اتهام «تصرف املاک شهرداری» به سمن‌ها

|پیام ما| شهرداری تهران از چند سازمان مردم‌نهاد و غیردولتی به دلیل آنچه که «تصرف در املاک شهرداری» خوانده، شکایت کرده است. این سازمان‌های مردم‌نهاد پیش از این در ساختمان‌هایی که شهرداری در اختیارشان گذاشته بود مستقر شده بودند اما حالا بدون اعلام قبلی، سازمان املاک و مستغلات شهرداری تهران این سازمان‌های مردم نهاد را به دادگاه فراخوانده است. این در حالی است که چند روز قبل، تلاش ماموران شهرداری برای پلمب خانه اندیشمندان علوم انسانی خبرساز شد.

از سال‌های گذشته، یکی از اقدامات شهرداری تهران در اختیار قرار دادن امکانات برای فعالیت‌های فرهنگی و عام‌المنفعه بود. بسیاری از سازمان‌های غیردولتی، خیریه‌ها و مجموعه‌های فرهنگی در ساختمان‌هایی مستقر هستند که مالکیت آن در اختیار شهرداری تهران است. شکل واگذاری، مدت زمان و اختیارات مربوط به این واگذاری‌ها نیز توسط شورای شهر تصویب شده است.
آخرین مصوبه شورای شهر در این باره، مربوط به ۱۹ تیرماه ۱۴۰۰ است. «محسن هاشمی» رئیس وقت شورای شهر تهران در نامه‌ای به «پیروز حناچی»، شهردار وقت تهران «مصوبه تعیین تکلیف املاک واگذار شده شهرداری تهران به اشخاص حقیقی و حقوقی» را ابلاغ کرد. این مصوبه ۱۱ ماده‌ای مشخص می‌کند که شهرداری تهران مجاز است برخی از املاک در اختیار خود را برای بهره‌برداری در اختیار مراکز فرهنگی، خیریه و عام‌المنفعه قرار دهد. در پیوست این مصوبه نیز جدولی شامل ۸۶ نهاد و سازمان مردم‌نهاد وجود دارد که در املاک شهرداری تهران مستقر شده‌اند.
آنطور که در تبصره یک ماده ۷ این مصوبه آمده، مدت زمان بهره‌برداری از املاکی که در اختیار سازمان‌های خیریه و سازمان‌های مردم‌نهاد قرار گرفته دو سال است و برای تمدید این مدت زمان نیاز است تا روال اداری آن از طریق شهرداری و شورای شهر طی شود و سازمان‌های مردم‌نهاد می‌توانند با طی این روال، در محل استقرار خود باقی بمانند. با این حال به نظر می‌رسد شهرداری تهران چندان علاقه‌ای به روند اعلام شده در مصوبه شورای شهر ندارد و ترجیح داده بدون اعلام قبلی، شکایت قضایی کرده است.

مدیرعامل انجمن یوزپلنگ ایرانی: آخرین بار که از ما مدارک خواستند به ما گفتند که باید منتظر مصوبه شورای شهر بمانیم. هیچ اخطاری برای ما صادر نشده اما حالا ما به تصرف متهم شده‌ایم

«گفتند منتظر مصوبه شورای شهر بمانید»
انجمن یوزپلنگ ایرانی یکی از سازمان‌های مردم نهادی است که از زمستان ۹۷ در قراردادی با شهرداری تهران، در ساختمانی در میدان جمهوری اسلامی مستقر شده است. البته در این ساختمان، علاوه بر انجمن یوزپلنگ سازمان‌های مردم‌نهاد دیگری از جمله «انجمن پایشگران محیط زیست ایران» نیز مستقر هستند. حالا این انجمن احضاریه‌ای دریافت کرده که نشان می‌دهد شهرداری تهران از آنها به اتهام تصرف در املاک شکایت کرده است.
«مرتضی پورمیرزای» مدیرعامل انجمن یوزپلنگ ایرانی به «پیام ما» می‌گوید: «بسیار عجیب است که چنین احضاریه‌ای دریافت کرده‌ایم. چون آخرین بار که حراست شهرداری تهران از ما مدارک خواست و ما ارسال کردیم، به ما گفتند که باید منتظر مصوبه شورای شهر بمانیم. هیچ اخطاری برای ما صادر نشده اما حالا ما به تصرف متهم شده‌ایم.»
در احضاریه‌ای که برای انجمن یوزپلنگ صادر شده، حتی نام اداره محیط زیست شهرداری تهران هم آمده است. «ما از ابتدا با اداره محیط زیست شهرداری طرف بودیم. در سال‌های گذشته سازمان املاک و مستغلات چندبار برای بازدید به این ملک آمده بود اما هربار اداره محیط زیست شهرداری با مکاتبه با بخش‌های دیگر شهرداری موضوع را حل می‌کرد. اما این‌بار حتی از اداره محیط زیست هم شکایت شده است.»

عضو سابق شورای شهر: حتی اگر مدت زمان این مصوبه به پایان رسیده باشد، باید قبل از شکایت قضایی اخطار صادر شود

ظاهرا هنوز خبری از مصوبه شورای شهر نیست. پیش از این نیز برخی سازمان‌های مردم‌نهاد دیگر احضاریه‌هایی مشابه دریافت کرده بودند که برخی از آنها نیز منتظر حکم دادگاه و برخی دیگر منتظر برگزاری جلسه دادگاه هستند.
شکایت، پیش از اخطار
«آرش میلانی»، رئیس کمیته محیط زیست شورای پنجم شهر تهران درباره این مصوبه به «پیام ما» می‌گوید: «به طور کلی فضاها و امکانات شهرداری طبق قانون با مجوز شورای شهر در اختیار تشکل‌های مردم‌نهاد قرار می‌گیرند و فرض بر این است که فعالیت تجاری صورت نمی‌گیرد. همچنین مکانیزم‌های نظارتی‌ نیز وجود دارند که این فضاها در جهت همان منافع عمومی استفاده شود.»
به گفته میلانی یکی از ماموریت‌های اصلی معاونت اجتماعی و فرهنگی شهرداری، حفظ این فضای فعالیت‌های اجتماعی توسط شهروندان است: «اما در اینجا باید از این معاونت پرسید پیش از اینکه پرونده‌ای برای یک سازمان مردم‌نهاد تشکیل شود، حتی باوجود تخلف، چرا اخطاری داده نشده است؟»
او همچنین درباره فضایی که در اختیار انجمن‌ها و سازمان‌های غیردولتی قرار می‌گیرد، می‌گوید: «بر سر این فضاها در شهر رقابت وجود دارد و شهرداری بنابر سیاست‌های خود این فضاها را در اختیار گروه‌های مختلف قرار می‌دهد. اولویت‌بندی‌ها نیز در هر دوره تغییر می‌کند اما توزیع این منابع و فضاها باید با انصاف صورت بگیرد. در شورای پنجم به شخصه پیگیر بودم که فضای بهتری در اختیار انجمن یوز داده شود. اما در آن زمان باز هم کسانی در مجموعه شهرداری پیگیر بودند که چرا چنین فضایی در اختیار این انجمن قرار گرفته است.»
به عقیده میلانی «حتی اگر مدت زمان این مصوبه به پایان رسیده باشد، باید قبل از شکایت قضایی اخطار صادر شود.»
ماجراهای خانه اندیشمندان هنوز در صدر اخبار است. اقدامی که با حضور ماموران شهرداری و تلاش برای پلمب و تعویض قفل درهای این مجموعه بدون اعلام قبلی آغاز شد و با ادعاهایی همچون «تبدیل این مرکز به فضایی اشتراکی» و «فراهم کردن امکان حضور همه دیدگاه‌ها در این مرکز» ادامه پیدا کرد. حالا به نظر می‌رسد شهرداری تهران چندان علاقه‌ای به فعالیت سازمان‌های مردم‌نهاد در املاکش ندارد.