چهار سال پس از یک تصمیم موقت

در سال‌های اخیر، فناوری در صنعت گردشگری فقط شیوه رزرو اقامتگاه را تغییر نداده، بلکه بر نحوه انتخاب مقصد سفر نیز اثر گذاشته است. اگر تا چند سال پیش مسافران ابتدا نام یک شهر را انتخاب می‌کردند و سپس به دنبال محل اقامت می‌گشتند، امروز بسیاری از سفرها از یک تصویر، یک جاذبه طبیعی یا حتی یک نقطه روی نقشه آغاز می‌شوند. همین تغییر رفتار، پلتفرم‌های گردشگری را به سمتی هدایت کرده است که از ابزارهای ساده رزرو فاصله بگیرند و به طراحی تجربه‌ای روی آورند که بتواند مقصد را به کاربر پیشنهاد دهد، نه اینکه فقط گزینه‌های اقامت را نمایش دهد. در چنین فضایی، نسخه جدید نقشه جاباما را می‌توان بیش از یک به‌روزرسانی فنی دانست. این تغییر، نمونه‌ای از رقابتی است که در سال‌های اخیر میان پلتفرم‌های گردشگری شکل گرفته است؛ رقابتی که محور آن نه افزایش تعداد اقامتگاه‌ها، بلکه بهبود تجربه کاربر و استفاده از داده‌ها برای هدایت سفر است.

تالاب «شادگان» همچنان نفس می‌کشد، اما بی‌جان‌تر از گذشته. سال‌هاست فعالان محیط‌زیست درباره حجم بالای آلاینده‌ها، کاهش جمعیت ماهیان بومی به‌دلیل گسترش گونه مهاجم «تیلاپیا» و تأمین‌نشدن حقابه این تالاب هشدار می‌دهند. با این حال، هنوز باران تنها پناه شادگان، زیستمندانش و مردم حاشیه‌نشین آن است. «نازنین همایون‌پور»، عکاس مستند، سه سال به تالاب شادگان و روستاهای پیرامون آن سفر کرد تا چشم‌اندازهای یکی از مهم‌ترین تالاب‌های ایران و نسبت پیچیده انسان و طبیعت را در قاب‌هایش ثبت کند و روایتی از زندگی مردمانی ارائه دهد که سرنوشت‌شان با سرنوشت تالاب گره خورده است. حاصل این پژوهش و عکاسی مستمر، اکنون در کتاب عکس «کاوشی پیرامون تالاب شادگان؛ سایه‌ها در هم‌سازی» منتشر شده است. این کتاب که از سوی نشر «توالی» منتشر شده، روز جمعه ۱۹ تیرماه در گالری «دیدار» تهران رونمایی شد و بخشی از عکس‌های همایون‌پور نیز در این گالری به نمایش درآمد.

بیش از یک قرن و نیم از نخستین تجربه استفاده از قطار برای انتقال مجروحان در جهان می‌گذرد، اما در ایران، ایده بهره‌گیری از ظرفیت شبکه ریلی برای امدادرسانی، پس از شش سال همچنان میان وعده و اجرا در رفت‌وآمد است. حالا و پس از سال‌ها از مطرح شدن طرح «اورژانس ریلی»، اتصال برخی بیمارستان‌های پایتخت به ایستگاه‌های مترو و سپس مسکوت ماندن آن، مدیریت بحران شهر تهران از طرح «امداد مترویی» رونمایی کرده است؛ طرحی که قرار است مترو را به یکی از بازوهای انتقال مصدومان در بحران‌ها تبدیل کند.

امسال قرار بود دوباره نام بنه‌های زاگرس در ایلام با صمغ‌گیری گره بخورد؛ همان درختان کهنسالی که هنوز جای تیغ‌های سال‌های گذشته بر تنه‌هایشان پیداست. اما این بار، پیش از آنکه فصل برداشت آغاز شود، مجوزها متوقف شدند. این تصمیم شاید فقط برای یک سال، بنه‌ها را از زخم‌های تازه دور نگه دارد، اما به جدالی که سال‌هاست میان کارشناسان، کنشگران محیط‌زیست و متولیان منابع طبیعی جریان دارد، پایان نداده است؛ جدالی بر سر این پرسش که آیا جنگل‌های زاگرس هنوز تاب بهره‌برداری را دارند یا نه؟

| پیام ما | صبح زود، پیش از آنکه آفتاب کامل بر زمین بنشیند، در میلیون‌ها قطعه زمین کوچک در آسیا و آفریقا، کشاورزان تا کمر روی خاک خم می‌شوند تا از زمینی چندصد متری، سبزی، غله و صیفی‌جات مورد نیاز شهرنشینان را برداشت کنند. اما همان دست‌هایی که غذای شهر را می‌کارند، در آمار جهانی فقر نیز حضور دارند. غذای جهان از زمین‌های کوچک روستایی تأمین می‌شود، اما سرمایه‌ای که باید این زمین‌ها را سرپا نگه دارد، اغلب در کارخانه‌ها، صنایع بسته‌بندی، زنجیره‌های توزیع و فروشگاه‌های شهری متوقف می‌شود و به کشاورز نمی‌رسد. این روایت، گزارشی است درباره «تأمین مالی نقطه شروع نظام‌های غذایی» که صندوق بین‌المللی توسعه کشاورزی و سازمان ملل متحد به مناسبت دومین روز جهانی توسعه روستایی، در ششم ژوئیه ۲۰۲۶ منتشر کرده‌اند.