بایگانی مطالب برچسب: باستانشناسی
سنگنگارههای «جربت»؛ موزهای در بادها
دولتخانه صفوی زیر تیغ توسعه گراند هتل
ساختوساز در عرصه و حریم دولتخانه صفوی قزوین ادامه دارد؛ محوطهای که به باور کارشناسان و فعالان میراث فرهنگی، هرگونه خاکبرداری و دخلوتصرف در آن میتواند به لایههای تاریخی و شواهد باستانشناختی آسیب بزند. این نگرانی زمانی جدیتر میشود که دولتخانه، بهعنوان یکی از مهمترین مجموعههای تاریخی کشور، از ظرفیت ثبت جهانی نیز برخوردار است.
تل آجری به سایتموزه تبدیل میشود؛ همکاری ایران و ایتالیا برای احیای دروازه پارسه
طرح تبدیل تل آجری به سایتموزه در مرودشت وارد مرحله تازهای شده است. این محوطه تاریخی که باستانشناسان آن را «دروازه کوروش» یا «دروازه پارسه» میدانند، قرار است با همکاری مرمتگران ایرانی و ایتالیایی و مشارکت سازمان نظام مهندسی فارس برای بازدید گردشگران آماده شود.
اینجا انسانِ دیرینه خانه داشت
کرمانشاه یکی از کهنترین سکونتگاههای شناختهشده بشر، منطقهای مملو از آثار باستانی و دارای اقلیمی چهارفصل است. تا پیش از این، بسیاری از کارشناسان معتقد بودند ایران نخستین زیستگاه بشر بوده است، اما اکنون بر این باورند که که نخستین سکونتگاه بشر را نمیتوان با اطمینان مشخص کرد. پیشتر، بهشهر نیز یکی از نخستین سکونتگاههای بشر معرفی شده بود. به هر روی، حتی بدون در نظر گرفتن این احتمال نیز کرمانشاه سرشار از شگفتی است. یکی از این شگفتیها، «اورامانات» یا «هورامانات» است که مردادماه شش سال پیش، در اجلاس یونسکو به ثبت جهانی رسید. «معبد آناهیتا» از دیگر شگفتیهای این استان است که ضوابط عرصه و حریم حفاظتی آن بهتازگی بازنگری شده است. کرمانشاه با موسیقی و ادبیات نیز پیوندی عمیق دارد؛ همانگونه که یکی از مثلهای فارسی میگوید: «بیستون را عشق کَند و شهرتش فرهاد برد.»
واکاوی حقیقت تاریخی در پسِ افسانههای حماسی هومر
شهر «تروی» برای هزارهها در میان سطور اشعار هومر و غبار اساطیر پنهان بود، اما آیا این شهر واقعاً وجود داشته است؟ باستانشناسی مدرن در محوطه «حصارلیک» ترکیه پرده از رازی بزرگ برداشته: تروی نه یک رؤیای شاعرانه، بلکه تمدنی با ۴۰۰۰ سال قدمت و مرکز تنشهای سیاسی عصر برنز بوده است. این گزارش جامع، مرز میان واقعیتهای باستانشناسی و روایتهای افسانهای جنگ تروا را بازخوانی میکند.
شکارچیان سلطنتی یا قربانیان تصورات تاریخی؟
پژوهشی نو بر بقایای اسکلتی چهار هزار ساله در مصر، فرضیهای بحثبرانگیز را مطرح کرده است: آیا شاهدختهای مصر باستان، برخلاف تصورات رایج تاریخی، آموزشهای نظامی میدیدند و در فعالیتهایی مانند شکار شرکت داشتند؟ این نوشتار به بررسی تحلیلهای علمی و تردیدهای کارشناسان درباره این یافتههای باستانشناسی میپردازد.
«الموت» در آستانه ثبت جهانــــــــی
قلعه الموت در فهرست آثار نامزد ثبت جهانی قرار دارد و قرار است در اجلاس پیشروی کمیته میراث جهانی یونسکو در بوسان کرهجنوبی، درباره ثبت آن تصمیمگیری شود. به گفته کارشناسان و مدیران پایگاه میراث فرهنگی قلعه الموت، پرونده این اثر تاریخی تأییدهای کارشناسی و مدیریتی را دریافت کرده و تنها تصمیم نهایی کمیته باقی مانده است. از همین رو، دستاندرکاران پرونده احتمال ثبت آن را بسیار بالا میدانند.
اسرار محرابی در آرامگاه کوروش
کشف یک محراب سنگی در جریان مرمت و ساماندهی کاروانسرای محوطه جهانی پاسارگاد، توجهها را دوباره به یکی از دورههای کمترشناختهشده تاریخ این مجموعه جلب کرده است؛ دورهای که آرامگاه کوروش برای مدتی کاربری مذهبی پیدا کرد و فضای اطراف آن به مسجد تبدیل شد. هرچند تاریخ دقیق این محراب هنوز مشخص نیست، کارشناسان معتقدند این یافته میتواند اطلاعات تازهای درباره تغییرات پاسارگاد پس از دوره هخامنشی در اختیار پژوهشگران قرار دهد.
اهدای سفالینههای ۳۰۰۰ ساله عصر آهن به موزه ایلام
«در حرکتی الگوساز برای حفاظت از هویت تاریخی، سه سفالینه ۳ هزار ساله عصر آهن توسط شهروندی از شهرستان چوار به گنجینه میراثفرهنگی ایلام اهدا شد تا برای همیشه در تاریخ ایران محفوظ بماند.»
محل قلعه تاریخی نهاوند شناسایی شد
سرپرست تیم کاوش قلعه تاریخی نهاوند از شناسایی محل این اثر تاریخی، معروف به قلعه یزدگرد، در جریان کاوشهای باستانشناسی خبر داد و اعلام کرد در این کاوشها بخشهایی از پی قدیمی قلعه و دیوار دوره قاجار شناسایی شده است.
گُلهای رنجهای کهن
در اهمیت توجه به میراث برجایمانده دو ایرانشناس فقید در روزهای جنگ
«هخا» اخراج شد، اما سر خم نکرد
روایتی از زندگی «عبدالمجید ارفعی»، صدای ایران باستان
