تحریریه پیام ما

مهارلو میان زادآوری فلامینگوها و تهدید کم‌آبی

کمبود محیط‌بان، تعارضات کشاورزی و نگرانی از سد تنگ‌سرخ، آینده تنها دریاچه تابستانی فارس را با ابهام روبه‌رو کرده است

28 بهمن 1404، 11:27

تالاب مهارلو به‌عنوان تنها دریاچه استان فارس که در تابستان به‌طور کامل خشک نمی‌شود، مهم‌ترین زیستگاه زادآوری فلامینگوها در استان به شمار می‌رود؛ با این حال، کاهش منابع آبی، فشارهای انسانی و احتمال احداث سد تنگ‌سرخ، آینده این زیست‌بوم ۲۹ هزار هکتاری را با تهدیدهای جدی مواجه کرده است.

جایگاه راهبردی مهارلو در تنوع زیستی

تالاب مهارلو با وسعتی حدود ۲۹ هزار هکتار، بخش عمده‌ای از پهنه آبی خود را در محدوده شیراز جای داده و سال‌هاست نقش مهمی در حفظ تعادل اکولوژیک منطقه ایفا می‌کند. به گفته منصور شیروانی، رئیس اداره محیط‌زیست سروستان، گونه‌هایی مانند فلامینگو، درنا، اردک سرسبز و ایگرت در این تالاب زیست می‌کنند و خرداد و تیرماه فصل اصلی زادآوری فلامینگوها در این منطقه است.

نقش پساب در ماندگاری آب

بر اساس اعلام مسئولان، انتقال پساب تصفیه‌خانه شیراز موجب شده مهارلو حتی در گرم‌ترین ماه‌های سال به‌طور کامل خشک نشود؛ موضوعی که این تالاب را به مهم‌ترین زیستگاه تولیدمثل فلامینگوها در فارس تبدیل کرده است.

تعارضات محلی و فرونشست زمین

کاهش سطح آب‌های زیرزمینی و بروز فرونشست در برخی نقاط از جمله محدوده قندیلک، از دیگر چالش‌های مطرح‌شده است. همچنین بخشی از اراضی دولتی در گذشته تصرف شده و به گفته مسئولان، پیگیری برای بازپس‌گیری آن‌ها ادامه دارد.

کمبود محیط‌بان و فشار انسانی

فعالان محیط‌زیست کمبود نیروی محیط‌بان را یکی از مشکلات اصلی حفاظت از تالاب عنوان می‌کنند. برداشت آب برای کشاورزی و استفاده از منابع آبی آلوده در برخی روستاهای اطراف نیز نگرانی‌هایی درباره پایداری زیست‌بوم ایجاد کرده است.

برداشت نمک و نگرانی از سد تنگ‌سرخ

به گفته فعالان محلی، استخراج نمک از تالاب بدون اختصاص سهمی برای حفاظت، از دیگر چالش‌هاست. همچنین احتمال احداث سد در محدوده تنگ‌سرخ می‌تواند یکی از مسیرهای اصلی تأمین آب تالاب را مسدود کند؛ موضوعی که به اعتقاد کارشناسان، خطر تشدید خشکی و افزایش ریزگردهای نمکی در سروستان و شیراز را در پی دارد.

ضرورت مدیریت یکپارچه

مجموع دیدگاه‌های مسئولان و کنشگران محیط‌زیست نشان می‌دهد تداوم حیات مهارلو مستلزم مدیریت یکپارچه منابع آب، تقویت یگان حفاظت، ساماندهی برداشت‌های اقتصادی و توجه جدی به ارزیابی‌های زیست‌محیطی طرح‌های عمرانی است؛ در غیر این صورت، این زیستگاه مهم پرندگان مهاجر با تهدیدهای گسترده‌تری روبه‌رو خواهد شد.

به اشتراک بگذارید:

برچسب ها:

آب، احیای تالاب، اکوسیستم، تالاب مهارلو، تغییراقلیم، خشکسالی، محیط زیست