بایگانی مطالب : آب
مقاومت کوچه
شامگاه ۳۱ فروردینماه درحالیکه فقط چندروز به شروع فستیوال موسیقی «کوچه» بوشهر مانده بود، خبر لغو این رویداد منتشر شد. اما از همان دقایق انتشار این خبر، سیل حمایتها از برگزارکنندگان و انتقادها به نسبت به لغو آن از سوی مردم در شبکههای اجتماعی شکل گرفت. بااینحال، چندساعت پس از انتشار این خبر اعلام شد با پیگیریهایی از سوی وزارت فرهنگ و ارشاد، برگزاری این فستیوال قطعی است. هرچند که تا لحظه تنظیم این گزارش، برگزارکنندگان اظهارنظری قطعی نکردهاند و وزارت میراثفرهنگی و گردشگری نسبت به این موضوع سکوت کرده است.
«طالبان» تمکین نمیکند
در پی سیلاب رودخانه هیرمند و سرریز سدهای «کجکی» و «ارغنداب» وزیر نیرو از برنامهریزی برای سفر کمیساران آب ایران به افغانستان بهمنظور سنجش میزان آب رودخانه خبر میدهد. «عباس علیآبادی» به پیامما میگوید بیش از پنج بار با طالبان برای برگزاری جلسه کمیساران مکاتبه کرده است. جلسهای که بنا بر معاهده اینبار باید به میزبانی ایران برگزار میشد، اما طرف افغانستانی میگوید مجوز سفر به ایران را ندارد. بنابراین، وزیر نیرو میگوید بهدلیل اهمیت برگزاری این نشست برای کشور، ایران داوطلب سفر به افغانستان شده است. اجتناب طالبان از سفر به ایران درحالیاست که از زمان زمامداری طالبان طی سه سال گذشته نهفقط حقابه ایران تأمین نشده است بلکه سازههای آبی افغانستان تمام سیلابهای این رودخانه فرامرزی را مهار و منحرف و از خاک ایران دور کرده است.
کمیساران غایب آب
سد کجکی در افغانستان در پی سیلابی شدن رودخانه هیرمند در بالادست سرریز کرد. خبری که براساس تصویر ماهوارهای نیز قابلتأیید است. براساس تصاویر ماهوارهای «سد کجکی»، ۳۰ فرودین ۱۴۰۴ در بیشترین میزان ذخیره آب در بالاترین حد ممکن و کاملاً پر است. طبق معاهده هیرمند میان ایران و افغانستان معیار اندازهگیری آب از سوی کمیساران آب ایران برای تأمین و رهاسازی حقابه از سوی افغانستان، ایستگاه «دهراوود» در بالادست سد کجکی است. با وجود ذخیره قابلتوجه هیچ واکنشی از سوی ایران برای بازدید و اندازهگیری آب انجام نشده است. آنهم در شرایطی که خلاف آنچه در معاهده قید شده است، طرف افغانستانی مکلف به نصف دستگاه اندازهگیری در این ایستگاه بوده است.
سبد محدود صادرات کشاورزی
|پیامما| ترکیب اقلام صادراتی ایران در حوزه کشاورزی و صنایع غذایی در سال ۱۴۰۲ بیش از آنکه نشانگر تنوع و عمق باشد، بیانگر وابستگی نگرانکننده به معدودی از کالاهای خام و سنتی است. طبق دادهها، تنها ۱۷ قلم کالا با مجموع ارزش صادراتی سه هزار و ۲۵۱ میلیون دلار، معادل ۵۰.۱ درصد از کل ارزش صادرات این حوزه را به خود اختصاص دادهاند. این تمرکز بالا به روشنی نشان میدهد نیمی از صادرات کشور تنها بر دو درصد از تنوع کالاهای ممکن استوار است و این نشاندهنده وابستگی سنگین به سبدی محدود و شکننده است. اتاق بازرگانی، صنایع، معادن و کشاورزی تهران در گزارشی که با عنوان «صادرات محصولات غذایی و کشاورزی، از روندهای جهانی تا ایران در بازار چین» منتشر کرده است، اعلام کرده نکته مهم و منفی، تسلط محصولات خام و با حداقل فراوری مانند پسته، سیب، هندوانه، پیاز و گوجهفرنگی در این فهرست است؛ محصولاتی که بهرغم ارزآوری نسبی، فاقد ارزشافزوده بالا و برند صادراتی متمایز هستند. همچنین، صادرات کالاهایی با نسبت بالای وزن به ارزش مانند هندوانه گوجهفرنگی در کشوری با بحران آب، زنگ خطر مهمی است که باید به آن توجه شود. در کنار اینها، سهم اندک فراوردههایی مانند رب گوجهفرنگی، شیرینی بدون کاکائو و زعفران بستهبندیشده، بیانگر آن است که ایران هنوز نتوانسته در زنجیره ارزش صنایع غذایی جایگاه قابلدفاعی پیدا کند و بخش بزرگی از صادرات آن همچنان خاممحور و سنتی باقی مانده است
تأمین آب تهران پایدار نیست
۳۱ بهمنماه ۱۴۰۳، به پیشنهاد وزارت کشور، جلسهای با حضور همه وزرا برگزار شد و مصوباتی برای کاهش تنش آب شرب در تهران و برخی شهرها بههمراه داشت. با وجود اهمیت این مصوبات، نقدهایی فنی به آن وارد است که پرداختن به آنها ضروری بهنظر میرسد. تأثیرات ظاهری کمبود یا افت کیفیت آب بر محیط زندگی انسان، بر کسی پوشیده نیست. اما مجموعه اثرات مستقیم و غیرمستقیم بحران آب بر پایداری و آینده ایران، همواره از سوی مسئولان نادیده گرفته شده است. ضروری است همه مؤلفههای کمی، کیفی، پنهان، آشکار، مستقیم و غیرمستقیم مؤثر بر مدیریت منابعطبیعی مانند آب، خاک و هوا مورد توجه قرار گیرد. حاکمیت باید برای هریک از این مؤلفهها، شاخصهای مشخصی تعریف کند و براساس ماهیت و میزان اثرگذاری آنها، مسئولیتپذیری و سازوکار پاسخگویی را در ساختار مدیریت خود اعمال کند. در نبود چنین نگرش و ساختاری در بدنه قوه مجریه، تصمیمگیری در هیئت وزیران محدود به وزارتخانههای ظاهراً مرتبط با موضوع آب میماند؛ درحالیکه آب نقشی چندوجهی و بنیادی در همه ابعاد زندگی ایفا میکند. بیتوجهی به نقشهای غیرمستقیم و گاه پنهان دیگر وزارتخانهها در فرایند تصمیمسازی و مطالبهگری راهبردی، باعث میشود تصمیمات نهایی از جامعیت و کارآمدی لازم برخوردار نباشد.
گالدم؛ جایی برای احیای هویت فرهنگی و تقویت گردشگری در کلاردشت
معادله نابرابر حفاظت از تاریخ
هجدهم آوریل، روز جهانی حفاظت از بناها و محوطههای تاریخی، فرصتی است برای بازنگری در رفتارهای حفاظتی ما با گذشتهای که آینده را شکل میدهد. شعاری که هرساله توسط ایکوموس و نهادهای بینالمللی مطرح میشود، هشداری است به جوامع بشری که آنچه از تمدن و هویت باقی مانده، تنها با نگاه علمی، مسئولانه و مردمی میتواند از گزند فراموشی، تخریب و سوداگری در امان بماند. در ایران، کشوری با هزاران سال تاریخ و تمدن، این روز بیش از هر جای دیگری باید تلنگری باشد برای نهادهای دولتی، شهرداریها، قانونگذاران، مردم و فعالان این حوزه و همچنین، طرح این سؤال که آیا آنگونه که باید از این گنجینه بیهمتا صیانت کردهایم؟ یا میراث، هنوز قربانی توسعهای بیهویت، مرمتی سطحی، کاوشی ناتمام و قانونی بیضمانت است؟
صلح و سیاست و محیطزیست!
آشفتگی پایدار در گردشگری
نوروز، واژهای که نشان از نو شدن دارد و پیامآور صلح و نیکی است. هرساله در نوروز و در طول تعطیلات نوروزی، شاهد سفرهای بیشماری به اقصی نقاط ایران هستیم. باتوجهبه گسترش چشمگیر رسانههای اجتماعی در زندگی مردم، آشنایی بیشتر مردم با شهرهای زیبای ایران افزایش یافته است؛ از جمله جزیره هرمز که بهدلیل موقعیت زمینشناسی خاص خود، زیبایی خارقالعادهای دارد و امسال مورد بازدید بیشمار گردشگران قرار گرفت. اما در اتفاقی بسیار تلخ و دردآور، جزیره با حادثهای روبهرو شد؛ خاک سرخ جزیره هرمز، توسط گردشگرانی که فاقد فرهنگ صحیح گردشگری بودند، در بطریهای پلاستیکی ریخته و به سرقت برده شد. این حادثه تلخ آسیب بسیار چشمگیری به جزیره وارد کرده است. خاک سرخ هرمز در اثر فرایندهای زمینشناسی و آتشفشانی طی حدود ۶۰۰ میلیون سال شکل گرفته است. برداشت این خاک، باعث برهم خوردن تعادل زیستی، رطوبتی و میکروبی جزیره میشود. خاک سرخ هرمز، تنها قربانی ایام نوروز نبود؛ حضور گردشگران و صید خرچنگها نیز از دیگر آسیبهایی بود که توسط دوربینها ثبت شد. خرچنگها که عامل مهمی در تعادل محیطزیست دریایی بهشمار میروند، تبدیل به غذای مسافرانی ناآگاه شدند. این فجایع تنها به جزیره هرمز محدود نماند. بالا رفتن گردشگران از سیوسهپل، نوشتن یادگاری روی دیوارههای پل و موارد بیشمار دیگری که به طبیعت و تاریخ این سرزمین آسیب میزنند، نمونههای بارز عدم آموزش گردشگر نسبت به رفتار صحیح با منطقه مورد بازدید و نیز ضعف مدیریتی در کنترل حجم ورودی گردشگران، فراتر از ظرفیت مناطق گردشگری است. گردشگری در ایران، ظرفیت قابلتوجهی برای رشد اقتصادی دارد؛ از صنایعدستی جوامع محلی گرفته تا اکوسیستم و فرهنگ غنی. اما بهدلیل نبود مدیریت صحیح، برنامهریزیهای نادرست، بهرهبرداریهای غلط و... بهسمت ناپایداری سوق پیدا کرده است؛ که این مسئله، چالشهای فراوانی برای آینده این بخش در کشور بهوجود آورده است.
ورود خودروهای برقی به ناوگان پلیس گامی بهسوی توسعه پایدار
