بایگانی مطالب: حیات وحش

محیط‌زیست گیر افتاده میان امنیت و معیشت

|پیام ما| تعیین‌تکلیف خرس‌های سیاه، ترکیب کمیته‌یوز‌، تفرج در پارک ملی گلستان،‌ صدور پروانه شکار برای قرق‌داران، رویه انتخاب مناطق چهارگانه،‌ دخالت‌ امنیتی‌ها و حراستی‌ها در ریزترین تصمیمات مرتبط با مدیریت حیات‌وحش،‌ دغدغه‌های حفاظت در زمانه جنگ موضوعاتی بودند که با «حمید ظهرابی»، معاون محیط‌زیست طبیعی سازمان حفاظت محیط‌زیست، مطرح کردیم. ظهرابی در پاسخ از تغییر در رویه در انتخاب مناطق، تأثیر خشکسالی بر مسئله پروانه‌ها، تشکیل کمیته‌هایی برای گونه‌های مختلف حیات‌وحش،‌ آغاز آزمایش‌های ژنتیک برای خرس‌‌های سیاه در اسارت،‌ لزوم تغییر الگوی معیشت در فریدونکنار و پیگیری سامانه پدافند زیستی برای آسیب کمتر به مناطق چهارگانه گفت.

پرواز ۱۰۰۰ عقاب مهاجر در ۲ ساعت بر فراز ایران

مهاجرت پرندگان شکاری از آخرین ماه تابستان آغاز می‌شود؛ این پرندگان از سرزمین‌های شمالی به‌سمت نواحی گرم‌تر جنوب پر می‌کشند و در مسیر خود بر فراز آسمان، از کوه‌ها، جنگل‌ها، شهرها و بیابان‌های ایران عبور می‌کنند. شمارش و پایش این گونه‌ها که در رأس هرم غذایی قرار دارند، اطلاعات حیاتی برای حفاظت از گونه‌های در خطر انقراض و همچنین کل اکوسیستم فراهم می‌آورد. وضعیت جمعیتی آنها می‌تواند اطلاعات و ارزیابی درباره آلودگی، تخریب زیستگاه، شکار و تغییراقلیم به ما بدهد.

سلاح هسته‌ای علیه شکارچیان: شاخ‌های رادیواکتیوی برای نجات کرگدن‌ها

در حالی که جهان درگیر بحران انقراض گونه‌های جانوری است، آفریقای جنوبی راهی متفاوت برای حفاظت از بزرگ‌ترین جمعیت کرگدن‌ها برگزیده است: تزریق ایزوتوپ‌های رادیواکتیو به شاخ کرگدن‌ها. هدف؟ قابل شناسایی‌کردن این شاخ‌ها در مرزها و فرودگاه‌ها برای مقابله با قاچاق و شکار غیرقانونی.

حفاظت یعنی بمانی، وقتی هیچ‌کس باور ندارد

زنان حفاظتگری که در حوزه گوشتخواران فعالیت می‌کنند، همچنان با چالش امنیت و پذیرش اجتماعی مواجه‌اند. نگاه سنتی و محافظه‌کارانه مدیران برخی مناطق چهارگانه مانع حضور آنها می‌شود. بااین‌حال، به‌گفته «مهسا برکت»،‌ حفاظتگر دهه هشتادی، استمرار، حرفه‌ای‌بودن و رفتار مسئولانه به‌مرور اعتماد مسئولان، جامعه محلی و همکاران را جلب می‌کند و درنهایت می‌تواند این سد را بشکند.

حفاظت مشارکتی به‌جای دیوار بلند «دژ حفاظتی»

هم‌صدایی مردم و محیطبانان «گلستان» جهانی شد

حفاظت مشارکتی، فرایندی سخت و چندبُعدی است. بااین‌حال، یک تیم در پارک ملی گلستان توانست آن را محقق و نام ایران را برای نخستین‌بار در فهرست «پنج روایت برتر اتحادیه جهانی حفاظت از طبیعت (IUCN)» ثبت کند. گلستان که عنوان اولین پارک ملی ایران را در کارنامه دارد، حالا اولین منطقه تحت‌حفاظت کشور است که توانسته داستان موفقیت خود را در سطح جهانی مطرح کند و الگویی الهام‌بخش برای حفاظتگران جهان باشد. این، حاصل حدود شش سال تلاش شبانه‌روزی و همکاری مدیران محیط‌زیست، محیطبانان، همیاران، کارشناسان، خیرین، دانشگاهیان، مستندسازان، اهالی رسانه و مهم‌تر از همه، مردم محلی حاشیه پارک است.

«کوه زندان» فرو ریخت، میش‌مرغ‌ها پَر کشیدند

«کوه زندان قهرآباد» را که معدن‌دار منفجر کرد، اهالی روستاهای «قهرآباد علیا» و «قهرآباد سفلی»، «بیگ‌‌اویسی»، «بغده‌کندی» و «کوچک» از ترس به خود پیچیدند. بخشی از منطقه «شکارممنوع بیگ‌اویسی» که در استان کردستان و مشرف به پنج روستا و در امان کوه زندان قهرآباد قرار گرفته، مأمن گونه در معرض خطر انقراض میش‌مرغ‌ است و کارشناسان محیط‌زیست در روزهای اخیر و بعد از انفجار نتوانسته‌اند اثری از میش‌مرغ‌ها در دشت بیابند و حالا بیش‌ازپیش نگران‌اند. این منطقه سالی چندبار با انفجار معادن روبه‌روست و انفجار اخیر هم بار دیگر ترس به جان روستاییان و میش‌مرغ‌ها انداخته است.

دوگانه ذهنیت و واقعیت؛ وقتی تصویر جای داده را می‌گیرد

صدای دلفین‌ها مسیرم را عوض کرد

«در بسیاری از مناطق ساحلی، زیرساخت‌های اولیه وجود ندارد و تنها راه امرار معاش، صیادی آن‌هم اغلب به‌صورت غیراصولی است. اگر آموزش، آگاه‌سازی و حمایت اقتصادی از این جوامع صورت نگیرد، آینده مطلوبی برای تنوع‌زیستی دریایی متصور نیستم». این گفته «هاله عابدی» است؛‌ حفاظتگری که در استان هرمزگان در حوزه محیط‌زیست دریایی کار می‌کند. او متولد ۱۳۶۷ است و اهل تهران. داستان حفاظتگری هاله از علاقه‌اش به دلفین‌ها و نهنگ‌ها شروع شد،‌ عاملی که سال ۱۳۹۲ او را ترغیب کرد برای کارشناسی ارشد وارد حوزه محیط‌زیست دریایی شود. آن سال‌ها برخی تردید داشتند هاله بتواند در این زمینه موفق شود، اما بدبینی دیگران باعث نشد او این حوزه را کنار بگذارد. عابدی از سال ۱۴۰۰ فعالیت حرفه‌ای در حوزه حفاظت را با مؤسسه حفاظت از محیط‌زیست قشم آغاز و در سال ۱۴۰۳ با همراهی گروهی از زنان و متخصصان، «انجمن حفاظت از طبیعت میداف» را تأسیس کرد. او به‌جای حفاظت از پلنگ،‌ خرس،‌ یوز و... دل به دریا زده و تصمیم گرفته از گونه‌هایی حفاظت کند که زیستگاهشان خلیج‌فارس است. در این گفت‌وگو او از مزیت‌ها و چالش‌های زن حفاظتگر و از آینده نگران‌کننده محیط‌زیست دریایی می‌گوید.

آیا کشتن حیوانات غیراخلاقی است؟

|پیام ما| در دهه‌های اخیر برخی افراد با انتقاد از کشتن گونه‌های مختلف توسط انسان،‌ استدلال‌های مختلف اخلاقی علیه آن ارائه می‌دهند. آیا کشتن حیوانات در هر حالتی غیراخلاقی است؟ پاسخ به این پرسش ساده نیست. مقاله‌ای از ۴۰ پژوهشگر با عنوان «استدلال‌های اخلاقی در حمایت از کشتن عمدی حیوانات» که به‌تازگی در «Frontiers in Ecology and Evolution» منتشر شده، چارچوب‌های اخلاقی برای توجیه اشکال مختلف کشتن عمدی حیوانات در زمینه‌های متنوع را مطرح می‌کند. این چارچوب‌ها همان مواردی هستند که مخالفان کشتن حیوانات هم از آن بهره گرفته‌اند. نگارندگان این مطالعه برچسب زدن کشتن عمدی حیوانات را به‌عنوان عملی غیراخلاقی، آن‌هم به‌طور مطلق نادرست می‌دانند. به‌گفته آنها، چارچوب‌های اخلاقی کشتن حیوانات را، حتی در سطح گسترده، مجاز می‌شمارد.