خطرات حذف باغ‌ها برای تهران

پیامد مصوبه برج‌باغ‌ها در درجه اول این است که با ساخت‌وساز، افزایش تعداد طبقات و سطح اشغالی که در داخل باغات باقی‌مانده رخ خواهد داد، میزان تخریب باغات مجددا به روند سابق برمی‌گردد. برای مثال اگر در گذشته سالی یک یا دو هکتار باغ را از دست می‌دادیم، پیش‌بینی می‌شود که این روند تخریب شدیرتر رخ دهد؛ چرا که به دلیل ممانعتی که از ساخت برج باغ‌ها در دوره پنجم شورای شهر تهران شده بود، صاحبان باغات یعد از این مصوبه جدید اقدام به گرفتن پروانه ساختمانی خواهند کرد و روند تخریب تسریع می‌شود که خطری بسیار جدی است. پیامد دیگر این است که با گودبرداری عمیقی که برای احداث برج‌های بالاتر از دوازده طبقه انجام می‌گیرد، میزان نفوذ آب به لایه‌های زیرزمینی کاهش خواهد یافت و مسیر قنوات از بین می‌رود. باغ‌ها محل نفوذ آب‌های سطحی به عمق خاک هستند، با ساخت برج در این لکه‌ها سبز باقی‌مانده در شهر، سطح نفوذپذیری خاک کاهش پیدا می‌کند. در حال حاضر، در نواحی جنوبی تهران با پدیده فرونشست مواجه هستیم و این کاهش نفوذ‌پذیری خاک، یک عامل بازدارنده مهم برای احیای سفره‌های آب زیرزمینی است که ساخت برج در باغ‌ها، این پدیده را تشدید می‌کند.
همچنین بارگذاری بیش از حد جمعیت در مساحت‌های کوچک را می‌توان پیامد دیگری دانست که این مسئله، باعث تشدید مشکلات ترافیک، تراکم بیش از حد جمعیت، آلودگی صوتی و آلودگی هوا می‌شود.
برای حفظ باغات، شهرداری باید مصوبه فعلی خانه‌باغ که قانونی و در دسترس است را تقویت کند. در این مصوبه کاربری‌های سازگار با باغ مثل تأسیس خانه باغ، خانه سالمندان و… پیش‌بینی شده است. اگر شهرداری معافیت‌ها و مشوق‌هایی را برای صاحبان کسب‌وکار و سرمایه‌گذاران در نظر بگیرد، چنین ساخت‌وسازهایی قابلیت اجرایی پیدا می‌کنند. البته راهکار اصولی این است که شهرداری اینها را بخرد، تملک کند و به فضای سبز تبدیل کند، چرا که اکنون شهر تهران با کمبود فضاهای عمومی سبز، تفریحی و فراغتی مواجه است. منتها در حال حاضر درآمدهای مربوط به فضای سبز شهرداری، نظام مالی مطمئنی ندارد و بخش عمده‌ای از آن را نمی‌تواند تامین کند. اما نکته اینجاست که شهرداری باید تلاش کند این مشوق‌های سرمایه‌گذاری را فراهم کند.
انتقال حق توسعه راه دیگر است. به این معنا که اگر فردی قصد داشته ده طبقه بسازد، شهرداری اجازه دهد مازاد در دو یا سه طبقه در بخش دیگر شهر امکان ساخت داشته باشد یا پروانه ساخت امکان جابه‌جایی داشته باشد. این حق انتقال توسعه فرایندی زمان‌بر است اما شهرداری باید درباره آن برنامه‌ریزی کند، مطالعات دقیق انجام دهد و حمایت مردمی را جلب کند تا سازوکار کمکی برای حفظ باغات ایجاد شود.
همچنین شهرداری باید برای تامین مالی تملک این باغات راهکار پیدا کند. در دوره پنجم از طریق اختصاص درآمدهای حاصل از عوارض قطع درخت، برای این کار که انحصارا صرف تملک باغات در پهنه‌های کم‌برخوردار می‌شد، مکانیزمی ایجاد شده بود. اکنون این مکانیزم قطع نشده اما کُند شده و میزان تملک باغات پایین آمده است. بنابراین باید امکانی فراهم کنند تا سازمان بوستان‌ها با کمک شهرداری مناطق منابع مالی لازم را داشته باشند و این باغات را بتوانند تملک کنند. هرچند که این راه پاسخگوی عرصه‌های باغی تهران نیست اما تا حدی می‌تواند باغات جنوب تهران را نجات دهد.