بایگانی مطالب: میراث و فرهنگ
فرش ایرانی در انتظار ناجی
|پیام ما| شرکت سهامی فرش روزی بزرگترین تولیدکننده و صادرکننده فرش دستباف ایرانی بود، امروز اما در سکوتی سنگین تنها خاطرات افتخاراتش در دل اسناد خاکخورده باقی مانده است. چه شد که این نماد ملی و اقتصادی به این حال و روز افتاد؟ شرکت سهامی فرش ایران در سال ۱۳۱۴ با این هدف: «تثبیت جایگاه جهانی فرش ایرانی و ارتقای کیفیت تولید و توسعه صادرات» و با هویتی دولتی آغاز به کار کرد. از همان آغاز، نهفقط یک نهاد اقتصادی بلکه بازوی فرهنگی دولت در بازاریابی بینالمللی برای فرش ایرانی بود. در دهههای ۶۰ و ۷۰ شمسی، به یکی از موتورهای محرک تولید فرش کشور بدل شد؛ تولیدی که گاه از مرز ۵۰ هزار مترمربع در سال عبور میکرد. اقداماتی از جمله بافت بزرگترین فرشهای دستباف جهان و تولید برخی از باکیفیتترین فرشهای سنتی ایرانی، نام این شرکت را در میان کلکسیونرها، بازارهای اروپایی، عربی و آسیایی بهعنوان یک نشان استاندارد ملی مطرح کرد. اما چه شد؟ مسیری که با افتخار شروع شده بود، چگونه به اینجا رسید؟ برخی از کارشناسان معتقدند که تراژدی واگذاریها، سوءمدیریتها، انجماد تولید و فساد پنهان و پیدا این مجموعه را به رکود کشانده است.
پادکست خبری ۲۶ مرداد
لولههای گاز یا بمب ساعتی؟
|پیام ما| تأمین ایمنی و انرژی در بناها و مجموعههای تاریخی، دو مسئلهای هستند که گاه در تقابل با یکدیگر قرار میگیرند. در ضوابط حفاظتی بناها و مجموعههای تاریخی و موزهها ذکرشده، ورود هرگونه مواد و تجهیزات قابل انفجار و اشتعال به موزهها و بناهای تاریخی ممنوع است. این مسئله در برخی بناها و مجموعههای تاریخی وسیع تبدیل به چالشی جدی شده و دوراهی مطالبه ذینفعان و ضوابط حفاظت را ایجاد کرده است. جنجالیترین مورد مربوط به بازار جهانی تبریز است که بهعنوان بزرگترین بازار سرپوشیده دنیا شناخته میشود و درعینحال، ذینفعان بسیاری دارد که سالهاست موضوع گازرسانی به واحدهای تجاری آن را بهعنوان مطالبهای جدی مصرانه پیگیری میکنند. با اینکه راههای جایگزین دیگری نیز برای تأمین انرژی و حل مسئله گرمایش این مجموعه ارزشمند وجود دارد، اما عمر اصرار بر اجرای پروژه گازکشی به این مجموعه به بیش از دو دهه رسیده و چندان اعتنایی به راهکارهای جایگزین در این مجموعه نشده است. البته بهگفته «ناصر زواری»، مدیر پایگاه میراث جهانی تبریز، همه واحدهای تجاری این مجموعه خواهان گازکشی نیستند و برخی واحدها که اغلب تغییر کاربری دادهاند و از واحد صنفی خود استفاده صنعتی و یا پذیرایی دارند، اصرار بر اجرای پروژه گازکشی دارند که البته اگر همین واحدها را که حدود یکسوم بازار هستند، در نظر بگیریم، شامل حدود دو هزار واحد صنفی میشود.
فرصت دیدن زندگی سبز ۲۵۰۰ساله
در قلب شهرستانک استان البرز، درخت ارس ۲۵۰۰ساله ایستاده است؛ شاهدی زنده بر تاریخ هزارانساله طبیعت ایران که این روزها بیش از هر زمان دیگری توجه گردشگران و فعالان حوزه گردشگری را به خود جلب کرده است. بازدید راهنمایان گردشگری از این درخت کهنسال، بار دیگر اهمیت و ظرفیتهای بکر کهندار نگری، شاخهای نوظهور از اکوتوریسم، را به چشم مسئولان و کارشناسان کشور آورد؛ حرکتی که میتواند ایران را به قطب جهانی طبیعتگردی و حفاظت از درختان چندهزارساله تبدیل کند؛ بهگونهایکه میتوانیم شاهد توسعه گردشگری پایدار و مسئولانه توأم با حفاظت از این گنجینههای تاریخی زنده باشیم. «مصطفی خوشنویس»، کارشناس و پژوهشگر حوزه میراث طبیعی، بهعنوان محقق کهندارهای ایران از اهمیت این درختان میگوید.
تهدید فرونشست؛ از تختجمشید تا برج طغرل
فرونشست زمین، پدیدهای ژئومورفولوژیک، آرام اما خطرناک است که در دهههای اخیر به یکی از مهمترین چالشهای زیستمحیطی و اصلی جهان تبدیل شده است. این پدیده در اثر افت تراز سطح آبهای زیرزمینی، تراکم خاک، فعالیتهای استخراج میادین نفت، معدن یا عوامل طبیعی ایجاد شده و باعث کاهش ارتفاع سطح زمین و تخریب زیرساختها میشود. در این میان کشور ایران، با اقلیمی خشک، منابع آبی محدود، توسعه نامتوازن و میراثفرهنگی غنی، در زمره آسیبپذیرترین کشورها در برابر این بحران قرار دارد. باید توجه داشت که پدیده فرونشست زمین میتواند جنبههای مختلفی از زندگی انسان را تحتتأثیر قرار دهد، اما در این یادداشت قصد داریم به نقش مخرب این پدیده بر آثار تاریخی و سایت و محوطههای باستانی بپردازیم.
پادکست خبری ۲۲ مرداد
کشف اسکله باستانی قرن هجدهم رازهای تازهای از کشتیسازی انگلیسیها را آشکار کرد
باستانشناسان دانشگاه ساوتهمپتون بریتانیا موفق به کشف اسکلهها و زیرساختهای دریایی دستنخوردهای شدند که در قرن هجدهم برای ساخت و تعمیر کشتیهای ناوگان لرد نلسون مورد استفاده قرار میگرفت و افقهای تازهای در تحقیق درباره کشتیسازی انگلیسی گشود.
پادکست خبری ۲۱ مرداد
بازگشت سلاطین مغول
|پیام ما| در جدیدترین فصل کاوشهای محوطه جهانی سلطانیه که از مردادماه جاری آغاز شده است، باستانشناسان آرامگاهی سلطنتی را از خاک بیرون کشیدند. بهگفته سرپرست این کاوش، شواهد نشان میدهد این آرامگاه متعلق به یکی از اعضای خانواده سلطنتی ایلخانان مغول است. مطالعات باستانشناسان در کنار گنبدسلطانیه تا شهریورماه ادامه خواهد داشت. کاوشهایی که بعد از سالها در محوطه این مجموعه جهانی از سر گرفته شده است.
پادکست خبری ۲۰ مرداد
