در دنیای امروز، تغییرات اقلیمی و ناترازی‌های انرژی، کشورهای مختلف را به سمت استفاده از منابع تجدیدپذیر انرژی سوق داده است. اما باوجودآنکه ظرفیت‌های تجدیدپذیر در ایران در حدود ۱۲۴ گیگاوات برآورد شده، همچنان شاهد رشد کند صنعت تجدیدپذیر و سرمایه‌گذاری اندک در این حوزه هستیم. ظرفیت انرژی خورشیدی و بادی به ترتیب ۷۱ و ۴۹ گیگاوات، بیش از ۹۷ درصد از مجموع پتانسیل موجود کشور را به خود اختصاص داده است. اما عملکرد صنعت تجدیدپذیر در زمینه جذب سرمایه‌گذاری و دست‌یابی به این پتانسیل‌ها، تا حدودی نامطلوب بوده و چالش‌های متعددی مانند یارانه‌های سوخت و کمبود منابع مالی، مانع از پیشرفت سریع این قطاع شده است. برای بررسی عمیق‌تر وضعیت سرمایه‌گذاری، چالش‌ها و فرصت‌های پیش روی انرژی‌های تجدیدپذیر، با صمیمی، رئیس هیئت‌مدیره گروه سرمایه‌گذاری دماوند به گفت‌وگو نشسته‌ایم. این مصاحبه به بررسی مدل‌های سرمایه‌گذاری، چالش‌های موجود و تأثیرات جدیدترین تحولات بازار انرژی ایران می‌پردازد:

مجتمع فولاد غدیر نی‌ریز استان فارس با هدف تأمین بخشی از انرژی مورد نیاز خود و اجرای سیاست‌های توسعه پایدار، نیروگاه خورشیدی ۱۰ مگاواتی کوشک در استان یزد را راه‌اندازی کرد. این نیروگاه سالانه حداقل ۲۰ هزار مگاوات ساعت برق تولید می‌کند.

|پیام ما| وزارت نیرو هفته گذشته اعلام کرده بود مشکل قطع برق مشترکان خانگی حل شده است، بااین‌حال تا زمان تنظیم گزارش همچنان قطع برق اعمال می‌شود. حالا و در شرایطی که این وزارتخانه امکان تأمین برق حتی برای مشترکان خانگی را ندارد، از «احداث نیروگاه تجدیدپذیر به‌منظور تأمین برق مراکز استخراج رمزدارایی‌ها»‌ صحبت می‌کند: «در این چارچوب نیز تاکنون برای شش ساختگاه به ظرفیت ۲۶.۵ مگاوات پروانه احداث صادر شده که از این ظرفیت، یک نیروگاه ۱۳ مگاواتی خورشیدی احداث شده است.»

با افزایش ناترازی انرژی و چالش‌های ناشی از مصرف افزایشی برق در کشور، ضرورت حرکت به سمت انرژی‌های تجدیدپذیر بیش‌ازپیش احساس می‌شود. این امر به‌عنوان یک راهکار عملی برای تأمین نیازهای روزافزون انرژی و کاهش وابستگی به منابع غیرقابل‌تجدید، اهمیت اوژه‌ای پیدا کرده است. در شرایطی که ناترازی در بخش برق به‌عنوان یکی از مشکلات جدی اقتصاد کشور مطرح شده، توسعه و سرمایه‌گذاری در انرژی‌های تجدیدپذیر به‌عنوان تنها راه مطمئن برای غلبه بر این معضل به شمار می‌رود. باتوجه‌به پتانسیل‌های فراوان کشور در زمینه انرژی‌های خورشیدی، بادی و سایر منابع تجدیدپذیر، انتخاب این مسیر نه‌تنها الزامی است، بلکه می‌تواند به افزایش تاب‌آوری سیستم انرژی کشور و کاهش بحران‌های ناشی از کمبود برق کمک کند.

گام اول با محدودیت گاز شروع شد. اکنون محدودیت گاز صنایع به ۸۰ درصد رسیده است. گاز نیروگاه‌ها تأمین نشده و این یعنی برق نیست. چرخه به مرحله دوم، یعنی قطعی برق، رسید. مسئله ناترازی جدی‌تر از هر زمان دیگری است. صنایع نگران‌اند قطعی برق خانوار به‌دلیل کاهش مازوت‌سازی در نیروگاه‌ها به صنایع سرایت کند و قطعی برق علاوه‌بر تابستان در زمستان هم گریبانگیر تولید شود. دولت سربسته سعی دارد صنایع خصوصاً صنایع بزرگ را مکلف به تأمین برق خود کند، سیاستی که منتقدانی جون «نجفی»، رئیس کمیسیون صنایع اتاق بازرگانی و اعضای سندیکای برق را به‌دنبال داشته است؛ اما «زارعی»، مدیرعامل نیرونویان قشم از شرکت‌های بزرگ تأمین برق در زمینه خورشیدی و از فعالان پیشرو در سطح ملی و منطقه‌ای، سیاست ساخت نیروگاه توسط صنایع را سیاست درستی می‌داند. او به پیام‌ما می‌گوید: «در بیشتر صنایع هزینه برق بخش بسیار ناچیزی از قیمت تمام‌شده آنها را تشکیل می‌دهند و صنایع به‌راحتی می‌توانند مبلغ واقعی قیمت تمام‌شده برق را پرداخت کنند.»

|پیام‌ما| در شرایطی که تابستان امسال هم مانند سال‌های گذشته ناترازی برق تشدید شد، وزارت نیرو اعلام کرده است با توسعه ظرفیت نیروگاهی کشور تلاش می‌کند ناترازی را کاهش دهد. وزیر نیرو که پیشتر اعلام کرده بود در یک بازه زمانی پنج‌ساله می‌خواهد ظرفیت تولید برق تجدیدپذیر کشور را تا ۵۰ هزار مگاوات افزایش دهد، صبح روز گذشته در پاسخ به پیام‌ما این طرح را اقدامی بلندپروازانه و جاه‌طلبانه خواند که با پیگیری و تلاش فشرده قابل‌اجرا خواهد بود. «عباس علی‌آبادی» برنامه‌های وزارت نیرو را ذیل برنامه هفتم توسعه کشور به‌عنوان یک سند بالادستی معرفی می‎کند، اما برخی از مدیران این وزارتخانه می‌گویند برای رفع ناترازی برق و ناترازی اقتصادی این بخش نیاز به تغییر سناریو در برنامه هفتم توسعه وجود دارد.

مدیرعامل توانیر