بایگانی مطالب: میراث

فرار از واقعیت‌های تلخ گردشگری

|پیام ما|وزیر میراث‌فرهنگی، روز یکشنبه مقابل دوربین تلویزیون نشست تا در مورد عملکرد صدروزه دولت در حوزه تحت‌مدیریتش بگوید، اما در میان سخنانش سخنی مبتنی‌بر یک برنامه مدون و عملیاتی ارائه نشد. او حتی از عملکرد صدروزه وزارتخانه متبوعش هم دفاع نکرد. حرف‌های وزیر میراث‌فرهنگی در گفت‌وگوی تلویزیونی اخیرش، یک خصوصیت بارز داشت و آن تکیه بر مفاهیم و تعابیر انتزاعی و پرهیز از واقع‌بینی بود. حوزه میراث‌فرهنگی، صنایع‌دستی و گردشگری حال‌و‌روز خوشی ندارد، ای کاش صالحی امیری در فرصت پیش‌آمده از تدابیر خود و مجموعه تحت‌مدیریتش برای نجات این سه حوزه از بحرانی که سال‌هاست به آن دچارند، می‌گفت.

میراث فرهنگی، زبان کودکان را نمی‌شناسد

|پیام ما|جای خالی کودکان در برنامه‌ها و سیاستگذاری‌های وزارت میراث‌فرهنگی سال‌هاست که بسیاری از دغدغه‌مندان این حوزه را گله‌مند کرده است. درحالی‌که توجه به کودکان و برنامه‌ریزی و سیاستگذاری برای آشنایی آنان با مظاهر میراث فرهنگی و موزه‌ها از ضروری‌ترین اقداماتی است که باید در دستورکار این وزارتخانه قرار گیرد. پس از سال ها تلاش فعالان حوزه کودک هنوز در چارت وزارتخانه و پژوهشگاه میراث فرهنگی، هیچ بخشی به حوزه کودک اختصاص پیدا نکرده است. به مناسبت روز جهانی کودک مراسمی با حضور کودکان و خانواده‌هایشان و مسئولان کانون پرورش فکری و پژوهشگاه میراث فرهنگی برگزار شد و در سخنرانی‌ها به ضرورت توجه به کودکان در حوزه میراث فرهنگی تأکید شد. اما توجه و تأکید بر ضرورت آگاهی کودکان در مورد میراث فرهنگی و توجه به آنها در ساختار وزارتخانه، تنها با برگزاری یک برنامه مناسبتی سالانه امکانپذیر نیست. آگاهی‌بخشی به کودکان و نوجوانان باید جزو سیاست‌های اصلی وزارت میراث‌فرهنگی قرار گیرد و به‌طور مستمر به آن توجه شود و در برنامه‌های جاری مورد تأکید مدیران قرار گیرد.

میراث اصفهان در احاطه آلودگی

مسجد جامع عباسی اصفهان یکی از بناهای باشکوه عصر صفوی و از شاخص‌ترین آثار تاریخی ایران، هرساله گردشگران و علاقه‌مندان بسیاری را به‌سوی خود جذب می‌کند. این مسجد که در قلب میدان نقش جهان قرار دارد، با کاشی‌کاری‌های منحصربه‌فرد، طراحی دقیق و نقوش هندسی زیبا، به‌عنوان نمادی از هنر اسلامی ایرانی درسطح جهانی شناخته می‌شود و در فهرست میراث جهانی یونسکو نیز به ثبت رسیده است. بااین‌حال، در دهه‌های اخیر این بنای ارزشمند به‌دلیل قرارگیری در شهری با سطح بالای آلاینده‌های صنعتی و زیست‌محیطی دچار آسیب‌های جدی شده است. آلودگی هوا و تجمع آلاینده‌ها بر روی کاشی‌ها و جداره‌های مسجد افزون‌بر تخریب رنگ و شفافیت کاشی‌ها زمینه‌ساز آسیب‌های ساختاری عمیقی شده و نیاز فوری به پاکسازی و مرمت اصولی بنا را بیش‌ازپیش ضروری کرده است. به‌گفته «بهشاد حسینی»، ناظر پروژه‌های مرمت آرایه‌های معماری اداره‌کل میراث‌فرهنگی استان اصفهان، انباشته شدن آلودگی‌ها روی سطح کاشی‌ها و دیوارهای داخلی و خارجی مسجد چالش‌های پیچیده‌ای را پیش روی تیم مرمت قرار داده است. این آلاینده‌ها علاوه‌بر کاهش زیبایی بصری کاشی‌ها و کدر کردن رنگ‌ها، با جذب رطوبت، شرایط تخریب و فرسایش بیشتر را نیز فراهم کرده‌اند. حسینی ضمن تأکید بر ضرورت اجرای پاکسازی علمی و اصولی، اشاره می‌کند تیم مرمت در این پروژه از روش‌های خاصی استفاده می‌کند که ضمن حذف آلودگی‌ها، کمترین آسیب را به بافت تاریخی بنا وارد کند.

جواهری از خشت

|پیام ما| اصفهک بعد از کندوان دومین دهکده جهانی گردشگری ایران شد. سازمان گردشگری ملل متحد از میان بیش از دو هزار روستای معرفی‌شده از سراسر جهان، ۵۰ روستا را به‌عنوان دهکده جهانی گردشگری معرفی کرده است. در اجلاس سالانه این سازمان که امسال در کلمبیا برگزار می‌شود، ایران هشت روستا را به‌عنوان کاندید دریافت عنوان دهکده جهانی گردشگری معرفی کرده بود: «ابیانه» اصفهان، «کندلوس» مازندران، «بیشه» لرستان، «میمند» کرمان، «فهرج» یزد، «پالنگان» کردستان، «اصفهک» خراسان‌جنوبی و «قلعه‌بالا» سمنان که از این هشت روستا، اصفهک بعد از کندوان به‌عنوان دومین دهکده جهانی ایران انتخاب شد. در این اجلاس شاخص‌هایی مثل جاذبه‌ها و منابع، مرمت و حفاظت از جاذبه‌ها، پایداری زیست‌محیطی، پایداری اجتماعی، پایداری اقتصادی، زنجیره ارزش، حاکمیت و اولویت دولت، زیرساخت و اتصال و ایمنی و امنیت از مواردی هستند که در سنجش روستاها مورد استفاده قرار گرفته‌اند. اما یکی از مهمترین شاخصه‌های اصفهک بازسازی آن و مؤلفه‌هایی است که در حوزه گردشگری پایدار مورد توجه قرار گرفته است.

اصفهک؛ ققنوس جهانی ایران

نزدیک به نیم‌قرن پیش زلزله‌ای با شدت ۷.۸ ریشتر عمق ۱۰متری طبس را لرزاند و هرآنچه را که روی خاک بود، بلعید. زندگی‌‌ها خاموش شد، سبزها زرد شدند و هنوز کسانی هستند که از سیاهی شب‌های روزنشده خراسان‌جنوبی می‌گویند. بااین‌حال امروز، چهارشنبه ۲۳ آبان‌ماه ۱۴۰۳، از وزیر میراث خبر آمد که یکی از همان روستاهای زیرخاک‌رفته، یعنی اصفهک، به‌عنوان بهترین‌ دهکده جهانی انتخاب شده است. همه ما ققنوس را که پرنده‌ای افسانه‌ای است به عمر بلند و تولد بعد از مرگ می‌شناسیم و حالا می‌توان اصفهک و مردمش را در قامت پرنده‌ای نه افسانه‌ای و بلکه کاملاً حقیقی و عینی دید که تولد پس از مرگ را معنا کردند.

موافقت با کلیات جداسازی صنایع‌دستی از وزارت میراث و گردشگری

وزیر میراث فرهنگی، گردشگری و صنایع دستی با اشاره به وظیفه دولت در سیاست‌گذاری، حمایت و نظارت، بر لزوم تسهیل حضور صنایع دستی فاخر در جشنواره‌های خارجی تاکید کرد.
صالحی امیری

دلم شکسته‌تر از شیشه‌های شهر شماست

به‌بهانه برگزاری سومین جشنواره بین‌المللی چندرسانه‌ای میراث فرهنگی در شیراز

یورش دوباره بافت‌خواران شیراز

اینجا بافت تاریخی شیراز است؛ بی‌هیچ‌ نشانی از تجربه زیسته هزاران انسان که در آن متولد شده، بالیده و مرده‌اند. روی تصورتان خط بطلان بکشید که اینجا بتوانید جلوه‌هایی از معماری و فرهنگ را ببینید و جهانیان را انگشت به دهان بگذارید. دوربین‌ها اینجا فقط می‌توانند عملیات تروریستی مردی را ثبت و ضبط کنند که برای کشتار آمده است. اینجا صحبت از نور نیست و درهای باز و حوض‌های آبی و کاشی‌های رنگی. یورش بافت‌خواران دوباره شروع شده است. هسته تاریخی شهر شیراز ملغمه‌ای شده است از پارکینگ‌ها با نرده‌های آهنی، کارگاه‌های بی‌بنیه، خانه‌های نیمه‌خراب، سیم‌های بیرون‌زده از در و دیوارها و پنجره‌های کور. اینجا بوی زباله می‌دهد و خاکروبه.

خط دو مترو شیراز، آب انبار زندیه را می‌بلعد

اقدامات غیراصولی ارگان‌های شهری بلای جان آثار تاریخی شیراز شده است. عبور مترو از حافظیه وضعیت پیچیده و مبهمی را در شیراز ایجاد کرده است و کارشناسان معتقدند با اینکه هنوز وضعیت بنای حافظیه به‌دلیل عبور مترو در هاله‌ای از ابهام قرار دارد، اما آنچه قطعی است عبور مترو قطعا آب انبار زندیه را تخریب خواهد کرد.
شیراز

موزه‌ای برای یک جنایت

|پیام ما| مقر یونسکو در پاریس، این روزها میزبان نمایشگاهی است از اسناد تکان‌دهنده جنایات داعش، جنایاتی که روزی بسیاری از مردم عراق و سوریه از نزدیک تجربه کردند و حالا بازدیدکنندگان با کمک واقعیت مجازی بخشی از آن را مرور می‌کنند. تصاویر و روایت زندانیان و زندان‌هایی که دیوارهایش پر است از امید آدم‌ها برای شنیده شدن روایتشان و نجات از چنگ جنایتکاران تندرو. «عامر مطر»، روزنامه‌نگار سوری که این اسناد را با کمک همکارانش در موزه مجازی «زندان‌های داعش» گردآوری کرده، چند روزی است نخستین نمایشگاه تعاملی از اسناد این موزه را با عنوان «Three Walls: Spatial Narratives of Old Mosul» در مقر یونسکو در پاریس برپا کرده است. تاریخ موصل قبل و بعد از تسلط داعش بر این شهر در این نمایشگاه با کمک هدست‌های واقعیت مجازی، روایت می‌شود. این نمایشگاه به بازدیدکنندگان این فرصت را می‌دهد که به روایت‌های دست اول مردمی که داعش به‌شکلی به آنها یا افراد خانواده‌شان آسیب زده است، گوش دهند.