شده و در این آلبوم قرار گرفته و حاشیه‌نویسی ناصرالدین شاه انجام شده است.»

او با بیان این‌که پژوهش روی این آلبوم هنوز می‌تواند انجام شود، ادامه می‌دهد: « هر کدام از آثار موجود در کاخ گلستان می‌توانند موضوع پژوهشی گسترده باشند.»

همچنین ملکیان، متخصص مرمت نسخ خطی و اسناد دور قاجار نیز در ادامه این رونمایی مجازی در توضیحاتی می‌گوید: «سعی کردیم استحکام‌بخشی اولیه را روی این اثر انجام دهیم، هر چند به نسبت قدیمی بودن آن، خوشبختانه آسیب چندانی ندیده است.» در آن زمان علت مفقود شدن این آلبوم عکس در آلبوم‌خانه کاخ گلستان را کوچک بودن سایز آن نسبت به ابعاد دیگر آلبوم‌های مجموعه اعلام کردند و گفتند به همین علت در قفسه‌های آلبوم‌خانه جابه‌جا شده و مشخص نبوده است.

درباره آلبوم مشهور شاه قاجار

بعد از گم‌شدن آلبوم، عباس امانت، استاد تاریخ و مطالعات بین‌المللی دانشگاه ییل آمریکا که در دهه چهل این آلبوم‌ها را مطالعه کرده، درباره جزئیات آلبوم گم‌شده ناصرالدین‌شاه گفته بود که « این آلبوم می‌تواند از تصاویر گردآوری‌شده توسط شخص ناصرالدین‌شاه بوده باشد، مجموعه‌ای که ناصرالدین‌شاه در مواردی حتی با خط خودش ذیل یا پشت آن‌ها را قلمی کرده که مثلاً تصویر چه کسی یا چه کسانی است و به چه مناسبتی ثبت شده است، اما به هرحال شناسایی اینکه کدام مجموعه مفقود شده، نباید چندان دشوار باشد.» 

فرادید از امانت نقل کرده بود که تصاویر آلبوم‌های خصوصی ناصرالدین‌شاه در طول سلطنت طولانی او گردآوری شده، به ویژه در سال‌های بعد از ۱۸۷۰ که فن عکاسی در ایران بیش از گذشته معمول و مورد توجه قرار گرفت. او از علاقه‌مندان و پیشروان هنر عکاسی بود و به ارزش ثبت تصاویر و لحظه‌های روزگارش آگاه بود. تصاویر فراوانی نیز از زندگی اندرون شاهی، زنان محبوبش، سبک و سیاق ساکنان کاخ و خواجگان و غلامان حضور و همچنین سفرهای داخله را به تصویر کشیده و همه آن‌ها را در مجموعه‌های چندی گردآوری کرده بود. همچنین تعدادی از این عکس‌ها که ارزش هنری یا تاریخی ویژه‌ای داشتند توسط تنی چند از محققین از جمله ایرج افشار با ذکر پاره‌ای توضیحات به چاپ رسیده است. برخی از طرح‌ها و کاریکاتورهای باقیمانده ناصرالدین‌شاه و یا آثار هنرمندان هم‌عصرش، چون صنیع‌الملک را نیز در این آلبوم‌ها می‌توان دید.

داستان مبهم «فینسک» 

مدیرکل دفتر ارزیابی سازمان حفاظت محیط زیست: اگر خاستگاه اولیه سد تغییر کند، مجوز آن باطل خواهد شد.

خبرنگار: مرضیه قاضی زاده | اعتراض به ساخت سد فینسک بالا گرفته است؛ سدی که به‌تازگی از سوی دولت ردیف بودجه گرفته است و قرار است برای ساخت آن خلاف طرح اصلی عمل شود. طرح ارزیابی زیست محیطی این سد در سال ۹۱ تاییدیه گرفته اما وزارت نیرو می‌خواهد این سد را چند کیلومتر بالاتر و در روستایی به نام تلاجیم بسازد. موضوع اما فقط غرق‌شدن سه روستا، قطع درختان و از دست رفتن میراث فرهنگی نیست و نگرانی‌هایی درباره اختلال تأمین آب برای ۲۵ روستای پایین‌دست و از بین رفتن کارایی سد شهید رجایی هم وجود دارد.

۱۰ روز وقت دارید

ممنوعیت‌ها از همین حالا آغاز شده است؛ به ساکنان سه روستا با جمعیت متغیر و حدود ۱۹۰ خانوار، اجازه هیچ فعالیتی داده نمی‌شود، حتی دفن مردگان. آنها باید سرزمین آبا و اجدادی‌شان را برای ساخت سد به دولت واگذار کنند.

مجریان طرح به مردم محلی گفته‌اند، تمام روستای تُم، ۸۰ درصد روستای تَلاجیم و ۲۰ درصد روستای مُلاده که در دامنه شمالی رشته کوه‌های البرز قرار گرفته‌اند، در مخزن سد فینسک غرق خواهند شد. با این حال کارشناسان از غرق صد درصدی هر سه روستا و در کنار آن از بین رفتن آثار باستانی این منطقه خبر می‌دهند.

هنیس رضا گلزار، عضو هیات مدیره جمعیت دیده‌بان طبیعت به «پیام ما» می‌گوید: «اهالی از دفن مرده‌هایشان در حاشیه‌های مخزن سد منع شده‌اند. شرکت آب منطقه‌ای در نامه‌ای به مردم این سه روستا هشدار داده که برای فروش زمین‌هایشان به وزارت نیرو ده روز فرصت دارند، در غیر این صورت قیمت کارشناسی زمین به حساب قوه قضاییه واریز می‌شود.»

علی رمضانی، محقق و پژوهشگر حوزه آب می‌پرسد: «اگر این سه روستا زیر آب نمی‌رود چرا اجازه دفن میت را نمی دهند؟» و جواب می‌دهد:‌«در مکان قبلی هیچ روستایی زیر آب نمی‌رفت اما این‌ها ۵ کیلومتر مکان سد را بالاتر بردند چون میزان آب برداشتی را از ۵.۵ میلیون مترمکعب به ۱۳.۵ میلیون مترمکعب رسانده اند.» رمضانی به «پیام ما» خبر می‌دهد که «هم اکنون تاج سد در روستای تلاجیم زده شده و مطالعات ارزیابی، همزمان با احداث سد انجام خواهد شد.»

 سوال اینجاست که با توجه به این تغییر مکان چه طور می‌توان به طرح ارزیابی که ۹ سال پیش انجام شده استناد کرد؟ آیا این تغییر مکان خود دال بر باطل‌شدن مجوز قبلی نیست؟

حمید جلالوندی، مدیرکل دفتر ارزیابی سازمان حفاظت محیط زیست در پاسخ این سوالات، میگوید: «اگر خاستگاه اولیه سد که سازمان بر مبنای آن مجوز داده است  تغییر کند و یا حتی تراز آبی که برای این سد در نظر گرفته شده عوض شود، مجوز سد کان لم یکن خواهد بود. تمام این موضوعات در حیطه وظایف استان‌ها است و آقای دکتر عبدوس که از سمت سازمان، وظیفه نظارتی بر منطقه سمنان را  برعهده دارند باید  این موضوعات را پیگیری و به ما اطلاع دهند، ولی تا این لحظه بنده چنین چیزی را نشنیده ام.»

در حالی جلالوندی از ابطال مجوز سد در صورت جابه‌جایی می‌گوید که پیگیری‌های بسیار «پیام ما» سرانجام به دریافت این پاسخ از امیر عبدوس، مدیرکل حفاظت محیط زیست استان سمنان می‌انجامد: «مکان سد منطبق با گزارش ارزیابی است. اگر سد در فینسک بود سطح زیادی از جنگل‌ها تخریب می‌شد و و زیر آب می‌رفت. در فرایند ارزیابی برای پیشگیری از تخریب جنگل محل احداث سد جابه‌جا شده است.»

 هنوز یک برگ از مجوزها و مطالعات منتشر نشده است

مخالفان اصل احداث سد فینسک به استناد مجوز یک دهه قبل را زیر سوال می‌برند و می‌گویند بعد از این مدت دبی آب تغییر کرده و تمام محاسبات عوض شده، بنابراین حتی در صورت احداث سد در روستای فینسک هم باید در مطالعات اولیه طرح، تجدید نظر شود.

اواسط مرداد ماه منصورعلی زارعی، نماینده مردم ساری و میاندرود در مجلس از وزیر نیرو، بابت ساخت سد فینسک، طرح سوال کرد. او درخواست کرد نسخه‌ای از مطالعات این سد، به دفتر او ارسال شود. اما کماکان هیچ سندی از مطالعات طرح اولیه در اختیار نمایندگان یا دیگر کارشناسان مستقل قرار داده نشده است.

گلزار، عضو هیات مدیره جمعیت دیده‌بان طبیعت هم می‌گوید وزارت نیرو به عنوان پیمانکار و مجری طرح موظف است مجموعه مطالعاتی که در رابطه با احداث این سد انجام گرفته -مطالعات زیست محیطی، مطالعات اقتصادی و تبعات اجتماعی- را منتشر کند. «هنوز یک برگ از این مجوزها و مطالعات منتشر نشده است. چه بسا مطالعات مربوط به این سد هنوز اجرا نشده باشد یا اگر انجام شده توسط شرکت‌هایی بوده که شرایط لازم را نداشته‌اند. احتمالا  وزارت نیرو نگران این موضوع است که اگر گزارش‌ها منتشر شود با انبوهی از انتقادات مواجه خواهد شد و کلیات طرح زیر سوال می‌رود.»

مدیرکل دفتر ارزیابی سازمان حفاظت محیط زیست اما می‌گوید که هیچ منعی برای انتشار این مطالعات وجود ندارد: «اگر نمایندگان طرح ارزیابی را بخواهند هم وزارت نیرو و هم مدیران استانی ما این طرح را در اختیار قرار می‌دهند. پروژه ارزیابی مطالعات زیست محیطی را حتی می‌توان در اختیار فعالان محیط زیست قرار داد.»

 شاید به این نتیجه برسند که احداث سد، اشتباه است

جلالوندی با بیان اینکه ارزیابی محیط زیستی از موضوعات پرچالش است، می‌گوید: «در گزارشات ارزیابی تمهیداتی را در نظر می‌گیرند، اما کسی مصون از خطا نیست. مسلما در سال ۹۴ به اندازه دانش روز فکر می‌کردند بنابراین حتی ممکن است، امروز به این نتیجه برسند که تصمیم آن روز غلط بوده است. ما ۲ هزار و ۵۰۰ مجوز در ۲۰ سال گذشته داده‌ایم،ممکن است اگر بخواهیم روی این مجوزها بازنگری کنیم خیلی از آنها اشتباهاتی داشته باشند.»

یکی از مسائلی که این روزها درباره انتقال آب مطرح شده، الزام استان‌های مقصد به داشتن طرح سازگاری با کم‌آبی و مطالعات آمایش سرزمینی است. کارشناسان آب معتقدند که سمنان پیش از اینکه به دنبال انتقال آب باشد، باید به مصرف بی‌رویه آب توجه کند. براساس گزارش مرکز آمار ایران در سال ۹۳ سمنان ۲۱۸ لیتر بر ثانیه در طول شبانه روز آب مصرف می‌کنند، در حالی که میانگین کشوری سرانه مصرفی آب شرب در کشور معادل ۱۹۷ لیتر در ثانیه است. آمار میزان مصرفی در سال‌های اخیر در دسترس نیست اما کارشناسان این حوزه بر این باورند که میانگین مصرف سرانه آب شرب در سمنان در این سال‌ها اگر بیشتر نشده باشد، کمتر هم نشده است.

 مدیرکل حفاظت محیط استان سمنان می‌گوید: «طرح آمایش سرزمین و مطالعات تدوین سند ملی آمایش توسط مرکز پژوهش‌های توسعه و آینده‌نگری سازمان برنامه و بودجه کشور در خرداد ماه سال جاری به اتمام رسیده است.»

با این حال مدیرکل دفتر ارزیابی سازمان حفاظت محیط زیست توضیح می‌دهد که «کارگروه سازگاری با کم آبی از سال ۹۶ تا ۹۷ شکل گرفته و در سال ۹۱ که این مجوز صادر شده، اصلا این حرف‌ها و حساسیت‌ها مطرح نبوده است». به گفته او هنوز هم سند آمایش در هیچ جای کشور تهیه نشده است: «سند آمایشی که به عنوان  سند ملی کشور باشد و فرضا بگوید که در استان مازندران باید ۴ تا ۶ سند با این مشخصات و با چه حجم و موقعیتی ایجاد شود، وجود ندارد.» 

پای گروه های پرنفوذ سدسازی در میان است؟

ضرورت ایجاد سد جدید روی رودخانه «اسپیرو» بر کارشناسان حوزه آب هم روشن نیست و این موضوع بار دیگر موضوع 

گروه های پرنفوذ سد را بر سر زبان‌ها انداخته است. رمضانی، محقق و پژوهشگر حوزه آب با طرح این پرسش که «سمنان آب می‌خواهد یا سد؟» می‌گوید:« از سد شهید رجایی تا جایی که سد می زنند، فقط  ۲۳ کیلومتر فاصله است. این افراد می‌خواهند میلیاردها تومان هزینه کنند و سدی را در نزدیک سدی دیگر بسازند، در صورتی که با مشخص‌کردن میزان آب مورد نیاز سمنان می‌توانند همین آب را از سد شهید رجایی به سمنان پمپاژ کنند.»

او ادامه می دهد: « سد را ۵ کیلومتر بالاتر بردند. جایی که نوع خاکش استاتیک است و هرچه آب بریزند فرو می‌رود. شبیه این کار را در دودانگه  مازندران هم انجام داده‌اند و حالا آب پشت سد جمع نمی شود و از پایین سد بیرون می رود. دست‌اندرکاران سد فینسک هم متوجه شده‌اند که خاک آنجا  استاتیک است ولی باز اصرار دارند که این سد ساخته شود.»

کمپین‌های مختلفی برای مقابله با ساخت سد فینسک به راه افتاده است. توقف عملیات اجرایی این سند به یک مطالبه عمومی تبدیل شده و بارها نامه‌های اعتراضی از سمت انجمن‌های مختلف به سازمان بازرسی و دادگستری برای رسیدگی به این پروژه فرستاده شده است. کارشناسان حوزه آب و محیط زیست معتقدند که با احداث این سد فارغ از زیر آب رفتن دو اثر باستانی مربوط به دوره قاجار در روستای ملاده، آسیب‌های جدی و بازگشت‌ناپذیر به محیط زیست و منابع طبیعی البرز شمالی و جنگل‌های هیرکانی وارد شده و کشاورزی ۲۵ روستای پایین‌دست دچار مشکل می‌شود. همچنین صحبت‌های مسئولان وزارت نیرو درباره تاثیرگذاری ۷ درصدی احداث این سد بر سد شهید رجایی، کارشناسان از درصدهای بالاتری سخن می‌گویند. بعضی از کارشناسان محلی معتقدند که با احداث این سد و در نظر گرفتن کشاورزی ۲۵ روستای بالایی که بیشتر شالیزاری است، آب سد شهید رجایی تا ۵۰ درصد کاهش می‌یابد. 

 آتش به مال اهالی روستا

زمین‌های روستاهای تُم، تَلاجیم و مُلاده در حال ارزش‌گذاری برای خریداری و جابه‌جایی روستاییان به مقصد ناکجاست. مدیر کل محیط زیست استان سمنان می‌گوید: «با توجه به اینکه مخزن سد فینسک بخش‌هایی از اراضی این سه روستا را تحت تاثیر قرار می‌دهد، تخلیه و جابه‌جایی در دستور کار قرار گرفته است.» اهالی روستاها اما که نزدیک به ۱۹۰ خانوار را تشکیل می‌دهند نسبت به این جابه‌جایی و ارزش‌گذاری زمین‌ها و باغ‌هایشان معترض‌اند. به گفته ساکنان این منطقه قرار است به ازای هر متر زمین بین ۵۰ تا صد هزار تومان به روستاییان پرداخت شود؛ آتش به مال اهالی روستا.

عضو هیات مدیره جمعیت دیده‌بان طبیعت درباره حاشیه‌نشینی و بروز آسیب‌های اجتماعی و امنیتی در منطقه به دنبال این شیوه نرخ‌گذاری و جابه‌جایی مردم محلی هشدار می‌دهد:«مشخص نیست با این قیمت پایینی که برای این اراضی در نظر گرفته می‌شود آینده اقتصادی مردم چه خواهد شد. معلوم نیست مردم این روستاها باید چطور دوباره خانه‌دار شوند و شغل و درآمد پیدا کنند. این‌ها مشکلاتی است که تاکنون هیچ یک از مسئولان وزارت نیرو به آنها پاسخ نداده است.»

تبعات اجتماعی و اقتصادی احداث این سد تنها منوط به این سه روستا نیست، با احداث این سد شالیکاری ۲۵ روستای پایین‌دست هم دچار خسارت می‌شود. کارشناسان و مردم محلی از احتمال خشکی بیش از ۲ هزار هکتار از مزارع شالیکاری و به دنبال آن بیکاری و حاشیه‌نشینی این روستاییان خبر داده‌اند.

مدیرکل دفتر ارزیابی سازمان حفاظت محیط زیست هم می‌گوید که ایجاد سد بدون خسارت امکان‌پذیر نیست: «زمین‌های کشاورزی، حقابه‌های مردم و حتی محیط زیست دچار چالش می‌شود. همه این مسائل باید در مجوزها دیده شود. وزارت نیرو چارچوب‌هایی برای جبران خسارت دارد و بر مبنای آن باید عمل کند.» به گفته او اگر جبران خسارت نشود، تخلف رخ داده‌ است و البته امکان‌پذیر نیست که سدی بدون خسارت ساخته شود.