بایگانی مطالب: آثارباستانی

کشف سازه تاریخی «قیرخ ایاخ» در قنات اهر

سرپرست پروژه گمانه‌زنی باستان‌شناسی قنات اهر از کشف سازه تاریخی «قیرخ ایاخ» (چهل‌پا) و بخش‌هایی از سامانه آبرسانی تاریخی این شهر خبر داد؛ یافته‌هایی که به گفته پژوهشگران می‌تواند زمینه ثبت ملی و حتی پیگیری ثبت جهانی این میراث ارزشمند آبی را فراهم کند.

مسجد جامع عتیق و ده‌ها بنای تاریخی در معرض تخریب کامل

غلامحسین معماریان، نویسنده، پژوهشگر و مورخ معماری ایران، با استناد به نتایج مطالعات تخصصی ارزیابی ارتعاشات خط دو متروی اصفهان هشدار داد که در صورت اجرای مسیر فعلی، ده‌ها بنای تاریخی اصفهان از جمله مسجد جامع عتیق، منار علی، هارونیه و مدرسه قطبیه با خطر تخریب کامل و آسیب‌های جبران‌ناپذیر مواجه خواهند شد.

کاشی‌های ۴۰۰ساله در آستانه سقوط |پیام ما

در روزهای اخیر تصاویری از وضعیت حمام تاریخی «گنجعلی‌خان» کرمان، در رسانه‌ها منتشر شده که نشان از وضعیت نامناسب این گرمابه تاریخی کرمان دارد؛ بنایی با بیش از ۴۰۰ سال قدمت که به‌واسطه معماری دقیق و تزیینات کم‌نظیر، به‌عنوان یکی از زیباترین گرمابه‌های تاریخی ایران شناخته می‌شود. مسئولان استان معتقدند بناهای تاریخی همواره در معرض فرسایش قرار دارند و آسیب‌هایی که اخیراً در رسانه‌ها انعکاس پیدا کرده، به‌تازگی ایجاد نشده؛ بلکه در طول سالیان به وجود آمده است. آنها از پایش مستمر بنا می‌گویند؛ اما سؤال اینجاست که آیا تنها پایش برای حفاظت از یک بنای تاریخی کفایت می‌کند؟

کشف ۱۰ جفت پایه میز آیینی در آتشکده ساسانی ویگل آران و بیدگل

معاون میراث‌فرهنگی اداره‌کل میراث‌فرهنگی، گردشگری و صنایع‌دستی استان اصفهان از کشف فضایی استثنایی در فصل سوم کاوش‌های محوطه تاریخی ویگل در شهرستان آران و بیدگل خبر داد و گفت در این فصل، ۱۰ جفت پایه میز بر روی سکویی گچی در بخشی از آتشکده ساسانی شناسایی شده که به گفته او تاکنون در هیچ‌یک از آتشکده‌های دوره ساسانی گزارش نشده است.
کشف ۱۰ جفت پایه میز آیینی در آتشکده ساسانی ویگل آران و بیدگل

ملک شخصی یا نخستین مدرسه دخترانه تهران؟

همزمان با مطرح شدن نگرانی‌ها درباره احتمال تخریب بنایی در محله سنگلج تهران که برخی پژوهشگران آن را مدرسه «طوبی آزموده» و نخستین مدرسه دخترانه تهران در دوره قاجار می‌دانند، وکیل مالک فعلی این ادعا را رد کرده و گفته است این ملک یک بنای شخصی با اسناد رسمی است و هیچ سندی برای آموزشی بودن آن وجود ندارد.

«آخشیگان» در بوم‌گردی

برای درک مسیری که بوم‌گردی‌ها در سه دهه اخیر طی کرده‌اند نیاز به مطالعه عمیق مفهوم «آخشیگان» است. تئوری مطرح شده توسط «کیارش اقتصادی» اگرچه هیچ‌وقت جایگاهی در نظام ارزش‌گذاری وزارت میراث‌فرهنگی پیدا نکرد؛ اما یک راه‌حل درخور است که می‌توانست منجر به رشد این حوزه شود. این نوشته نتیجه گفتگوهای نگارنده با کیارش اقتصادی و مطالعه پایان‌نامه «سنجش اقامتگاه‌های بوم‌گردی در کویر مرکزی ایران مبتنی بر علوم رفتاری» نوشته «مرتضی سیف اصفهانی» است و با دغدغه مطالعه بوم‌گردی‌ها و آسیب‌شناسی سه دهه فعالیت آنها به معرفی سیستم مدیریت یا نظام دسته‌بندی آخشیگان و تبیین این نظریه می‌پردازد.

بحران خامـــــــوش موزه‌ها

ایران تنها ۷ مخزن امن برای موزههایش دارد. درحالی که به گفته مدیرکل امور موزه ها، نیاز کشور بالغ بر ۸۲ مخزن برای ۸۸۷ موزه فعال است. جنگ اخیر به بیش از ۵۴ موزه در شهرهای مختلف آسیب زد و بار دیگر بحران ضعف در زیـرساخت های حفاظت از آثار تاریخی را آشکار کرد. سال هاست که کارشناسان درباره ضرورت ایجاد مخازن امن هشدار میدهند، اما هرگز اقدام عملی جدی در بدنه اجرایی کشور در این زمینه انجام نشد.

رمت خانه پدری جلال آل‌احمد در مراحل پایانی

هم‌زمان با روز جهانی موزه، سیده محبوبه کاظمی دولابی، توسعه‌گر فرهنگی و احیاگر خانه پدری جلال آل‌احمد، از رسیدن مرمت این خانه به مراحل پایانی خبر داد و ابراز امیدواری کرد این خانه فراتر از یک بنای مرمت‌شده، به فضایی زنده برای گفت‌وگوی فرهنگی، رویدادهای هنری و تجربه زیسته فرهنگ در شهر تهران تبدیل شود.
مرمت خانه پدری جلال آل‌احمد در مراحل پایانی

میراث «قمصر» در خطر فراموشـــــی

قمصر کاشان برای بسیاری از ایرانیان با عطر گل محمدی و آیین کهن گلاب‌گیری شناخته می‌شود؛ سنتی که قرن‌هاست در دامنه‌های این منطقه جریان دارد و هر بهار هزاران گردشگر را به‌سوی خود می‌کشاند. بااین‌حال کمتر کسی می‌داند که در قلب این شهر کوچک، موزه‌ای وجود دارد که به‌صورت تخصصی به تاریخ، ابزارها، اسناد و روایت‌های فرهنگی مرتبط با گل محمدی و گلاب اختصاص‌یافته است؛ موزه‌ای که به گفته بنیان‌گذارش حاصل یک جرقه ساده اما سرنوشت‌ساز است.

نگهبانان میراث یک سرزمین

«انگار یکی از اعضای خانواده‌مان آسیب دیده باشد. همه فقط دویدیم به سمت موزه» خانه‌اش در بمباران آسیب دیده، اما قبل از آنکه کاری کند، خانواده را به جای امنی برده و خود را رسانده به موزه‌ای که سال‌ها عمرش را در آن گذرانده و آن روز در حریمش بمب سنگرشکن به زمین خورده بود: «آدم عاقل از خطر فرار می‌کند، اما من و همکارانم بعد از بمباران به سمت محل خطر دویدیم، به سمت موزه» این بخشی از هزاران روایتی است که در جنگ شنیده نشد. روایات بسیاری پشت تلخی گزنده تصاویری که از تخریب میراث‌فرهنگی منتشر شد، پنهان شدند. روایت آدم‌هایی که در کنار تمام نگرانی‌هایشان، به فکر میراث‌فرهنگی ایران بودند و فارغ از تمام کمبودها و بی‌مهری‌ها، پای آن ماندند. در جنگ کمتر از آن‌ها گفته شد، حتی خودشان هم فکر می‌کنند بهتر است کمتر صحبت کنند، چون معتقدند کاری که کرده‌اند وظیفه‌شان بوده. امروز وقت نقل روایت شنیده نشده آن‌هاست. امروز که روز جهانی «موزه و میراث‌فرهنگی» است.
نگهبانان میراث یک سرزمین