راهکاری ساده و علمی بر رفع ناترازی آبخوان‌ها و سایر معضلات زیستی کشور

مشکل قطع چندساعته یا چندروزه آب در محله‌های شهر اهواز به مشکلی مزمن بدل شده است، اهالی می‌گویند به‌نظر می‌رسد راه‌حلی برای آن وجود ندارد. هر بار با قطع شدن آب، شرکت آبفای خوزستان بیانیه‌ای صادر کرده است و از محله‌هایی که تحت‌تأثیر قرار خواهند گرفت نام می‌برد. در هر اطلاعیه نیز دلیل این قطعی که تا ۱۲ ساعت یا بیش‌ازآن هم ادامه پیدا می‌کند، شکستگی یک خط لوله اصلی را عنوان می‌کند. این‌بار هم یک شکستگی دیگر دسترسی پنج محله اهواز به آب را قطع کرده است. اهوازی‌ها می‌گویند از این‌همه قطع آب خسته شده‌اند، اما تا آب نیمی از شهر قطع شود، کسی فکر نمی‌کند اتفاق بدی افتاده است. در شش ماه نخست امسال سه بار حادثه در شبکه دسترسی این محله‌ها به آب را برای مدت طولانی قطع کرده است. افت فشار آب از دیگر اتفاقات شایع در شبکه آبرسانی اهواز است که شرکت آبفا دلیل آن را انشعابات غیرمجاز می‌داند.

وزیر امور خارجه گفت: سفر فاروغ اعظم به ایران انجام نمی‌شود.

اسفند سال قبل رئیس‌جمهوری وقت، سید ابراهیم رئیسی، در مراسم افتتاح و بهره‌برداری از ۱۵ طرح آب و برق در استان بوشهر اعلام کرد مشکل جیره‌بندی آب در بوشهر حل شده است: «رفع مشکل آب شرب مردم بوشهر و پایان جیره‌بندی آب در این استان از نتایج توجه دولت به رفع مشکلات ناشی از تنش آبی در کشور است.» حالا خلاف اعلام دولت سیزدهم اهالی بوشهر می‌گویند فقط مشکل جیره‌بندی آب در بوشهر حل نشده است بلکه در برخی از محله‌های مرکز استان این مشکل تشدید شده است.

به‌استناد گزارش آماری در سامانه ثبت و احوال کشور در شش‌ماهه اول امسال، تعداد دو هزار و ۸۰۹ واقعه طلاق در استان کردستان به ثبت رسیده است كه نسبت به مدت مشابه سال قبل ۱۲ درصد افزایش داشته است. این آمار استخراج‌شده برمبنای تاریخ وقوع و براساس ثبت گزارش تا سوم مهر سال جاری است، براساس این گزارش، بیشترین طلاق ثبت‌شده مردان مربوط به گروه سنی ۴۰ تا ۴۴ساله به تعداد ۵۸۸ مورد است که ۲۲ درصد از کل طلاق‌های استان در مدت شش‌ماهه امسال به این گروه سنی از مردان تعلق دارد. بیشترین طلاق ثبت‌شده زنان نیز مربوط به گروه سنی ۳۵ تا ۳۹ساله به تعداد ۶۲۱ مورد ثبت و گزارش شده که از نظر آماری ۳.۱۹ درصد از کل طلاق ثبت‌شده در مدت زمان مذکور اعلام شده است. از كل طلاق‌های ثبت‌شده در شش ماه امسال، تعداد دو هزار و ۵۲۵ مورد آن شهری و ۲۸۴ مورد آن روستایی است که درواقع به‌عبارتی ۸۹.۸۹ درصد از واقعه طلاق در مناطق شهری و ۱۱.۱۰ درصد در مناطق روستایی استان کردستان به ثبت رسیده است. بنا بر همین آمار، سنندج با ثبت یک هزار و ۱۰۹ مورد طلاق و ۶.۲۹ درصد افزایش و کامیاران با ۲۷۲ مورد واقعه طلاق و افزایش ۱.۵۸ درصدی، در صدر سونامی طلاق کردستان قرار دارد و سروآباد با ثبت یک مورد در کف جدول آمار طلاق قرار گرفته است و این شهرستان جزو شهرستان‌های به‌نوعی فاقد پدیده طلاق در استان شناخته می‌شود. طبق جدول گزارش آماری در سامانه ثبت احوال، طلاق در شهرستان‌های بانه ۱۵۳ مورد، دهگلان ۶۶ مورد، بیجار ۱۰۸ مورد، قروه ۲۳۴ مورد و مریوان ۳۲۸ مورد ثبت شده که به‌ترتیب نسبت به مدت مشابه سال قبل بانه ۸.۱۶ درصد، دهگلان ۵.۱۹ درصد، بیجار ۷.۲ درصد و مریوان ۱.۷ درصد کاهش یافته است و مابقی شهرستان‌ها از جمله سقز و دیوان‌د‌ره نیز به‌ترتیب ۱.۳ درصد و ۸.۲۳ درصد روند افزایشی دارند. خبرنگار روزنامه پیام‌ما، پدیده طلاق در کردستان را در گفت‌وگو با دکتر «کاوه قادری»، دانش‌آموخته دکتری روانشناسی بالینی و مدرس دانشگاه علامه طباطبایی کاویده است که به اعتقاد این روانشناس، کردستان بر گسل زلزله طلاق قرار دارد و اگر مسئولان آژیر این قطار ترمزبریده را نکشند، کانون خانواده‌ها به‌سمت دره سقوط ازهم‌پاشیدگی است این روانشناس و پژوهشگر پدیده طلاق در کردستان و کشور، از اینکه بررسی‌های آکادمیکی نشان می‌دهد که زوجین در پنج سال اول زندگی در ایران از هم جدا می‌شوند، ابراز نگرانی می‌کند و می‌گوید باتوجه‌به افزایش میانگین سنی مردان و زنان در پدیده طلاق باید نگران شکستن قبح طلاق در گروه سنی بالا در کشور به‌ویژه استان کردستان بود؛ چراکه در دوران‌های نه‌چندان دور تاریخ طلاق در گروه سنی ۴۰ تا ۴۴ سال مردان و ۳۵ تا ۳۹ سال زنان چندان مرسوم نبود؛ اما افزایش ۲۲ درصدی گروه سنی مردان و ۳.۱۹ درصدی میانگین گروه سنی زنان نگران‌کننده است. آنچه در پی می‌خوانید دیدگاه و نظر کاوه قادری، دانش‌آموخته روانشناسی بالینی و پژوهشگر مؤلفه‌های پدیده طلاق در کردستان و کشور است.

«به‌نام فروریزنده باران‌ها، روان‌کننده تنداب‌ها و پروردگار آبرفت‌های درشت‌دانه» آهنگ کوثر بنابه عادت دیرینه سخنانش را این‌گونه شروع می‌کرد. یک‌بار خبرنگاری از او پرسید آخرین جمله‌ای که دوست دارید بگویید چیست؟ «می‌گویم آب، بركت زمین است و ما هنوز ناشكریم. آرزوی سید آهنگ كوثر آن است كه بتواند به‌اندازه خرخاكی برای سرزمینش سودمند باشد. ذرات ما باید با عشق، جهانی دیگر را بسازند.» او در حیات پربار ۸۸ساله خود با عشق زمین میهنش را به جایی بهتر برای زیستن بدل و ناممکن را ممکن کرد. درگذشت سید آهنگ کوثر خسران بزرگی است برای ایران که یکی از حافظانش را از دست داد.

در ایران تغییراقلیم با چهره‌ خشکسالی و گردوغبار خود را نشان داده و گستره‌ بحران به‌ویژه در سال‌ها و فصل‌های خشک‌تر موضوع برخورد علمی با بحران را پررنگ کرده است. استفاده از فناوری یکی از همان راهکارهایی است که برای رفع مشکلات ناشی از خشکی تالاب‌ها جلوگیری از برخاستن غبار بیشتر محل بحث بوده است. سال ۱۳۹۶ «عیسی کلانتری»، رئیس وقت سازمان حفاظت محیط‌زیست درباره ضرورت استفاده از علم روز برای حل مسائل محیط‌زیست و ضرورت آموزش‌ دیدن کارشناسان تأکید کرده بود. اما از آن زمان تاکنون چقدر از دانش‌های نوین در معضلاتی چون حل پدیده گردوغبار استفاده شده است؟

باوجود اجرای طرح مقابله با بیابان، شن‌های روانِ تثبیت‌نشده در خراسان‌شمالی علاوه‌بر طوفان‌های گردوغبار مشکل جدیدی در تأسیسات آبرسانی به‌وجود آورده و این‌بار «سد دوستی»، مهمترین منبع آبرسان به شهر مشهد و بخش‌های قابل‌توجهی از خراسان‌رضوی را تحت‌تأثیر قرار داده است. روز گذشته شرکت آب منطقه‌ای خراسان‌رضوی اعلام کرده است با طوفان‌های شن مکرر در شهرستان سرخس بخش‌هایی از شبکه آبیاری در زیر ماسه‌ها دفن می‌شود. ماسه‌ها بر آبراهه‌های رودخانه‌ها، کانال‌ها، انهار و بر روی شبکه هیدروگرافی منطقه نیز آثار منفی کاملاً مشهودی باقی گذاشته‌اند. همچنین، مسدود شدن شبکه پایاب «دوستی»، ایجاد انحراف در مسیر آب‌های جاری و درنهایت فرسایش کناره رودخانه‌ها از دیگر چالش‌هایی است که ماسه‌های روان سرخس ایجاد کرده است.

|پیام ما | نمایشگاه صنایع‌دستی و گردشگری امروز در شهر جهانی فرش به کار خود پایان می‌دهد؛ نمایشگاهی که بنا داشت فرصت‌های گردشگری و صنایع‌دستی کشور را به نمایش بگذارد. اما این‌روزها گردشگری و صنایع‌دستی ایران هر روز بیش از قبل فرصت‌ها را به اخبار تلخ می‌بازند و میدان فعالیتشان هر روز کوچکتر از قبل می‌شود. با این‌همه، هنرمندان و فعالان این حوزه‌ها همچنان به کمترین امیدها دل بسته‌اند. تبریز و صنایع‌دستی همنشینی دیرینه با‌هم دارند و نمایشگاه صنایع‌دستی و گردشگری که با هدف ارائه ظرفیت‌های صنایع‌دستی و گردشگری در استان‌های مختلف برگزار شده بود، می‌توانست بهانه‌ای باشد تا به مهمترین ظرفیت صنایع‌دستی تبریز یعنی فرش دستباف توجه شود.

در‌حالی‌که ایران در مناسبات آبی خود در رودخانه‌های فرامرزی به‌ویژه طی چندسال اخیر کامیابی نداشته است و در سه رودخانه «هیرمند»، «فراه‌رود» و «هریرود» مداخله افغانستان حقابه را به حداقل ممکن رسانده، شرق کشور با بحران شدید آب رو‌به‌رو است. یک‌سو سیستان و هامون بی‌آب است و یک‌سو خراسان‌رضوی به مرکزیت مشهد که حتی آب‌های زیرزمینی خود را از دست داده است. «محمدباقر قالیباف»، رئیس مجلس شورای اسلامی پس از مراجعت از سفر تاجیکستان، اعلام کرد برای انتقال آب از تاجیکستان به ترکمنستان و انتقال به سد دوستی مذاکره کرده است و حالا کارشناسان می‌گویند حتی به زبان آوردن این موضوع به صلاح نیست؛ چراکه فشار طالبان را هم بر حقابه هریرود و هم هیرمند و مناسبات در فراه تشدید می‌کند. به‌گفته کارشناسان، گرچه طالبان با تکمیل کانال «قوش‌تپه»، «آمودریا»، سرچشمه‌ای که گویا رئیس مجلس به آن امید بسته را هم خشک می‌کند، اما ماجرا به همین جا ختم نمی‌شود و این‌بار فشار‌های آبی طالبان بر ایران شدت می‌گیرد و او امتیازات دیگری از جمله فروش آب به ایران را به جای تأمین حقابه قانونی آن را مطالبه می‌کند.