بایگانی مطالب : محیط زیست
دنیای پرچالش «گلستان»
«پارک ملی گلستان دنیایی از چالشهاست.» این گفته «احمد رادمان»، رئیس این پارک ملی است. او چهارشنبه، ۲۱ شهریور ۱۴۰۳، بهعنوان رئیس این پارک انتخاب شد و از آن روز تا اکنون درگیر مشکلات آن است. زمان پذیرش این مسئولیت، تصور میکرد کاری سادهتر است، اما همان روزهای اول دریافت که مأموریتی دشوار در پیش دارد. همین موضوع سبب شد در جواب پرسشی مبنیبر اینکه بزرگترین مشکل شما چیست؟ اینطور پاسخ دهد که دنیایی از چالش در پارک ملی گلستان وجود دارد که باید حل شوند؛ اولین آنها رسیدگی به وضعیت همیاران پارک ملی است، همان نیروهایی که در هفت سال گذشته با حداقلیترین امکانات در کنار محیطبانان برای حفاظت از پارک تلاش میکنند. در گفتوگو با رئیس پارک ملی گلستان از او سایر مسائل و مشکلات این پارک، برنامههای او برای این چالشها و ساماندهی تفرج در این پارک ملی پرسیدیم. او ورود درآمد حاصله از تفرجگاهها را راهی دانست که میتواند تمام مشکلات را حل کند.
مواجهه با دریای گردوغبار
«اگر ۱۰ سال قبل کسی میگفت در مازندران غبار وجود دارد، همه فکر میکردند شوخی میکند، حالا چی؟ غبار به اینجا هم رسید.» این جمله را یکی از اهالی بابل میگوید که در چندین عکس و فیلم از آنجا در کانال بابلیها و دیگر کانالها، این شهر را هم با ریزگرد اندک نشان میدهد. در سالهای اخیر غبار راهش به گلستان و بعد مازندران باز شد. مهمترین راهی که غبارها طی کردهاند، از بیابان قرهقوم ترکمنستان بوده؛ اما حالا که آب خزر عقب نشسته، بیم افزایش غبارهای داخلی هم بالا گرفته است. شنهای ساحل با پسروی دریا رطوبت خود را از دست میدهند و آب دریا که قبلاً تالابهای مهم استانهای شمالی را سیراب میکرد، هر روز کمرمقتر از قبل میشود. چنانچه استاندار مازندران در روزهای اخیر گفت «۱۵ هزار هکتار از ۴۵ هزار هکتار پهنه آبی تالاب میانکاله رو به خشکی رفته است.»
کمک هوش مصنوعی به پاکسازی اقیانوسها از پلاستیک
درخواست بازگشت مرجعیت کنوانسیون تنوع زیستی به سازمان محیطزیست
جمعی از اعضای هیأت علمی دانشگاهها، متخصصان، فعالان اجتماعی و تشکلهای محیطزیستی با انتشار بیانیهای مشترک خواستار بازگرداندن مرجعیت کنوانسیون تنوع زیستی (CBD) به سازمان حفاظت محیط زیست شدند. آنها با انتقاد از واگذاری شتابزده این مسئولیت به نهادی غیرمتخصص، از دولت چهاردهم خواستهاند این تصمیم را اصلاح کند.
دود زبالهسوزی در چشم مردم
در استانهای ساحلی شمال، آتش زدن باقیمانده محصولات در زمینهای زراعی یک روش سنتی رایج بوده است. با پیدایش پسماندهای مصرفی و افزایش تدریجی آنها و نبود گزینههای جایگزین مدیریت پسماند، همچنان سوزاندن بهعنوان اصلیترین راهکار مورد استفاده روستاییان قرار میگرفت. ازآنجاکه پسماندهای روستایی همواره حاوی مقدار زیادی چوب و پوشال نیز بود، زبالههای مصرفی مانند بستههای پلاستیکی هم به این ترکیب اضافه میشد و در خانهها سوزانده میشد. در دهه ۸۰، زمانی که سطلهای زباله به روستاها آورده شد، اگرچه بخش عمدهای از زبالهها در این سطلها جمعآوری و انتقال مییافت، اما همچنان مقدار زیادی زباله که بیش از ظرفیت انتقال بود، بهدلیل مشکلات این سیستم انتقال نمییافت و توسط دهیاریها سوزانده میشد. اکنون سوزاندن زباله در محلههای متعدد و خانههای روستایی به یک راهکار تثبیتشده تبدیل شده است. افزایش میزان حجمی و وزنی زبالههای روستایی، این آتشها را به شعلههای بزرگتری تبدیل کرده که حالا خود، یک معضل جدید است.
سالی ۱۲۱ هزار ذره پلاستیکی در بدن ما!
خرچنگهای گوشهگیر اگر حق انتخاب بین دو صدف حلزون دریایی را داشته باشند، میدانند کدامیک خانه بهتری است. این تا زمانی است که قدرت تفکرشان با بلعیدن ریزپلاستیکها مخدوش نشده باشد. درواقع، ریزپلاستیکها بر قدرت تصمیمگیری این خرچنگها که برای بقایشان مهم است، تأثیر بسزایی دارند. آنها تنها نیستند: بهنظر میرسد در سراسر قلمرو حیوانات ذرات بسیار ریز پلاستیک باعث تغییر رفتار و اختلال در قدرت تشخیص میشود. قرار گرفتن در معرض این ذرات موشها را فراموشکارتر و غیراجتماعیتر کرده است، زنبورها مشکل یادگیری پیدا کردهاند و گورخرماهیها اضطراب بیشتری از خود نشان میدهند. چنین یافتههایی میتواند هشداری برای انسانها باشد.
خداحافظی گنجشکها با چنارهای تهران
«شهرداری تهران بلندگوهایی در پارکها نصب کرده و صدای پرندگان بومی نظیر سسکها، چرخریسکها و بلبلها را که در حال جفتیابی و لانهسازیاند، مداوم پخش میکند.» این جمله که توسط آرش حبیبیآزاد پرندهنگر پیشکسوت بیان شده، نشان میدهد مدیران شهری تا چه اندازه با مقوله پرندگان و تنوعزیستی ناآشنا هستند. همین عدم اطلاع هم سبب شده است پرندهنگری در فضاهای شهری با دوربین دوچشمی پدیدهای عجیب باشد و گاه برای پرندهنگران مشکلاتی ایجاد کنند. شعار امسال روز جهانی پرندگان مهاجر «فضاهای مشترک: ایجاد شهرها و جوامع دوستدار پرندگان» است. شعاری که بر همزیستی سالم بین انسان و پرندگان تأکید دارد و تلاش میکند با افزایش آگاهیبخشی، شرایط امنتری را برای این گونهها اعم از مهاجر و غیرمهاجر فراهم آورد. شاید با مطالعه مطالب این پرونده از سوی مسئولان شهری، شاهد قطع صدای سسکها، چرخریسکها و بلبلها از بلندگوها باشیم و مزاحمت پرندهنگران بهواسطه داشتن دوربین دوچشمی هم متوقف شود.
در انتظار تصمیم سرنوشتساز
معاون محیطزیست طبیعی و تنوعزیستی سازمان حفاظت محیطزیست ضمن بیان اینکه انتقال مرجعیت کنوانسیون تنوعزیستی به این سازمان منتظر تصمیم هیئت دولت است، دلایل ارجحیت سازمان محیطزیست برای برعهده گرفتن مسئولیت این کنوانسیون را برشمرد.
پیوند ناگسستنی «خلیجفارس» با کنوانسیونهای محیطزیستی
| پیام ما| «جزیرهای کوچک با سواحل شنی و صخرهای در دریا، واقع در بخش شمال مرکزی خلیجفارس، که با صخرههای مرجانی بسیار ارزشمندی احاطه شده است.» این تعریفی است که در کنوانسیون رامسر درباره «شیدور» آمده است. تنها در این سند نیست که «فارس» کنار «خلیج» جا خوش کرده. در بسیاری از اسناد بینالمللی محیطزیست، درباره این منطقه از اسم «خلیجفارس» استفاده شده است، البته از آنسو تلاش برای کمرنگ کردن این اسم هم کم نبوده و تلاش بسیاری شده تا عبارتهای دیگری جایگزین شود. تلاشهایی که تاکنون موفقیتآمیز نبودهاند.
تعادل اکوسیستم در گرو بقای شکارچیان دریایی
با هدف حفاظت از اکوسیستمهای دریایی و جلوگیری از کاهش شدید جمعیت کوسهماهیها و سفرهماهیها، اتاق اصناف ایران طی ابلاغیهای، طبخ و عرضه این گونهها در تمامی رستورانها و مراکز تهیه غذا را ممنوع اعلام کرد.
