بایگانی مطالب: منابع طبیعی
آتشسوزی در ۲۰۰۰ هکتار از منابع طبیعی کشور
فرمانده یگان حفاظت سازمان منابع طبیعی و آبخیزداری گفت: ۲۰۰۰ هکتار از منابع طبیعی کشور از ابتدای امسال دچار حریق شدهاند البته بیش از۸۰ درصد از آتشسوزیها سطحی بوده است.
دهیار محیطزیست میراث و منابعطبیعی
بسیج بینالمللی برای احیای زمین
«زندگی انسانها به زمین وابسته است. بااینحال، در سراسر جهان، مخلوطی سمی از آلودگیها، تغییر شدید اقلیمی و نابودی تنوعزیستی موجب شده تا زمینهای سالم به بیابان و اکوسیستمهای پر رونق به مناطق مرده تبدیل شوند. این روند باعث نابودی جنگلها و علفزارها میشود و قدرت زمین را برای حمایت از اکوسیستمها، کشاورزی و جوامع تضعیف میکند. این به معنای ازبینرفتن محصولات زراعی، ناپدیدشدن منابع آب و تضعیف اقتصاد کشورها است و درنهایت موجب خواهد شد تا جوامع بشری در معرض خطر نابودی قرار گیرند.» آنچه خواندید، بخشی از بیانیۀ «آنتونیو گوترش» دبیرکل سازمان ملل است که چندی پیش بهمناسبت روز جهانی محیطزیست منتشر شد. او در این بیانیه بارها دربارۀ بیابانزایی و خشکسالی هشدار داده است. با شنیدن کلمۀ بیابان، ممکن است مناطقی مانند خاورمیانه، شمال آفریقا یا آسیا مرکزی به ذهنمان خطور کند. اما بیابانزایی فرآیندی است که در سالهای اخیر درپی تغییر اقلیمی، بهطور گسترده در سراسر جهان شکل گرفته و بهطور پیوسته در حال افزایش است. گزارش کنوانسیون مبارزه با بیابانزایی سازمان ملل متحد نشان میدهد که تخریب زمین با سرعت شگفتانگیزی در همۀ مناطق جهان در جریان است. این گزارش که براساس بررسی ۱۲۶ کشور جهان از شرایط داخلی خود به دست آمده، بیانگر این واقعیت است که در فاصلۀ سالهای ۲۰۱۵ تا ۲۰۱۹، جهان هرسال، حداقل ۱۰۰ میلیون هکتار زمین سالم و مولد را از دست داده است. خشکسالی در حال رایجتر شدن است و انتظار میرود سهچهارم ساکنان زمین تا سال ۲۰۵۰ با کمبود جدی آب مواجه شوند.
احیای تالابها، راه کاهش بیابانزایی
«هرچه مطالعه کنیم، بیابانزایی پنجبرابر سریعتر از مطالعات حرکت میکند» این جمله را ماه قبل، یک استاد دانشگاه گفت. او به وضعیت وخیم سرعت بیابانزایی در خراسان اشاره کرده بود، اما نکتۀ اصلی صحبتهایش سرعت تشکیل بیابان بود. اینکه بیابان با قدرت میتازد و بیآبی و خشکی امان بریده. آمارها در سالهای اخیر این وضعیت را وخیم گزارش میکنند و یکیاز دلایل این امر هم خشکی تالابها و اختصاصنیافتن حقابۀ آنهاست. هرچند بهگفتۀ «علی ارواحی» پژوهشگر حوزۀ تالابها، «تاکنون تحقیق کمی در این زمینه انجام نگرفته»؛ اما شواهد میگویند که با خشکی هر تالاب، تا کیلومترها دورتر از آن تحتتأثیر این وضعیت قرار میگیرد و با نابودی هر تکه از تالاب، تکههای بسیاری از کشور بیابان میشوند.
مقابله با بیابانزایی از کدام خطر سخن میگوید؟
خطر بیابانزایی در بیش از نیمی از عرصه طبیعی سمنان
۹ میلیون و ۷۰۰ هزار هکتار از عرصههای طبیعی استان سمنان در خطر تبدیل به کانون ریزگردها است. کاشت تاغ که از گزینههای موجود برای جلوگیری از پیشروی بیابان محسوب میشود نیز با وجود قاچاقچیان تاغ و کمبود نیرو و تجهیزات برا حفاظت از این درختچهها، با چالش مواجه میشود.
رئیس جمهور منتخب به حفظ محیطزیست نگاهی جدی داشته باشد
رئیس کمیته محیط زیست مجمع تشخیص مصلحت نظام با اشاره به اولویت بودن مسائل محیطزیست در کشور، دولت آینده را موظف به تشکیل استراتژی و برنامهای مشخص در این حوزه و منابع طبیعی و تنوع زیستی دانست.
۶ میلیون هکتار جنگل زاگرسی در خطر نابودی است
جنگلهای زاگرسی که با شش میلیون هکتار وسعت در یازده استان واقع شدهاند، نقش مهمی در چرخۀ اقتصاد و امنیت غذایی کشور دارند. از جمله اهمیت این رویشگاهها، تأمین چهل درصد آب شیرین کشور است. باوجوداین، بیشاز چهارده سال است که پدیدۀ خشکیدگی (زوال) بلوطها، دامن جنگلهای زاگرسی را گرفته و بر اثر این پدیده حدود دو میلیون هکتار از این رویشگاهها تخریب شده و درحال احتضارند؛ روندی که همچنان ادامه دارد. این درحالیاستکه، شماری از کارشناسان میگویند، تداوم وضع موجود باعث نابودی جنگلهای زاگرسی در آیندۀ نزدیک میشود. «دکتر سودابه احمدعلی کروری»، پژوهشگر منابعطبیعی و محیطزیست، اما نظر دیگری دارد. او میگوید: «با وجود همۀ مشکلاتی که بر سر راه احیای جنگلهای زاگرسی وجود دارد، میتوان با تشکیل کارگروههای تخصصی، مدیریت اکوسیستمی و مشارکت جوامع بومی، این رویشگاهها را نجات داد.» درعینحال تأکید میکند: «اگر تعلل کنیم، نابودی جنگلهای زاگرسی حتمی است.»
تغییر اقلیم، عامل تشدید تعارض با حیاتوحش
تعارض انسان با حیاتوحش یکی از چالشهای بزرگ امروزین برای حفظ تنوعزیستی است که معمولاً از منظر توسعۀ زیست انسانی در حریم حیاتوحش، مثل پیشروی در جنگلها یا سایر مناطق بکر به آن نگریسته میشود. اما نویسندگان پژوهشی با عنوان «تغییر اقلیم عامل جهانی تشدیدکنندۀ تعارض انسان با حیاتوحش» تلاش کردهاند به این مسئله از زاویهای نو نور بتابانند و نقش تعیینکنندۀ تغییر اقلیم در افزایش این تعارض را معرفی کنند. محققان با ترسیم یک الگوی خطی نشان دادند که تغییر اقلیم با تشدید کمبود منابع و نیز تغییر در پراکندگی و رفتار حیوانات و انسانها سبب رویارویی بیشتر انسان با حیاتوحش میشود. این الگو بیانگر آن است که محرکهای اقلیمی با تغییردادن زیستبوم، خط سیر طبیعی زیست حیاتوحش و انسان را تغییر میدهد و تعارض میان این دو را تشدید میکند که نتیجۀ آن چیزی جز تهدید آسایش انسانها، آسیب به حیاتوحش و کاهش تنوع گونههای زیستی نیست.
مجازات ناچیز آتشافروزان جنگلها
|پیام ما| از سه هفتۀ قبل، آتش، ارتفاعات استان فارس را رها نکرده. ارتفاعات «ورمال» در کوهمرهسرخی، تا دیروز عصر هم در آتش میسوخت و بهگفتۀ «بهمن ایزدی» فعال محیطزیست منطقه، «نیروهای منابعطبیعی نیمساعت پس از خاموشکردن آتش توسط نیروهای بومی، به دامنۀ کوه رسیدند.» آتش امسال زودتر و تندتر راهش را به زاگرس باز کرده و باوجودآنکه تابستان هنوز نرسیده، خبرها از گسترۀ زاگرس نگرانکننده است. دراینمیان، سخنگوی سازمان مدیریت بحران گفته: دستگاههای اطلاعاتی و امنیتی به استانداران برای شناسایی عاملان آتشسوزی عمدی نامه زدهاند. اتفاقی که به گفتۀ ایزدی، انداختن مسئولیت بهگردن دیگری است. «سازمانهای اطلاعاتی و امنیتی خود باید ستادی تشکیل دهند و به شناسایی عاملان آتشسوزی بپردازند و دستگاه قضا هم با جدیت وارد عمل شود.»
