نزدیک به دو ماه است که آتش‌بسی شکننده برقرار شده، اما هنوز تصویری روشن از آینده درگیری‌ها یا سرنوشت توافق وجود ندارد. این در حالی است که بسیاری از زنان همچنان با پیامدهای اقتصادی و اجتماعی جنگ و شرایط دشوار اقتصادی کشور روبه‌رو هستند؛ زنانی که به‌تنهایی مسئولیت تأمین معاش خانواده را بر عهده دارند یا کسب‌وکارهای کوچکشان در پی اختلال‌های اقتصادی و اینترنتی آسیب‌های جدی دیده است. اگرچه هنوز آمار دقیقی از ابعاد این بحران منتشر نشده است، اما روایت‌های زنان نشان می‌دهد که فشارهای معیشتی و مسئولیت‌های روزمره بیش از گذشته بر دوش آنها سنگینی می‌کند.

| پیام ما | وقتی واژه‌ای در گفت‌وگوهای عمومی بیش از اندازه تکرار می‌شود، شاید بیش از آنکه نشانه گسترش یک دانش یا مفهوم باشد، نشانه بحرانی باشد که آن مفهوم می‌کوشد توضیحش دهد. «تاب‌آوری» یکی از همین واژه‌هاست؛ مفهومی که در سال‌های اخیر از ادبیات تخصصی روان‌شناسی و مدیریت بحران خارج شده و به بخشی از زبان روزمره، رسانه‌ها و حتی سخنان مسئولان تبدیل شده است. اما آیا تکرار مداوم این واژه به معنای افزایش ظرفیت جامعه برای مواجهه با بحران‌هاست یا برعکس، نشانه فرسودگی جامعه‌ای است که هر روز با شکل تازه‌ای از بحران روبه‌رو می‌شود؟ این پرسشی بود که در آخرین نشست از سلسله‌نشست‌های «تاب‌آوری در بحران» مؤسسه «رحمان» با عنوان «تاب‌آوری روان‌شناختی» محور بحث قرار گرفت. نشستی که با همکاری مؤسسه «معین» و با دبیری «اشرف‌السادات موسوی» برگزار شد و در آن «مریم رسولیان»، روان‌پزشک و استاد دانشگاه علوم پزشکی ایران، «امیرحسین جلالی ندوشن»، دانشیار روان‌پزشکی و سخنگوی انجمن علمی روان‌پزشکان ایران و «آرزو دیداری»، روان‌شناس، روان‌درمانگر و فعال مدنی، از زاویه‌های مختلف به مفهوم تاب‌آوری، امکان‌ها و محدودیت‌های آن پرداختند. در این نشست بیش از همه درباره تردید نسبت به برداشت رایج از تاب‌آوری صحبت شد؛ برداشتی که گاه مسئولیت مواجهه با بحران را به دوش افراد می‌اندازد و نقش ساختارها، نهادها و سیاست‌گذاری‌ها را به حاشیه می‌راند.

در ماه‌های اخیر مردم ایران با رشد خیره‌کننده قیمت برخی کالاها مواجه شدند، رشدی که از اوایل زمستان آغاز شده و تا امروز ادامه دارد. حذف ارز ترجیحی و شوک ارزی دولت و هم‌زمان حمله آمریکا و اسرائیل به ایران موجب شد تا بر اساس آمارهای بانک مرکزی و مرکز ملی آمار تورم سالانه کشور به بیش از ۵۰ درصد رسیده و هم‌زمان تورم نقطه‌به‌نقطه در برخی کالاها سه‌رقمی شود.

«قلعه‌بالا» در حاشیه توران، یکی از نمونه‌های کم‌سابقه تغییر مسیر یک روستاست؛ جایی که در کمتر از دو دهه، الگوی زندگی از شکار و فشار بر طبیعت به سمت بوم‌گردی و معیشت پایدار تغییر کرده است. این تحول نه یک طرح کوتاه‌مدت، بلکه نتیجه سال‌ها کار میدانی، تغییر تدریجی نگاه جامعه محلی و شکل‌گیری درآمدهای جایگزین است؛ تغییری که امروز هم در اقتصاد روستا دیده می‌شود و هم در آرام‌تر شدن رابطه انسان و زیستگاه یوزپلنگ ایرانی.

بر اساس گزارش ایسنا، شاخص قیمت مصرف‌کننده خانوارهای کشور در اردیبهشت ۱۴۰۵ به عدد ۶۱۹.۶ رسید. همچنین تورم نقطه‌به‌نقطه در این ماه ۸۳.۹ درصد اعلام شد؛ به این معنا که خانوارها به طور میانگین ۸۳.۹ درصد بیشتر از اردیبهشت ۱۴۰۴ برای خرید مجموعه‌ای یکسان از کالاها و خدمات هزینه کرده‌اند.

| پیام ما | اعداد تورم مواد خوراکی سه‌رقمی شده است؛ این خلاصه گزارش ماه‌های اخیر مراکز آماری است. روایت رسمی از گرانی سرسام‌آور غذا که حالا نقل هر محفلی است. استیصال گرانی به منوی کافه و رستوران‌های تهران رسیده و این روزها فروش غذای لقمه‌ای باب شده است؛ پیش‌ازاین در فهرست خوراکی رستوران‌های تهران گه‌گداری عنوان غذای «اقتصادی» به چشم می‌آمد؛ اما حالا فروش «مینی» غذاها رایج شده و از چند لقمه فینگرفود تا چند قاشق مینی‌ماکارونی و مینی‌قیمه در این منوها دیده می‌شود. ماجرا به همین‌جا ختم نمی‌شود و لقمه‌های کوچک به پیش‌غذا هم رسیده و مینی‌سالادها، مینی‌سیب‌زمینی سرخ‌کرده و مینی نان سیر هم در رستوران‌های تهران به فروش می‌رسد؛ منوهایی که شاید آخرین کوشش رستوران‌داران برای جلوگیری از ریزش مشتریان و تخته‌کردن دکان‌ها باشد.

ادغام دوباره صندوق‌های بیمه‌ای و انتقال بخشی از منابع تأمین اجتماعی به دولت، منجر به این شده است، تا برخی خطر نقض استقلال نهادی بزرگ‌ترین نهاد بیمه‌ای کشور و تهدید علیه اصول حکمرانی بیمه‌ای را مطرح کنند. «فرشاد اسماعیلی»، کارشناس حقوق کار در گفت‌وگو با «پیام ما» معتقد است، لایحه جدید نظام تأمین اجتماعی در آینده، فرسایش تدریجی استقلال مالی، اداری و اکچوئریال بزرگ‌ترین صندوق بیمه اجتماعی کشور را در پی دارد.