از توالت جلبکی تا جنگل سرپوشیده

روش‌های سنتی تولید و ساخت در هند، اغلب نمونه‌هایی از زندگی پایدار، استفاده دوباره از منابع و مقابله با تغییر اقلیم به شمار می‌روند. بااین‌حال، کمتر به این موضوع توجه می‌کنند که تغییر اقلیم خودِ این شیوه‌های تولید را با اختلال روبه‌رو کرده است.

در منطقه کَچ در غرب هند، بارندگی‌های طولانی و خارج از فصل باعث شده است چاپگران پارچه‌های سنتی «اَجرَک» فرصت کافی برای خشک‌کردن پارچه‌هایی را نداشته باشند که با قالب‌های دستی نقش‌زنی کرده‌اند. در ایالت آسام نیز، افزایش دما به پیله‌های کرم ابریشم آسیب می‌زند و معیشت بافندگان ابریشم «موگا» را به خطر می‌اندازد.

نشریه «ساتردی فیلینگ» نوشته است صنعتگران هندی برای تولید آثار خود به منابع طبیعی مانند گل‌ولای، الیاف گیاهی، رنگ‌دانه‌های طبیعی، شیره گیاهان، چوب و فلز وابسته‌اند. همین وابستگی آن‌ها را در برابر تغییر اقلیم آسیب‌پذیرتر کرده است.

هنرمندان و صنعتگران تلاش می‌کنند خود را با شرایط تازه وفق دهند و راه‌هایی برای ادامه کار پیدا کنند، اما واقعیت این است که تغییر اقلیم تولید طیف گسترده‌ای از محصولات دست‌ساز و عمدتاً طبیعی هند را تهدید می‌کند؛ محصولاتی از وسایل آشپزخانه گرفته تا پارچه‌های ساری. این بحران فقط به تولید صنایع‌دستی محدود نمی‌شود، بلکه شیوه زندگی و منابع درآمدی جوامع بسیاری را نیز تحت‌تأثیر قرار می‌دهد.

البته برخی معتقدند می‌توان رنگ‌های مصنوعی را جایگزین رنگ‌های طبیعی کرد، مواد پلیمری را به‌جای گل‌ولای و خاک به کار برد و نخ‌های پلی‌استر یا مودال (نوعی الیاف نیمه‌مصنوعی از سلولز چوب، معمولاً چوب درخت راش) را جایگزین پنبه کرد. این راه‌حل‌ها تاحدی هم در عمل به کار گرفته شده است. برای مثال، بسیاری از تولیدکنندگان پارچه اجراک به استفاده از الیاف مودال روی آورده‌اند و برخی کاشی‌سازان و سفالگران در مناطق مختلف هند، به‌جای خشک‌کردن محصولات زیر نور خورشید از دستگاه‌های گرم‌کننده استفاده می‌کنند.

بااین‌حال، جایگزینی مواد طبیعی با نمونه‌های صنعتی، بخشی از ارزش و ویژگی منحصربه‌فرد تولیدات دست‌ساز را از بین می‌برد. ازسوی‌دیگر، صنعتگرانی که پیش‌تر مواد اولیه خود را از محیط زندگی‌شان تأمین می‌کردند، اکنون ناچارند به زنجیره‌های تأمین بیرونی وابسته شوند. به‌این‌ترتیب، تغییر اقلیم علاوه‌بر تهدید مواد اولیه، استقلال و شیوه سنتی کار آن‌ها را نیز تضعیف می‌کند.