بایگانی مطالب: کتاب و اندیشه

در جست‌وجوی زبان شخصی برای خلق شعر

کتاب «آینه‌دان؛ کارگاه مکتوب شعر» نوشته مهدی فرجی به‌تازگی از سوی انتشارات وزن دنیا منتشر شده است. این کتاب حاصل تجربه دو دهه آموزش کارگاهی شعر است و در دو فصل، با رویکردی تحلیلی-تجربی، به شگردها و شیوه‌های سرایش، فرایند خلق شعر و کشف زبان شخصی شاعر می‌پردازد.
در جست‌وجوی زبان شخصی برای خلق شعر

وقتی مرگ هم نمی‌تواند آدمی را از خودش خلاص کند

نگاهی به «شب آخر» نوشته «امانوئل بوو»
یادداشت مداح

زندگی از چشم دیگری

| پیام ما | خواندن داستان شاید یکی از معدود تجربه‌هایی باشد که به انسان اجازه می‌دهد برای ساعاتی وارد ذهن و تجربه انسانی دیگر شود و جهان را از چشم او ببیند. پژوهش‌های روان‌شناختی نشان می‌دهند که داستان‌خوانی، فراتر از تقویت مهارت خواندن، می‌تواند بر نحوه درک ما از دیگران، روابط اجتماعی و حتی کیفیت زندگی اثر بگذارد. مقاله «مزایای خواندن داستان‌های روایی» که به‌تازگی در یک مجله روان‌شناسی منتشر شده، مجموعه‌ای از یافته‌های پژوهشی درباره تأثیر داستان بر ذهن و زندگی اجتماعی انسان را بررسی کرده است؛ از جمله نقشی که داستان می‌تواند در پرورش همدلی و توانایی دیدن جهان از منظر دیگری ایفا کند.

در زیرزمینِ ذهن یک انسان

چرا «یادداشت‌های زیرزمینی» همچنان پرفروش است؟
در زیرزمینِ ذهن یک انسان

سفر به روایت روزنامه‌نگار پیشکسوت

نسل قدیم «سیروس علی‌نژاد» را با روزنامه «آیندگان» می‌شناسد؛ روزنامه‌ای که در کنار جنجال‌های «کیهان» و محافظه‌کاری «اطلاعات»، به فرهنگ و اندیشه عمیق‌تر می‌پرداخت. اما شاید نسل جدید «سیروس علی‌نژاد» را با فصلنامه‌های «سفر» و «زمان» به یاد بیاورد؛ نشریاتی که دو دهه پیش برای نخستین‌بار به‌صورت تخصصی به سفر پرداختند. سفر مقوله‌ای است که برای نسلی از بزرگان و ادبای ایران، نه مقصدی برای آسایش، که مسیری برای کنکاش و شناخت ایران بود. از همین آبشخور بود که کتاب «چرا سفر می‌کنید» خلق شد؛ کتابی برگرفته از گفت‌وگوهای علی‌نژاد با چهره‌های شناخته‌شده سفر و ایران‌شناسی، همچون «ایرج افشار» و «منوچهر ستوده»؛ بزرگانی که ثمره سفرهایشان هنوز هم قابل‌استناد است. شاید به همین خاطر باشد که گفت‌وگوهای کتاب «چرا سفر می‌کنید» کماکان تازه و خواندنی است. در صد و پنجمین نشست از جلسات سفرنامه‌خوانی «مهدی گوهری»، به این کتاب مرجع اما مختصر سفر در ایران پرداخته شد؛ کتابی که برای بار سوم در این جلسات بررسی می‌شود و این رجوع چندباره، گواه زوایای پنهان و بی‌انقضای روایت‌های آن است.

زنی که آوازش در تاریخ ماند

سال ۱۳۰۰ خورشیدی، دختری ۱۳ ساله در کوچه‌ای در «تهران» قدیم زندگی می‌کرد. خانه آن‌ها دیواربه‌دیوار خانه یکی از خوانندگان محبوب دربار «احمدشاه قاجار» بود. آن روزها خانه‌ها به هم چسبیده و دیوارها کوتاه بودند و صدا به‌راحتی از این خانه به آن خانه می‌رسید. دختر پای دیوار می‌ایستاد و گوش می‌داد تا اینکه یک روز طاقتش تمام شد؛ به خانه همسایه رفت، در زد و گفت: «می‌خواهم آواز بخوانم.» آن دختر، «ملوک فرش‌فروش کاشانی»، معروف به «ملوک ضرابی» بود؛ از نخستین خوانندگان زن «ایران» که صدایش روی صفحه گرامافون ضبط و در بازار پخش شد. صد سال بعد، «الناز بایرام‌زاده»، سندپژوه و پژوهشگر تاریخ «قاجار»، این زندگی را از دل آرشیوها و روایت‌های شفاهی بیرون کشید و در رمانی به نام «آواز در عمارت» بازآفرینی کرد. او در گفت‌وگو با «پیام ما» از مسیر پژوهش و بازآفرینی زندگی «ملوک ضرابی» می‌گوید.

درگذشت جواد مجابی؛ شاعر، منتقد و نویسنده برجسته ایرانی

جواد مجابی، نویسنده، شاعر، منتقد ادبی و هنرهای تجسمی که از چهره‌های تأثیرگذار فرهنگ و روزنامه‌نگاری ایران بود، پس از یک دوره بیماری درگذشت. او که با آثار خود در حوزه‌های مختلف ادبی و هنری شناخته می‌شد، جای خالی خود را در میان دوستداران هنر و ادبیات به‌شدت حس خواهد کرد.
درگذشت جواد مجابی؛ شاعر، منتقد و نقاش برجسته ایران

انقلاب‌ها چگونه آغاز می‌شوند و به کجا می‌رسند؟ 

کتاب «در باب انقلاب‌ها؛ سیاست سرکشی در دنیای امروز» منتشر شد

ردپا در بــــــــرف

درباره کتاب «از نفس افتاده»؛ روایت‌هایی تراژیک از زندگی سرشناس‌ترین چهره‌های ورزش ایران
یادداشت صالح

قصه به کوه جفتان رسید

روایت اهدای ۱۰۰ جلد کتاب به کودکان آبادی‌های سخت‌گذر کرمان
قصه به کوه جفتان رسید