بایگانی مطالب: زیست بوم
غذادادن به حیوانات شهری؛ تهدید یا حمایت از محیطزیست؟
آیا غذادادن به حیوانات شهری نشانهای از مهربانی است یا تهدیدی برای محیطزیست؟ این رفتار در نگاه اول شاید عملی خیرخواهانه به نظر برسد، اما تأثیرات واقعی آن بر اکوسیستمهای شهری جای بحث دارد. با بررسی تجربههای جهانی و گفتگو با کارشناسان محیطزیست، نگاهی به این مسئله و تأثیرات مثبت و منفی آن میاندازیم.
چرا احیای دریاچه ارومیه شکست خورد؟
تفکر حاکم در دولت آقای روحانی که حاصل حضور آقایان چیتچیان، کلانتری و میدانی بود، با دیدگاه استانمحور و سازهمحور در رسیدن به هدف احیای دریاچه ارومیه ناکام شد و شکست خورد! در دولت سیزدهم تفکر احیای دریاچه ارومیه اصلاً موضوعیت نداشت!
مجوز اسلحه شکارچیان غیرمجاز باطل شود
بعضاً مشاهده شده است مراجع صادرکننده جواز سلاح اعلام میکنند جوازهای صادره پنجساله است و تا پایان تاریخ انقضای جواز حق ساقط کردن اعتبار جواز را نداریم و یا اعلام میکنند تأیید صلاحیت اشخاص برای حمل سلاح حسب قانون با وزارت اطلاعات است و…
برنامه نجات یوز
«ابتدا باید تهدیدها و مشکلات زیستگاهها را رفع کنیم و به موازات آن پروژهٔ تکثیر در اسارت را در دستورکار داریم، اما اولویت، رفع موانع حضور یوز در زیستگاههاست.» اینها، اولین اظهارنظرهای «شینا انصاری»، رئیس سازمان حفاظت محیطزیست، دربارهٔ گونههای حیاتوحش است. گفتههایی که نشان میدهد در این دولت نیز «یوز» و حفاظت از آن از حساسیت ویژهای برخوردار خواهد بود. در کنار رایزنی با وزارت راهوشهرسازی و سایر وزارتخانهها در زیستگاه چه فعالیتهایی باید انجام شود؟ در گفتوگو با «عطیه تک تهرانی»، کارشناس حیاتوحش که سالها تجربهٔ کار میدانی در زیستگاههای یوز و حفاظت از این گونه را دارد، دراینباره پرسیدیم.
اعداد ناچیز بودجه دولتی برای حفاظت
در دورهٔ سهسالهٔ ریاست «علی سلاجقه» بر سازمان حفاظت محیطزیست بسیاری از مدیران این سازمان ترجیح دادند در حاشیهٔ امن خود باشند و حداکثر تلاششان دوری از رسانه یا انجام هر اقدام حاشیهساز بود. «حسن اکبری»، معاون محیطزیست طبیعی سازمان حفاظت محیطزیست، از معدود مدیرانی بود که با رسانهها ارتباط داشت. سه سال پیش انتخاب او با توجه به سابقه و تجربهای که داشت امیدواریهای زیادی ایجاد کرد، هرچند در پایان این دوره با انتقاداتی از سوی کارشناسان حیاتوحش مواجه شد. با پایان کار دولت قبل و جابهجایی مدیران، بار دیگر سراغ «حسن اکبری» رفتیم و از او دربارهٔ نقاط قوت و ضعف کارش پرسیدیم.
سراغ موضوع محیطزیستی نیامدم در این محیط زندگی میکنم
«ریرا پیوسته خود را بخشی از طبیعت میداند و باور دارد که باید همچون نیاکانمان به آب احترام بگذاریم.» اینها بخشی از بیانیهٔ «ریرا شریعتی»، هنرمند آملی، است. او در شهریورماه امسال در گالری «شیرین» نمایشگاه حجمی را با موضوع رودخانهٔ هراز و شیرابههایی که به آن میریزد، برگزار کرد. تمرکز نمایشگاه شریعتی روی منطقهٔ «عمارت» بود، همان منطقهای که در این سالها یک کلمه دیگر از آن جدا نمیشود؛ «زباله». شیرابههایی که از این منطقه بهسمت هراز راه خود را پیدا کرده، حیات تمام جانداران این رودخانه را به خطر انداخته است. او دربارهٔ موضوع نمایشگاهش به «پیام ما» میگوید: «من سراغ موضوع محیطزیستی نیامدم، من در این محیط زندگی میکنم.»
کوهداری بهجای شهر داری در شیراز
روز چهارشنبه ۲۹ شهریور ۱۴۰۳، گروهی از مردم، تشکلها و کنشگران محیطزیست، جامعه و گروههای ورزشی کوهنوردی استان فارس، در اعتراض به احداث تلهکابین در ارتفاعات «دراک» و پیشگیری از تخریب غیرقانونی این منطقه، در محل اجرای این طرح یعنی در پارک کوهستان گرد هم آمدند. به گفتۀ آنها، در صورت احداث تلهکابین در این محدوده، مهمترین آبخوان، رویشگاهها و زیستگاههای مرتفعترین چکاد شهرستان شیراز، تخریب میشود.
سازمان محیطزیست از اعیان و سازمان منابع طبیعی از عرصۀ تالاب شادگان محافظت کند
«زمان بذلوبخشش از منابع طبیعی کشور سپری شدهاست.» این را «شینا انصاری» رئیس جدید سازمان حفاظت محیطزیست در روز معارفهاش اعلام کرد. یک هفته بعد از اینکه «پیام ما» خبر کاهش ۱۴ هزار هکتاری نقشۀ تالاب بینالمللی شادگان در خوزستان را برای ساخت پتروشیمی منتشر کرد، همزمان تخریب جنگل الیمالات مازندران برای اجرای طرح گردشگری، واکنش کنشگران محیطزیست را به دنبال داشت و قبلتر واگذاری بخشی از تالاب میانکاله برای ساخت پتروشیمی بود که با اعتراض مواجه شد. «میرشکار» مدیرکل حفاظت محیطزیست خوزستان، در گفتوگویی با «ایرنا»، اگرچه کاهش نقشۀ ثبتشدۀ تالاب شادگان در رامسر سایت را رد کرده، اما تأیید کرد که «حد بستر و حریم این تالاب، اخیراً توسط سازمان آب و برق خوزستان بازنگری و اصلاح شده است.»
مغلطۀ «ترال»
پس از پایان توافقنامۀ ممنوعیت صید ترال در دریای عمان و خلیجفارس، از سال گذشته شناورهای صید ترال و پرساینرها (صید محاصرهای)، دوباره و بهرغم همۀ هشدارهای محیطزیستی، به دریا بازگشتهاند. سازمان شیلات میگوید، این شناورها دارای مجوز و برای یک مدتزمانی محدودِ فعالیت و به تعداد محدود فقط برای صید میگو و یک نوع خاص از ماهی ساردین فعالیت میکنند و حالا آنچه مشکل خلیجفارس و دریای عمان است، صید غیرمجاز به این روشهاست که خود سازمان شیلات، آن را «مخرب» ارزیابی میکند. افزایش صید غیرمجاز در استان بوشهر، به این دو روش نامبرده، پای دادستان را هم به میان آورد. شیلات و دادستانی اعلام کردهاند، با قانونشکنان برخورد میشود. قانونشکنان میگویند تا «شغل» دیگری نباشد، چارۀ دیگری نداریم و فعالان محیطزیست، هر دو گروه را زیر سؤال میبرند. به نظر صید ترال و پرساین در جنوب کشور، یک مغالطه است؛ کاری که نکو نیست و مخرب است، اما گروهی میتوانند انجامش دهند و برای گروهی مجازات سنگین در پی دارد.
سهم بخش خصوصی از حفاظت افزایش یابد
«امیدوارم بتوانیم در کنار هم، محیطزیست رنجور و آسیبدیدۀ کشور را حفاظت و شرایط بهتری را فراهم کنیم. حفاظت از محیطزیست، نه راهی راحت است و نه بر سر آن کسی پولی به دست میآورد. این راه جز عشق و جانفشانی و تلاش شبانهروزی نیست.» اینها گفتههای «سعید یوسفپور»، مدیرکل محیطزیست استان چهارمحالوبختیاری در افتتاحیۀ دومین همایش ملی «پارکهای ملی و مناطق تحت حفاظت» در سالن جلسات پارک ملی «تنگ صیاد» بود. در حین نشستن و برخاستن، او گاهی آرام دست به سمت پهلو میبرد تا بتواند درد کلیه را اندکی آرام کند. وضعیت او در این سه روز یعنی از شنبه ۲۴ تا دوشنبه ۲۶ شهریور، همان است که خود اشاره میکند؛ «تلاش شبانهروزی» و «راهی سخت و دشوار»!
