معاون حفاظت و بهره‌برداری شرکت آب منطقه‌ای اصفهان از ذخیره ۴۴۹ میلیون مترمکعبی سد زاینده‌رود خبر داد و گفت: این میزان ۴۸ درصد کمتر از میانگین بلندمدت است. مسئولان بر ضرورت صرفه‌جویی و حفظ ذخیره ۲۳۶ میلیون مترمکعبی سد تا پایان سال آبی تأکید کردند.

با وجود توقف یک‌ساله فعالیت معدن پتاس در حوضه آبریز تالاب گاوخونی، کانال‌های زهکش رهاشده به طول دو کیلومتر همچنان مانند یک پمپ حرارتی عمل کرده و آب‌های زیرزمینی منتهی به تالاب را تبخیر می‌کنند. کارشناسان هشدار می‌دهند تداوم این روند، خطر انتشار ریزگردهای سمی و فلزات سنگین را در شعاع ۵۰۰ کیلومتری افزایش می‌دهد.

استاندار اصفهان در نشست کارگروه مدیریت تالاب‌های استان، با تأکید بر اینکه تالاب گاوخونی شاخص اصلی سلامت حوضه آبریز زاینده‌رود است، خواستار تفکیک و تخصیص مستقل حق‌آبه زیست‌محیطی این تالاب بین‌المللی در جداول منابع و مصارف وزارت نیرو شد.

بحران آب، خشکی زاینده‌رود و عقب‌نشینی تالاب بین‌المللی گاوخونی، اصفهان را در خط مقدم یکی از جدی‌ترین چالش‌های زیست‌محیطی کشور قرار داده است. در نشست تخصصی مدیریت کانون‌های گردوغبار، مسئولان ملی و استانی بر این نکته تأکید کردند که مهار این بحران بدون تأمین حقابه‌های زیست‌محیطی، افزایش اعتبارات، بیابان‌زدایی هدفمند و همکاری مشترک میان استان‌های درگیر، ممکن نخواهد بود.

با وجود افزایش خروجی سد زاینده‌رود از ۱۱ خرداد و جریان یافتن آب در بستر این رودخانه برای تأمین نیازهای کشاورزی به مدت سه ماه، گزارش‌ها نشان می‌دهد که تاکنون هیچ سهمی از این رهاسازی برای تالاب بین‌المللی گاوخونی در نظر گرفته نشده است؛ موضوعی که نگرانی کارشناسان و فعالان محیط‌زیست درباره ادامه خشکی این تالاب را افزایش داده است.

در شرایطی که استان اصفهان با مجموعه‌ای از بحران‌های جدی محیط‌زیستی از جمله خشکی زاینده‌رود، وضعیت بحرانی تالاب گاوخونی، فرونشست زمین و آلودگی هوا روبه‌رو است، کارشناسان و فعالان این حوزه تغییرات پی‌درپی در مدیریت اداره‌کل حفاظت محیط‌زیست استان را یکی از موانع مهم در مسیر مدیریت مؤثر این چالش‌ها می‌دانند.

لوله‌های انتقال آب به پروژه سد «ماندگان» اضافه شد و این یعنی کار خط انتقال تمام شده و به‌زودی عملیات احداث تاج سد شروع می‌شود. ماندگان یکی از پروژه‌های پُرمناقشه و بدون ارزیابی محیط‌زیستی است که با هدف تأمین منابع آبی اصفهان طراحی شده؛ پروژه‌ای که به‌زعم کارشناسان، خسارات جبران‌ناپذیری به منطقه حفاظت‌شده «دنا» وارد می‌کند. این درحالی‌است که بعضی از موافقان انتقال آب بین‌حوضه‌ای معتقدند این سد اصفهان را از تشنگی نجات می‌دهد. سؤال اما اینجاست که برای رفع این مشکل ارزیابی‌های محیط‌زیستی را باید نادیده گرفت؟

زاینده‌رود، شاهرگ تاریخی اصفهان، امروز زیر سایه برج‌های سر به فلک کشیده و دیوارهای شیشه‌ای، نفس‌نفس می‌زند. هر طبقه اضافه، بخشی از هویت تاریخی شهر را فرو می‌بلعد و چشم‌انداز منحصربه‌فرد اصفهان را درهم می‌شکند. رودخانه‌ای که روزگاری قلب حیات فرهنگی و اجتماعی شهر بود، اکنون در معرض تخریب تدریجی قرار دارد. خط آسمان تاریخی اصفهان در حال فروپاشی است و روند شتابان ساخت‌وساز، هیچ نشانه‌ای از توقف ندارد. هر مجوز بی‌رویه، زخمی تازه بر پیکره میراث طبیعی و فرهنگی شهر وارد می‌کند و فرصتی که برای حفظ هویت تاریخی باقی مانده، در حال تباه‌شدن است. این تهدید، هر شهروند و گردشگری را که به حریم زاینده‌رود می‌آید، به سکوتی پر از اضطراب و نگرانی می‌کشاند. این گزارش با هدف واکاوی دقیق برج‌سازی‌ها در حریم زاینده‌رود و پیامدهای خطرناک آن برای هویت تاریخی اصفهان تهیه شده است. در ادامه، کارشناسان، معماران و مسئولان مرتبط، در گفت‌وگو با «پیام ما» جزئیات تهدیدهای جاری را بیان می‌کنند و هشدارهای جدی خود را درباره نابودی میراث فرهنگی شهر مطرح می‌کنند.