بایگانی مطالب: میراث
«هخا» اخراج شد، اما سر خم نکرد
روایتی از زندگی «عبدالمجید ارفعی»، صدای ایران باستان
شکوه بیمرز
|پیام ما| بعد از تجربه موفق مشارکت جهانی برای نجات معبد باستانی مصر در جریان ساخت سد بلند اسوان؛ که به بزرگترین نجات باستانشناسی جهان مشهور شد؛ یونسکو در سال ۱۹۷۲ کنوانسیون حفاظت از میراث جهانی را در هفدهمین نشست خود در پاریس تصویب کرد. کنوانسیونی که تا امروز بالغبر ۱۹۰ کشور به آن متعهد شدهاند و خود را ملزم به حفاظت از میراث جهانی میدانند. ایران جزو اولین کشورهایی بود که به این کنوانسیون پیوست؛ در روز هفتم اسفند ۱۳۵۳(در ۲۶ فوریه ۱۹۷۵). کنوانسیونی که چند سال بعد کمیتهای برای ثبت آثار تاریخی کشورها در فهرستی جهانی با نام کمیته میراث جهانی تشکیل داد که نخستین رئیس آن «فیروز باقرزاده» بود. این کمیته در نشست سالانه خود، به بررسی پروندههای مربوط به آثار تاریخی کشورها میپردازد و با رأی اعضا با ثبت این آثار در فهرست جهانی موافقت یا مخالفت میکند. نزدیک به یک سال از انقلاب ۵۷ گذشته بود و ایران هنوز درگیر التهاب بود که «شهریار عدل»، باستانشناس جوان ایرانی، راهی مصر شد. قرار بود این مأموریت به «فیروز باقرزاده» که تا پیش از سال ۵۷ رئیس کمیته میراث جهانی یونسکو بود، سپرده شود؛ اما اقداماتی غرضورزانه از سوی برخی افراد، باعث شد شهریار عدل بهتنهایی این مأموریت را انجام دهد. او چهارم آبان ۱۳۵۸ به قاهره رفت و در سومین نشست کمیته میراث جهانی یونسکو حاضر شد. دستاورد او از این سفر در آن روزها که میراثفرهنگی آخرین چیزی بود که مسئولان و مردم به آن فکر میکردند، ثبت سه اثر شاخص ایران در فهرست میراث جهانی یونسکو بود. «چغازنبیل»، «نقشجهان» و «تختجمشید»؛ در آن سال جهانی شدند و بعدازآن، با شروع جنگ، این روند تا سالها متوقف ماند.
کتیبهشناس برجسته ایران در حسرت آثار منتشرنشده درگذشت
یک معلم به تمام معنا بود
تأکید بر یک اصل حرفهای
درباره مدیریت باستانشناسان بر محوطههای باستانشناختی
جاودانه با الواح هخامنشی
تنها کتیبهخوان زبان ایلامی در ایران بود. تخصص او را در جهان تنها چهار یا پنج نفر داشتند. عمر و جوانی را صرف کشف راز کتیبههایی کرده بود که قرنها سر به مهر مانده بود. مردی که در جوانی از بورسیه دانشگاهی آمریکایی صرفنظر کرد تا در رشتهای تحصیل کند که ایران به آن نیاز داشت. اما مثل بسیاری از همنسلانش که عاشق ایران بودند، بیمهریها دید بعد از سالهای آشوب و التهاب. به او گفتند تخصصش «مازاد بر احتیاج» است. ۲۰ سال بیکار ماند، کتابش توقیف شد و سالهایی را به رنج و مهجوری گذراند. حالا «عبدالمجید ارفعی» با تمام مهرش به ایران و آن کتیبههای گلی، رفته و نامش بهعنوان کسی که برای نخستین بار منشور کوروش را از بابلی به زبان فارسی ترجمه کرد، جاودانه شده است.
دروازهای برای ورود به گذشته ایجاد کرد
عبدالمجید ارفعی درگذشت
پروفسور عبدالمجید ارفعی، پژوهشگر برجسته زبانهای باستانی و مترجم متون هخامنشی، صبح امروز ۶ اسفند ۱۴۰۴ در سن ۸۶ سالگی چشم از جهان فروبست؛ چهرهای که نقش مهمی در خوانش و ترجمه الواح گلی هخامنشی و معرفی میراث مکتوب ایران باستان به جامعه علمی داشت.
خانههای تاریخی قربانی تعلل یا تعارض منافع؟
در چند قدمی مسجدجامع عتیق اصفهان، جایی که تاریخ ایران لایهلایه بر آجر و گچ و کاشی نشسته است. مجموعهای از خانههای تاریخی نفسهای آخر را میکشند. خانههایی که با نام «مجموعه خانههای ابواسحاقیه» ثبت ملی شدهاند، اما ثبتشدنشان نهتنها سپر حفاظتی مؤثری برایشان نساخته، بلکه بهگفته فعالان میراثفرهنگی، در عمل تغییری در وضعیت بحرانی آنها ایجاد نکرده است.
اصالت بازار رشت در خطر تصمیمات عجولانه
ابراز نگرانی ایکوم ایران درباره سرنوشت بازار تاریخی رشت پس از آتشسوزی دیماه
