رئیس کمیته ملی موزه‌های ایران (ایکوم) با تشریح سلسله اقدامات اضطراری و دیپلماسی فعال میراثی در پی حملات آمریکایی – صهیونی، از اعلام «وضعیت قرمز» برای سایت‌های تاریخی ایران، ارسال گزارش‌های فنی مستند از خسارات وارده و مطالبه مداخله فوری نهادهای بین‌المللی برای حفاظت از میراث‌فرهنگی کشور خبر داد و گفت: «فعال‌سازی هم‌زمان سازوکارهای حقوقی، فنی و دیپلماتیک در سطح ملی و بین‌المللی به‌صورت هم‌زمان فعال شده است. در نخستین ساعات بحران، با ارسال مکاتبه‌ای اضطراری به دبیرکل کمیسیون ملی یونسکو، ریاست ایکوم جهانی و شورای منطقه‌ای ایکوم در آسیا و اقیانوسیه، وضعیت قرمز برای سایت‌های میراثی ایران اعلام و نسبت به هرگونه عملیات نظامی در مجاورت آثار تاریخی و موزه‌ها هشدار جدی داده شد. در این نامه با اتکا به کنوانسیون ۱۹۵۴ لاهه و جایگاه ایران به‌عنوان یکی از کانون‌های بنیادین تمدن بشری، از نهادهای بین‌المللی خواستیم تا با بهره‌گیری از ظرفیت‌های حقوقی و دیپلماتیک خود، مانع از تداوم تهدیدات علیه میراث‌فرهنگی شوند.»

منیر خلقی با تشریح ارسال گزارش فنی خسارات وارده به مجموعه میراث جهانی کاخ گلستان، تصریح کرد: در پی آسیب‌های وارده به قلب تاریخی تهران، گزارشی جامع و مستند شامل فهرست ۱۰ گونه‌ای از خسارات ساختاری و تزیینی تهیه و به مراجع بین‌المللی ارسال شد.

او به ارسال گزارش اثرات آلودگی‌های شیمیایی ناشی از حملات به زیرساخت‌های نفتی اشاره کرد و افزود: در این گزارش، تأثیر باران‌های اسیدی و رسوبات هیدروکربنی بر نمای موزه‌های تهران به‌صورت دقیق بررسی شده و همچنین خسارات ناشی از موج انفجار در دولت‌خانه صفوی، سایت میراث جهانی فلک‌الافلاک و مجموعه‌های تاریخی اصفهان به طور مستند و تصویری ارائه شده است.

رئیس ایکوم ایران با تأکید بر ضرورت عملیاتی‌سازی اصول «سپر آبی» به‌عنوان یکی از مهم‌ترین سازوکارهای بین‌المللی حفاظت از میراث در شرایط بحران، تصریح کرد: در مکاتبه‌ای رسمی با وزیر میراث‌فرهنگی، گردشگری و صنایع‌دستی، بر نصب فوری نشان‌های سپر آبی بر موزه‌ها و ابنیه تاریخی، تشکیل کمیته تخصصی سپر آبی و اطلاع‌رسانی آثار حقوقی این اقدام تأکید شد. بر اساس پروتکل دوم کنوانسیون ۱۹۵۴ لاهه، عدم نصب علائم حفاظتی و اعلام رسمی فهرست آثار تحت حمایت می‌تواند زمینه‌ساز تضعیف پیگیری‌های حقوقی در صورت بروز خسارت شود./ ایرنا