بایگانی مطالب : میراث
صدای ۳۰۰۰ ساله واسکس خاموش میشود
تخریب آثار تاریخی و محوطههای باستانی در جریان پروژههای توسعه در دهههای اخیر شتاب بیشتری گرفته است. قانون این امر را دیده و دستگاههای اجرایی را موظف کرده است پیش از انجام پروژههای عمرانی از میراث فرهنگی استعلام کنند تا اگر احتمال وجود نشانهها و آثار تاریخی و باستانی در محدوده اجرای پروژه وجود دارد، مطالعات لازم صورت گیرد و بعد پروژه عمرانی اجرایی شود. حال نهتنها این قانون چندان مورد توجه مجریان پروژههای بزرگ عمرانی نیست که حتی وقتی وزارت میراثفرهنگی با اجرای پروژه در محلی مخالفت و اعلام میکند پروژه از روی یک محوطه باستانی عبور میکند، باز هم مجریان کار خود را طبق روال برنامهریزیشده پیش میبرند و توجهی به هشدارها و مخالفتهای میراثفرهنگی نمیکنند. اما موضوع جایی دردناک میشود که شواهدی از همکاری مدیران میراثفرهنگی با مجریان پروژه دیده میشود. این پروژه اولین پروژهای نیست که این اتفاق را از سر میگذراند، آخرین هم نخواهد بود. تا زمانی که تعاملی سازنده میان وزارت میراثفرهنگی و دستگاههای اجرایی و مجریان پروژههای بزرگ عمرانی و راهسازی شکل نگیرد، این اتفاق بهکرات تکرار خواهد شد.
مارکوف ساخت، ما ویران میکنیم
|پیام ما| «خطر تخریب ساختمان سینگر» تیتر خبری بود که خیلی زود در میان علاقهمندان به تاریخ و میراث فرهنگی دستبهدست شد و صاحبنظران و مسئولان میراثفرهنگی و مدیران شهری را وادار به واکنش کرد. موضوع در جلسه اخیر شورای شهر مطرح شد و آنطورکه مسئولان شهرداری و شورای شهر و میراث فرهنگی میگویند سندی مبنیبر درخواست مالک برای خروج اثر از فهرست ثبت و یا تخریب و نوسازی بنا در شهرداری و میراث فرهنگی ثبت نشده است. «محسن سعادتی»، معاون میراثفرهنگی استان تهران، در اظهاراتی هرگونه اقدام در مورد این بنا را غیرقانونی و «ممنوع» اعلام کرده است. در این میان، اما اظهارات «سید احمد علوی»، رئیس کمیته گردشگری شورای شهر تهران، قابلتأمل است که در مورد یک بنای ثبتملیشده و دارای اهمیتها و شاخصههای معماری فراوان، گفته است: «اگر وزارت میراثفرهنگی اعلام کند ساختمان فاقد ارزش میراثی است، شهرداری موظف به صدور مجوز تخریب میشود.»
سوزن، نخ، روایت
قصه سوزندوزی روایت نقش است و نخ. روایت حسوحال آدمهایی است که ساعتها سوزن به دست؛ نقش روی نقش میآفرینند. آدمهایی که گذر زمان را نمیدانند و وقتی روشنی روز جای خود را به تاریکی شب میدهد، با دستهایی زخمشده از درد سوزن، نگاه به نقشونگارهای پارچه میاندازند. سوزندوزی گاهی راوی قصه زنان پرغصهای است که جایی برای فوران احساس و شور زنانگی خود ندارند. زنانی که تنها مأمن تنهایی آنان تاروپود پارچه است و سوزن و نخ…
مجازات سنگین برای حفاران غیرمجاز
حفاظت از میراث فرهنگی از اصلیترین ارکان هویت ملی و تاریخی هر کشور است. یکی از عواملی که حفاظت از این میراث ارزشمند را با چالش مواجه میکند، حفاریهای غیرمجاز و کاوشهای غیرقانونی است. این موضوع در سالهای اخیر تحتتأثیر باورهای غلط، سودجویی و ناآگاهی از ارزش واقعی میراثفرهنگی، گسترش یافته است. از سوی دیگر، قوانین و مقررات موجود در برخی موارد نتوانستهاند بهطور مؤثر در مقابله با این معضل عمل کنند. بهویژه، در مورد ابزاری چون فلزیابها و دیگر تجهیزات کاوش پیشرفته، که روزبهروز پیچیدهتر شده و امکان کاوشهای غیرمجاز را تسهیل کردهاند. در این زمینه، تصویب قوانین جدید و بهروز برای مقابله با حفاریهای غیرمجاز و حفاظت از میراث فرهنگی، یک ضرورت است که اخیراً در قالب طرح جدیدی که در مجلس اعلام وصول شده است، بهطور جدی در حال پیگیری است.
خانههای آجری در صف حذف
شهر دزفول بهدلیل تراکم بافت تاریخی، به شهر آجر مشهور است. آجرکاران این شهر را بازماندگان معماران معبد چغازنبیل میدانند، همان آجرکارانی که معمار قلعه شوش بودند. دزفول شهری کهن با پیشینه تاریخی چندهزارساله است و از قدیمیترین شهرهای استان خوزستان بهشمار میرود. این شهر از نظر تاریخی، طبیعی و فرهنگی ویژگیهای برجستهای دارد. دزفول ۲۴۴ هکتار بافت تاریخی دارد که در بخش شرقی شهر قرار گرفته و دارای ۲۸ محله بوده و ۷۵ خانه ثبت ملی را در خود جا داده است. این بافت تاریخی برای ادامه حیات خود بهعنوان بافتی منحصربهفرد با معماری ویژه نیاز به رسیدگی و توجه بیشتر دارد.
آموزش صنایعدستی در زندانها به صنایعدستی آسیب میزند
داستان مرگ ناگهانی اکد و شهر سوخته
«شهر سوخته» را یکی از عجیبترین تمدنهای کهن بشری در جنوبشرق ایران میدانند. تمدنی با پنج هزار سال قدمت و مردمانی بسیار پیشرفته در مقایسه با تمدنهای همدورهشان! که در علم، صنعت و اقتصاد حرف اول را میزدند. در هنر چنان پیشرو بودند که در جامی زیبا نخستین انیمیشن جهان را خلق کردند. کشفیات این شهر باستانی نشان میدهد ساکنانش جمجمه جراحی و چشم مصنوعی طراحی میکردند. اما شهر سوخته با تمدن عجیب و پیشرفتهایی که داشت، یکباره از صفحه روزگار ناپدید شد. باستانشناسان سالیان طولانی گورها و تپههای شهر سوخته را کاویدند تا شاید دلیلی محکم و قانعکننده برای فروپاشی ناگهانی تمدن بزرگ مردمان شهر سوخته پیدا کنند؛ چراکه تمدن شهر سوخته با آنهمه ویژگیهای منحصربهفرد تمدنی، هیچگاه نتوانست در طول تاریخ احیاء شده و به اوج شکوفایی بازگردد. باستانشناسان براساس یافتههای علمی میگویند چراغ زیباترین و روشنترین تمدن بشری جهان در شرق ایران ناگهان و برای همیشه خاموش شد و از هزارههای گذشته تا آغاز دوره اسلامی در دل تاریکی فرو رفت. بهاعتقاد آنها، شهر سوخته تنها تمدنی نبود که به این سرنوشت محکوم شد، بلكه تمدن اکد در بینالنهرین بهعنوان بزرگترین تمدن بشری جهان نیز دچار همین سقوط تاریخی شد. اما دلیل نابودی این تمدنها چه بود؟ این گزارش براساس مستندات علمی و در گفتوگو با «حسن فاضلی نشلی» پاسخهایی برای این سؤال دارد.
زمین پایتخت ساسانیان را میبلعد
|پیام ما| فرونشست زمین، چندسالی است که به سراغ دارابگرد رفته و علاوهبر شکافهای عمیق و جدی در محدوده این اثر ارزشمند بازمانده از عصر هخامنشی، فروچالههای عمیقی در محدوده این شهر باستانی کمنظیر ایجاد کرده است. سالهاست که درباره وضعیت این شهر هشدار داده میشود، اما اقدامی اساسی برای نجات آن صورت نمیگیرد. در آستانه سال نو و پنجمین روز فروردین -روز ملی دارابگرد- که اهالی داراب در کنار این محوطه ارزشمند گرد هم جمع میشوند، شاید مرور وضعیت بغرنج این اثر کمنظیر باستانی تلنگری باشد برای مدیرانی که در حال برنامهریزی برای جذب گردشگران بیشتر و تهیه آمارهای قابلتوجه در تورنمنت نوروز هستند.
تخریب بناهای تاریخی سودآور میشود
|پیام ما| خانه ولیالله پیرنیا یکی از مجموعهخانههای خاندان پیرنیا در محدوده خیابانهای لالهزار نو و منوچهری است که بهتازگی با موافقت ادارهکل میراثفرهنگی استان تهران مجوز تخریب و نوسازی گرفته است. ادارهکل میراثفرهنگی استان تهران ابتدا این خانه را واجد ارزش اعلام کرده بود، اما پس از شکایت مالک، حکم دیوان عدالت اداری تخریب و نوسازی آن را تأیید کرد. باوجوداین، مجوز صادرشده توسط شهرداری منطقه ۱۲ با نقض قوانین و شرایط میراث فرهنگی، به این ملک تراکم اداری داده و ضوابط طرح تفصیلی شهر تهران را نادیده گرفته است.
۸ بنای تاریخی به مزایده گذاشته شد
صندوق توسعه صنایع دستی و فرش دستباف و احیاء و بهرهبرداری از اماکن تاریخی و فرهنگی از مزایده ۸ بنای تاریخی برای واگذاری مسئولیت مرمت، احیا و حق بهرهبرداری آنها در مدت معین خبر داد.
