مدیرکل میراث‌فرهنگی، گردشگری و صنایع‌دستی مازندران گفت: پنج اثر تاریخی مازندران در فهرست آثار واجد ارزش آثار تاریخی‌فرهنگی به ثبت رسید.

«ببردندش از پیشِ تختِ بلند/ به کوهِ دماوند کردند بند» فریدون، در نبرد با ضحاک، آن‌طورکه فردوسی در شاهنامه نوشته، ضحاک را نمی‌کُشد، در دماوند به بند می‌کشد. اما این کوه اسطوره‌ای که نماد به بند کشیدن شر است، سالیان دراز است که با معدن‌کاوی و جاده‌‌کشی‌های بی‌ضابطه و برداشت‌های مداوم در بند شده است. ثبت ملی‌ این کوه هم کاری از پیش نبرد و امیدها برای ثبت جهانی به‌دلیل وضعیت نابسامانش راه به‌جایی نبرده است. این روزها اما سازمان منابع‌طبیعی تلاش می‌کند مجوز اکتشاف به معدن جدیدی داده نشود. معادن قبلی فعالیتشان متوقف و جاده‌های فرعی راهشان به قله بسته شود. قله‌ای که در تصاویر اخیری که از آن منتشر شده، بی‌برف است. برف برای این کوه نمادی است از ایستادگی مقابل شر و نیروهای اهریمنی، حالا دست این کوه خالی‌تر از همیشه است.

|پیام ما| از یادگاری‌نویسی روی سنگ‌ قبرهای هزارساله تا آتش‌سوزی‌هایی که نشان از تجمع بی‌خانمان‌ها در محوطه گورستان دارد و بسیاری تصاویر دیگر، نشان از وخامت اوضاع قدیمی‌ترین گورستان‌های ایران دارد. «دارالسلام» در شهر شیراز یکی از سه گورستان کهن ایران است که متعلق به دوران اولیه اسلامی است. اما اقدامات شهرداری و بی‌توجهی‌های اوقاف در این مجموعه ردپای پررنگی از تخریب و آسیب به هویت تاریخی آن به‌جا گذاشته است. در آخرین مورد، شهرداری شیراز اقدام به ساخت‌وساز در عرصه این گورستان ثبت ملی کرده است؛ پروژه‌ای که بدون اخذ مجوز و ارائه طرح پروژه به میراث‌فرهنگی، از سر گرفته شده است. به‌گفته معاون میراث‌فرهنگی استان فارس، شهرداری قصد داشت بخشی از خیابان مجاور را به مجموعه گورستان اضافه کند و به‌عنوان قطعه هنرمندان و مشاهیر در نظر گیرد. کلیات این طرح توسط میراث‌فرهنگی تصویب شد، اما شهرداری هنوز جزئیات آن را به میراث‌فرهنگی ارائه نکرده. مدتی است که در همان محل ساخت‌وسازهایی آغاز شده، هرچند هنوز معلوم نیست پروژه همان قطعه هنرمندان است که شهرداری قصد ایجادش را داشت یا پروژه دیگری در حال اجراست؟

|پیام ما| تصاویر واضح‌اند؛ رفت‌وآمد اعضای گروه تعزیه، اسب‌ها و شترها و ماشین‌های تدارکات و تردد تماشاگران، گردوغباری سنگینی را روی عرصه جهانی محوطه باستانی شوش به راه انداخته‌ است. گردوغباری که برای یک روز و یک ساعت نیست، بلکه سالانه و هر سال چندین و چندبار تکرار می‌شود برای برگزاری تعزیه بزرگ شهر شوش. این وضعیت آنقدر ادامه‌دار است که از سال‌ها قبل از ثبت‌ملی شدن محوطه شوش، تپه شمالی محوطه جهانی شوش را به‌عنوان مکان برگزاری تعزیه ثبت‌ملی‌شده مردم شوش انتخاب کرده‌اند و اگر باران نبارد یا شرایط جوی بد نباشد همه تعزیه‌ها را همین‌جا برگزار می‌کنند؛ با بیش از ۱۰۰ عضو تعزیه و بی‌شمار مخاطبان تعزیه از اهالی شوش و خوزستان.

اصفهان، این نگین درخشان در جغرافیای فرهنگی ایران و جهان، بار دیگر در معرض تهدیداتی قرار گرفته که نه‌تنها امنیت شهروندان بلکه موجودیت میراث جهانی آن را هدف گرفته است. شهری که در تاریخ معاصر نیز طعم تلخ جنگ و تهدید را چشیده است؛ از جمله در دوران جنگ تحمیلی که مسجد جامع تاریخی آن در حملات هوایی رژیم بعث عراق آسیب دید. اکنون و در بحبوحه تنش‌های منطقه‌ای و تجاوزات اخیر رژیم صهیونیستی، مسئله‌ای فراتر از سیاست در مرکز توجه قرار گرفته است؛ حفاظت از هویت تاریخی و تمدنی یک ملت. «امیر کرم‌زاده»، مدیرکل میراث‌فرهنگی، گردشگری و صنایع‌دستی استان اصفهان، پیش‌تر در گفت‌وگوهایی با رسانه‌ها هشدار داده بود که هرگونه آسیب به آثار تاریخی، به‌ویژه آثار ثبت‌شده در فهرست جهانی یونسکو، نه‌تنها یک خسارت مادی یا فرهنگی، بلکه طبق کنوانسیون‌های بین‌المللی جنایت جنگی محسوب می‌شود. او تأکید کرده بود حتی موج انفجار و آلودگی صوتی ناشی از آن می‌تواند به سازه‌های چندصدساله، آسیب‌های جبران‌ناپذیری وارد کند؛ تجربه‌ای که در جنگ‌های مدرن، متأسفانه بارها و بارها شاهد آن بوده‌ایم. درحالی‌که نهادهای بین‌المللی مانند یونسکو، ایکوم و ایکوموس، همچنان در برابر تهدیدات مستقیم یا غیرمستقیم به این آثار سکوت کرده‌اند، اداره‌کل میراث‌فرهنگی اصفهان وارد فاز عملیاتی و حفاظتی اضطراری شده است. انتقال اشیای موزه‌ای به مخازن طبقه‌بندی‌شده و فوق‌امنیتی، پلمب موزه‌ها، استقرار نیروهای امنیتی و فعال‌سازی نقشه جامع حفاظت اضطراری از بناهای جهانی، همه، نشان از آن دارد که رویکردی کاملاً پیشگیرانه و سنجیده در جریان است. در گفت‌وگوی اختصاصی با «امیر کرم‌زاده» او با صراحت، شفافیت و جزئیاتی که تاکنون در هیچ رسانه‌ای منتشر نشده، از مکاتبات رسمی با یونسکو، هشدارهای حقوقی، طراحی نقشه واکنش سریع، تدوین سناریوهای چندلایه حفاظتی و هماهنگی با نیروهای نظامی و انتظامی سخن گفت. گفت‌وگویی که تنها روایت وضعیت نیست بلکه سندی رسانه‌ای برای ثبت دقیق آن چیزی است که امروز بر میراث جهانی اصفهان می‌گذرد.

مسئولان میراث‌فرهنگی استان فارس و شهرستان لار، یک‌به‌یک، تعرض به بنای بانک ملی شعبه لار نو و تخریب آن را منکر شده‌اند و می‌گویند آنچه در حال وقوع است، «نوسازی» است؛ از جمله «عبدالرضا نصیری‌اصل» که سابق بر این معاون میراث‌فرهنگی اداره‌کل میراث‌فرهنگی، گردشگری و صنایع‌دستی استان فارس بود و اکنون کارشناس مسئول ثبت طرح‌های مرمتی این اداره است. او در گفت‌وگو با «پیام ما» ثبت ملی بودن بانک ملی لار را منکر می‌شود، حال‌آنکه علی‌اصغر مونسان، وزیر وقت میراث‌فرهنگی در خرداد ۱۴۰۰، مراتب ثبت این بنا را به استاندار فارس ابلاغ کرد: «بانک ملی لارنو (میراث معماری معاصر) واقع در شهرستان لارستان، بخش مرکزی، شهر جدید لار، بلوار فرهنگ، نبش میدان طاووس به شماره ۳۳۰۶۹ مورخ ۹۹/۳/۱۹». درست در همین زمان، نصیری‌اصل معاون میراث‌فرهنگی استان فارس بود. او در حالی از عادی بودن تخریب و نوسازی بناهای ثبتی معاصر می‌گوید که طبق قانون حفظ آثار ملی که در سال ۱۳۰۹ تصویب شده و تخریب و نوسازی بناهای ثبت‌شده در فهرست آثار ملی، توسط دولت و مالکان خصوصی، جرم است.

خانه تاریخی منتسب به باقرخان، سالار ملی از قهرمانان جنبش مشروطه ایران با وسعت 4850 متر مربع در تبریز رها شده و احتمال فروریختن آن به دلیل فرسایش بنا افزایش یافته است.