شهرام فرضی
مدیرگروه مسئولیت اجتماعی انجمن جامعهشناسی ایران
شهرام فرضی
۲ خرداد ۱۴۰۵
شمعهای پیوسته روشن
آنچه از دور همچون شمعی فروزان مینمایند، آتشی است که سالهاست خاموشی ندارد. چرا که سازوکار خاموشکردنش، زیرساخت، سرمایه، فناوری و حکمرانی، پیوسته عقب مانده است. فلرینگ، فقط یک سکانس صنعتی نیست، صورتِ بیرونی ناکامی چندلایه است: اتلاف انرژی، تشدید بحران اقلیمی، ازکفدادن اقتصادی و انباشت هزینههای سلامت در همان استانهایی که بار تولید را بر دوش میکشند. سوزاندن گاز فلر، با هدردادن منابع محدود انرژی و افزایش آلودگی، سهم آیندگان - آن چیزی که در ادبیات عدالت نسلی، امانت بیننسلی نام دارد، را دود میکند. گازی که میتوانست برای تولید انرژی پاک یا صادرات ذخیره شود، اکنون به آلاینده تبدیل شده و میراثی از تغییرات اقلیمی را برای نسلهای بعدی به جا میگذارد.
شهرام فرضی
۳۰ آذر ۱۴۰۴
میراث نفت زیر تیغ واگذاری
نشست اخیر کمیسیون گردشگری اتاق بازرگانی ایران با حضور نمایندگان وزارت میراثفرهنگی و وزارت نفت، در ظاهر چیزی جز یک خبر «خوب» برای میراثفرهنگی نبود: «وزارت نفت آماده است بناهای تاریخی را برای مرمت و بهرهبرداری به اتاق بازرگانی و بخش خصوصی واگذار کنند». نامها اما کوچک نیستند: کنسولگری انگلیس، آثار دوره صفوی تا پهلوی اول و نخستین چاه نفت ایران در مسجدسلیمان. این گزاره، وقتی در کنار فهرست بناها قرار میگیرد، ماهیت مسئله را عوض میکند. این نامها ابنیه و املاک نیستند، تکههایی ارزشمند از تاریخ سیاسی، اقتصادی و فرهنگی و هویت ملیاند و یادآور هزینههای اجتماعی و محیطزیستی. هر یک از این صدها در لایههای مختلف تاریخ سیاسی، اقتصادی و اجتماعی ایران نقش داشتهاند.
شهرام فرضی
۲۷ مهر ۱۴۰۴
ضربه فنی آییننامه مسئولیت اجتماعی با پوپولیسم افراطی دولت
شهرام فرضی
۱۷ تیر ۱۴۰۴
توسعه پایدار یا تخریبی ماندگار؟
صنایع استخراجی و از جمله استخراج نفت، گاز و مواد معدنی، ستون فقرات اقتصاد ایران را تشکیل میدهند. این صنایع با بهرهمندی از هفت درصد از ذخایر معدنی جهان، نقش کلیدی در اشتغالزایی، تأمین درآمدهای ارزی و توسعه صنعتی دارند. این فعالیتها که اغلب در مناطق دوردست و کمبرخوردار انجام میشوند، پیامدهای عمیق اجتماعی، اقتصادی و زیستمحیطی بر جوامع محلی دارند. وجود ثبات اجتماعی برای بهرهبرداری از منابعطبیعی، نیاز به نیروی کار و استفاده از زیرساختهای محلی، ارتباط میان صنایع استخراجی و جوامع میزبان را به «ضرورتی استراتژیک» تبدیل کرده است. اما این ضرورت اغلب با دیدگاهی از بالابهپایین و یکسویه همراه است.