بایگانی مطالب : منابع طبیعی
بیم ناممکن شدن سکونت در مرکز ایران
|پیام ما| فرونشست زمین در بسیاری از شهرهای کشور زنگ خطر را به صدا درآورده و بسیاری از کارشناسان نگران عواقب آن هستند. در تازهترین هشدار، رئیس گروه «آبزمینشناسی» سازمان زمینشناسی کشور با بیان اینکه ایران مرکزی با خطر شدید فرونشست روبهرو است گفت: با ادامهٔ این روند موجی از مهاجرتهای سرزمینی از ایران مرکزی را شاهد خواهیم بود.
تخریب سالانه یک میلیون هکتار از سرزمین
|پیام ما| مطالعات نشان میدهند که درحالحاضر ۲۲ استان از ۳۱ استان کشور، تحتتأثیر فرسایش بادی هستند و در این ۲۲ استان، ۲۳۳ منطقه بهصورت کانونهای بحرانی درآمدهاند؛ این کانونهای بحران، منشأ تولید گردوغبار هستند که خسارات فراوانی به مناطق اطراف خود خصوصاً در حوزهٔ سلامت انسان و کشاورزی وارد میکنند. مدیرکل اسبق دفتر امور بیابان سازمان منابع طبیعی و آبخیزداری کشور، گفته است که مساحت کانونهای بحران در کشور، هماکنون ۱۴ میلیون هکتار است، اما تخمین زده شده که سالانه یک میلیون هکتار به تخریب سرزمینی ناشی از فرسایش بادی اضافه میشود.
جنگل «ازمیر» در حصار آتش
پنج روز است که جنگلهای غرب استان ازمیر در کشور ترکیه، در کرانههای آتش میسوزند و یکی از قربانیان آتشسوزیهای این کشور شدند. بسیاری از مردم راهی بیمارستان شدهاند، خانه و کاشانههایشان را از دست داده و حیوانات بسیاری مردهاند. این آتشسوزی در روز چهارم تحت کنترل درآمد، اما نگرانیها همچنان ادامه دارد.
هشت توصیهٔ آبی به دولت چهاردهم
بازبینی انتقادی تجربیات اصلاحات آبی در کشور ایران و کشورهای درحالتوسعه، توصیههای راهبردی مهمی را برای تحقق جهتگیریهای اصلی اجتماعی و اقتصادیکردن آب در جامعه، در پیشروی سیاستگذار یا سیاستگذاران قرار میدهد. ازاینرو، جهتگیریها و استراتژیهای دولت چهاردهم برای گشودن روزنههایی در شرایط بحرانی موجود، میتواند بسیار حائز اهمیت و توجه باشد. این در صورتی است که دولت چهاردهم دربارۀ مدیریت و حکمرانی آب، جهتگیریها و راهبردهایی داشته باشد که بتواند برای تحقق هدفهای اصلی اسناد بالادستی موجود، نقش اثربخشی را ایفا کند؛ بهویژه آنکه درحالحاضر، مقوله آب بهشدت «دولتمحور» است و به همین دلیل جامعه در مورد این موضوع احساس همدلی و اشتراک نظر ندارد. از سوی دیگر، توسعۀ اقتصادی کشور بهشدت «آبمحور» است و بخش بسیار مهمی از تولید ناخالص ملی ما صرف خدمترسانی به مردم در حوزۀ شهری و روستایی و اقتصادی میشود که دارای کارایی و بازده اقتصادی ناچیزی است. اما میبینیم بهجای اقتصاد «کمآبمحور» و کارآمد، دولت در برنامه و بودجهریزی، بهطور عمده بهدنبال حلوفصل اقتصاد «بنگاهمحور» است. البته توجه اقتصاد بنگاه شرکتهای کارگزار هم مهم است اما، اینکه خدمات آب با کیفیت بهتری در اختیار مردم قرار بگیرند تا اثربخشی و کارایی بیشتری داشته باشد، مهمتر از آن است. این ترمیم و بازسازی در درجۀ اول به یک دولت «فروتن و توسعهگرا» نیاز دارد که سهم خود را از اشتباهات گذشته بپذیرد و تن به نظارتهای اجتماعی بدهد. در همين راستا، توصيههای راهبردی آبی برای اثربخشبودن دولت چهاردهم در بخش آب پيشنهاد میشود که به شرح پيوست تقديم میگردد.
«منابع طبیعی» فقط با فعالیت سازمانی سامان نمییابد
|پیام ما| با انتخاب وزیر وزارت جهاد کشاورزی و گرفتن رأی اعتماد توسط مجلس شورای اسلامی، گام بعدی، انتخاب رئیس سازمان منابع طبیعی است. «پیام ما» از هفتۀ گذشته تاکنون، تلاش کرده تا دیدگاه کارشناسان مختلف را در زمینۀ مهمترین چالشها و اولویتهای این سازمان پوشش دهد. در این شماره، دیدگاه دو کارشناس را منتشر کردهایم؛ «مظفر شیروانی» مشاور بینالمللی جنگل و محیطزیست و «شاهرخ جباری» کارشناس امور جنگل و منابع طبیعی.
یک وزارتخانه متولی ۸۴ درصد خاک ایران
«رهاشدگی» توصیف رایجی است که این روزها متخصصین، کنشگران و کارشناسان، در شرح وضعیت منابع طبیعی ایران به کار میبرند؛ توصیف ِ جنگلهایی که همهساله بهخاطر تصرفات غیرقانونی، قاچاق چوب، پاکتراشی و تغییر کاربری، واگذاریهای افسارگسیخته به ذینفوذان، اجرای طرحهای عمومی و عمرانی، آتشسوزیهای مکرر و ...، سطحشان کاهش مییابد؛ جنگلها و مراتعی که خشکسالی، حضور دام غیرمجاز و بیش از حد توان اکولوژیکی این اکوسیستمها، آفات، کشت زیراشکوب و...، قدرت زادآوری را از آنها گرفته است.
دو شاخص مهم رئیس سازمان منابع طبیعی
دربارۀ مهمترین چالشهای سازمان منابع طبیعی، آنقدر گفته شده که تکرار آنها ملالآور است.
مانع توسعه یا حافظ سرزمین
وزارت جهاد کشاورزی بهعنوان یک دستگاه اجرایی «مصرفکنندۀ منابع طبیعی» و متولی تأمین «امنیت غذایی»، نمیتواند در زمینۀ حفظ منابع طبیعی نقش جدی و مؤثری داشته باشد و بهتر است که بخش منابع طبیعی مستقل شده و از بدنۀ وزارت جهاد کشاورزی جدا شود.
توقف تکه شدن «دنا»
|پیام ما| ماجرای تکهکردن رشته کوه دنا و سپردن مدیریت شمال شرق آن به استان اصفهان، بهگفتۀ «محمد بهرامی» نمایندۀ بویراحمد، دنا و مارگون، از سال ۹۶ مطرح شد و تعدادی از مدیران استان اصفهان در تلاش بودند تا این بخشی از منطقۀ حفاظتشدۀ دنا به استان اصفهان بپیوندد. این رشتهکوه دیواری مرزی بین اصفهان در شمال شرق و کهگیلویهوبویراحمد در جنوب غرب است و فعالان میگویند، جداکردن مدیریت بخشی از آن، باعث تخریب و آسیبرسیدن به منطقه خواهد شد؛ هرچند بهرامی میگوید: «فعلاً این طرح مسکوت مانده و امیدوارم این مصوبه بهصورت کامل ملغی شود.»
تداوم نگرانی در مورد جنگل الیمالات نور
