رهبران چند کشور اروپایی نگاه‌های افراطی و شتابزده دارند

در حالی که وزیر امور خارجه بلاروس در سفری به تهران با رئیس‌ جمهوری و وزیر امور خارجه جمهوری اسلامی دیدار و تحریم‌های ایالات متحده را محکوم کرد، وزیر امور خارجه آمریکا نیز با مدیرکل آژانس بین‌المللی انرژی اتمی دیدار کرد. وزیر امور خارجه ایالات متحده همچنین در نشستی جداگانه میزبان رئیس رژیم صهیونیستی بود و در آن نشست نیز همچون دیداری که با مدیرکل آژانس داشت، به موضوع مذاکرات هسته‌ای، تحریم‌ها و احیای برجام پرداخت.

وزیر امور خارجه جمهوری اسلامی روز گذشته در شرایطی با وزیر امور خارجه بلاروس به دیدار و گفت‌وگو نشست که ساعتی پیش از انتشار اخبار این دیدار رسمی، وزارت امور خارجه ایالات متحده با انتشار اطلاعیه‌ای از دیدار وزیر امور خارجه این کشور با رئیس رژیم صهیونیستی در واشنگتن خبر داد. همچنین در حالی که وزیران امور خارجه ایران و بلاروس در دیداری که روز گذشته در تهران انجام شد، بر رفع تحریم‌های شدید اقتصادی علیه ایران و ایرانیان تاکید کردند، کاخ سفید در بیانیه‌ای دیگر از نشستی خبر داد که روز گذشته با حضور وزیر امور خارجه ایالات متحده و مدیرکل آژانس بین‌المللی انرژی اتمی در واشنگتن برگزار شد.

وزیر امور خارجه ایران که رفتار چند قدرت عضو اتحادیه اروپا را «از مصادیق تعریف تروریست» خوانده، با تاکید بر برخورد متقابل تهران با این چند کشور اروپایی، گفته است: برای ما کاملا روشن است که رهبران چند کشور محدود در اتحادیه اروپا نگاه‌های افراطی و شتابزده نسبت به تحولات منطقه‌ای و بین‌المللی دارند و بخش بزرگی از اتحادیه اروپا در مسیر عقلانیت حرکت می‌کند

دیدار با محوریت برجام و بازگشت طرفین توافق هسته‌ای به تعهدات برجامی در حالی انجام شد که رئیس‌ جمهوری ایران در دیدار وزیر امور خارجه بلاروس که ساعتی پس از دیدار وزیران امور خارجه ایران و بلاروس برگزار شد، گفت که «تحریم‌ها جمهوری اسلامی را متوقف نکرده و نخواهد کرد.»
ابراهیم رئیسی که به‌تازگی در حاشیه اجلاس شانگهای در سمرقند با رئیس‌ جمهوری بلاروس دیدار کرده بود، روز گذشته در دیدار وزیر خارجه این کشور اروپایی در تهران، از لزوم همگرایی و همکاری بیشتر دو کشور گفت. رئیسی که یکی از راه‌های خنثی‌سازی تحریم‌ها را گسترش روابط کشورهای مستقل با یکدیگر می‌داند، در حالی «افزایش دشمنی آمریکا با جمهوری اسلامی» را ناشی از «افزایش قدرت ایران» عنوان کرد که توضیح نداد منظورش از آنچه «افزایش دشمنی آمریکا» خوانده، چیست و مصداق دقیقی از تشدید خصومت ایالات متحده با ایران به‌دست نداد. همزمان وزیر امور‌خارجه بلاروس که در دیدار با رئیس‌ جمهوری ایران، از «تدوین نقشه‌ راه توسعه تعاملات تهران-مینسک در کمیسیون مشترک همکاری‌های ایران و بلاروس» خبر داد و تاکید کرد اجرای این نقشه راه به رشد با ثبات همکاری‌های دو کشور می‌انجامد.
اما فارغ از اهمیت روابط تهران-مینسک، شاید چندان بیراه نباشد اگر اهمیت سفر روز گذشته وزیر امور خارجه بلاروس به تهران را در بستر مناسبات و روابطی جستجو کنیم که تنش در روابط مسکو-واشنگتن را به اوج رسانده و آمریکا و روسیه را بیش از هر زمانی در این چند سال گذشته، رو در روی یکدیگر قرار داده است. مناسباتی که به‌خصوص با حمله نظامی و لشکرکشی ارتش روسیه به خاک اوکراین شکل گرفت و با توجه به همزمانی این جنگ تمام‌عیار نظامی با مذاکرات احیای برجام، تهران را نیز به این غائله نزدیک کرد. آن هم در حالی که در روزهای گذشته موضوع فروش پهپادهای ایرانی به روسیه و به‌ویژه استفاده ارتش روسیه از این پهپادها در جنگ علیه اوکراین، بار دیگر مورد تاکید مقام‌های ارشد آمریکایی و چند کشور قدرتمند عضو اتحادیه اروپا قرار گرفته است. ادعایی که البته تهران در این نوبت نیز همچون دفعات پیش در ماه‌های گذشته، آن را تکذیب و تاکید کرده که جمهوری اسلامی هیچ امکانات و تسلیحاتی را به‌منظور به‌کارگیری علیه مواضع اوکراین در اختیار روس‌ها قرار نداده است.

وزیر امور خارجه بلاروس تحریم‌های آمریکا را محکوم کرد و گفت: با این تحریم‌ها یک تروریسم اقتصادی علیه کشورهایی همچون ایران و بلاروس در حال رخ دادن است و باید اقدامات مناسبی در پاسخ به این اقدامات یکجانبه داشته باشیم

اما حسین امیرعبداللهیان که پیش از دیدارِ وزیر امور خارجه بلاروس با رئیس‌ جمهوری ایران، با ولادیمیر ماکی دیدار کرده بود، در بخشی از این نشست از اعمال تحریم علیه چند نهاد و شهر در اتحادیه اروپا سخن گفت و توضیح داد: «در پاسخ به اقدام غیر سازنده اتحادیه اروپا در اعمال تحریم علیه ایران، امروز لیست جدیدی از تحریم‌های وزارت خارجه علیه ۸ نهاد و ۱۲ شخص در چارچوب اتحادیه اروپا را منتشر کردیم.» نهادها و اشخاصی که به‌گفته امیرعبداللهیان، «در وقایع اخیر که در ایران رخ داد، اقدام به حمایت و تشویق ترور، افراطی‌گری و خشونت کرده‌اند.» رفتاری که رئیس دستگاه دیپلماسی جمهوری اسلامی، آن را «از مصادیق تعریف تروریست» خوانده و با تاکید بر برخورد متقابل تهران با این چند کشور اروپایی، گفته است: «برای ما کاملا روشن است که رهبران چند کشور محدود در اتحادیه اروپا نگاه‌های افراطی و شتابزده نسبت به تحولات منطقه‌ای و بین‌المللی دارند و بخش بزرگی از اتحادیه اروپا در مسیر عقلانیت حرکت می‌کند.» وزیر امور خارجه دولت انقلابی که در نشست خبری مشترک با همتای بلاروس خود در این رابطه صحبت می‌کرد، همچنین آن‌چه را که «اتهامات بی‌اساس برخی کشورها در مورد استفاده روسیه از پهپادهای ایرانی در جنگ علیه اوکراین» خواند، «قویا تکذیب» کرد و از مقام‌های اوکراین دعوت کرد تا با شرکت در نشستی دوجانبه در سطح تخصصی فنی، اسنادی را که در اثبات این ادعا در اختیار دارند، ارائه کنند. امیرعبداللهیان که بار دیگر بر موضع تهران مبنی بر «عدم تسلیح طرفین جنگ» تاکید کرد و گفت: «ما مخالف جنگ هستیم.»
از طرفی آن‌طور که پیش‌تر نیز اشاره شد، این نشست و برخاست دیپلماتیک در تهران در حالی انجام شد که دیروز وزیر امور خارجه ایالات متحده نیز میزبان رئیس رژیم اسرائیل و البته مدیرکل آژانس بین‌المللی انرژی اتمی بود. امیرعبداللهیان در این رابطه گفت: «درحالی‌که برخی مقامات آمریکایی با ارسال پیام‌های محرمانه دیپلماتیک برای رسیدن به توافق شتاب دارند و مکرراً علاقه خود را در این زمینه ابراز می‌کنند همزمان از ترور و آشوب در ایران حمایت می‌کنند.» رفتاری که رئیس دستگاه دیپلماسی جمهوری اسلامی آن را متناقض می‌داند و معتقد است با این هدف در دستورکار کاخ سفید قرار گرفته که جمهوری اسلامی را در جریان مذاکرات وادار به عقب‌نشینی کند. امیرعبداللهیان اما با تاکید بر کوتاه نیامدن جمهوری اسلامی از خطوط قرمزی که در مسیر دستیابی به توافق برای خود تعریف کرده، گفت: «پیام‌های آمریکا برای رسیدن به توافق به دست ما می‌رسد و در روزهای اخیر نیز پیام دریافت کرده‌ایم.» اما در حالی که نماینده ویژه وزارت امور خارجه آمریکا در امور ایران میانه همین هفته ارسال چنین پیام‌هایی را رد کرده، وزیر خارجه بلاروس نیز در نشست مطبوعاتی مشترک خود با وزیر خارجه جمهوری اسلامی گفت: «بلاروس نیز همچون ایران مخالف تحریم‌های یکجانبه است و ما خواهان رعایت حقوق بین‌الملل هستیم.» ولادیمیر ماکی که همچون امیرعبدالهیان در این نشست مشترک مطبوعاتی، تحریم‌های آمریکا را محکوم کرد، در این رابطه گفت: «با این تحریم‌ها یک تروریسم اقتصادی علیه کشورهایی همچون ایران و بلاروس در حال رخ دادن است و باید اقدامات مناسبی در پاسخ به این اقدامات یکجانبه داشته باشیم.»
در بیانیه‌هایی که وزارت امور خارجه آمریکا به‌منظور اطلاع‌رسانی در مورد دیدارهای جداگانه آنتونی بلینکن با رافائل گروسی و اسحاق هرتزوگ منتشر کرد، ادعاها علیه جمهوری اسلامی را تکرار کرد. بر این اساس در جریان دیدار وزیر امور خارجه آمریکا و رئیس رژیم صهیونیستی در واشنگتن، طرفین درباره «تقویت روابط دوجانبه آمریکا-اسرائیل، نگرانی‌های امنیتی مشترک، از جمله جنگ متجاوزانه روسیه در اوکراین» و البته آن‌چه «تاثیر مخرب ایران در منطقه» خوانده‌اند، به گفت‌وگو نشسته‌اند. همچنین بنابر دیگر بیانیه‌ای که وزارت امور خارجه آمریکا درباره گفت‌وگوی آنتونی بلینکن و رافائل گروسی منتشر کرد، وزیر امور خارجه آمریکا و مدیرکل آژانس بین‌المللی انرژی اتمی درخصوص موضوعاتی از جمله «خطرات ناشی از حمله غیرقانونی و بی‌دلیل روسیه علیه اوکراین برای امنیت جهانی» به گفت‌وگو نشسته‌اند. این در حالی است که آنتونی بلینکن در این دیدار بر تعهد ایالات متحده نسبت‌به تامین منابع مورد نیاز آژانس، جهت تداوم مسئولیت راستی‌آزمایی و نظارت آن در ایران و همچنین بر تعهد همکاری ادامه‌دار میان آژانس و شرکای سه‌جانبه توافق تسلیحاتی اکوس (AUKUS) تاکید کرده است.